II SA/KA 588/02
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach rozpoznał połączone skargi J. N. na dwie decyzje Inspektora Nadzoru Budowlanego dotyczące skutków katastrofy budowlanej, która miała miejsce na posesji G. i M. C. Pierwotna decyzja nakazywała zabezpieczenie obiektu i uporządkowanie terenu. Po odwołaniu skarżącej, organ odwoławczy uchylił decyzję, wskazując na brak precyzyjnego określenia zakresu robót. Następnie organ pierwszej instancji nakazał rozbiórkę części budynku gospodarczego. Po kolejnym odwołaniu, tym razem inwestorów, organ odwoławczy umorzył postępowanie, stwierdzając, że rozbiórka została wykonana, co uczyniło sprawę bezprzedmiotową. Skarżąca nadal domagała się rozbiórki całego obiektu, twierdząc, że został on wybudowany nielegalnie. Sąd administracyjny oddalił skargi, uznając, że zaskarżone decyzje były zgodne z prawem. Sąd podkreślił, że postępowanie administracyjne prowadzone było zgodnie z art. 78 Prawa budowlanego, a po wykonaniu nakazanych robót stało się bezprzedmiotowe, co uzasadniało umorzenie postępowania na podstawie art. 105 § 1 k.p.a. Sąd nie stwierdził również konieczności orzekania w stosunku do pozostałych części obiektu, gdyż nie zagrażały one bezpieczeństwu.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaInterpretacja przepisów dotyczących katastrof budowlanych, bezprzedmiotowości postępowania administracyjnego oraz zakresu orzekania w sprawach budowlanych.
Dotyczy specyficznej sytuacji katastrofy budowlanej i późniejszego wykonania nakazanych robót.
Zagadnienia prawne (2)
Czy decyzja organu nadzoru budowlanego nakazująca wykonanie określonych robót budowlanych po katastrofie budowlanej jest zgodna z prawem, gdy postępowanie stało się bezprzedmiotowe z powodu wykonania tych robót?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, decyzje organów były zgodne z prawem, a postępowanie stało się bezprzedmiotowe po wykonaniu rozbiórki, co uzasadniało jego umorzenie.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że postępowanie administracyjne prowadzone na podstawie art. 78 Prawa budowlanego było prawidłowe. Po wykonaniu nakazanych robót (rozbiórki ściany) sprawa stała się bezprzedmiotowa, co zgodnie z art. 105 § 1 k.p.a. uzasadniało umorzenie postępowania przez organ odwoławczy na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a.
Czy w przypadku katastrofy budowlanej, gdy nakazano rozbiórkę części obiektu, istnieje podstawa do orzekania o rozbiórce całego obiektu, jeśli został on wzniesiony nielegalnie?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, jeśli w trakcie postępowania nie stwierdzono, że inne części obiektu zagrażają bezpieczeństwu lub wymagają rozstrzygnięcia w związku z zaistniałą katastrofą.
Uzasadnienie
Sąd stwierdził, że kilkukrotne wizje i oględziny nie wykazały, aby części budowli, w stosunku do których nie orzeczono nakazu wykonania określonych robót, zagrażały bezpieczeństwu lub wymagały rozstrzygnięcia w związku z zaistniałą katastrofą.
Przepisy (7)
Główne
p.b. art. 78 § 1
Prawo budowlane
Po zakończeniu prac komisji właściwy organ niezwłocznie wydaje decyzję określającą zakres i termin wykonania niezbędnych robót w celu uporządkowania terenu katastrofy i zabezpieczenia obiektu budowlanego do czasu wykonania robót doprowadzających obiekt do stanu właściwego.
Pomocnicze
k.p.a. art. 138 § 2
Kodeks postępowania administracyjnego
Organ odwoławczy może uchylić zaskarżoną decyzję w całości i w tym zakresie przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji, jeżeli decyzja narusza prawo w sposób rażący lub istotny, albo gdy przemawiają za tym inne okoliczności wskazane w art. 138 § 2 k.p.a. (np. konieczność przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w znacznej części).
k.p.a. art. 105 § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
Organ administracji publicznej wyda decyzję o umorzeniu postępowania, gdy postępowanie z jakiejkolwiek przyczyny stało się bezprzedmiotowe.
