II SA/Kr 923/19 - Wyrok WSA w Krakowie Data orzeczenia 2019-10-17 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2019-08-20 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie Sędziowie Iwona Niżnik-Dobosz Magda Froncisz Mirosław Bator /przewodniczący sprawozdawca/ Symbol z opisem 6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części, wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz Hasła tematyczne Administracyjne postępowanie Sygn. powiązane II OSK 503/20 - Wyrok NSA z 2023-02-16 Skarżony organ Wojewoda Treść wyniku Uchylono zaskarżone postanowienie Powołane przepisy Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071 art 148 par 2 , art 49 a Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Mirosław Bator (spr.) Sędziowie : WSA Magda Froncisz WSA Iwona Niżnik-Dobosz po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 17 października 2019 r. sprawy ze skargi Firma A na postanowienie Wojewody z dnia 13 czerwca 2019 r., znak: [...] w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania w sprawie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę l. uchyla zaskarżone postanowienie; II. zasądza od Wojewody na rzecz strony skarżącej - Firma A kwotę 680 zł (słownie: sześćset osiemdziesiąt złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania. Uzasadnienie Prezydent Miasta K postanowieniem z dnia 18 marca 2019 r. nr [...] działając na podstawie art. 149 § 3 w związku z art. 124 § 1 i § 2, art. 148 §1 i 2 K.p.a. po rozpatrzeniu wniosku [...] S.A. z siedzibą w K. o wznowienie postepowania w sprawie zakończonej ostateczną decyzją Prezydenta Miasta K z dnia 17.10.2018 r. zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą pozwolenia na budowę dla zamierzenia inwestycyjnego pn. "budowa trzech budynków mieszkalnych wielorodzinnych z garażami podziemnymi, w tym jednego 1-segmentowego, jednego z trzema segmentami połączonymi wspólnym garażem podziemnymi jednego czterema segmentami połączonymi wspólnym garażem podziemnym wraz z naziemnymi miejscami parkingowymi, infrastrukturą techniczną i wjazdem na działkach nr [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...] obr. [...], a w zakresie infrastruktury i wjazdu na działkach nr [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...] [...], [...] obr. [...] przy ul. [...] w K. - ETAP I – obejmujący budowę budynku mieszkalnego wielorodzinnego nr [...] składającego się z 4 segmentów naziemnych oraz garażu podziemnego i budynku nr [...] składającego się z 3 segmentów naziemnych oraz garażu podziemnego, wraz z instalacjami wewnętrznymi: wod -kan, c.o, wentylacją mechaniczną oddymianiem garaży, elektryczną i teletechniczną, wjazdem oraz drogami wewnętrznymi i miejscami parkingowymi naziemnymi, wewnętrzną instalacją kanalizacji sanitarnej i deszczowej w gruncie, przebudową kabla energetycznego sieci SN oraz likwidacją nieczynnych wewnętrznych instalacji na działkach [...], [...], [...], [...], [...] obr. [...]" wydaną na rzecz Firma B – odmówił wznowienia postępowania. W uzasadnieniu Prezydent Miasta K podniósł, że wniosek o wznowienie postępowania z dnia 28 grudnia 2018 r. został złożony z przekroczeniem terminu określonego w art. 148 § 2 K.p.a., bowiem [...] S.A. jako strona postępowania była zawiadomiona o decyzji kończącej postępowanie w formie obwieszczenia, obwieszczenie to było udostępnione na stronach internetowych BIP UMK i było dostępne przez okres 14 dni od dnia 17 października 2018r., uznać zatem należało, że decyzja została doręczona wnioskującej o wznowienie spółce w dniu 31.10.2018 r., a zatem datę 31.10.2018 r. należy uznać za