II SA/Kr 463/26

II SA/Kr 463/26 - Wyrok WSA w Krakowie
Data orzeczenia
2026-06-10
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2026-04-01
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Sędziowie
Magda Froncisz /sprawozdawca/
Mirosław Bator
Paweł Darmoń /przewodniczący/
Symbol z opisem
6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
Hasła tematyczne
Nadzór budowlany
Skarżony organ
Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku
oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 1994 nr 89 poz 414
art 3 , art 49 e pkt 1 , art  48 ust 1 pkt 1 , art 52
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane.
Dz.U. 1960 nr 30 poz 168
art 7  , art 28 , art 77 , art 107 , art 136 , art 138
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
art 151 , art 170
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Paweł Darmoń Sędziowie: Sędzia WSA Mirosław Bator Sędzia WSA Magda Froncisz (spr.) Protokolant: sekretarz sądowy Katarzyna Cyganik po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 czerwca 2026 r. sprawy ze skargi T. M. na decyzję nr 43/2026 Małopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Krakowie z dnia 11 lutego 2026 r., znak: WOB.7721.402.2025.JKUT w przedmiocie nakazu rozbiórki skargę oddala.
Uzasadnienie
Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Zakopanem decyzją nr 288/25 z 31 października 2025 r. znak: NB.5160.5.53.2021.JD, po rozpatrzeniu sprawy "budowy obiektu budowlanego (budowli) o funkcji gastronomicznej, niepołączonego trwale z gruntem, składającego się z drewnianego obiektu kubaturowego (kiosk handlowo usługowy), drewnianego tarasu wraz z przymocowanym do niego drewnianym ogrodzeniem zlokalizowanym na działkach ewid. nr [...], [...] i [...], obr. [...] w Z. – bez wymaganego pozwolenia na budowę, nakazał na podstawie art. 49e pkt 1 w zw. z art. 48 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (Dz.U. z 2025 r. poz. 418 ze zm.), dalej: "P.b.", inwestorowi T. M.: rozbiórkę obiektu budowlanego składającego się z kiosku o funkcji handlowo usługowej, drewnianego tarasu z drewnianym ogrodzeniem na działkach ewid. nr [...], [...] [...] obr. [...] w miejscowości Z. — wybudowanego bez wymaganego pozwolenia na budowę.
W uzasadnieniu decyzji organ I instancji wyjaśnił na wstępie, że działki, do których początkowo było prowadzone postępowanie, tj. [...] i [...], zostały podzielone decyzją Burmistrza Miasta Z. z 13 stycznia 2023 r. ([...] na [...], [...], [...] i [...]; [...] na [...] i [...]).
Dalej PINB wskazał m.in., że na jego wezwanie Gmina Miasta Z. w piśmie z 4 sierpnia 2021 r. znak: WMNW.0124.169.2021 wyjaśniła, że inwestorem przedmiotowych obiektów "nie jest Gmina Miasto Z., lecz Dzierżawca gminnego terenu - Pan T. M. (...) opisany w piśmie drewniany budynek znajduje się na gminnej nieruchomości od co najmniej kilkunastu lat i został wykonany prawdopodobnie przez ówczesnych dzierżawców, zaś Pan T. M. dokonał adaptacji przedmiotowego budynku oraz wykonał taras i płot po zawarciu umowy z Gminą Miasto Z. tj. po 01.03.2021 r."
W toku postępowania wyjaśniającego organ I instancji włączył do akt sprawy m.in. zdjęcia z postępowania skargowego obrazujące przedmiotowy obiekt w trakcie robót budowlanych, a także pozyskał informację, że "dla działki nr ewid. [...] było przyjęte zgłoszenie remontu budynku mieszkalnego w 2011 r. - rozpatrzone pozytywnie oraz w 2014 r. dla działki nr ewid. [...] było zgłoszenie na zadaszenie ogródka, ale zostało rozparzone negatywnie". Oprócz zgłoszenia remontu i zadaszenia ogródka nic więcej od 2001 r. nie wpłynęło do Starostwa T. WBiA w związku z działkami nr ewid. [...] i [...].
W dniu 6 września 2021 r. organ I instancji dokonał oględzin w obecności i za zgodą pełnomocnika właściciela przedmiotowej działki, tj. H. M. działającego w imieniu Urzędu Miasta Z.. Podczas ww. czynności ustalono, iż "Na działce nr ewid. [...] obr. [...] w Z. został wybudowany obiekt budowlany parterowy o rzucie prostokątnym przykryty dachem jednospadowym w stronę działki nr [...]. Obiekt ten powstał na działce [...] i jest o konstrukcji drewnianej z zewnątrz obity deskami. Obiekt ten posiada przeszklenia (okno) w ścianie wschodniej i północnej (...) Obiekt ten pełni funkcję usługowo-gastronomiczną (handlowa — mini BAR) (...) Ponadto na działkach [...] i [...] są również wybudowane taras drewniany i ogrodzenie drewniane o wys. ok 140-156 cm wzdłuż działki drogowej (...)".
Z ww. czynności sporządzony został protokół, szkic sytuacyjny oraz dokumentacja fotograficzna.
Kolejno zawiadomieniem z 30 grudnia 2021 r. znak: NB.5160.5.53.2021.JW, organ I instancji poinformował strony o zmianie kwalifikacji prowadzonego postępowania, wskazując, że będzie ono prowadzone w sprawie "budowy obiektu budowlanego (kategoria obiektu XVII) o funkcji usługowo-handlowej zlokalizowanego na działce nr ewid. [...] obr. [...] w miejscowości Z. - wybudowanego bez wymaganego pozwolenia na budowę".
Następnie PINB postanowieniem nr 25/22 z 10 stycznia 2022 r. znak: NB.5160.5.53.2021.JW, na podstawie art. 48 P.b., nakazał inwestorowi T. M. wstrzymać roboty budowlane przy budowie obiektu budowlanego o funkcji usługowo-handlowej i zabezpieczyć teren budowy przed dostępem osób trzecich, jednocześnie informując o prawie do złożenia wniosku o zalegalizowanie wykonanego obiektu budowlanego oraz wskazując, iż wysokość opłaty legalizacyjnej wynosi 375 000,00 zł.
Po rozpatrzeniu zażalenia T. M., MWINB postanowieniem nr 868/2022 z 3 listopada 2022 r. znak: WOB.7722.31.2022.KJAS uchylił ww. postanowienie PINB z 10 stycznia 2022 r. w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji.
Ponownie prowadząc postępowanie, wskazując na zalecenia MWINB wynikające z ww. postanowienia, organ I instancji dokonał zmiany kwalifikacji prowadzonego postępowania administracyjnego na "budowę obiektu budowlanego (kategoria obiektu XVII) o funkcji usługowo-handlowej wraz z tarasem i ogrodzeniem drewnianym znajdujących się na działkach nr ewid. [...], [...] obr[...] w miejscowości Z. - wykonanych bez wymaganego pozwolenia na budowę" (zawiadomienie nr [...] z 30 stycznia 2023 r.)
