Pełny tekst orzeczenia

II SA/Kr 1241/22

Oryginalna, niezmieniona treść orzeczenia. Jeżeli chcesz przeczytać analizę (zagadnienia prawne, podstawa prawna, argumentacja, rozstrzygnięcie), wróć do strony orzeczenia.

II SA/Kr 1241/22 - Wyrok WSA w Krakowie
Data orzeczenia
2022-12-15
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2022-10-26
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Sędziowie
Agnieszka Nawara-Dubiel /sprawozdawca/
Joanna Człowiekowska /przewodniczący/
Sebastian Pietrzyk
Symbol z opisem
6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
Sygn. powiązane
II OSK 1227/23 - Wyrok NSA z 2025-10-07
Skarżony organ
Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku
uchylono zaskarżoną decyzję
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący SWSA Joanna Człowiekowska SWSA Agnieszka Nawara – Dubiel (spr.) SWSA Sebastian Pietrzyk po rozpoznaniu w dniu 15 grudnia 2022 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi B. D. na decyzję nr 324/2022 Małopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Krakowie z dnia 23 sierpnia 2022 r., znak: WOB.7721.341.2020.NOGI w przedmiocie nakazu rozbiórki I. uchyla zaskarżoną decyzję, II. zasądza od Małopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Krakowie na rzecz B. D. kwotę 997 (dziewięćset dziewięćdziesiąt siedem) zł tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Uzasadnienie
Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Suchej Beskidzkiej decyzją z dnia 8 lipca 2020 r., nr 112/2020 znak: PINB.7355.I.44.JG.2020.MG nakazał inwestorom zrealizowanego obiektu budowlanego B. D. oraz M. D. dokonać rozbiórki obiektu budowlanego - instalacji przemysłowej do obróbki drewna (trak taśmowy) - zlokalizowanego na działce o nr ew. [...] w T. , wykonanego bez wymaganego pozwolenia na budowę poprzez dokonanie demontażu traka taśmowego wraz z torowiskiem oraz:
1. Rozbiórkę wykonanego fundamentu betonowego, o szerokości 1,5 m i łącznej długości 15m, zlokalizowanego pod trakiem taśmowym i torowiskiem
2. Rozbiórkę wykonanej konstrukcji osłonowej z plandeki, zlokalizowanej od strony zachodniej usytuowanego traka taśmowego, mającej na celu zabezpieczenie przedostania się wiór drzewnych, na teren działki sąsiedniej o nr ew. [...] w T.
— jako pozostałych części w/w obiektu składających się na całość techniczno-użytkową.
Po rozpoznaniu odwołania wniesionego od tej decyzji przez B. D. i M. D. Małopolski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Krakowie decyzją z dnia 23 sierpnia 2022 r., znak WOB.772L34L2020.NOGI utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję, jako podstawę prawną rozstrzygnięcia wskazując art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2021 r. poz. 735 z późn., zm. dalej: k.p.a.) oraz art. 48 ust. 1 pkt 1, art. 80 ust. 2 pkt 2 i art. 83 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (t. j. Dz. U. z 2021 r., poz. 2351 z późn. zm., dalej: Pr. bud.).
W ocenie MWINB organ I instancji prawidłowo dokonał oceny materiału zgromadzonego w sprawie i dokonał właściwej kwalifikacji przedmiotu postępowania. Niewątpliwie w stanie faktycznym niniejszej sprawy na działce nr [...] w T. miała miejsce budowa obiektu budowlanego - budowli składającej się z następujących elementów tworzących całość techniczno-użytkową: trak taśmowy z torowiskiem, fundament pod trakiem i torowiskiem, konstrukcja osłonowa z plandeki. Ponadto nie bez znaczenia pozostaje fakt, iż przedmiotowy trak taśmowy z torowiskiem posiada urządzenia hydrauliczne oraz instalację elektryczną podłączoną do budynku gospodarczego zlokalizowanego na dz. nr [...] i [...] w T. , która jest niezbędna do funkcjonowania instalacji do obróbki drewna. W związku z powyższym za słuszne należy uznać twierdzenie PINB, iż trak z torowiskiem, fundament betonowy oraz konstrukcja osłonowa z plandeki są ze sobą powiązane technicznie i użytkowo, zatem stanowią budowlę w skład której wchodzą wszystkie elementy infrastruktury technicznej tartaku, które należy ujmować całościowo.