ostatni dzień, w którym strony postępowania, w tym [...] S.A. dowiedziały się o decyzji. Na powyższe postanowienie zażalenie złożyła spółka [...] S.A. z siedzibą w K., zarzucając że strona [...] S.A. nie została na piśmie uprzedzona o zamiarze zawiadamiania jej w sposób określny w art. 49 K.p.a., a brak tego uprzedzenia oznacza, iż wszystkie informacje dotyczące tego postępowania, w tym w szczególności decyzja powinny być doręczane w sposób tradycyjny. Podniosła, że pismo organu z dnia 16.07.2018 r. nie zawiera zawiadomienia, iż w postępowaniu o podejmowanych czynnościach organ będzie zawiadamiał strony zgodnie z art. 49a K.p.a.., a znajdująca się na innej stronie informacja (zresztą napisana zupełnie inna czcionką), która nie jest opatrzona czyimkolwiek podpisem nie stanowi zawiadomienia pochodzącego od organu, nie można jej również traktować jako oświadczenia woli, bowiem nie wiadomo od kogo pochodzi, kto bierze za niego odpowiedzialność oraz uniemożliwia ocenę, czy osoba, od której pochodzi jest upoważniona do działania w imieniu organu. Konkludując stwierdzono, że w wyniku nieuwzględnienia okoliczności, iż strona nie została uprzedzona na piśmie o zamiarze zawiadamiania jej w sposób określony w art. 49 § 1, a tym samym nie mogła być zawiadamiana w sposób określony w art. 49 § 1, organ wadliwie przyjął, iż w stosunku do strony można przyjąć fikcję doręczenia z art. 49 § 2 K.p.a. Wojewoda postanowieniem z dnia 13 czerwca 2019 r. nr [...] utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie. W uzasadnieniu organ wskazał, że instytucja wznowienia postępowania administracyjnego jest tzw. nadzwyczajnym trybem postępowania, który daje możliwość ponownego rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawy administracyjnej zakończonej decyzją, której przysługuje przymiot ostateczności, w myśl przepisu art. 16 § 1 K.p.a. Podstawą wszczęcia postępowania w sprawie wznowienia jest kwalifikowana wadliwość postępowania jurysdykcyjnego, w którym zapadła decyzja ostateczna. W przepisach art. 145 § 1, 145a § 1 i 145b § 1 K.p.a. wymieniono w sposób enumeratywny przesłanki wszczęcia postępowania w sprawie wznowienia postępowania administracyjnego. W stanie faktycznym sprawy podkreślenia wymaga, że przesłanką wznowienia postępowania wskazaną przez wnioskującą spółkę był m.in. przepis art. 145 § 1 pkt 4 K.p.a., zgodnie z którym w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie, jeżeli strona bez własnej winy nie brała udziału w postępowaniu. W myśl art. 148 § 1 podanie o wznowienie postępowania wnosi się do organu administracji publicznej, który wydał w sprawie decyzję w pierwszej instancji, w terminie jednego miesiąca od dnia, w którym strona dowiedziała się o okoliczności stanowiącej podstawę do wznowienia postępowania. Termin do złożenia podania o wznowienie postępowania z przyczyny określonej w art. 145 § 1 pkt 4 biegnie od dnia, w którym strona dowiedziała się o decyzji. Nadto mimo że z regulacji zawartej w przepisie art. 148 K.p.a. wynika, że to strona musi wykazać, kiedy (w jakiej dacie) dowiedziała się o okolicznościach stanowiących podstawę do wznowienia postępowania, ze ścisłością dostateczną do ustalenia, że jej podanie o wznowienie wpłynęło przed upływem terminu jednomiesięcznego od dnia, w którym dowiedziała się o okolicznościach stanowiących podstawę do wznowienia, organ administracji publicznej nie jest zwolniony od przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w zakresie ustalenia tej okoliczności. We wniosku o wznowienie postępowania strona podniosła, że o decyzji Prezydenta Miasta K z dnia 17 października 