Z kolei w toku oględzin przeprowadzonych 23 lutego 2023 r. przedstawiciele PINB ustalili, że "stan przedmiotu postępowania ww. nie uległ zmianie w porównaniu do stanu z poprzednich oględzin przeprowadzonych w dniu 06.09.2021 r. (...) Podczas oględzin przedmiot postępowania nie był użytkowany. Przedstawiciel PINB w Zakopanem zadał pytanie P. T. M. czy użytkuje przedmiot postępowania, na co P. T. M. odpowiedział cyt.: tak, użytkuje ten obiekt wraz z tarasem i ogrodzeniem drewnianym. Obecna w trakcie oględzin adw. M. G. działająca jako pełnomocnik P. T. M. oświadczyła: "W pierwszej kolejności zaprzecza, że P. T. M. jest inwestorem obiektu budowlanego, który jest przedmiotem kontroli w części przekraczającej taras i ogrodzenie. Obiekt budowlany kubaturowy w postaci pawilonu wybudowany został w roku 2020 przez firmę B. , a P. T. M. wykonał wyłącznie prace konserwacyjno-zabezpieczające: ocieplenie (...) ścian zewnętrznych i sufitu, ściany zewnętrzne zostały obłożone szalunkiem drewnianym, wstawienie drzwi wejściowych i szyb zamiast desek, które pełniły funkcję drzwi/wejścia, zabezpieczenie powierzchni między budynkami w postaci przedłużenia dachu o ok. 60 cm. Ponadto P. M. G. podnosi, że pawilon/barek nie jest obiektem trwale z gruntem związanym, nie posiada fundamentów. Również taras nie jest w sposób trwały związany z gruntem, są to deski na legarach położone na gruncie".
PINB postanowieniem nr 86/23 z 8 marca 2023 r. znak: NB.5160.5.53.2021.JW, na podstawie art. 48 P.b. wstrzymał prowadzenie robót budowlanych związanych z wykonaniem obiektu budowlanego o funkcji usługowo-handlowej wraz z tarasem i ogrodzeniem drewnianym stanowiącym część drewnianego tarasu na działkach nr ewid. [...], [...], [...] obr[...] w miejscowości Z. - wykonanych bez wymaganego pozwolenia na budowę (kategoria obiektu XVII), nakazał inwestorowi T. M. zabezpieczyć teren budowy przed dostępem osób trzecich, w sposób niezagrażający bezpieczeństwu użytkowników przyległych nieruchomości, a także poinformował o możliwości złożenia wniosku o legalizację przedmiotowego obiektu budowlanego oraz o konieczności wniesienia opłaty legalizacyjnej w celu uzyskania decyzji o legalizacji i zasadach obliczania opłaty legalizacyjnej.
Pismem z 17 marca 2023 r. T. M., reprezentowany przez adwokata, wniósł zażalenie na ww. postanowienie PINB. W toku postępowania zainicjonowanego ww. zażaleniem, MWINB postanowieniem nr 732/2024 z 19 sierpnia 2024 r. znak: WOB.7722.93.2023.JKUT, na podstawie art. 136 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2025 r., poz. 1691), dalej: "K.p.a.", zlecił organowi I instancji uzupełnienie materiału dowodowego w sprawie poprzez przeprowadzenie czynności kontrolnych na terenie działek nr [...], [...] i [...] zabudowanych obiektem, którego dotyczy zaskarżone postanowienie, mających na celu ustalenie konstrukcji obiektu (wskazanie elementów pozostałych po starym budynku) oraz w szczególności sposobu posadowienia na gruncie (czy obiekt jest trwale związany z gruntem).
Następnie organ I instancji 1 października 2024 r. przeprowadził oględziny, których dokumentację i wyniki przekazał MWINB.
Po przeprowadzeniu postępowania zażaleniowego na ww. postanowienie PINB z 8 marca 2023 r., MWINB postanowieniem nr 83/2025 z 3 lutego 2025 r. znak: WOB.7722.93.2023.JKUT, na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 K.p.a. uchylił ww. zaskarżone postanowienie PINB w całości i na podstawie art. 48 ust. 1 pkt 1 P.b. wstrzymał T. M. - jako właścicielowi obiektu budowlanego "budowę obiektu budowlanego (budowli) o funkcji gastronomicznej, niepołączonego trwale z gruntem, składającego się z drewnianego obiektu kubaturowego (kiosk handlowo-usługowy o wymiarach ok. 6,68 m x 3,36 m), drewnianego tarasu wraz z przymocowanym do niego drewnianym ogrodzeniem, zlokalizowanego w centralnej części działek nr [...] i [...] obr. [...] w Z. oraz częściowo na działce nr [...] obr. [...] w Z.", a także poinformował o możliwości złożenia wniosku o legalizację przedmiotowego obiektu budowlanego oraz o konieczności wniesienia opłaty legalizacyjnej w celu uzyskania decyzji o legalizacji i zasadach obliczania opłaty legalizacyjnej.
Kolejno, po rozpatrzeniu skargi T. M. na ww. postanowienie MWINB, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie prawomocnym wyrokiem z 3 czerwca 2025 r., sygn. akt II SA/Kr 347/25, oddalił skargę.
Końcowo organ I instancji wskazał, że ww. postanowienie MWINB z 3 lutego 2025 r. zostało doręczone pełnomocnikowi skarżącego 6 lutego 2025 r. zatem 30 dniowy termin do złożenia wniosku o zalegalizowanie wykonanego obiektu budowlanego minął w dniu 10 czerwca 2025 r. Inwestor do dnia dzisiejszego nie złożył stosownego wniosku.
PINB wskazał też, że adresatem decyzji jest inwestor posiadający prawo do dysponowania nieruchomością na cele budowlane.
T. M., działający przez adwokata, wniósł odwołanie od opisanej na wstępie decyzji PINB z 31 października 2025 r., zarzucając naruszenie art. 7, art. 28 i art. 77 § 1 K.p.a. oraz art. 52 P.b. Zarzuty i argumentacja zostały powtórzone w skardze do WSA w Krakowie na decyzję MWINB z 11 lutego 2026 r. i zostaną omówione poniżej.
Z kolei I. sp. j. z siedzibą w Z., reprezentowana przez radcę prawnego, wniosła w piśmie z 18 grudnia 2025 r. o utrzymanie decyzji I instancji z 31 października 2025 r. w mocy.