Zgodnie z art. 28 ust. 1 Pr. bud. wykonanie budowli w postaci instalacji przemysłowej do obróbki drewna (trak taśmowy) wraz z infrastrukturą techniczną na działce nr [...] w T. wymagało pozwolenia na budowę. Zgromadzony w przedmiotowej sprawie materiał dowodowy pozwala przyjąć iż inwestorzy: B. D. oraz M. D. nie dopełnili obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę ww. obiektu budowlanego.
Zrealizowanie inwestycji bez wymaganego pozwolenia na budowę kwalifikowane jest przez przepisy ustawy Prawo Budowlane jako działania w ramach tzw. samowoli budowlanej, pociągającej za sobą określone sankcje prawno-administracyjne, wynikające z przepisów wskazanej ustawy (art. 48 Pr. bud.). Zgodnie z tym przepisem obiekty budowlane wybudowane bez wymaganego pozwolenia na budowę lub zgłoszenia podlegają rozbiórce, jednak nakaz rozbiórki jest oceniany jako najsurowszy sposób likwidacji skutków samowoli budowlanej, który powinien mieć zastosowanie w ostateczności. Przepisy Prawa budowlanego przewidują możliwość legalizacji samowoli budowlanej. Jednak gdy stwierdzona zostanie samowola budowlana, o której mowa w tym przepisie, a jednocześnie nie wystąpią prawem przewidziane przesłanki jej legalizacji, organ budowlany będzie nie tylko uprawniony, lecz także zobligowany do wydania nakazu rozbiórki.
W niniejszym przypadku wykonana na działce nr [...] w T. instalacja tartaczna narusza zapisy aktualnie obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego (dalej: mpzp) zatwierdzonego Uchwałą Rady Gminy Jordanów nr XXVI/169/05 z dnia 28 kwietnia 2005 r. (Dz. Urz. Woj. Małopolskiego z dnia 16 czerwca 2005 r. Nr 332, poz. 2492). Zgodnie z mpzp działka nr [...] powstała z podziału działki nr [...] w T. leży w jednostce strukturalnej TM2 i częściowo DG Dl/2, tj. tereny zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej i zagrodowej oraz droga gminna dojazdowa (§24 mpzp):
1. Dla terenów położonych w T. oznaczonych na rysunku symbolem stref:: TM2 ustala się sposób zagospodarowania:
1) Przeznaczenie podstawowe - mieszkalnictwo w zabudowie jednorodzinnej i zagrodowej, wraz z usługami i infrastrukturą techniczną oraz parkingami, niezbędnymi do ich funkcjonowania,
2) Przeznaczenie dopuszczalne - agroturystyka, rzemiosło, usługi komercyjne, w zakresie niezbędnym do funkcjonowania przeznaczenia podstawowego oraz inne usługi produkcyjne wzbogacające funkcję podstawową realizowane na zasadach indywidualnych uzgodnień z władzami sanitarnymi i ekologicznymi
3) Zaleca się maksymalny procentowy udział przeznaczenia dopuszczalnego w przeznaczeniu podstawowym na poziomie 40%.
Wobec faktu, iż przedmiotowy obiekt budowlany nie stanowi usług oraz infrastruktury technicznej niezbędnej do funkcjonowania mieszkalnictwa w zabudowie jednorodzinnej i zagrodowej, która stanowi przeznaczenie podstawowe dla terenu obejmującym działkę nr [...] wskazać należy, że jego realizację uznać należy za niedopuszczalną, sprzeczną z ustaleniami aktualnie obowiązującego dla przedmiotowej działki miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. To z kolei skutkuje niemożnością wdrożenia przez organy nadzoru budowlanego procedury legalizacji ww. obiektu budowlanego, o której mowa powyżej.
W związku z powyższym PINB miał uzasadnione podstawy do wydania w oparciu o art. 48 ust. 1 Pr. bud. skarżonej decyzji, którą nakazano inwestorom: B. D. oraz M. D. dokonać rozbiórki przedmiotowego obiektu budowlanego.
