Pełny tekst orzeczenia

II SA/Kr 683/23

Oryginalna, niezmieniona treść orzeczenia. Jeżeli chcesz przeczytać analizę (zagadnienia prawne, podstawa prawna, argumentacja, rozstrzygnięcie), wróć do strony orzeczenia.

II SA/Kr 683/23 - Wyrok WSA w Krakowie
Data orzeczenia
2023-09-12
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2023-06-09
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Sędziowie
Anna Kopeć /sprawozdawca/
Małgorzata Łoboz /przewodniczący/
Monika Niedźwiedź
Symbol z opisem
6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części,  wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz
Hasła tematyczne
Budowlane prawo
Skarżony organ
Wojewoda
Treść wyniku
oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
art 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Dz.U. 1994 nr 89 poz 414
art 40 ust 1  ust 1 a
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Małgorzata Łoboz Sędziowie: WSA Monika Niedźwiedź ASR WSA Anna Kopeć (spr.) Protokolant: starszy referent sądowy Kamila Maśloch po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 12 września 2023 r. ze skargi W. S. na decyzję Wojewody Małopolskiego z dnia 7 kwietnia 2023 r. znak: WI-I.7840.13.1.2023.EG w przedmiocie przeniesienia decyzji o pozwoleniu na budowę skargę oddala.
Uzasadnienie
Starosta Olkuski decyzją z 24 listopada 2022 r., znak: SAB.6740.1.142.2022 przeniósł na M. B. prawo do decyzji Starosty Olkuskiego o pozwoleniu na budowę nr 196/2021 z 16 marca 2021 r. o zatwierdzeniu projektu zagospodarowania działki oraz projektu architektoniczno - budowlanego i udzieleniu inwestorom: M. B. i W. S. pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego w O. przy ulicy [...] na dz. nr ew. gr. [...].
Po rozpatrzeniu odwołania W. S., wniesionego od tej decyzji, Wojewoda Małopolski decyzją z dnia 7 kwietnia 2023 r., znak WI-I.7840.13.1.2023.EG utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję, jako podstawę prawną rozstrzygnięcia powołując art. 138 § 1 pkt 1, art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity - Dz.U.2022.2000 ze zmianami) - zwanej dalej kpa i art. 82 ust. 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (tekst jednolity - Dz.U.2021.2351 ze zmianami) - zwanej dalej Pb.
W jej uzasadnieniu organ odwoławczy przytoczył treść art. 40 usty. 1 i ust. 1a ustawy Prawo budowlane wskazując, iż powyższy przepis Pb, określa wszystkie warunki, które muszą zostać spełnione przez nowego Inwestora planującego realizację zamierzenia budowlanego, wykazanego w wydanym pozwoleniu na budowę. Do wniosku o przeniesieniu decyzji o pozwoleniu na budowę M. B. przedłożyła oświadczenie, złożone pod rygorem odpowiedzialności karnej, o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane z 7 października 2022 r. Natomiast nie przedłożyła zgody M. B. i W. S. (skarżącego) - nie musiała, bo skorzystała z treści art. 40 ust. 1a Pb. Własność nieruchomości objętej decyzją o pozwoleniu na budowę po wydaniu tego pozwolenia przeszła z dotychczasowego inwestora na nowego inwestora. M. B. (nowy inwestor) stała się właścicielem przedmiotowej nieruchomości z dniem 4 października 2022 r., co wynika z aktu notarialnego, zaś decyzja o pozwoleniu na budowę wydana została 16 marca 2021 r. Oznacza to, że w niniejszej sprawie art. 40 ust. 1a miał wprost zastosowanie.
Zarzut jakoby w niniejszej sprawie nie zachodzi tożsamość poprzedniego i nowego inwestora jest nieuzasadniony, bowiem gdyby była tożsamość inwestora, to nie byłoby potrzeby przeniesienia decyzji o pozwoleniu na budowę. Organ odwoławczy nie zgadza się z argumentacją Skarżącego, że brak zgody jednego inwestora wyklucza wydanie decyzji pozytywnej, bowiem ustawodawca przewidział taki przypadek i zmianą ustawy Prawo budowlane z dnia 19 września 2020 r. wprowadził art. 40 ust. 1a. W uzasadnieniu rządowego projektu ustawy zmieniającej (druk nr 121 z dnia 23 grudnia 2019 r.) wskazano, że "w procedurze przeniesienia pozwolenia na budowę został dodatkowo uregulowany (w sposób odrębny) przypadek, gdy nowy podmiot nabył własność nieruchomości objętej pozwoleniem na budowę lub zgłoszeniem od podmiotu, który dotychczas był (zgodnie z pozwoleniem na budowę) inwestorem. W takiej sytuacji uznano, że nie istnieje potrzeba, aby dotychczasowy inwestor wyrażał zgodę na przeniesienie pozwolenia na budowę".