Małopolski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Krakowie decyzją nr 43/2026 z 11 lutego 2026 r. znak: WOB.7721.402.2025.JKUT, na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 K.p.a., uchylił ww. decyzję PINB z 31 października 2025 r. w całości i na podstawie art. 49e pkt 1 P.b. nakazał właścicielowi obiektu budowlanego T. M. rozbiórkę obiektu budowlanego (budowli) o funkcji gastronomicznej, niepołączonego trwale z gruntem, składającego się z drewnianego obiektu kubaturowego (kiosk handlowo-usługowy o wymiarach ok. 6,68 m x 3,36 m), drewnianego tarasu wraz z przymocowanym do niego drewnianym ogrodzeniem, zlokalizowanego w centralnej części działek nr [...] i [...] obr[...] w Z. oraz częściowo na działce nr [...] obr[...] w Z. - zrealizowanego bez wymaganego pozwolenia na budowę.
W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy opisał dotychczasowy przebieg sprawy i wskazał, że 5 lipca 2021 r. organ I instancji przeprowadził czynności kontrolne na działkach nr [...] i [...] przy ul. N. w Z., podczas których ustalił, że na ww. działkach znajduje się m.in. "niewielkich rozmiarów obiekt budowlany oznaczony na szkicu sytuacyjnym cyfrą "2". Jest to parterowy, drewniany budynek nakryty jednospadowym dachem. Budynek o konstrukcji słupowej drewnianej obity deskami. Od strony północnej znajduje się przeszklone miejsce z oknami. Funkcja obiektu nieznana (...) Obecny podczas kontroli T. M. nie udostępnił wnętrza obiektu kontrolującym oraz odmówił wyjaśnień co do funkcji obiektu".
W trakcie czynności wykonano dokumentację fotograficzną oraz szkic sytuacyjny.
Zawiadomieniem z 21 lipca 2021 r. znak: NB.5160.5.53.2021.JW organ I instancji poinformował ustalone strony o wszczęciu z urzędu postępowania w sprawie "obiektu budowlanego wraz z tarasem i ogrodzeniem drewnianym znajdujących się na działkach nr ewid. [...], [...] obr. [...] położonych w miejscowości Z. wybudowanych - bez wymaganego pozwolenia na budowę". Kolejne oględziny organ I instancji przeprowadził 1 października 2024 r. W ich trakcie ustalono, że na działkach nr [...], [...] i [...] znajduje się obiekt budowlany o konstrukcji drewnianej z dachem jednospadowym, pokryty blachą trapezową. Przed obiektem wykonano podest drewniany wraz z ogrodzeniem w postaci sztachet drewnianych. Obiekt jest o funkcji gastronomicznej. Pierwotnie obiekt powstał w latach 2000, wykonany został przez innego inwestora. Inwestor podkreśla, że obiekt wyremontował poprzez przedłużenie połaci dachowej, wymianie poszycia z desek na ścianach zewnętrznych i ocieplenie. W wyniku prac budowlanych rozbudowano obiekt i zmieniono funkcję na usługową z zakresu gastronomii. Ponadto na działkach znajduje się podest drewniany z ogrodzeniem. Podest wykonany z desek ułożonych na legarach drewnianych posadowionych na płytach betonowych ażurowych i na kostce brukowej. Ogrodzenie drewniane przytwierdzone jest do podestu drewnianego. W dniu dzisiejszym obiekt jest otwarty i funkcjonuje jako lokal gastronomiczny. Utwardzenie terenu nie jest elementem podestu. J. P. stoi na stanowisku, że inwestor nie dokonał rozbudowy tylko wzniesienie nowego obiektu o innej funkcji.
Przechodząc do merytorycznego rozpoznania sprawy MWINB wskazał m.in., że krąg stron postępowania wskazany przez organ I instancji jest prawidłowy i pozostaje tożsamy w postępowaniu odwoławczym. Przymiot strony przyznany został właścicielowi działek nr [...], [...] i [...], które pozostają zabudowane obiektem objętym niniejszym postępowaniem - Gminie Miasto Z..
Organ II instancji zaakceptował również ustalenia PINB, że inwestorem robót budowlanych, które doprowadziły sporny obiekt budowlany do obecnego kształtu, jest skarżący. Z uwagi na lokalizację przedmiotowego obiektu za zasadne MWINB uznał również przyznanie statusu strony właścicielom działki nr [...], która pozostaje współwłasnością inwestora przedmiotowego obiektu o funkcji usługowo-handlowej, a także I. sp. j. z siedzibą w Z., J. J. oraz J. P..
W ocenie MWINB organ I instancji prawidłowo dokonał oceny materiału zgromadzonego w sprawie i dokonał właściwej kwalifikacji przedmiotu postępowania. W ślad za stanowiskiem wyrażonym w ostatecznym i prawomocnym postanowieniu z 3 lutego 2025 r. MWINB wyjaśnił, że P.b. dokonuje klasyfikacji obiektów budowlanych objętych jej regulacją na: budynki, budowle i obiekty małej architektury (art. 3 pkt 1 P.b.).
Zgodnie z art. 3 pkt 2 P.b. przez budynek należy rozumieć taki obiekt budowlany, który jest trwale związany z gruntem, wydzielony z przestrzeni za pomocą przegród budowlanych oraz posiada fundamenty i dach. Z kolei jak stanowi art. 3 pkt 3 P.b. budowlą jest każdy obiekt niebędący budynkiem lub obiektem małej architektury. Nadto, ustawodawca w treści przepisu art. 3 pkt 5 P.b. wyodrębnił kategorię "tymczasowych obiektów budowlanych", przez które należy rozumieć obiekt budowlany przeznaczony do czasowego użytkowania w okresie krótszym od jego trwałości technicznej, przewidziany do przeniesienia w inne miejsce lub rozbiórki, a także obiekt budowlany niepołączony trwale z gruntem.
Wskazując na powyższe organ odwoławczy stwierdził, że przeprowadzone kilkukrotnie przez PINB czynności w terenie nie wykazały istnienia fundamentów zagłębionych w gruncie, a więc sporny obiekt nie jest trwale połączony z gruntem i swoimi cechami nie odpowiada opisanym w art. 3 pkt 2 P.b. budynkom (brak fundamentów). Tym samym organ II instancji zaliczył go do kategorii budowli (art. 3 pkt 3 P.b.).
Zdaniem MWINB organ I instancji właściwie przyjął również, że drewniany obiekt kubaturowy wraz z tarasem i przymocowanym do niego ogrodzeniem stanowią całość techniczno-użytkową. Organ odwoławczy przywołał tezy z orzecznictwa sądów administracyjnych wskazując, że tworzenie całości techniczno-użytkowej należy rozumieć jako połączenie poszczególnych elementów w taki sposób, aby zgodnie z wymogami techniki nadawały się one do określonego użytku. Jest to zatem zespół, technologicznie powiązanych ze sobą elementów, służący określonym zadaniom. Nie można przy tym wykluczyć, że każdy z tych elementów może być samodzielnym obiektem, choć nie zawsze będzie mógł być samodzielnie wykorzystywany do określonego celu, a budowla stanowić ma zaś całość techniczno-użytkową.
W ocenie MWINB przedmiotowy obiekt – budowlę - tworzą drewniany kiosk handlowo-usługowy, drewniany taras (podest) wraz z drewnianym ogrodzeniem. Elementy te tworzą całość techniczną, a poza tym nie mogą być odrębnie użytkowane zgodnie z przeznaczeniem (tj. jako obiekt o funkcji gastronomicznej).