W ocenie MWINB organ I instancji prawidłowo, zgodnie z art. 52 ustawy Prawo budowlane, ustalił adresata obowiązku wynikającego z ww. decyzji - tj. inwestorów: M. D. oraz B. D.. Nie budzi wątpliwości organu odwoławczego również określony w sentencji decyzji PINB z dnia 8 lipca 2020 r., nr 112/2020 znak: PINB.7355.I.44.JG.2020.MG zakres nałożonego obowiązku, bowiem wykonanie powyższych czynności pozwoli na doprowadzenie terenu działki nr [...] w T. do stanu pierwotnego, a więc sprzed naruszenia prawa.
Opisaną wyżej decyzję zaskarżył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie B. D.. Zaskarżonej decyzji zarzucił:
1. naruszenie przepisów postępowania mogące mieć istotny wpływ na wynik sprawy:
- naruszenie art. 7, 76 § 1 art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a., polegające na niewyczerpującym rozpatrzeniu materiału dowodowego oraz na jego dowolnej ocenie, wyrażającej się w uznaniu, iż budowa instalacji przemysłowej do obróbki drewna (trak taśmowy) jest niezgodna z zapisami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, w sytuacji gdy taka ocena jest przedwczesna i nie uwzględnia stanowiska organu planistycznego - Gminy Jordanów,
- naruszenie art. 7,76 § 1 art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a., polegające na niewyczerpującym zebraniu materiału dowodowego i przyjęciu, iż nakaz rozbiórki należy skierować także do osoby współinwestora instalacji nie posiadającego obecnie prawa do dysponowania nieruchomością działką nr ewid. [...] w T. ,
- naruszenie art. 7,76 § 1 art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a., polegające na niewyczerpującym zebraniu materiału i braku ustaleń co do przeznaczenia instalacji przemysłowej do obróbki drewna (trak taśmowy), sposobu jej użytkowania i celu dla jakiego powstała, a tym samym rozważenia możliwej kwalifikacji jako urządzenie budowlane w rozumieniu art. 3 pkt 9 ustawy Prawo budowlane,
i w konsekwencji:
2. naruszenie przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, tj.:
- art. 48 ust. 2 i 3 ustawy Prawo budowlane poprzez brak przeprowadzenia procedury legalizacji wykonanych robót budowlanych, w sytuacji gdy niezgodność budowy instalacji przemysłowej do obróbki drewna (trak taśmowy), nie jest w sposób oczywisty niezgodna z zapisami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, na co wskazuje zaświadczenie Wójta Gminy Jordanów z dnia 19 września 2022 r" znak: BZP.6724.34.2022, a sama instalacja użytkowana jest na cele prywatne związane z prowadzonym gospodarstwem domowym i rolnym,
- art. 52 w zw. z art. 48 ust. 1 ustawy Prawo budowlane, poprzez błędną wykładnię i nietrafne przyjęcie, że przepis ten dopuszcza możliwość wydania nakazu rozbiórki również w stosunku do "inwestora" - Pana M. D., który nie legitymuje się tytułem prawnym do nieruchomości, i w stosunku do którego wydanie nakazu rozbiórki oznaczałoby nie tylko skierowanie decyzji do osoby nie będącej stroną w sprawie (art. 156 § 1 pkt 4 k.p.a.) ale nadto nakaz taki byłby niewykonalny i jego niewykonalność miałaby charakter trwały (art. 156 § 1 pkt 5 k.p.a.). Nie można bowiem lege artis zobowiązać osoby, nieposiadającej tytułu prawnego do nieruchomości, aby mocą nakazu władzy publicznej wtargnęła w prawo własności innej osoby.
Na podstawie tych zarzutów skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości, a także o dopuszczenie dowodu z:
- dokumentu w postaci zaświadczenia Wójta Gminy Jordanów z dnia 19 września 2022 r., znak: BZP.6724.34.2022, na okoliczność wykazania, możliwej zgodności inwestycji z zapisami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego sołectwa Toporzysko zatwierdzonego Uchwałą Rady Gminy w Jordanowie Nr XXVI/169/2005 z dnia 28 kwietnia 2005 r. (Dz. U. Nr 332, poz. 2492 z 16 czerwca 2005 r.),
- dokumentu aktualnego wydruku elektronicznej księgi wieczystej działek nr [...] i [...] na okoliczność wykazania daty przejścia prawa własności na aktualnego właściciela.