Z kolei sprawy finansowe i majątkowe byłych małżonków związane z przedsięwzięciem budowlanym nie mogą być rozstrzygane w administracyjnym postępowaniu przez organy architektoniczno-budowlane I i II instancji. Kwestie te należą do sądów cywilnych.
Jak wyżej uzasadniono, nowy inwestor spełnił wymagania określone w art. 40 ustawy Prawo budowlane, wobec czego nie można odmówić wnioskodawcy przeniesienia decyzji o pozwoleniu na budowę. Występuje więc sytuacja określona przepisem art. 138 § 1 pkt 1 kpa, obligująca organ odwoławczy do utrzymania w mocy decyzji organu I instancji.
Opisaną wyżej decyzję zaskarżył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie W. S., zarzucając jej naruszenie
1) art 40 ust. 1 pkt 2) poprzez jego niezastosowanie oraz
2) art 40 ust 1 a) prawa budowlanego poprzez jego błędną interpretację.
Na podstawie tych zarzutów skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji organu I instancji, a także o zasądzenie kosztów postępowania.
W niniejszej sprawie organ II instancji błędnie zinterpretował samo odwołanie Skarżącego, albowiem Skarżący wskazując w odwołaniu, że nie zachodzi tożsamość poprzedniego i nowego inwestora miał na myśli że. Poprzedni inwestor jakim byli łącznie M. B. i W. S., nie jest tożsamy ze sprzedającym czy też przenoszącym własność nieruchomości. Bowiem M. B. była wyłącznym właścicielem nieruchomości, będąc jednocześnie współinwestorem
A zatem to nie poprzedni inwestor przeniósł własności nieruchomości na nowego inwestora, a uczynił to jedynie współinwestor, tj. M. B. – bez wiedzy i zgody drugiego współinwestora czyli W. S.. A zatem zgodnie z art 40 ust 1 pkt 2) brak zgody jednego ze współinwestorów wyklucza wydanie decyzji pozytywnej.
W ocenie skarżącego się nie ma racji w tym zakresie Wojewoda Małopolski, iż w opisanej sytuacji zachodzi oblig przeniesienia decyzji zezwalającej na budowę poprzedniego inwestora na inwestora, który złożył wniosek i nie ma przy tym znaczenia, że poprzedni inwestor może dochodzić swoich roszczeń na drodze sądowej. W tym miejscu wskazać należy, iż Wojewoda informuje, że sprawy majątkowe byłych małżonków związane z przedsięwzięciem budowlanym nie mogą być rozstrzygane w postępowaniu administracyjnym, bowiem kwestie te należą do sądów cywilnych.
Jest to mocno podkreślone stwierdzenie, które jest niezrozumiałe dla strony. Skarżący: po pierwsze nigdy nie zarzucał, że to organ administracyjny ma rozstrzygać sprawy majątkowe pomiędzy współinwestorami, a wprost przeciwnie - wskazał, iż sprawa o roszczenia związane z nakładami na budowę są już objęte postępowaniem sądowym pomiędzy nim, a współinwestorem i nowym inwestorem.
Po drugie zaś, co powoduje duże zdziwienie - nie wiadomym jest skąd organ powziął informację, że współinwestorzy są byłymi małżonkami. Skarżący oświadcza, iż nigdy nie był w związku małżeńskim z M. B..
W odpowiedzi na skargę strona przeciwna wniosła o jej oddalenie i w całości podtrzymała stanowisko wyrażone w zaskarżonym postanowieniu.
W piśmie z dnia 16 sierpnia 2023 r. (k. 44) skarżący dodatkowo wyjaśnił, że spór sprowadza się do kwestii, czy w sytuacji, gdy po stronie inwestora występują dwie osoby, jest możliwe przeniesienie pozwolenia na budowę bez zgody obu tych osób. Skoro jeden z inwestorów przeniósł własność nieruchomości inwestycyjnej na osobę trzecią, to zastosowanie winien mieć art. 40 ust. 1 pkt 2 ustawy Prawo budowlane, a nie art. 40 ust. 1a tej ustawy.
Rozpoznając sprawę Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Stosownie do przepisu art. 145 § 1 pkt 1 lit. "a" - "c" ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r. poz. 1634) - dalej określanej, jako "p.p.s.a." - kontrola sądowa działalności administracji publicznej sprawowana jest w zakresie oceny zgodności zaskarżonych do sądu decyzji lub postanowień z obowiązującymi przepisami prawa materialnego, jak i przepisami proceduralnymi.