Organ II instancji wyjaśnił, że z wyjaśnień złożonych przez właściciela działki - Gminę Miasto Z. - wynika, że na działce gminnej od co najmniej kilkunastu lat istniał "drewniany budynek" wykonany prawdopodobnie przez ówczesnych dzierżawców, natomiast skarżący po zawarciu 1 marca 2021 r. umowy z Gminą Miasto Z. "dokonał adaptacji przedmiotowego budynku oraz wykonał taras i płot". MWINB przywołał również treść oświadczenia adwokata skarżącego w trakcie oględzin przeprowadzonych przez PINB 23 lutego 2023 r.
Dalej organ II instancji stwierdził, że na podstawie materiału dowodowego zalegającego w aktach PINB, a w szczególności materiału zdjęciowego, ustalił iż roboty budowlane dokonane przez skarżącego po objęciu ww. nieruchomości w dzierżawę wykraczają poza zakres pojęcia remontu, natomiast spełniają znamiona budowy (rozbudowy), z uwagi na brzmienie art. 3 ust. 6 P.b.
Wskazując na porównanie ogólnodostępnych ortofotomap z sierpnia 2021 r. i maja 2022 r. MWINB stwierdził, że nie ulega wątpliwości, że oprócz wykonania drewnianego tarasu i ogrodzenia zwiększono również wymiary zewnętrzne obiektu gastronomicznego. Przedmiotowy obiekt budowlany o funkcji usługowej (gastronomicznej) został doprowadzony do formy wskazanej na aktualnych fotografiach poprzez prowadzenie robót przez skarżącego, które wraz ze zmianami wskazanymi przez ww. inwestora (roboty remontowe) polegały także na zwiększeniu metrażu pawilonu gastronomicznego, gdyż przed rozbudową był on równy 21 m2. Natomiast po robotach budowlanych dokonanych przez skarżącego wynosi 22,45 m2. MWINB przyznał, że na podstawie powyższego co prawda nie jest możliwe ustalenie dokładnej daty wykonania przedmiotowego obiektu (w zakresie jego pierwotnej bryły) jednak powyższe pozostaje bez wpływu na wynik postępowania.
Regulacje prawno-budowlane obowiązujące zarówno kilkanaście lat temu, jak i w 2021 r. (data rozbudowy obiektu dokonana przez skarżącego) oraz obecnie, nie przewidywały bowiem zwolnienia od obowiązku uzyskania decyzji o pozwoleniu na budowę na budowę drewnianych kiosków usługowo-handlowych (niepołączonych trwale z gruntem i nierozebranych, czy też nieprzeniesionych w inne miejsce, od co najmniej 2021 r. - tj. 3 lat od daty budowy).
Organ II instancji wskazał, że z akt sprawy wynika, iż zarówno przed budową spornego obiektu, jak i jego rozbudową, nie uzyskano stosownej zgody organu administracji architektoniczno-budowlanej. W świetle powyższych ustaleń, zdaniem MWINB, organ I instancji przyjął prawidłowy tryb postępowania określony w art. 48 ust. 1 pkt 1 P.b., zgodnie z którym organ nadzoru budowlanego wydaje postanowienie o wstrzymaniu budowy w przypadku obiektu budowlanego lub jego części będącego w budowie albo wybudowanego bez wymaganej decyzji o pozwoleniu na budowę.
Organ odwoławczy wyjaśnił, że zgodnie z ww. przepisem w przypadku obiektu budowlanego wybudowanego lub będące w budowie bez wymaganego pozwolenia na budowę lub zgłoszenia organ nadzoru budowlanego zobowiązany jest do wstrzymania robót budowlanych wydając stosowne postanowienie, w którym informuje o możliwości złożenia wniosku o legalizację obiektu budowlanego lub jego części oraz o konieczności wniesienia opłaty legalizacyjnej i zasadach jej obliczania. Ponadto w ww. postanowieniu organ w razie konieczności może użyć także odpowiednich środków zabezpieczających (nakaz zabezpieczenia obiektu budowlanego lub terenu budowy, nakaz usunięcia stanu zagrożenia). Następnie inwestor, właściciel lub zarządca obiektu budowlanego może w ciągu 30 dni od otrzymania postanowienia złożyć wniosek o legalizację (art. 48a ust. 1 P.b.). Jeżeli wniosek ten nie zostanie złożony, wówczas organ nadzoru budowlanego wydaje nakaz rozbiórki (art. 49e pkt 1 P.b.). Jeżeli rzeczony wniosek o legalizację zostanie złożony, wówczas organ nadzoru budowlanego w ramach prowadzonego postępowania wdraża procedurę legalizacyjną.
Organ II instancji wskazał, że mając na uwadze powyższe unormowanie prawne PINB opisanym wcześniej postanowieniem z 8 marca 2023 r. wstrzymał prowadzenie robót budowlanych związanych z wykonaniem obiektu budowlanego o funkcji usługowo-handlowej wraz z tarasem i ogrodzeniem drewnianym stanowiącym część drewnianego tarasu na działkach nr ewid. [...], [...], [...] - wykonanych bez wymaganego pozwolenia na budowę (kategoria obiektu XVII), (...) a także poinformował o możliwości złożenia wniosku o legalizację przedmiotowego obiektu budowlanego oraz o konieczności wniesienia opłaty legalizacyjnej w celu uzyskania decyzji o legalizacji i zasadach obliczania opłaty legalizacyjnej.
Następnie MWINB po przeprowadzeniu postępowania zażaleniowego, wyżej opisanym postanowieniem z 3 lutego 2025 r. uchylił postanowienie PINB z 8 marca 2025 r. w całości i na podstawie art. 48 ust. 1 pkt 1 P.b. wstrzymał skarżącemu, jako właścicielowi obiektu budowlanego "budowę obiektu budowlanego (budowli) o funkcji gastronomicznej, niepołączonego trwałe z gruntem, składającego się z drewnianego obiektu kubaturowego (kiosk handlowo-usługowy o wymiarach ok. 6,68 m x 3,36 m), drewnianego tarasu wraz z przymocowanym do niego drewnianym ogrodzeniem, zlokalizowanego w centralnej części działek nr [...] i [...] obr. [...] w Z. oraz częściowo na działce nr [...] obr. [...] w Z.", a także poinformował o możliwości złożenia wniosku o legalizację przedmiotowego obiektu budowlanego oraz o konieczności wniesienia opłaty legalizacyjnej w celu uzyskania decyzji o legalizacji i zasadach obliczania opłaty legalizacyjnej.