W odpowiedzi na skargę Małopolski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Krakowie wniósł o jej oddalenie i w całości podtrzymał stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Podkreślił, że na mocy art. 52 ustawy Prawo budowlane nakaz rozbiórki w pierwszej kolejności powinien być skierowany do inwestora, który jest sprawcą samowoli budowlanej, tym bardziej, iż rozbiórka obiektu budowlanego jest w istocie likwidacją stanu niezgodnego z prawem, a zatem nakaz rozbiórki w pierwszej kolejności obciąża tego, kto do stanu niezgodnego z prawem doprowadził. Skonstruowanie przepisu art. 52 Pb na zasadzie alternatywy pozwala na wysunięcie wniosku, że w pewnych sytuacjach zobowiązanym do likwidacji samowoli budowlanej będzie inwestor niebędący jednocześnie właścicielem nieruchomości (por. wyrok NSA z dnia 25 września 2012 r. sygn. akt II OSK 2317/11). W niniejszym przypadku decyzję skierowano zarówno do M. D. - współinwestora, który nie jest właścicielem nieruchomości, jak i do B. D. - współinwestora będącego właścicielem nieruchomości. W orzecznictwie wskazuje się, że skierowanie decyzji zarówno do inwestora nie posiadającego prawa do dysponowania obiektem i nieruchomością na cele budowlane, jak i właściciela nieruchomości nie narusza przepisu art. 52 Pb (por. wyrok WSA w Warszawie z dnia 2 lutego 2017 r. sygn. akt VII SA/Wa 192/16). Z uwagi na wszystko powyższe niezasadny jest, w ocenie organu, zarzut naruszenia art. 52 w zw. z art. 48 ust. 1 Pb, a w konsekwencji niezasadny jest zarzut skierowania decyzji w części do osoby nie będącej stroną w sprawie. Nałożenie nakazu rozbiórki także na współinwestora, który nie jest właścicielem nieruchomości, nie powoduje, że decyzja orzekająca rozbiórkę jest w tym zakresie niewykonalna (por. wyrok NSA z dnia 10 grudnia 2009 r. sygn. akt II OSK 1933/08).
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje:
Na wstępie należy wyjaśnić, że na mocy § 1 rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 20 marca 2020 r. w sprawie ogłoszenia na obszarze Rzeczypospolitej Polskiej stanu epidemii (Dz. U. poz. 491 z późn. zm.) w okresie od dnia 20 marca 2020 r. do odwołania na obszarze Rzeczypospolitej Polskiej ogłoszono stan epidemii w związku z zakażeniami wirusem SARS-CoV-2. Obecnie stan epidemii został zastąpiony przez stan zagrożenia epidemicznego. Zgodnie z art. 15zzs4 ust.2 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. poz. 374 ze zmianami) w brzmieniu obowiązującym od dnia 3 lipca 2021 r., wprowadzonym art. 4 pkt 3 ustawy z dnia 28 maja 2021 r. (Dz.U.2021.1090), w okresie obowiązywania stanu zagrożenia epidemicznego albo stanu epidemii ogłoszonego z powodu COVID -19 oraz w ciągu roku od odwołania ostatniego z nich, wojewódzkie sądy administracyjne przeprowadzają rozprawę wyłącznie przy użyciu urządzeń technicznych umożliwiających prowadzenie jej na odległość z jednoczesnym bezpośrednim przekazem obrazu i dźwięku, z tym, że osoby w niej uczestniczące nie muszą przebywać w budynku sądu. W myśl art. 15zzs4 ust.3 ustawy Przewodniczący może zarządzić przeprowadzenie posiedzenia niejawnego, jeżeli uzna rozpoznanie sprawy za konieczne, a nie można przeprowadzić jej na odległość z jednoczesnym bezpośrednim przekazem obrazu i dźwięku. Na posiedzeniu niejawnym w tych sprawach sąd orzeka w składzie trzech sędziów. W rozpoznawanej sprawie strony postępowania zostały wezwane o podanie, czy wnoszą o przeprowadzenie rozprawy zdalnej, a jeżeli tak – to o wskazanie adresu elektronicznego na platformie ePUAP - w terminie 7 dni od dnia doręczenia - pod rygorem przyjęcia, że strona nie ma możliwości technicznych uczestniczenia w rozprawie zdalnej.
