Pełny tekst orzeczenia

II SA/GO 496/23

Oryginalna, niezmieniona treść orzeczenia. Jeżeli chcesz przeczytać analizę (zagadnienia prawne, podstawa prawna, argumentacja, rozstrzygnięcie), wróć do strony orzeczenia.

II SA/Go 496/23 - Wyrok WSA w Gorzowie Wlkp.
Data orzeczenia
2023-10-25
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2023-08-11
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp.
Sędziowie
Jacek Jaśkiewicz
Krzysztof Rogalski
Michał Ruszyński /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6120 Ewidencja gruntów i budynków
Hasła tematyczne
Ewidencja gruntów
Sygn. powiązane
I OZ 172/24 - Postanowienie NSA z 2024-05-14
Skarżony organ
Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego I Kartograficznego
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2023 poz 1752
art. 24 ust. 2a lit. d, ust. 2 b
Ustawa z dnia 17 maja 1989 r. - Prawo geodezyjne i kartograficzne (t. j.)
Dz.U. 2023 poz 344
art. 98 ust. 1 i ust. 2
Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (t. j.)
Dz.U. 2023 poz 1634
art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp. w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Michał Ruszyński (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Jacek Jaśkiewicz Sędzia WSA Krzysztof Rogalski Protokolant st. sekr. sąd. Agata Przybyła po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 25 października 2023 r. sprawy ze skargi Gminy [...] na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego z dnia [...] nr [...] w przedmiocie dokonania aktualizacji informacji w ewidencji gruntów i budynków oddala skargę.
Uzasadnienie
W dniu [...] marca 2016 r. do ewidencji materiałów państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego został wpisany operat techniczny stanowiący wynik pracy geodezyjnej o Id. nr [...], dotyczący podziału działki ewidencyjnej nr [...], któremu nadano nr Id. [...].
Burmistrz Miasta i Gminy, po rozpatrzeniu wniosku J.G., decyzją z dnia [...] kwietnia 2016 r., nr [...], wydaną m.in. na podstawie art. 93 ust. 1 i 2, art. 96 ust. 1, art. 97 ust. 1 i art. 98 ust. 1 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (obecnie Dz.U. z 2023 r., poz. 344, dalej: u.g.n.), zatwierdził projekt podziału nieruchomości uregulowanej w księdze wieczystej KW Nr [...], w skład której wchodzi działka gruntu podlegająca podziałowi o numerze ewid. [...] o powierzchni 0,1373 ha, w ten sposób, że w wyniku podziału powstały nowe działki gruntu, tj.: działka nr [...] o pow. 0,0085 ha oraz działka nr [...] o powierzchni 0,1288 ha.
W dniu [...] stycznia 2018 r., w ramach zmiany nr [...], Starosta dokonał zmiany informacji zawartych w ewidencji gruntów i budynków polegającej na podziale działki nr [...], stanowiącej własność J.G., zapisanej w jednostce rejestrowej gruntów nr [...], na działki nr [...] a także na przeniesieniu do jednostki rejestrowej gruntów nr [...] działki nr [...] o powierzchni 0,0085 ha, w której jako właściciela wpisano Gminę, pozostawiając KW nr [...].
Starosta (dalej: organ I instancji), po wszczęciu postępowania administracyjnego w sprawie aktualizacji informacji zawartej w ewidencji gruntów i budynków dla działki [...] o powierzchni 0,0085 ha położonej w jednostce ewidencyjnej [...] w zakresie danych podmiotowych, decyzją z dnia [...] maja 2023 r., nr [...], dokonał aktualizacji informacji zawartej w ewidencji gruntów i budynków dla działki [...], polegającej na wyeliminowaniu błędnego wpisu poprzez wykreślenie wpisu własności Gminy i wpisanie w to miejsce poprzednio występującego podmiotu, tj. J.G..