Organ II instancji podkreślił, że po rozpatrzeniu skargi skarżącego na ww. postanowienie MWINB z 3 lutego 2025 r., WSA w Krakowie prawomocnym wyrokiem z 3 czerwca 2025 r. sygn. II SA/Kr 347/25 oddalił skargę, co potwierdza zdaniem MWINB, że WSA w Krakowie zaakceptował stanowisko organu odwoławczego co do kwalifikacji prawnobudowlanej wykonanych robót, trybu prowadzonego postępowania, jego zakresu, jak i adresata obowiązku.
MWINB szczegółowo wyjaśnił kwestie związane z ewentualnym wnioskiem o legalizację, uzależnionym od woli inwestora, właściciela lub zarządcy obiektu budowlanego i skutkach jego niezłożenia. Podkreślił, że organ nadzoru budowlanego nie dysponuje swobodą co do dalszego trybu postępowania, gdyż konstrukcja powołanej normy nie pozostawia mu uznaniowości ani też możliwości odmiennego od wskazanego rozstrzygnięcia sprawy. Ponadto jak wskazuje się w literaturze, termin określony w art. 48a ust. 1 P.b. jest terminem procesowym.
Wskazując na art. 49e pkt 1 P.b. organ II instancji wskazał, że niezłożenie wniosku o legalizację w wymaganym terminie powoduje wydanie decyzji o rozbiórce obiektu budowlanego. Decyzja w przedmiocie rozbiórki ma w takim przypadku charakter związany co oznacza, że ziszczenie się okoliczności wskazanej w przytoczonym przepisie powoduje po stronie organu obowiązek wydana decyzji o określonej treści.
Przechodząc do określonego przez PINB adresata skarżonej decyzji MWINB wyjaśnił, że zgodnie z aktualnym (mającym zastosowanie w sprawie) brzmieniem art. 52 P.b. obowiązki, w formie nakazów i zakazów, określone w postanowieniach i decyzjach, o których mowa w niniejszym rozdziale, nakłada się na inwestora. Jeżeli roboty budowlane zostały zakończone lub wykonanie postanowienia albo decyzji przez inwestora jest niemożliwe, obowiązki te nakłada się na właściciela lub zarządcę obiektu budowlanego. Koszty związane z wykonaniem obowiązków ponosi inwestor, właściciel lub zarządca obiektu budowlanego.
Wskazując na treść art. 52 ust. 1 P.b. oraz fakt, i że roboty budowlane przy przedmiotowej budowie zostały zakończone, MWINB uznał, że zobowiązanym do wykonania obowiązków wynikających ze skarżonego postanowienia winien być właściciel obiektu budowlanego.
Dalej organ II instancji wyjaśnił treść art. 48 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (Dz.U. z 2025 r., poz. 1071), dalej: "K.c.", wskazując, że przedmiotowy obiekt budowlany, który nie jest trwale związany z gruntem, nie stanowi własności właściciela gruntu. Analiza zebranego w sprawie materiału dowodowego pozwala zdaniem MWINB na przyjęcie, że właścicielem obiektu budowlanego jest skarżący, który jako dzierżawca nieruchomości prowadził samowolne roboty budowlane przy rozbudowie obiektu, a które to roboty doprowadziły obiekt do obecnego stanu i umożliwiły użytkowanie go w obecnej funkcji gastronomicznej.
Podsumowując wszystko powyższe MWINB uznał, że organ I instancji miał uzasadnione podstawy do wydania w niniejszej sprawie decyzji na podstawie art. 49e pkt 1 P.b. Z uwagi jednak na konieczność określenia adresata rozstrzygnięcia jako właściciela obiektu budowlanego i doprecyzowania przedmiotu postępowania, MWINB skorzystał z art. 138 § 1 pkt 2 K.p.a., uchylił decyzję PINB i na podstawie art. 49e pkt 1 P.b. nakazał skarżącemu (jako właścicielowi obiektu budowlanego niepołączonego trwale z gruntem) rozbiórkę obiektu budowlanego o funkcji usługowo-handlowej wraz z tarasem i ogrodzeniem drewnianym stanowiącym część drewnianego tarasu na działkach nr [...], [...], [...], zrealizowanego bez wymaganego pozwolenia na budowę. Końcowo organ odwoławczy wyjaśnił brak naruszenia przez podjęte rozstrzygnięcie również art. 15 i art. 139 K.p.a.
Skarżący T. M., reprezentowany przez adwokata, wniósł na ww. decyzję Małopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Krakowie nr 43/2026 z 11 lutego 2026 r. znak: WOB.7721.402.2025.JKUT, skargę do WSA w Krakowie, zaskarżając ją w całości wnosząc o jej uchylenie i uchylenie poprzedzającej ją decyzji I instancji oraz umorzenie postępowania, bądź też uchylenie zaskarżonych decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania organowi I instancji.
Zaskarżonej decyzji zarzucił:
1) naruszenie art. 7 K.p.a. poprzez niedokonanie wszystkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i załatwienia sprawy przy uwzględnieniu interesu społecznego i słusznego interesu obywateli. Polegało to między innymi na tym, że organ nie poczynił ustaleń pozwalających na rzetelne określenie, kiedy wybudowany został obiekt kubaturowy oraz kto był inwestorem tej budowy.
Zdaniem skarżącego MWINB uznał go bezpodstawnie za właściciela obiektu budowlanego, będącego przedmiotem postępowania, podczas gdy w rzeczywistości zgodnie z zasadą superficies solo cedit oraz treścią art. 48 i art. 191 K.c. właściciel gruntu jest właścicielem wszystkich obiektów znajdujących się na tym gruncie.
Skarżący podniósł, że w aktach sprawy znajdują się dokumenty wykazujące, że właścicielem nieruchomości jest Gmina Miasto Z., a nie skarżący, a mimo to w treści decyzji wskazano, że zobowiązanym do rozbiórki jest skarżący jako właściciel obiektu budowlanego.
Takie rozstrzygnięcie według skarżącego poza błędnymi ustaleniami faktycznymi stanowi więc naruszenie art. 48 i art. 191 K.c. W konsekwencji naruszony został również art. 28 K.p.a. poprzez niesłuszne uznanie skarżącego jako strony w zakresie inwestycji dotyczącej budowy obiektu kubaturowego, gdy tymczasem nie jest on ani właścicielem nieruchomości, ani inwestorem tego budynku, a do tych właśnie osób winna być kierowana decyzja rozbiórkowa.
Skarżący podnosił po wielokroć, że właścicielem przedmiotowej nieruchomości stanowiącej dz. nr [...] i [...] jest Gmina Miasto Z., a on jedynie posiada uprawnienia wynikające z umowy dzierżawy od 2021 roku.
Z kolei podmiotem, który wybudował przedmiotowy obiekt kubaturowy był dawny dzierżawca tego obszaru, a nie skarżący, który przejął w ramach umowy dzierżawy nieruchomość wraz z częścią składową - budynkiem kubaturowym, w którym dokonał jedynie drobnych zmian.