Ponieważ nie wszystkie strony wykonały wezwanie, zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału sprawa została skierowana do rozpoznania na posiedzeniu niejawnym.
Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tj. Dz. U. z 2021 r. poz. 137 z późn. zm.) kontrola sądowa zaskarżonych decyzji, postanowień bądź innych aktów wymienionych w art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. (t.j. Dz. U. z 2022 r. poz. 329 z późn. zm.), dalej zwana p.p.s.a., sprawowana jest w oparciu o kryterium zgodności z prawem. W związku z tym, zgodnie z art. 145 § 1 pkt 1 i 2 p.p.s.a., aby wyeliminować z obrotu prawnego akt wydany przez organ administracyjny, konieczne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia przepisów prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepisów postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy, albo też do naruszenia przepisów prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania albo stwierdzenia nieważności decyzji. Nadto zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a.
Zaskarżona decyzja podlegała uchyleniu wyłącznie z uwagi na wadliwe określenie adresata decyzji, natomiast pozostałe elementy rozstrzygnięcia w ocenie Sądu są prawidłowe.
W trakcie kontroli przeprowadzonej w dniu 27 kwietnia 2020 r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Suchej Beskidzkiej ustalił, że na działce nr ew. [...] w T. wykonano roboty budowlane polegające na realizacji elementu betonowego stanowiącego fundament betonowy pod torowisko piły taśmowej o wymiarach zewnętrznych 15 m x 1,5 m na których usytuowano piłę taśmową wraz z torowiskiem, która zlokalizowana jest w odległości około 1 m od działki sąsiedniej usytuowanej od strony zachodniej o nr ew. [...]. Na ogrodzeniu pomiędzy działką o nr ew. [...] i [...] zamontowano plandekę w celu zapobiegnięcia przedostawania się wiór drzewnych powstałych podczas pracy piły w kierunku działki sąsiedniej o nr ew. [...] w T. . Maszyna do przecinania wzdłużnego drewna posiada urządzenia hydrauliczne oraz instalację elektryczną. Energia elektryczna do w/w maszyny dostarczana jest przewodem elektrycznym z budynku gospodarczego o konstrukcji murowanej zlokalizowanego na działkach o nr ew. [...] i [...] w T. Działka o nr ew. [...] m Toporzysku została utwardzona tłuczniem. W toku kontroli stwierdzono również, że na działce składowane są deski /tarcica, jak również inne elementy drewniane pozyskane z dokonanej obróbki drewna.
Takie ustalenia faktyczne nie są kwestionowane przez żadną ze stron postępowania.
Organy obu instancji zakwalifikowały powyższe jako budowlę składającą się z następujących elementów tworzących całość techniczno-użytkową: trak taśmowy z torowiskiem, fundament pod trakiem i torowiskiem, konstrukcja osłonowa z plandeki. Zwrócono też uwagę, że trak wraz torowiskiem posiada urządzenia hydrauliczne oraz instalację elektryczną.
Zgodnie z art. 3 pkt 3 ustawy Prawo budowlane pod pojęciem budowli należy rozumieć "każdy obiekt budowlany niebędący budynkiem lub obiektem małej architektury, jak: obiekty liniowe, lotniska, mosty, wiadukty, estakady, tunele, przepusty, sieci techniczne, wolno stojące maszty antenowe, wolno stojące trwale związane z gruntem tablice reklamowe i urządzenia reklamowe, budowle ziemne, obronne (fortyfikacje), ochronne, hydrotechniczne, zbiorniki, wolno stojące instalacje przemysłowe lub urządzenia techniczne, oczyszczalnie ścieków, składowiska odpadów, stacje uzdatniania wody, konstrukcje oporowe, nadziemne i podziemne przejścia dla pieszych, sieci uzbrojenia terenu, budowle sportowe, cmentarze, pomniki, a także części budowlane urządzeń technicznych (kotłów, pieców przemysłowych, elektrowni jądrowych, elektrowni wiatrowych, morskich turbin wiatrowych i innych urządzeń) oraz fundamenty pod maszyny i urządzenia, jako odrębne pod względem technicznym części przedmiotów składających się na całość użytkową".