2018 r., dowiedziała się w dniu 14 grudnia 201 8r. w odpowiedzi na wniosek o dostęp do informacji publicznej. Natomiast analiza zgromadzonego materiału dowodowego w postępowaniu odwoławczym wykazała, że wnioskodawczyni [...] S.A. posiadła wiedzę o wydanej decyzji w terminie wcześniejszym niż wskazano to we wniosku o wznowienie postępowania. [...] S.A. była stroną postępowania zakończonego decyzją Prezydenta Miasta K z dnia 17 października 2018 r. Wojewoda podniósł, że w myśl art. 49a K.p.a. poza przypadkami, o których mowa w art. 49, organ może dokonywać zawiadomienia o decyzjach i innych czynnościach organu administracji publicznej w formie, o której mowa w art. 49 § 1, jeżeli w postępowaniu bierze udział więcej niż dwadzieścia stron. Jeżeli przepis szczególny nie stanowi inaczej, zawiadomienie jest w takim przypadku skuteczne wobec stron, które zostały na piśmie uprzedzone o zamiarze zawiadamiania ich w określony sposób. Do zawiadomienia stosuje się przepis art. 49 § 2. Zatem niezależnie od przepisów szczególnych w/w przepis upoważnia organ administracji publicznej do zawiadamiania stron o decyzjach i innych czynnościach organu administracji publicznej w formie publicznego obwieszczenia, innego publicznego ogłoszenia zwyczajowo przyjętego w danej miejscowości lub przez udostępnienie pisma w Biuletynie Informacji Publicznej na stronie podmiotowej właściwego organu administracji publicznej. Przepis ten stanowi samodzielną i wystarczającą podstawę prawną do dokonywania właściwych zawiadomień. Konieczną i wystarczającą przesłanką zawiadomienia w trybie art. 49a jest udział w postępowaniu administracyjnym więcej niż 20 stron, przy czym branie udziału nie oznacza faktycznego udziału w postępowaniu więcej niż 20 stron, lecz, że w postępowaniu jest więcej niż 20 stron. Dla skuteczności przedmiotowego zawiadomienia konieczne jest spełnienie łącznie następujących przesłanek: przepis szczególny nie ustanawia żadnych przesłanek skuteczności zawiadomienia dokonanego w ten sposób, w publicznym obwieszczeniu, innym publicznym ogłoszeniu w Biuletynie Informacji Publicznej wskazano dzień, w którym nastąpiło to obwieszczenie, ogłoszenie lub udostępnienie, od publicznego obwieszczenia, innego publicznego ogłoszenia lub udostępnienia pisma w BIP upłynęło 14 dni, strony zostały uprzedzone na piśmie o zamiarze zawiadamiania ich w określony sposób, przy czym "określony sposób" to forma przewidziana w art. 49. Zaznaczenia wymaga, że przepisy zobowiązują organ administracji do wymogu jedynie uprzedzenia strony na piśmie o przyjętym sposobie doręczeń. Wobec powyższego istotnym jest by omawiana informacja znalazła się w piśmie kierowanym do strony postępowania, aby mogła powziąć wiedzę o wybranym przez organ sposobie doręczenia. Wojewoda podniósł, że organ l instancji prowadząc postępowanie w przedmiocie wydania zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę, w którym jest więcej niż 20 stron postępowania prawidłowo wdrożył tryb doręczenia stronom postępowania decyzji i innych pism procesowych poprzez obwieszczenie na stronie BIP Miasta K., stosownie do art. 49 a K.p.a. Zawiadomieniem wydanym dnia 16 lipca 2018r., uprzedził strony postępowania o przyjętym w przedmiotowej sprawie sposobie doręczeń w formie obwieszczenia na podstawie art. 49a K.p.a., czego dowodzi treść zawiadomienia (strona 2-3 zawiadomienia). Jak już powyżej wskazano przepisy zobowiązywały Prezydenta Miasta K do wymogu jedynie uprzedzenia strony na piśmie o przyjętym sposobie doręczeń, a zatem istotnym było by omawiana informacja znalazła się w piśmie kierowanym do stron postępowania, aby