k.p.a. art. 138 § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
Organ odwoławczy może wydać decyzję, którą utrzyma w mocy zaskarżoną decyzję, uchyli ją w całości albo w części i w tym zakresie orzeknie co do istoty sprawy lub uchyli ją w całości i w tym zakresie umorzy postępowanie pierwszej instancji albo uchyli ją w całości i wstrzyma wykonanie decyzji, jeżeli przepisy szczególne tak stanowią.
p.s.a. art. 111 § 2
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Łączenie spraw do wspólnego rozpoznania i orzekania.
p.u.s.a. art. 1
Prawo o ustroju sądów administracyjnych
Sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej.
p.s.a. art. 151
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
W przypadku nieuwzględnienia skargi, sąd oddala ją.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Postępowanie stało się bezprzedmiotowe po wykonaniu rozbiórki ściany. • Decyzje organów nadzoru budowlanego były zgodne z prawem i procedurami. • Nie stwierdzono zagrożenia dla bezpieczeństwa ze strony pozostałych części obiektu budowlanego.
Odrzucone argumenty
Domaganie się rozbiórki całego obiektu, a nie tylko części ściany. • Zarzuty dotyczące nielegalnego wybudowania obiektu i naruszenia interesów osób trzecich, które nie znalazły potwierdzenia w kontekście prowadzonego postępowania o skutki katastrofy budowlanej.
Godne uwagi sformułowania
sytuacja taka miała zatem cechy katastrofy budowlanej • nie wyczerpuje ustawowej przesłanki określonej w tym przepisie • sprawa stała się bezprzedmiotowa • nie zostały stwierdzone, aby w wyniku zaistniałej katastrofy budowlanej, zachodziła konieczność odniesienia rozstrzygnięć również w stosunku do tych części obiektu budowlanego
Skład orzekający
Łucja Franiczek
przewodniczący
Bonifacy Bronkowski
członek
Rafał Wolnik
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących katastrof budowlanych, bezprzedmiotowości postępowania administracyjnego oraz zakresu orzekania w sprawach budowlanych."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji katastrofy budowlanej i późniejszego wykonania nakazanych robót.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa ilustruje, jak postępowanie administracyjne może stać się bezprzedmiotowe po wykonaniu nakazanych robót, co jest ważnym aspektem praktycznym dla prawników procesowych i budowlanych.
“Katastrofa budowlana i jej skutki: kiedy postępowanie staje się bezprzedmiotowe?”
Sektor
budownictwo
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyII SA/Ka 588/02 - Wyrok WSA w Gliwicach Data orzeczenia 2004-04-28 orzeczenie nieprawomocne Data wpływu 2002-03-14 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach Sędziowie Bonifacy Bronkowski Łucja Franiczek /przewodniczący/ Rafał Wolnik /sprawozdawca/ Symbol z opisem 601 Budownictwo, nadzór architektoniczno-budowlany i specjalistyczny, ochrona przeciwpożarowa Skarżony organ Inspektor Nadzoru Budowlanego Treść wyniku Oddalono skargę Sentencja Dnia 28 kwietnia 2004 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Łucja Franiczek Sędziowie: NSA Bonifacy Bronkowski Asesor WSA Rafał Wolnik – spr. Protokolant: referent stażysta Magdalena Jankowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 kwietnia 2004 roku, sprawy ze skarg J. N. 1. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia [...] roku, nr [...] w przedmiocie nakazania wykonania określonych robót budowlanych, 2. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia [...] roku, nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego w sprawie nakazania wykonania określonych robót budowlanych oddala skargi Uzasadnienie Decyzja z dnia [...] roku Nr [...], Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w G. zobowiązał państwa G. i M. C. – właścicieli budynku gospodarczego usytuowanego przy ul. [...] w G., do zabezpieczenia obiektu budowlanego oraz uporządkowania terenu katastrofy budowlanej – w terminie natychmiastowym. W uzasadnieniu tej decyzji organ pierwszej instancji wskazał, że jak ustalono podczas przeprowadzonych oględzin, w dniu [...] roku na skutek prowadzenia robót ziemnych w sąsiedztwie istniejącego budynku gospodarczego nastąpiło obsunięcie ściany tego budynku do wykopu. W wyniku obsunięcia została zniszczona część ściany budynku znajdująca się bezpośrednio nad