W rezultacie, może on odpowiadać za przywrócenie do stanu poprzedniego dokonanych zmian, ale nie za wybudowanie obiektu kubaturowego, którego nigdy nie stawiał. W tym kontekście skarżący zauważył, że stan faktyczny sprawy nie został prawidłowo ustalony, bowiem z treści decyzji nie wynika, kiedy i przez kogo obiekt został wybudowany, podczas gdy powstał on w 2000 roku, a nadto w aktach sprawy znajdują się fotografie sprzed 2014 roku, na których istnieje już obiekt kubaturowy w trakcie budowy, a w tym czasie skarżący działki nie używał, bowiem zawarł umowę z Urzędem Miasta Z. w 2021 roku.
Skarżący dokonał jedynie niewielkich, ściśle określonych prac przy tym obiekcie, które miały charakter remontu i sprowadzały się do zainstalowania rynny, wymiany uszkodzonych elementów blaszanych na dachu obiektu i zainstalowaniu elementu, który zapobiegał zalewaniu ściany budynku na sąsiadującej działce.
Skarżący przed przystąpieniem do prac zwracał się do Starostwa T. w Z. o informacje, czy postawienie płotu o wysokości poniżej 2 metrów, wymiana blachy dachu oraz zainstalowanie rynny wymagają pozwolenia budowlanego bądź zgłoszenia i dwukrotnie uzyskiwał odpowiedź, iż prace takie nie wymagają żadnych formalności. Działał więc w zaufaniu do tych informacji i w dobrej wierze podjął te konkretne prace.
2) naruszenie art. 77 § 1 K.p.a. poprzez zaniechanie obowiązku wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego,
3) naruszenie art. 52 P.b.
Skarżący konsekwentnie twierdzi, że co do kubaturowego - nie był jego inwestorem, nie jest też właścicielem przedmiotowej nieruchomości, a w związku z tym, nie powinien być adresatem wydanej decyzji. Obiekt istniejący obecnie przy ścianie budynku przy ul [...] w Z. jest tym samym obiektem, który istniał tam od 2014 roku, a jedynie został wyremontowany.
W szczególności skarżący podnosił, że wykonał tam następujące prace: zamaskował rury, na których opiera się konstrukcja dachu w ten sposób, iż obudował je deskami drewnianymi i dodał warstwę ocieplającą, a nadto zdjął dach istniejący na tym obiekcie, po czym oczyścił wszystkie belki pokrycia dachowego i ponownie nałożył na nie ten sam dach, przy czym na skraju poszycia dachowego zainstalowana została dodatkowo jedna deska z okuciem metalowym, do której zamontowano rynnę odprowadzającą wodę opadową. Ponadto wymienił przegniłą podłogę wewnątrz obiektu, a w miejscu desek na ścianach bocznych zainstalował okno i drzwi. Skarżący zaprzeczył, ażeby powiększył powierzchnię tego obiektu, bowiem organ nadzoru budowlanego błędnie porównał z obecnie istniejącą powierzchnią - powierzchnię, którą miał obiekt na długo przed momentem, kiedy skarżący objął obiekt w posiadanie podstawie umowy dzierżawy z Urzędem Miasta Z.. Między stanem budynku w okresie, który przyjął organ do porównania, a datą objęcia przez skarżącego w posiadanie obiektu i terenu - nastąpiły liczne zmiany kształtu tego obiektu, z którymi skarżący nie miał nic wspólnego.
Zdaniem skarżącego zdjęcia znajdujące się w aktach sprawy, a pozyskane przez PINB, wykonane zostały przed 2014 rokiem i dlatego nie mogą służyć do porównania poprzedniego stanu budynku i stanu po pracach wykonanych przez skarżącego. Obiekt ten przechodził bowiem z rąk do rąk i różne osoby i podmioty wykonywały przy nim różne prace i były to podmioty i osoby nie mające nic wspólnego ze skarżącym. Również mapa przyjęta przez PINB, jako materiał porównawczy dla oceny powierzchni tego obiektu, jest mapa starą i bardzo dawno nie aktualną, a nadto przed oddaniem obiektu w dzierżawę skarżącemu nie wykonano precyzyjnego pomiaru obiektu, lecz przyjęto powierzchnię w sposób przybliżony. Mapa ta nie odzwierciedla więc stanu nieruchomości bezpośrednio sprzed przystąpienia przez skarżącego do prac, lecz stan znacznie wcześniejszy. Elementy starej konstrukcji obiektu widać nawet bez wykonywania jakichkolwiek prac przy budynku, bowiem wystarczy włożyć w rękę przestrzeń między obiektem a ścianą budynku przy ul. [...] od strony zachodniej, bądź też wsunąć tam lusterko, ażeby zobaczyć stare rury stanowiące konstrukcję obiektu.
W toku postępowania przed organem I Instancji skarżący proponował dokonanie eksperymentu polegającego na rozebraniu jednej ze ścian obiektu, na przykład ściany wschodniej, bądź północnej, celem ustalenia, czy pod deskami maskującymi znajdują się rury metalowe dawnej konstrukcji, o których była mowa zarówno w niniejszym odwołaniu, jak i we wcześniejszych pismach skarżącego.
Zdaniem skarżącego dokonanie takiego eksperymentu pozwoliłoby na potwierdzenie jego wersji. Niestety, mimo złożonego w tym zakresie wniosku organ I instancji takiego eksperymentu nie przeprowadził.
Końcowo skarżący stwierdził, że jeśli chodzi o konstrukcję tarasu, to jest to konstrukcja w żaden sposób nie związana z gruntem i może być w każdym czasie przeniesiona i podniesiona na inne miejsce, bądź też po prostu rozebrana. Dlatego też nie można tego tarasu traktować jako obiektu budowlanego w rozumieniu P.b. Skarżący zakwestionował też powołanie przez MWINB wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego, dotyczącego związku instalacji z obiektem budowlanym, który nie jest jego zdaniem adekwatny w niniejszej sprawie.
W odpowiedzi na skargę MWINB wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji. Podniósł też doniosłość prawomocnego wyroku WSA w Krakowie z 3 czerwca 2025 r. sygn. II SA/Kr 347/25 w związku z treścią art. 170 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2026 r., poz. 143), dalej: "P.p.s.a.".
W piśmie z 1 czerwca 2026 r. uczestnik postępowania spółka I. sp. j. wniosła o oddalenie skargi jako bezzasadnej. Podkreśliła, że podziela stanowisko, że obiekty trwale niezwiązane z gruntem nie są częścią składową nieruchomości gruntowej. Zarzuciła brak logiki w stanowisku skarżącego, który wykonał szereg robót budowlanych, w tym przedłużenie połaci dachowej i zmianę funkcji na gastronomiczną, a jednocześnie nie uważa się za właściciela tego obiektu budowlanego. Podkreśliła zwiększenie metrażu obiektu kubaturowego z 21 m2 na 22,45 m2.