mogła powziąć wiedzę o wybranym przez organ sposobie doręczenia. Takowa informacja znalazła się w zawiadomieniu z dnia 16 lipca 2018r., i bez znaczenia jest, że znalazła się ona pod podpisem inspektora. Przepisy kodeksu postępowania administracyjnego, ani żadne inne przepisy szczególny nie normują kwestii zamieszczania pouczeń dla stron postępowania nad podpisem inspektora, czy też pod takim podpisem. Umieszczenie zawiadomienia o zmianie trybu doręczenia pism na podstawie art. 49a K.p.a. poniżej podpisu urzędnika, będącego pracownikiem organu administracji nie pozbawia tego zawiadomienia skuteczności. Ponadto nie układ pisma a jego treść ma decydując znaczenie w sprawie (por. wyrok WSA w Krakowie z dnia 28.03.2019r., sygn. akt II SA/Kr 197/19 i z dnia 29.03.2019r., sygn. akt II SA/Kr 198/19) Zważyć należy, że Prezydent Miasta K zawiadamiając strony o publicznym sposobie informowania o czynnościach administracyjnych (a zatem i o decyzjach) podejmowanych w sprawie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę określił zarówno sposób jak i miejsce publikacji informacji. W sytuacji gdyby wnioskująca nie zrozumiała przedmiotowej informacji mogła zwrócić się do organu o wyjaśnienia na piśmie, lub w trakcie przeglądnięcia akt przez jej pełnomocnika w siedzibie organu dnia 30 sierpnia 2018r., po obwieszczeniu o możliwości końcowego zapoznania się z aktami sprawy i wypowiedzenia się o zebranym w sprawie materiale dowodowym. Nadto wnioskująca nie wskazała w toku postępowania na brak zrozumienia treści informacji, a na wadliwą redakcje pisma. Wnioskująca oczekiwała pisemnej informacji w tym zakresie, a zastosowany przez organ tryb obwieszczenia nie został w jej ocenie wprowadzony z zachowaniem praw stron i zasad postepowania administracyjnego. Zdaniem Wojewody zawarta w pisemnym zawiadomieniu z dnia 16 lipca 2018 r. do stron informacja o przyjęciu przez organ sposobu zawiadomień w trybie art. 49a K.p.a. stanowi jasny i zrozumiały przekaz informacyjny. Obwieszczenie o wydanej przedmiotowej decyzji nastąpiło dnia 17 października 2019 r. zatem zgodnie z art. 49 § 2 K.p.a. dzień, w którym nastąpiło publiczne obwieszczenie, inne publiczne ogłoszenie lub udostępnienie pisma w Biuletynie Informacji Publicznej wskazuje się w treści tego obwieszczenia, ogłoszenia lub w Biuletynie Informacji Publicznej. Zawiadomienie uważa się za dokonane po upływie czternastu dni od dnia, w którym nastąpiło publiczne obwieszczenie, inne publiczne ogłoszenie lub udostępnienie pisma w Biuletynie Informacji Publicznej decyzja została doręczona w trybie obwieszczenia stronom, w tym wnioskodawcy w dniu 31 października 2019 r. Na powyższe postanowienie skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wniósł Firma A zarzucając naruszenie: 1/ art. 49 a w związku z at. 49 § 2 K.p.a. poprzez uznanie, że uprzedzenie strony na piśmie o zamiarze zawiadamiania jej o decyzjach i innych czynnościach organu administracji publicznej może nastąpić i jest skuteczne poprzez dołączenia do akt sprawy kartki z zapisaną informacją o zamiarze zawiadamiania przez udostępnienie pisma w Biuletynie Informacji Publicznej, bez wskazania wystawcy tego rodzaju oświadczenia, jego adresata, postępowania którego dotyczy i jego sygnatury, a przede wszystkim bez podpisu czy choćby wskazania pracownika administracji, od którego pochodzi; 2/ art. 145 § 1 pkt 4 K.p.a. poprzez uznanie, że wadliwe uprzedzenie strony o zamiarze zawiadamiania jej na piśmie o decyzjach i innych czynnościach organu administracji przez udostępnienie pisma w Biuletynie Informacji Publicznej w wyniku czego nie miała