wykopem. Sytuacja taka miała zatem cechy katastrofy budowlanej, co czyniło koniecznym wydanie decyzji w trybie art. 78 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 roku Prawo budowlane (tekst jednolity: Dz.U. z 2000 roku, Nr 106, poz. 1126 z późn. zm.). Odwołanie od tej decyzji wniosła skarżąca J. N. W odwołaniu tym nie sprecyzowała konkretnych zarzutów przeciwko zaskarżonej decyzji, ani też nie sformułowała wniosków, a jedynie wyraziła swoje niezadowolenie z działania organu nadzoru budowlanego, które to działanie jej zdaniem prowadziło do akceptacji samowoli budowlanej. Wskazała również na wątpliwości związane ze stanem technicznym przedmiotowego obiektu i ewentualnym zagrożeniem, jakie stan ten może powodować. Rozpatrując to odwołanie organ drugiej instancji decyzją z dnia [...] roku uchylił zaskarżoną decyzję w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji. Sygn.akt II SA/Ka 588/02 W uzasadnieniu wskazał, że wydana w trybie art. 78 ust. 1 Prawa budowlanego decyzja nie wyczerpuje ustawowej przesłanki określonej w tym przepisie, ponieważ nie określono w ogóle zakresu niezbędnych robót w celu uporządkowania terenu katastrofy i zabezpieczenia obiektu budowlanego do czasu wykonania robót doprowadzających do stanu właściwego. Organ odwoławczy wskazał również, że w ponownym postępowaniu należy poza usunięciem wspomnianej wadliwości decyzji, rozważyć także możliwość orzeczenia o rozbiórce całego budynku, czego domagała się skarżąca, która zdaniem tego organu nie brała udziału podczas oględzin przedmiotowego obiektu w dniu [...] roku. W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego, skarżąca zarzuca powyższej decyzji błędną interpretację przepisów prawa i niewłaściwą ocenę stanu faktycznego dokonaną przez organy nadzoru budowlanego. Podważa stwierdzenie organu drugiej instancji, jakoby nie brała udziału w oględzinach w dniu [...] roku, gdyż jej podpis figuruje na protokole z tych oględzin. Twierdzi dalej, że przedmiotowy budynek wzniesiony został nielegalnie, bez zgody i dokumentacji, wobec czego narusza interesy i bezpieczeństwo osób trzecich. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Z kolei organ pierwszej instancji ponownie rozpoznając sprawę, wydał w dniu [...] roku decyzję Nr [...], na mocy której zobowiązał G. i M. C. do wykonania rozbiórki ściany stanowiącej element zniszczonej w wyniku katastrofy budowlanej części budynku gospodarczego, usytuowanego w granicy działki – w terminie do dnia [...] roku. W uzasadnieniu tego rozstrzygnięcia organ stwierdził, że po przeprowadzeniu rozprawy administracyjnej ustalono, że teren katastrofy został uporządkowany, a pozostała niezabezpieczona ściana, stanowiąca element zniszczonej części budynku gospodarczego winna być rozebrana. Sygn.akt II SA/Ka 588/02 Od decyzji tej odwołanie wnieśli inwestorzy G. i M. C. Stwierdzili, że podczas powołanej przez organ pierwszej instancji rozprawy administracyjnej deklarowali swoją wolę rozbiórki przedmiotowej ściany, jednakże z uwagi na zbyteczne i dodatkowe ich zdaniem koszty związane z jej wyburzeniem w zakreślonym przez organ terminie. Deklarowali, że wyburzenie ściany nastąpi do końca [...] roku. Organ odwoławczy w decyzji z dnia [...] roku postanowił uchylić zaskarżoną decyzję w całości i umorzyć postępowanie administracyjne pierwszej instancji. W uzasadnieniu organ odwoławczy wskazał, że w dniu [...] roku przedstawiciele powiatowego organu nadzoru budowlanego potwierdzili fakt dokonania rozbiórki spornej ściany w całości, co spowodowało, że sprawa stała się bezprzedmiotowa. Na tą decyzję skarżąca wniosła również skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego. Podniosła podobne okoliczności, jak w skardze na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] roku. W szczególności stwierdziła, że rozbiórce powinien podlegać cały obiekt, a nie tylko część ściany. Obiekt ten bowiem został wybudowany i jest użytkowany bez jakiegokolwiek pozwolenia. Dodatkowo podniosła, że inwestycje sąsiadów prowadzą do pogorszenia jej komfortu psychicznego, narażenia na hałasy, a także na obniżenie poczucia bezpieczeństwa. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sad Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje: Na wstępie zaznaczyć wypada, że obie skargi wniesione przez skarżącą na dwie różne decyzje organu odwoławczego zostały połączone przez Sąd do wspólnego Sygn.akt II SA/Ka 588/02 rozpoznania i orzekania na zasadzie art. 111 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz.1270 z późn. zm.), zwanej dalej p.s.a., w związku z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1271 z późn. zm.), a to z uwagi na ciągłość postępowania administracyjnego, którego są wynikiem. Zdaniem Sądu skargi nie zasługują na uwzględnienie. Sądy administracyjne sprawują bowiem wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, a kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem (art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku – Prawo o ustroju sądów administracyjnych - Dz.U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.). W niniejszej sprawie obie zaskarżone decyzje wydane zostały zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa. W szczególności podnieść należy, że postępowanie administracyjne prowadzone przez organy nadzoru budowlanego, toczyło się na skutek katastrofy budowlanej, jak miała miejsce w dniu [...] roku na posesji przy ul. [...] w G., należącej do G. i M. C. W takiej sytuacji obowiązkiem organu pierwszej instancji było wszczęcie i przeprowadzenie postępowania zmierzającego do usunięcia skutków tej katastrofy, jak i zabezpieczenia terenu. Zgodnie z dyspozycją art. 78 ust. 1 Prawa budowlanego po zakończeniu prac komisji właściwy organ niezwłocznie wydaje decyzję określającą zakres i termin wykonania niezbędnych robót w celu uporządkowania terenu katastrofy i zabezpieczenia obiektu budowlanego do czasu wykonania robót doprowadzających obiekt do stanu właściwego. Ponieważ w niniejszej sprawie pierwotna decyzja organu pierwszej instancji z dnia [...] roku nie spełniała wymogów nałożonych tym przepisem, to organ odwoławczy prawidłowo przyjął, że zachodzi sytuacja określona w 138 § 2 Kodeksu postępowania administracyjnego. Zaszła bowiem taka sytuacja, w której należało w znacznej części przeprowadzić Sygn.akt II SA/Ka 588/02 postępowanie wyjaśniające, którego ustalenia pozwoliłyby na wydanie niewadliwej decyzji przez organ pierwszej instancji. Stąd, zdaniem Sądu, skarga na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia [...] roku, nie zasługuje na uwzględnienie. Z kolei po ponownym rozpoznaniu sprawy organ pierwszej instancji, wydając decyzję w trybie art. 78 ust. 1 Prawa budowlanego, stosując się do wskazówek organu odwoławczego, w sposób precyzyjny i odpowiadający wymogom tego przepisu określił zakres i termin robót niezbędnych do wykonania przez inwestorów. Po wydaniu tej decyzji doszło do jej wykonania jeszcze przed rozpoznaniem odwołania. Stąd też właściwie organ odwoławczy przyjął, że postępowanie w tej sprawie stało się bezprzedmiotowe. Skoro zatem zaistniały okoliczności uzasadniające umorzenie postępowania administracyjnego (art. 105 § 1 kpa), to rozpoznając odwołanie od decyzji organu pierwszej instancji, organ odwoławczy zobowiązany był do zastosowania art. 138 § 1 pkt 2 Kodeksu postępowania administracyjnego, zgodnie z którym umorzenie postępowania następuje z jednoczesnym uchyleniem decyzji organu pierwszej instancji. Mając powyższe na uwadze Sąd doszedł do przekonania, że zaskarżone decyzje nie są dotknięte wadami prawnymi, które skutkować by mogły ich wyeliminowaniem z obrotu prawnego. Co do zarzutów skarżącej dotyczących pozostałego fragmentu ściany i budynku gospodarczego, to stwierdzić należy, iż w prowadzonym w niniejsze sprawie postępowaniu administracyjnym przez organy nadzoru budowlanego, nie zostało stwierdzone, aby w wyniku zaistniałej katastrofy budowlanej, zachodziła konieczność odniesienia rozstrzygnięć również w stosunku do tych części obiektu budowlanego. Kilkukrotne wizje i oględziny nie wykazały, aby te części budowli, w stosunku do których nie orzeczono nakazu wykonania określonych robót zagrażały bezpieczeństwu Sygn.akt II SA/Ka 588/02 lub w inny sposób stanowiły o konieczności rozstrzygnięcia w stosunku do nich w drodze decyzji administracyjnej w związku z zaistniałą katastrofą. Wobec powyższego skargi nie mogły zostać uwzględnione przez Sąd i jako takie podlegają oddaleniu na zasadzie art. 151 p.s.a., w związku z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1271 z późn. zm.).