Dokonując kontroli zaskarżonej decyzji według tak określonych kryteriów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie doszedł do wniosku, że jest ona prawidłowa, a zarzuty skargi nie mogą odnieść skutku.
Ustalony przez organy stan faktyczny nie budzi wątpliwości: w decyzji Starosty O. o pozwoleniu na budowę nr 196/2021 z 16 marca 2021 r. o zatwierdzeniu projektu zagospodarowania działki oraz projektu architektoniczno - budowlanego i udzieleniu pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego w O. przy ulicy [...] na dz. nr ew. gr. [...] jako inwestor zostali ujęci M. B. i W. S..
Nieruchomość, na której inwestycja miała zostać wybudowana stanowiła wyłączną własność M. B., która umową darowizny z dnia 4 października 2023 r., rep. A. [...] przeniosła własność działki nr [...] na M. B..
Spór pomiędzy stronami sprowadza się do ustalenia, czy w takiej sytuacji powinien znaleźć zastosowania art. 40 ust. 1a (jak twierdzi organ), czy też art. 40 ust. 1 pkt 2 ustawy Prawo budowlane (jak chce skarżący).
Zgodnie z art. 40 ust. 1 powołanej ustawy organ, który wydał decyzję o pozwoleniu na budowę, jest obowiązany, w drodze decyzji, przenieść to pozwolenie na wniosek nowego inwestora, jeżeli do wniosku inwestor dołączy:
1) oświadczenie:
a) o przejęciu warunków zawartych w decyzji o pozwoleniu na budowę,
b) o którym mowa w art. 32 ust. 4 pkt 2;
2) zgodę dotychczasowego inwestora, na rzecz którego decyzja została wydana, lub kopię tej zgody.
W myśl art. 40 ust. 1a zgoda, o której mowa w ust. 1 pkt 2, nie jest wymagana, jeżeli własność nieruchomości lub uprawnienia wynikające z użytkowania wieczystego dotyczącego nieruchomości, objęte decyzją o pozwoleniu na budowę po wydaniu tego pozwolenia przeszły z dotychczasowego inwestora na nowego inwestora wnioskującego o przeniesienie pozwolenia na budowę.
Skarżący uważa, że skoro w art. 40 ust. 1a mowa jest o przejściu własności nieruchomości "z dotychczasowego inwestora" – to przepis ten nie może mieć zastosowania w sytuacji, w której przeniesienia własności nieruchomości dokonał tylko jeden ze współinwestorów.
Poglądu tego nie sposób podzielić. W okolicznościach niniejszej sprawy w dacie wydawania pozwolenia na budowę jedynym właścicielem działki inwestycyjnej była M. B., natomiast jako inwestorzy w pozwoleniu tym zostały wskazane dwie osoby (M. B. oraz W. S.). W postępowaniu o wydanie pozwolenia na budowę oboje inwestorzy złożyli oświadczenia o prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, przy czym M. B. jako tytuł prawny wskazała "własność", a W. S. "stosunek zobowiązaniowy".
Nie ulega wątpliwości, że właściciel nieruchomości miał prawo przenieść jej własność – niezależnie od pozostającej w obrocie prawnym decyzji o pozwoleniu na budowę oraz niezależnie od "stosunku zobowiązaniowego" łączącego tego właściciela ze skarżącym. W ocenie Sądu zawarcie umowy przenoszącej własność nieruchomości inwestycyjnej oznacza, że dany stan faktyczny należy kwalifikować jako mieszczący się w hipotezie art. 40 ust. 1a ustawy Prawo budowlane. M. B. była "dotychczasowym inwestorem", o którym mowa w tym przepisie, a fakt, że oprócz niej pozwolenie na budowę obejmowało również drugiego inwestora nie ma znaczenia dla interpretacji powołanego przepisu.
W okolicznościach niniejszej sprawy wydanie pozwolenia na budowę miało miejsce 16 marca 2021 r. Po wydaniu pozwolenia tj. w dniu 4 października 2022 r. własność nieruchomości objętej tym pozwoleniem przeszła z dotychczasowego inwestora (M. B.) na nowego inwestora tj. M. B., która złożyła wniosek o przeniesienie na nią pozwolenia na budowę. Tym samym spełniły się wszystkie przesłanki, o których mowa w art. 40 ust. 1a ustawy Prawo budowlane, a przeniesienie pozwolenia na budowę nastąpiło niezależnie od ewentualnego braku zgody drugiego z inwestorów.
Tym samym zaskarżona decyzja okazała się prawidłowa, a skarga podlegała oddaleniu na podstawie art. 151 p.p.s.a.