W uzasadnieniu decyzji wskazano m.in. że zgodnie z treścią wypisów z rejestru gruntów, wydanych wg stanu na dzień [...] maja 2023 r., jako właściciel działki nr [...], wpisana jest Gmina, a jako Nr KW dla tej działki widnieje ZG1 [...]. Zatem w sprawie doszło do wykrycia błędnych informacji, które były błędami oczywistymi, w rozumieniu art. 24 ust. 2a pkt 1 lit. d ustawy z dnia z dnia [...] maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (obecnie Dz.U. z 2023 r., poz. 1752, dalej: P.g.k.) W związku z tym organ dokonał aktualizacji informacji zawartej w ewidencji gruntów i budynków.
W dniu 19 maja 2023 r. do Starostwa Powiatowego wpłynęło odwołanie Miasta i Gminy od ww. decyzji Starosty. W odwołaniu strona odwołująca się wniosła o uchylenie decyzji organu I instancji, zarzucając jej naruszenie art. 98 ust. 1 u.g.n.
Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego (dalej: WINGiK, organ odwoławczy) decyzją z dnia [...] czerwca 2023 r., nr [...] utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.
Uzasadniając decyzję WINGiK wyjaśnił, że z przepisów u.g.n., w tym z art. 96 ust. 1 i ust. 4 wynika, że organem właściwym do złożenia wniosku wieczystoksięgowego o ujawnienie w księdze wieczystej praw gminy do działek gruntu wydzielonych pod drogi publiczne lub pod poszerzenie istniejących dróg publicznych jest właściwy wójt, burmistrz lub prezydent miasta, który wydał decyzję zatwierdzającą podział. Ostateczna decyzja jest dla organu ewidencyjnego podstawą wpisów w ewidencji gruntów i budynków ale wyłącznie w zakresie orzeczenia o samym podziale, zaś ostateczna decyzja uzyskuje moc prawną wynikającą z art. 98 ust. 1 u.g.n. - przejścia na własność dopiero z ujawnieniem tego prawa w księdze wieczystej, wobec czego wpis w ewidencji gruntów i budynków praw własności wynikający z takiej decyzji może nastąpić wyłącznie po uzyskaniu przez organ ewidencyjny stosownego zawiadomienia o wpisie w księdze wieczystej, czyli w trybie wskazanym w art. 24 ust. 2a pkt 1 lit b i ust. 2b pkt 1 lit. b P.g.k. Organ odwoławczy zaznaczył, że z przekazanych akt sprawy wynika, w tym dowodów zmiany w ewidencji gruntów i budynków dokonanych w dniu [...] stycznia 2018 r. w ramach zmiany nr [...], że podstawą zmian nie było stosowne zawiadomienie Sądu Rejonowego o wpisie w dziale II księgi wieczystej prawa własności Gminy do działki nr [...], lecz wyłącznie decyzja Burmistrza z dnia [...] kwietnia 2016 r. orzekająca o podziale nieruchomości, przyjęta do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego dokumentacja geodezyjna projektu podziału oraz wyprzedzające te dokumenty - zgłoszenie zmian danych ewidencyjnych. Zatem w ocenie WINGiK Starosta w sposób całkowicie bezpodstawny, błędnie interpretując zakres zmian wynikających z ostatecznej decyzji Burmistrza z dnia [...] kwietnia 2016r., czyli wbrew art. 23 ust. 7 oraz wbrew art. 24 ust. 2a pkt 1 lit. b i wbrew art. 24 ust. 2b pkt 1 lit. b i d P.g.k., dokonał w dniu [...] stycznia 2018 r., w drodze zmiany nr [...], aktualizacji informacji zawartych w ewidencji gruntów i budynków poprzez przeniesienie działki nr [...] z jednostki rejestrowej nr [...] do jednostki rejestrowej nr [...], jednocześnie wpisując jako jej właściciela Gminę.
Powyższa decyzja stała się przedmiotem skargi Gminy złożonej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp. Zaskarżonej decyzji skarżąca zarzuciła naruszenie przepisów prawa materialnego, w tym w szczególności: 1. art. 24 ust. 2a pkt 1 lit. d P.g.k., poprzez jego niewłaściwe zastosowanie, polegające na błędnym przyjęciu przez organ, że skorygowany wpis miał charakter oczywistej omyłki;
2. art. 98 ust. 1 u.g.n., poprzez jego błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie, polegające na przyjęciu, że organ - Starosta był uprawniony do merytorycznej prawnej oceny ostatecznej decyzji administracyjnej z dnia [...] października 2016 r. Burmistrza Miasta i Gminy zatwierdzającej podział nieruchomości działki nr [...].