ona możliwości wzięcia udziału w postepowaniu i nie doręczono jej decyzji, nie jest objęte przesłanka wznowienia postępowania w przypadku, gdy strona bez własnej winy nie brała udziału w postępowaniu; 3/ art. 148 § 2 w związku z art. 49 a w związku z art. 49 § 2 K.p.a. poprzez uznanie, że w przypadku gdy strona kwestionuje skuteczne uprzedzenie jej o zamiarze zawiadamiania jej na piśmie o decyzjach i innych czynnościach organu administracji przez udostepnienie pisma w Biuletynie Informacji Publicznej i tym samym podważa wystąpienie fikcji doręczenia decyzji po upływie 14 dni od jej publikacji, to dla ustalenia początku biegu terminu do złożenia wniosku o wznowienie postępowania mimo to ma znaczenie wadliwie przyjęta fikcja doręczenia, a nie faktyczny moment dowiedzenia się o wydaniu decyzji; 4/ art. 149 § 1 i 3 K.p.a. poprzez wydanie postanowienia o odmowie wznowienia postępowania, choć wniosek w tym przedmiocie został złożony przez stronę we właściwym terminie, dotyczył postępowania zakończonego decyzja ostateczna oraz zawierał wskazanie konkretnej przesłanki wznowienia postępowania wraz ze wskazaniem stosowanych okoliczności faktycznych i dowodów; 4/ art. 149 § 2 K.p.a. poprzez faktyczne przeprowadzenie postepowania co do przyczyn wznowienia oraz co do rozstrzygnięcia istoty sprawy jeszcze przed wydaniem postanowienia o wznowieniu postępowania. W konkluzji skarżąca spółka wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia oraz poprzedzającego go postanowienia Prezydenta Miasta K. W odpowiedzi na skargę Wojewoda wniósł o jej oddalenie podtrzymując przy tym argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje: Zgodnie z dyspozycją art. 3 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.), zwanej dalej w skrócie p.p.s.a. sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Stosownie do przepisu art. 145 p.p.s.a. kontrola ta sprawowana jest w zakresie oceny zgodności zaskarżonych do sądu decyzji i postanowień z obowiązującymi przepisami prawa materialnego jak i przepisów proceduralnych - o ile ich naruszenie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy tj. treść wydanej decyzji lub postanowienia. Kontroli sądu w niemniejszym postępowaniu podlega ocena legalności postanowienia o odmowie wznowienia postępowania zakończonego ostateczną decyzją o udzieleniu pozwolenia na budowę. W ocenie organu, wnioskodawca uchybił terminowi do złożenia podania o wznowienie, który to termin liczy od upływu 14 dnia, po którym decyzja ta została udostępniona w Biuletynie Informacji Publicznych. W ocenie skarżącego nieprawidłowo zastosowano tryb, o którym mowa w art. 49a K.p.a., ponieważ zawiadomienia dla stron o prowadzeniu postępowania w tym trybie zamieszczono w części pisma, która nie była podpisana przez osobę uprawnioną, a zatem nie spełniała wymogów obowiązujących do zachowania formy pisemnej. Skarżący zarzucił też, iż powiadomienia o trybie a art. 49a K.p.a. w ogóle nie otrzymał Nie podzielając poglądów skarżącego dotyczących wadliwych (bez zachowania formy pisemnej) powiadomień o stosowaniu trybu a art. 49a K.p.a. sąd uznał, iż skarżone postanowienie jest wadliwe z innych względów. Wznowienie postępowania administracyjnego jest instytucją procesową stwarzającą prawną możliwość ponownego rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawy zakończonej decyzją ostateczną, jeżeli postępowanie, w którym ona zapadła, dotknięte było kwalifikowaną wadliwością prawną o których mowa w art. 145 § 1, art. 145a § 1 lub art. 145b § 1 K.p.a. W postępowaniu wznowieniowym rozróżnia się fazę wstępną, w której organ dokonuje oceny podania