Na rozprawie 10 czerwca 2026 r. Sąd postanowił dopuścić złożony na rozprawie przez pełnomocnika skarżącego dowód z kserokopii postanowienia Sądu Rejonowego w Z. z 14 maja 2014 r. sygn. akt [...], na okoliczność treści tego dokumentu.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje.
Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2024 r. poz. 1267) oraz art. 3 § 1 P.p.s.a., sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W ramach tej kontroli sąd bierze pod uwagę wszelkie naruszenia prawa, wszystkie przepisy, które powinny znaleźć zastosowanie w rozpoznawanej sprawie, niezależnie od żądań i wniosków podniesionych w skardze - w granicach sprawy, wyznaczonych przede wszystkim rodzajem i treścią zaskarżonego aktu, stosownie do art. 134 § 1 P.p.s.a. Z istoty kontroli wynika również, że zgodność z prawem zaskarżonej decyzji lub postanowienia podlega ocenie przy uwzględnieniu stanu faktycznego i prawnego istniejącego w dacie podejmowania zaskarżonego aktu. Na podstawie art. 145 § 1 P.p.s.a. uwzględnienie skargi na decyzję lub postanowienie następuje w przypadku naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy (pkt 1 lit. a), naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (pkt 1 lit. b) lub innego naruszenia przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy (pkt 1 lit. c); a także w przypadku stwierdzenia przyczyn powodujących nieważność aktu lub wydanie go z naruszeniem prawa (pkt 2 i pkt 3). W przypadku uznania, że skarga nie ma uzasadnionych podstaw, podlega ona oddaleniu na podstawie art. 151 P.p.s.a.
Kontrolując, zgodnie ze wskazanymi wyżej kryteriami legalności, zaskarżoną w niniejszej sprawę decyzję MWINB z 11 lutego 2026 r. wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 K.p.a. Sąd stwierdził, że nie ma podstaw do wyeliminowania jej z obrotu prawnego, bowiem odpowiada ona prawu, a skarga jest bezzasadna.
Co należy podkreślić na wstępie, jak słusznie wskazywał MWINB, WSA w Krakowie w niniejszej sprawie jest związany treścią art. 170 P.p.s.a., zgodnie z którym ww. prawomocny wyrok WSA w Krakowie z 3 czerwca 2025 r. sygn. II SA/Kr 347/25, oddalający skargę na ww. postanowienie MWINB z 3 lutego 2025 r. wydane na podstawie art. 48 ust. 1 pkt 1 P.b., wiąże nie tylko strony i sąd, który je wydał, lecz również inne sądy i inne organy państwowe, a w przypadkach w ustawie przewidzianych także inne osoby.
Co istotne, ww. wyrok nie został zakwestionowany przez strony postępowania, w tym skarżącego. Nie złożono nawet wniosku o jego pisemne uzasadnienie, co utrudnia odczytanie stanowiska WSA w spornych w niniejszej sprawie kwestiach. Niemniej jednak niewątpliwie oddalając skargę w ww. sprawie, WSA zaakceptował wszystkie istotne okoliczności będące podstawą wydania ww. postanowienia MWINB, w tym najbardziej sporną, konsekwentnie podnoszoną przez skarżącego, że skarżący był wówczas (i jest nadal) właścicielem obiektu budowlanego (budowli) o funkcji gastronomicznej, niepołączonego trwale z gruntem, składającego się zdrewnianego obiektu kubaturowego (kiosk handlowo-usługowy o wymiarach ok 6,68 m x 3,36 m), drewnianego tarasu wraz z przymocowanym do niego drewnianym ogrodzeniem, zlokalizowanego w centralnej części działek nr [...] i [...] oraz częściowo na działce nr [...].
Jak trafnie wskazał MWINB w odpowiedzi na skargę, moc wiążąca orzeczenia określona w art. 170 P.p.s.a. oznacza, że dana kwestia prawna kształtuje się tak, jak stwierdzono w prawomocnym orzeczeniu. Zatem w kolejnym postępowaniu, w którym pojawia się dana konkretna kwestia, nie może być już ona ponownie badana. Istota mocy wiążącej prawomocnego orzeczenia sądu wyraża się w tym, że także inne sądy i inne organy państwowe, a w wypadkach przewidzianych w ustawie także inne osoby, muszą brać pod uwagę fakt istnienia i treść prawomocnego orzeczenia sądu (por. wyroki NSA: z 19 września 2024 r. sygn. III OSK 2555/22, z 10 września 2009 r. sygn. I FSK 123/09 - wszystkie powołane w uzasadnieniu orzeczenia sądów administracyjnych dostępne są w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych na stronie www.orzeczenia.nsa.gov.pl).
Odnosząc powyższe rozważania do realiów niniejszej sprawy należy podkreślić, że wobec zaakceptowania przez WSA w prawomocnym wyroku kwalifikacji wykonanych robót budowlanych, trybu prowadzonego postępowania oraz wyboru adresata rozstrzygnięć wydawanych w postępowaniu, kwestionowanie obecnie ww. ustaleń przez skarżącego nie może przynieść zamierzonego skutku.
Wszystkie istotne zarzuty skargi dotyczą w gruncie rzeczy kwestii przesądzonych w postanowieniu MWINB z 3 lutego 2025 r., od którego skarga została oddalona ww. prawomocnym wyrokiem WSA w Krakowie z 3 czerwca 2025 r.
W związku z treścią art. 170 P.p.s.a. powyższe kwestie nie mogą być już ponownie badane, w tym w niniejszym postępowaniu. Zarzuty skargi zmierzające de facto do ponownego rozpatrzenia sprawy zakończonej prawomocnym wyrokiem WSA w Krakowie z 3 czerwca 2025 r. nie mogły być uwzględnione w niniejszym postępowaniu.
Przedmiotem postępowania zakończonego zaskarżoną decyzją było w konsekwencji zweryfikowanie wystąpienia przesłanki zastosowania art. 49e pkt 1 P.b., zgodnie z którym organ nadzoru budowlanego wydaje decyzję o rozbiórce obiektu budowlanego lub jego części w przypadku niezłożenia wniosku o legalizację w wymaganym terminie, w tym przypadku określonym w postanowieniu MWINB z 3 lutego 2025 r.
Należy podkreślić, że fakt niezłożenia ww. wniosku przez właściciela obiektu budowlanego (skarżącego) w terminie ustalonym ostatecznym i prawomocnym postanowieniem MWINB z 3 lutego 2025 r. (30 dni od doręczenia postanowienia, to jest 10 czerwca 2025 r.), nie jest w sprawie sporny i nie był kwestionowany.
Jak słusznie przy tym wskazał organ II instancji, zgodnie z art. 49e pkt 1 P.b. niezłożenie wniosku o legalizację w wymaganym terminie powoduje wydanie decyzji o rozbiórce obiektu budowlanego. Decyzja w przedmiocie rozbiórki ma w takim przypadku charakter związany co oznacza, że ziszczenie się okoliczności wskazanej w przytoczonym przepisie powoduje po stronie organu obowiązek wydana decyzji o określonej treści (por. np. wyrok WSA w Białymstoku z 24 lutego 2022 r. sygn. II SA/Bk 841/21).