W ocenie Sądu organy nadzoru budowlanego prawidłowo uznały, że budowlą jest całość techniczno – użytkowa, na którą składa się fundament betonowy, trak z torowiskiem oraz konstrukcja osłonowa z plandeki. Wszystkie te elementy są ze sobą powiązane i dopiero łącznie stanowią budowlę – jako całość podlegającą reglamentacji przez przepisy ustawy Prawo budowlane.
Takiej samej kwalifikacji wykonanych robót dokonał WSA w Krakowie w analogicznym stanie faktycznym w wyroku z dnia 2 grudnia 2019 r., sygn. II SA/Kr 1038/19 (dostępnym w internetowej bazie orzeczeń sądów administracyjnych), stwierdzając: "Przedmiotowy trak wraz z torowiskiem, instalacja elektryczna, wylewka betonowa oraz drewniane zadaszenie zamocowane do ściany szczytowej przylegającego budynku gospodarczego – niewątpliwie stanowią techniczną i funkcjonalną całość, przeznaczoną do obróbki (przecierania) drewna, i – razem wzięte – mają znamiona "wolno stojącej instalacji przemysłowej lub urządzenia technicznego"; tym samym są obiektem budowalnym (budowlą) w rozumieniu art. 3 pkt 1 i pkt 3 i – w konsekwencji – również art. 48 ust. 1 pr.bud.".
Z kolei skarżący domaga się rozważenia możliwej kwalifikacji jako urządzenie budowlane w rozumieniu art. 3 pkt 9 ustawy Prawo budowlane, zgodnie z którym urządzenia budowlane to urządzenia techniczne związane z obiektem budowlanym, zapewniające możliwość użytkowania obiektu zgodnie z jego przeznaczeniem, jak przyłącza i urządzenia instalacyjne, w tym służące oczyszczaniu lub gromadzeniu ścieków, a także przejazdy, ogrodzenia, place postojowe i place pod śmietniki. Z takim stanowiskiem nie sposób się zgodzić – z uwagi na samodzielną funkcję i rozmiar wykonanej budowli.
Na podstawie tych ustaleń prawidłowo prowadzono postępowanie w trybie art. 48 ustawy Prawo budowlane, przy czym skarżący zarzuca, że przedwcześnie stwierdzono brak zgodności przedmiotu postępowania z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego (co w konsekwencji uniemożliwiło przeprowadzenie postępowania legalizacyjnego). Na potwierdzenie swojego stanowiska skarżący przedstawił zaświadczenie Wójta Gminy Jordanów z dnia 19 września 2022 r., znak: BZP.6724.34.2022, w którym wskazano, iż częściowe utwardzenie terenu działki celem posadowienia piły taśmowej na użytek własny jest zgodne z ustaleniami planu zagospodarowania przestrzennego. Odnosząc się natomiast do wskazania w treści zaświadczenia jedynie o zgodności fundamentów z zapisami planu skarżący wyjaśnił, iż zapis ten pozostaje zgodny art. 3 pkt 3 ustawy Prawo budowlane zgodnie z którym przez budowlę rozumieć należy: fundamenty pod maszyny i urządzenia, jako odrębne pod względem technicznym części przedmiotów składających się na całość użytkową.
Skarżący podkreśla przy tym, że wprawdzie w orzecznictwie sądów administracyjnych wskazuje się, iż organy nadzoru budowlanego nie są związane treścią zaświadczenia, jednakże ocena takiego zaświadczenia winna odbyć się w ramach postępowania administracyjnego z uwzględnieniem regulacji art. 7, 76 § 1 art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. Zatem rolą organów było jednoznaczne ustalenie przeznaczenia instalacji przemysłowej do obróbki drewna (trak taśmowy) i rozstrzygnięcie w oparciu o stanowisko Wójta Gminy Jordanów o zgodności budowy z planem zagospodarowania przestrzennego.
Argumentacja ta jest wadliwa na wielu różnych poziomach. Przede wszystkim skarżący pozyskał wskazane zaświadczenie już po ostatecznym zakończeniu postępowania administracyjnego w kontrolowanej sprawie, zatem nie może czynić organom nadzoru budowlanego zarzutu, że nie odniosły się do treści tego zaświadczenia.