o wznowienie postępowania pod kątem dopuszczalności wznowienia oraz postępowanie rozpoznawcze (jeżeli etap zakończy się dla składającego podanie pomyślnie), którego celem jest ustalenie, czy istnieją podstawy wznowienia, a także etap rozstrzygania o losach decyzji zapadłej w postępowaniu, które zostało wznowione. Pierwsza faza postępowania o wznowienie polega na zbadaniu czysto formalnych przesłanek dopuszczalności wznowienia postępowania takich jak zachowanie terminu, czy wskazanie ustawowej podstawy wznowienia. Gdy w świetle twierdzeń wynikających już z samego wniosku o wznowienie wynika, że brak jest ustawowych podstaw do wznowienia lub wniosek składa podmiot niebędący stroną, co można stwierdzić w sposób niebudzący wątpliwości bez badania sprawy albo termin do jego złożenia nie został zachowany, organ wydaje postanowienie o odmowie wznowienia postępowania (art. 149 § 3 K.p.a.). W tym stanie rzeczy (wbrew zarzutom skargi) zawsze niezachowanie terminu do złożenia podania o wznowienie postępowania, będzie badane przez organ we wstępnej fazie postępowania także, jeżeli skarżący zarzuca "pozbawienie możliwości brania udziału w postępowaniu poprzez nieskuteczne uprzedzenie o zamiarze zawiadomienia o wydanych decyzjach, przez udostępnienie pisma w BIP". Są to kwestię zupełnie różne. Jedna dotyczy ustawowych podstaw wznowienia druga formalnych kwestii rozpoznania podania o wznowienie. Pomimo bezzasadności zarzutu skargi w tym przedmiocie, w ocenie sądu organ wadliwie przyjął datę od której należałó liczyć miesięczny termin do złożenia poddania o wznowienie, o którym mowa w art. 148 § 2 K.p.a. Według organu termin ten biegnie od daty ziszczenia się fikcji doręczenia decyzji. Zauważyć jednak należy, iż przepis art. 49a K.p.a stanowi, iż poza przypadkami, o których mowa w art. 49, organ może dokonywać zawiadomienia o decyzjach i innych czynnościach organu administracji publicznej w formie, o której mowa w art. 49 § 1, jeżeli w postępowaniu bierze udział więcej niż dwadzieścia stron. Jeżeli przepis szczególny nie stanowi inaczej, zawiadomienie jest w takim przypadku skuteczne wobec stron, które zostały na piśmie uprzedzone o zamiarze zawiadamiania ich w określony sposób. Do zawiadomienia stosuje się przepis art. 49 § 2. Z kolei przepis art. 49 § 2 K.p.a. stanowi, iż dzień, w którym nastąpiło publiczne obwieszczenie, inne publiczne ogłoszenie lub udostępnienie pisma w Biuletynie Informacji Publicznej wskazuje się w treści tego obwieszczenia, ogłoszenia lub w Biuletynie Informacji Publicznej. Zawiadomienie uważa się za dokonane po upływie czternastu dni od dnia, w którym nastąpiło publiczne obwieszczenie, inne publiczne ogłoszenie lub udostępnienie pisma w Biuletynie Informacji Publicznej. Z analizy tych przepisów wynika, iż w postępowaniu administracyjnym, w którym bierze udział więcej niż 20 stron organ może zamiast doręczeń (między innymi decyzji) informować strony o dokonanych czynnościach oraz wydanych decyzjach w formie publicznego obwieszczenia, w innej formie publicznego ogłoszenia zwyczajowo przyjętej w danej miejscowości lub przez udostępnienie pisma w Biuletynie Informacji Publicznej, przy czym skutek doręczenia (zawiadomienie) następuje po upływie czternastu dni od dnia, w którym nastąpiło publiczne obwieszczenie, inne publiczne ogłoszenie lub udostępnienie pisma w Biuletynie Informacji Publicznej. Tak więc po upływie 14 dni od daty w której nastąpiło publiczne obwieszczenie w BIP o wydanej przez organ decyzji następuje skutek (fikcja prawna) doręczenia decyzji dla stron. Od tej też daty biegnie termin do złożenia odwołania a organ jest związany wydaną decyzją. Nie jest to jednak termin, od którego liczy się czas do złożenia podania o wznowienie postępowania zakończonego tą decyzją. Zgodnie bowiem z art. 148 § 2 K.p.a., termin, do złożenia podania o wznowienie postępowania z przyczyny określonej w art. 145 § 1 pkt 4 biegnie od dnia, w którym strona dowiedziała się o decyzji. Tak więc data dowiedzenia się o decyzji a nie data fikcyjnego jej doręczenia stanowi podstawę do oceny czy wnoszący podanie zachował jednomiesięczny termin o którym mowa w art. 148 § 1 K.p.a. Jeżeli zatem strona o wydanej decyzji dowiedzioną się np. poprzez doręczenie jej tej decyzji w trybie informacji publicznej, to od daty tego zdarzenia a nie od daty, w którym nastąpiło fikcyjne doręczenie decyzji liczyć należy termin, o którym mowa w art. 148 § 1 K.p.a. Przywołać tu należy wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 15 marca 2018 r. II OSK 481/18, w którym orzeczono, iż przepis art. 49 k.p.a. jest uregulowaniem szczególnym, w odniesieniu do zasady ustanowionej w art. 39 k.p.a. Nie oznacza to jednak, że obejmuje swoim działaniem skutki inne, niż te które wiążą się z doręczeniem decyzji stronie. Doręczenie ma bezpośredni wpływ np. na związanie organu decyzją (art. 110 k.p.a.), czy też termin wniesienia odwołania (art. 129 § 2 k.p.a.). Z przepisów tych wprost wynika, że zdarzeniem istotnym jest doręczenie decyzji. Natomiast w hipotezie art. 148 § 2 k.p.a. nie ma mowy o doręczeniu decyzji lub zawiadomieniu strony o decyzji, w rozumieniu art. 49 k.p.a. Faktem pociągającym za sobą określone skutki prawne jest dowiedzenie się przez stronę o decyzji. Wprowadzone przepisem art. 49 k.p.a. rozwiązanie w postaci "fikcji doręczenia" nie może być więc uznawane za tożsame z dowiedzeniem się przez stronę o decyzji, w rozumieniu art. 148 § 2 k.p.a. Także w wyroku z dnia z dnia 23 lutego 2011 r. II OSK 2517/10 Naczelny Sąd Administracyjny orzekł, iż godnie z art. 49 k.p.a. sam upływ czternastu dni, w ciągu których obwieszczenie było dostępne publicznie, powoduje, że czynność doręczenia uważa się za dokonaną ze skutkiem prawnym. Jest to rozwiązanie procesowe umożliwiające prowadzenie postępowań administracyjnych, w których występuje duża liczba podmiotów. Jednakże owo przyjęcie, zgodnie z art. 49 in fine k.p.a., doręczenia stronie decyzji ze skutkiem prawnym nie jest tożsame z dowiedzeniem się przez stronę o decyzji (art. 148 § 2 k.p.a.), czy też z dowiedzeniem się o okoliczności stanowiącej podstawę do wznowienia postępowania (art. 148 § 1 k.p.a.). Kwestia zachowania terminu do wniesienia podania o wznowienie postępowania nie może być oceniana wyłącznie przez pryzmat regulacji art. 49 k.p.a. uznającej obwieszczenie o decyzji za równoważne jej doręczeniu. Czym innym natomiast jest zagadnienie zaistnienia przesłanek wznowieniowych, jednakże ta kwestia nie ma wpływu na ocenę zachowania przez stronę terminu do wniesienia podania o wznowienie postępowania (por. też wyroki Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 8 marca 2019 r. II SA/Kr 87/19 oraz z 8 marca 2019 r. II SA/Kr 87/19) . Uznając zatem, iż początkowym terminem od którego liczy się czas do złożenia podania o wznowienie postępowania jest upływ 14 dnia od dokonania publicznego obwieszczenia, organ działał wadliwie. Skarżone postanowienie należało więc wyeliminować z obrotu prawnego. Inną kwestią jest natomiast ocena czy zachodziła ustawowa podstawa wznowieniowa, na którą powołuje się strona tj. czy faktycznie strona bez własnej winy nie brała udziału w postępowaniu. Sąd podkreśla, iż w przepisie tym mowa o braku udziału w