Wbrew zarzutom skarżącego, ustalone przez MWINB istotne okoliczności sprawy znajdują potwierdzenie w jej aktach administracyjnych. W szczególności w toku prowadzonego postępowania PINB ponownie przeprowadził oględziny 1 października 2024 r., podczas których wystarczająco rzetelnie ustalono, że skarżący dokonał adaptacji przedmiotowego obiektu oraz wykonał taras i płot. Powyższe ustalenia potwierdzono protokołem, szkicem sytuacyjnym oraz dokumentacją fotograficzną. Brak jest obecnie podstaw do przyjęcia, że opisana przez organy nadzoru budowla o konstrukcji drewnianej z dachem jednospadowym, pokryty blachą trapezową, niezwiązana trwale z gruntem, jest budynkiem, a co za tym idzie jest własnością Gminy jako właściciela terenu.
Z oświadczenia pełnomocnika skarżącego złożonego w trakcie oględzin 23 lutego 2023 r. wynika wprost, że obiekt budowlany kubaturowy w postaci pawilonu wybudowany został w roku 2020 przez firmę B. a pawilon/barek nie jest obiektem trwale z gruntem związanym, nie posiada fundamentów i swoimi cechami nie odpowiada opisanym w art. 3 pkt 2 P.b. budynkom. Również taras nie jest w sposób trwały związany z gruntem, są to deski na legarach położone na gruncie. Powyższe potwierdza stanowisko przyjęte przez MWINB. Tym samym organu nadzoru prawidłowo zaliczyły sporny obiekt do kategorii budowli (art. 3 pkt 3 P.b.).
Wobec powyższego Sąd podkreśla, że sam niesporny fakt, iż pierwotnie obiekt powstał w latach 2000 wykonany przez innego inwestora, wobec jego zmodernizowania, rozbudowania i użytkowania przez obecnego właściciela (skarżącego), nie może rodzic skutku zwolnienia się z odpowiedzialności za naruszenia prawa budowalnego (nawet niezamierzonego) i stosownych do tego konsekwencji.
Brak jest też podstaw do przyjęcia, że prace przeprowadzone przez skarżącego ograniczyły się do remontu. Wykazane bowiem przez inspektorów PINB roboty (materiał zdjęciowy - k. 21-22, 26-29, 65-74, 81-84, 107-109, 203-205 akt PINB), wykroczyły poza zakres pojęcia remontu, spełniają natomiast znamiona rozbudowy, w rozumieniu art. 3 ust. 6 P.b.
W tych okolicznościach Sąd zaakceptował również stanowisko MWINB, że przedmiotowy obiekt – budowlę - tworzą drewniany kiosk handlowo-usługowy, drewniany taras (podest) wraz z drewnianym ogrodzeniem. Elementy te tworzą całość techniczną, wspólnie użytkowane zgodnie z przeznaczeniem jako obiekt o funkcji gastronomicznej.
Ubocznie Sąd wskazuje, że można zrozumieć niezadowolenie skarżącego, który od 1 marca 2021 r. dzierżawi grunt od Gminy, a przejmował go już w stanie zagospodarowania spornym obiektem (w kształcie przed zmianami dokonanymi przez skarżącego), a Gmina de facto akceptowała zatem co do zasady sposób zagospodarowania przez skarżącego przedmiotowej nieruchomości.
Wobec jednak wskazanych powyżej okoliczności, żadne z podniesionych przez skarżącego zarzutów nie mogły być uznane w sprawie za uzasadniające uwzględnienie skargi. W konsekwencji jako chybione należy ocenić również zarzuty naruszenia art. 48 i art. 191 K.c. oraz art. 28 K.p.a.
Sąd stwierdza też, że słusznie MWINB wydał w sprawie niniejszej decyzję reformatoryjną, na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 K.p.a., uwzględniając treść art. 52 P.b. w zakresie określenia adresata obowiązku oraz doprecyzowując opis przedmiotu postępowania. Również i w tej mierze zarzuty skarżącego są bezpodstawne.
Dalsze prowadzenie w tym zakresie polemiki przez pełnomocnika skarżącego nie może przynieść oczekiwanych efektów.
W odniesieniu natomiast do zarzutu naruszenia art. 7 i art. 77 § 1 K.p.a. Sąd stwierdza, że organ odwoławczy co do zasady nie prowadzi postępowania dowodowego w istotnej dla sprawy części, poza określonym w art. 136 K.p.a. przypadkiem uzupełniającego postępowania dowodowego. Wbrew zarzutom skargi w zaskarżonej decyzji MWINB dokładnie ustalił wszystkie okoliczności mające istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia. Odniósł się też w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji do wszystkich istotnych zarzutów podniesionych w odwołaniu. Wywiedzenie przez organ z analizy zgromadzonego materiału dowodowego wniosków końcowych odmiennych od oczekiwanych przez skarżącego, w okolicznościach rozpatrywanej sprawy, nie narusza wskazanych przepisów K.p.a.
Podsumowując, w obecnym postępowaniu poddanym kontroli sądowej Sąd nie stwierdził naruszenia żadnych przepisów prawa procesowego. Wydanie kwestionowanej decyzji poprzedziło skrupulatne wyjaśnienie istotnych okoliczności mających znaczenie dla podejmowanego w sprawie rozstrzygnięcia, w tym w ramach niebudzących wątpliwości ustaleń w toku licznych oględzin (art. 7 i art. 77 K.p.a.). Ocena dokonana przez organy nie nosi cech dowolności (art. 80 K.p.a.). Zgodnie zaś z art. 107 § 3 K.p.a., w zaskarżonej decyzji zawarto wszystkie konieczne jej elementy, w tym uzasadnienie faktyczne i prawne. W tym stanie rzeczy MWINB prawidłowo podzielił argumentację rozstrzygnięcia I instancji, ponieważ jest ona zgodna z prawomocnym wyrokiem WSA w Krakowie z 3 czerwca 2025 r. sygn. II SA/Kr 347/25, obowiązującym prawem oraz ugruntowanym orzecznictwem sądów administracyjnych w tym przedmiocie.
Mając wszystko powyższe na uwadze Sąd stwierdził, że skarga nie zasługiwała na uwzględnienie. Sąd, dokonując kontroli legalności zaskarżonej decyzji, nie dostrzegł uchybień uzasadniających wyeliminowanie jej z obrotu prawnego. Sąd uchyla zaskarżony akt na podstawie art. 145 P.p.s.a. tylko w razie zaistnienia istotnych wad w przeprowadzonym postępowaniu, jeżeli mogły one mieć wpływ na wynik sprawy lub w razie naruszenia przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy. W rozpatrywanej sprawie Sąd nie stwierdził takich wad i uchybień, dlatego orzekł jak w sentencji oddalając skargę na podstawie art. 151 P.p.s.a.