Stawiając powyższe zarzuty skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej jej decyzji Starosty a także zasądzenie od organu kosztów postępowania niezbędnych do celowego dochodzenia praw, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.
W uzasadnieniu skargi wskazano, że w podstawie prawnej decyzji podziałowej z dnia [...] kwietnia 2016 r., nr [...], przywołany został art. 98 u.g.n. a w uzasadnieniu decyzji został zawarty zapis, iż działka nr [...] przeznaczona pod drogę gminną, przechodzi z mocy prawa na rzecz Gminy z chwilą, gdy decyzja o podziale stanie się ostateczna. Skarżąca zaznaczyła, że ww. decyzja zatwierdzająca podział stała się ostateczna w dniu [...] kwietnia 2016 r. W ówczesnym stanie prawnym tak wydawane decyzje nie były negowane przez Starostwo Powiatowe i na ich podstawie były wpisywane własności Gminy, co w tym przypadku również zostało wykonane. Decyzja podziałowa Burmistrza Miasta i Gminy nak [...] dnia [...] października 2016 r. była wydana zgodnie m.in. z wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 21 grudnia 2011 r., II SA/Po 1009/11, gdzie "Nabycie gruntu w trybie art. 98 ust. 1 u.g.n. następuje z mocy prawa, a nie z mocy decyzji w sprawie podziału. Ewentualne rozstrzygnięcie o przejściu na własność nieruchomości przeznaczonych na drogę nie mieści się w zakreślonych organowi przez prawodawcę granicach władczego rozstrzygnięcia." oraz zgodnie z wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie z dnia 18 listopada 2008 r., II SA/Ol 781/08, "Skoro przewłaszczenie nieruchomości zajętej pod drogę, następuje z mocy prawa z dniem, w którym decyzja o zatwierdzeniu podziału stała się ostateczna albo orzeczenie o podziale prawomocne, to orzekanie w tym przedmiocie w decyzji podziałowej dotknięte jest wadą nieważności z przyczyny określonej w art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. - jako wydanej bez podstawy prawnej."
Skarżąca wskazała, że ww. wyroki wyrażone są w ramach poglądu, który opiera się na zasadniczym założeniu wykluczającym możliwość przesądzania o skutku prawnym z art. 98 ust. 1 u.g.n. w ramach decyzji podziałowej oraz że jakiekolwiek przesądzanie tej kwestii obciążać będzie decyzję w tej części sankcją nieważności z powodu braku podstaw prawnych (art. 156 § 1 pkt 2 K.p.a.). Skarżąca wskazała, iż istnieje także drugi pogląd wyrażony chociażby w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp. z dnia 16 września 2020 r., II SA/Go 91/20, który oddalił skargę Burmistrza Miasta i Gminy na decyzję WINGiK w przedmiocie odmowy aktualizacji informacji zawartych w ewidencji gruntów i budynków. Zgodnie z tym wyrokiem tzw. "klauzula drogowa" powinna być zawarta w sentencji decyzji podziałowej. W oparciu o ww. wyrok od momentu jego wydania tzw. "klauzula drogowa" jest wpisywana przez Burmistrza Miasta i Gminy w sentencji decyzji podziałowej, jednakże zasada "lex retro non agit" oznacza, że niemożliwe jest stosowanie prawa, które odnosiłoby się bezpośrednio do wydarzeń, które miały miejsce przed jego wejściem w życie. Wobec powyższego niezrozumiały jest fakt wszczęcia z urzędu sprawy aktualizacji danych przez Starostę, dążącej do wpisu właściciela nieruchomości poprzez wydanie przez Burmistrza Miasta i Gminy zmiany decyzji podziałowej wydanej w 2016 r., która będzie miała na celu jedynie powielenie zapisu o przejściu z mocy prawa działki przeznaczonej pod drogę publiczną na rzecz Gminy w rozstrzygnięciu decyzji podziałowej.