postępowaniu, ale też braku winy strony w zaistnieniu tej sytuacji, co należy rozumieć jako wystąpienia zdarzenia kiedy strona nie bierze udziału w toczącym się postępowaniu administracyjnym, nie na skutek własnego zaniedbania ale, z przyczyn leżących po stronie organu administracji – wadliwego procedowania. W postępowaniu, o którym mowa w art. 49a K.p.a. udział biorą te podmioty, które organ prawidłowo powiadomił, że zawiadomienia o wydanych decyzjach i innych czynnościach organu nastąpi w formie publicznego obwieszczenia. Strona, która takiego powiadomienia nie otrzymała nie ponosi winy w tym, że postępowanie prowadzone jest bez jej udziału. Kluczowym zatem jest ustalenie czy powiadomienie strony w wszczęciu postępowania zawierało informację, że zawiadomienia o wydanych decyzjach i innych czynnościach organu nastąpi w formie publicznego obwieszczenia. Co do zarzutu skargi, iż znajdujące się w aktach administracyjnych zawiadomienie o wszczęciu postępowania, ale też informujące, że zawiadomienia o wydanych decyzjach i innych czynnościach organu nastąpi w formie publicznego obwieszczenia przez ogłoszenie w BIP jest wadliwe, bo nie zachowuje formy pisemnej, w ocenie sądu, zarzut ten jest pozbawiony racji. Zgodnie z art. 49a K.p.a. ... zawiadomienie jest w takim przypadku skuteczne wobec stron, które zostały na piśmie uprzedzone o zamiarze zawiadamiania ich w określony sposób. W przepisie tym mowa o uprzedzeniu strony na piśmie a nie w formie pisemnej powiadomienia w rozumieniu przepisów K.c. Nie jest to oświadczenie woli organni a jedynie informacja przekazana stronie w określony sposób, czyli na piśmie a nie np. ustnie. Przepisy K.p.a wskazują jakie akty muszą formę pisemna zachowywać. Przepis art. 14 § 1 stanowi, iż sprawy należy załatwiać w formie pisemnej lub w formie dokumentu elektronicznego w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 17 lutego 2005 r. o informatyzacji działalności podmiotów realizujących zadania publiczne (Dz. U. z 2017 r. poz. 570 oraz z 2018 r. poz. 1000, 1544 i 1669), doręczanego środkami komunikacji elektronicznej. W przepisie tym mowa jest o "załatwianiu spraw" tj. o ich rozstrzyganiu. Forma pisemna dotyczy zatem decyzji i postanowień – rozstrzygnięć organów a nie pouczeń czy jak mowa w art. 49a "uprzedzenia" strony na piśmie o formie doręczenia. Brak podpisu pod tekstem takiego powiadomienia nie jest zatem wadą skutkującą, możnością przyjęcia, że strona pomimo otrzymania takiego (niepodpisanego) powiadomienia bez własnej winy nie brała udziału w postępowaniu. Ponownie rozpoznając sprawę organ zbada czy wznowienie postępowania z wniosku skarżącego jest prawnie dopuszczalne, przy czym w kwestii zachowania terminu do złożenia podania o wznowienie organ uwzględni stanowisko, o którym mowa wyżej. Po ewentualnym wznowieniu postępowania organ oceni czy strona skarżąca nie brała udziału w postępowaniu bez własnej winy czy też winę, co do tego faktu ponosi. Jak się wydaje niezbędnym będzie tu wezwanie strony do wykazanie, jakiej treści powiadomienie otrzymała a na które w skardze się powołuje. Mając na uwadze wyżej przedstawione okoliczności, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a., jak w pkt 1 sentencji wyroku. O kosztach postępowania Sąd orzekł na podstawie art. 200 i art. 205 § 2 P.p.s.a. w zw. z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz. U. z 2015 r., poz. 1804 ze zm.).
Pełny tekst orzeczenia
II SA/KR 923/19
Oryginalna, niezmieniona treść orzeczenia. Jeżeli chcesz przeczytać analizę (zagadnienia prawne, podstawa prawna, argumentacja, rozstrzygnięcie), wróć do strony orzeczenia.