Po drugie: jak już wcześniej wyjaśniono budowlą w rozumieniu art. 3 pkt 3 ustawy Prawo budowlane, której dotyczy postępowanie administracyjne, jest całość techniczno – użytkowa w postaci traku wraz z torowiskiem, wylewką betonową oraz konstrukcją osłonową z plandeki. Zaświadczenie obejmuje natomiast wyłącznie "częściowe utwardzenie terenu działki celem posadowienia piły taśmowej na użytek własny". Zatem treść zaświadczenia nie dotyczy przedmiotu postępowania administracyjnego. Tylko na marginesie należy zaznaczyć, że w świetle zebranych w postępowaniu dowodów, a zwłaszcza oświadczeń S. H., wątpliwe jest wykorzystywanie przedmiotowej budowli wyłącznie na użytek własny.
Sąd podziela ocenę organów nadzoru budowlanego co do niezgodności z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego tak wykonanej budowli i w konsekwencji braku możliwości jej legalizacji. Kwestia ta została szczegółowo omówiona w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
W zaskarżonej decyzji wadliwie określono adresata nałożonego obowiązku rozbiórki i dlatego wymagała ona uchylenia.
Zarówno B. D., jak i M. D. byli inwestorami przedmiotowych robót budowlanych, jednakże właścicielem nieruchomości, na której zlokalizowana jest budowla jest B. D..
Zgodnie z art. 52 ustawy Prawo budowlane w brzmieniu mającym zastosowanie w tej sprawie inwestor, właściciel lub zarządca obiektu budowlanego jest obowiązany na swój koszt dokonać czynności nakazanych w decyzji, o której mowa w art. 48, art. 49b, art. 50a oraz art. 51. W orzecznictwie przyjmuje się, że przepis ten nie wskazuje wprost, kto ma być adresatem decyzji, gdyż to zależy w każdym przypadku od ustaleń stanu faktycznego sprawy i od uznania organu wydającego decyzję administracyjną, która powinna być wykonalna i skuteczna na etapie postępowania administracyjnego i postępowania egzekucyjnego. W pierwszej kolejności przedmiotowymi obowiązkami obciążony jest inwestor mający tytuł prawny do obiektu. Co istotne – inwestor nie musi być właścicielem nieruchomości, na której dokonano samowoli budowlanej, jednak musi mieć od właściciela upoważnienie do dysponowania tą nieruchomością w zakresie dokonania rozbiórki.
Jak wynika ze skargi właściciel nieruchomości i jednocześnie inwestor B. D. nie udzielił takiego uprawnienia drugiemu inwestorowi M. D.. Zatem wbrew stanowisku Małopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Krakowie nie było podstaw do kierowania nakazu rozbiórki również do M. D.. W tym zakresie zaskarżona decyzja wymagała uchylenia.
Ponownie rozpoznając odwołanie od decyzji organu I instancji należy nakaz rozbiórki skierować wyłącznie do B. D. jako inwestora mającego prawo do dysponowania nieruchomością na cele budowlane.
Z tych względów zaskarżona decyzja wymagała uchylenia z uwagi na naruszenie przepisu art. 52 ustawy Prawo budowlane – na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. "a" p.p.s.a.
O kosztach orzeczono na zasadzie art. 200 p.p.s.a., zgodnie z którym w razie uwzględnienia skargi przez sąd pierwszej instancji przysługuje skarżącemu od organu, który wydał zaskarżony akt zwrot kosztów postępowania niezbędnych do celowego dochodzenia praw. Na zasądzone koszty w wysokości 997 zł składa się: kwota 500 zł tytułem uiszczonego przez skarżącego wpisu; kwota 480 zł tytułem wynagrodzenia radcy prawnego reprezentującego skarżącego, ustalona jako stawka minimalna na podstawie art. 205 § 2 p.p.s.a. w związku z § 14 ust. 1 pkt. 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych. (Dz. U. poz. 1804 z późn. zm.), oraz kwota 17 zł tytułem uiszczonej przez pełnomocnika skarżących opłaty skarbowej za złożony dokument pełnomocnictwa (art. 1 ust. 1 pkt. 2 w związku z cz. I.IV załącznika do ustawy z dnia 16 listopada 2006 r. o opłacie skarbowej, t.j. Dz. U. z 2018 r. poz. 1044 z późn. zm).