Skarżąca zaznaczyła, że wśród sądów administracyjnych nadal istnieje rozbieżność rozstrzygnięć w zakresie stosowania art. 98 u.g.n. Zgodnie z wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego I OSK 1839/19 z dnia 11 sierpnia 2022 r. "Charakter prawny nabycia własności gruntu z mocy samego prawa oznacza, że nawet jeśli w podstawie prawnej decyzji podziałowej nie został powołany art. 98 ust. 1 u.g.n., jak również, w rozstrzygnięciu tej decyzji nie wskazano o wydzieleniu działki pod drogę publiczną, to nie oznacza, że wskutek podziału nie nastąpiło wydzielenie działki pod drogę publiczną, a w konsekwencji utrata przez dotychczasowego właściciela prawa do gruntu. Przepis art. 98 ust. 1 u.g.n. określa bowiem wyłącznie skutek podziału nieruchomości dokonanego w trybie art. 93 i nast. u.g.n. Postanowienia decyzji w przedmiocie podziału nie mają zatem znaczenia w świetle art. 98 ust. 1 u.g.n., podobnie, brak przywołania tegoż przepisu w podstawie prawnej decyzji podziałowej (vide: wyrok NSA z dnia 5 stycznia 2006 r., I OSK 276/05; wyrok NSA z dnia 20 maja 2014 r., I OSK 2681/12; wyrok NSA z dnia 24 maja 2019 r., I OSK 2212/17; wyrok NSA z dnia 2 października 2019 r., I OSK 159/18, www.orzeczenia.nsa.gov.pl.)". Ponadto należy wskazać, że na działce [...] jest wybudowany chodnik, który stanowi część gminnej drogi publicznej - ulicy [...]. Gmina, jako właściciel tej drogi, zarządza nią oraz wykonuje zadania związane z jej utrzymaniem, ochroną i oznakowaniem. Przez działkę [...] przebiega elektroenergetyczna sieć uzbrojenia terenu. Dodatkowo w księdze wieczystej [...] prowadzonej dla działki [...] w dziale III znajduje się wpis ostrzeżenia, który brzmi: "Ostrzeżenie o niezgodności stanu prawnego ujawnionego w księdze wieczystej z rzeczywistym stanem prawnym skierowane przeciwko prawu własności J.I.G. co do części nieruchomości oznaczonej działką numer [...] o powierzchni 0,0085 ha, która powstała wskutek podziału działki [...] na działkę numer [...] o powierzchni 0,0085 ha oraz działkę numer [...] o powierzchni 0,1288 ha, na rzecz Gminy" Zwrócić również należy uwagę, że powołany art. 24 ust. 2a pkt 1 lit. d P.g.k. stanowi, że informacje zawarte w ewidencji gruntów I budynków podlegają aktualizacji: 1) z urzędu, jeżeli zmiany tych informacji wynikają: d) wykrycia błędnych informacji. Zgodnie z interpretacja zawartą w wyroku NSA z dnia 18 grudnia 2019 r., I OSK 3227/18 zwrot "wykrycia błędnych informacji" oznacza błąd oczywisty, tj. taki, który nie wymaga szczegółowego postępowania dowodowego. Tak też ujmuje to zagadnienie § 45 ust. 1 rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków (Dz. U. z 2016 r. poz. 1034 z późn. zm.), wskazując w pkt 1 na aktualizację z powodu konieczności zastąpienia danych niezgodnych ze stanem faktycznym, prawnym lub obowiązującymi standardami technicznymi (oczywistość), w pkt 2 z powodu ujawnienia nowych danych ewidencyjnych (brak ich w niniejszym przypadku) i w pkt 3 w celu wyeliminowania danych błędnych (oczywistych; wyrok NSA z 24 maja 2019 r., I OSK 1951/17. Lex 2700074). Utrwalonym w orzecznictwie i doktrynie jest pogląd, że nie można dokonywać żadnych zmian własnościowych (m.in. zmiany granic i powierzchni działek) przez samoistne zmiany w ewidencji gruntów. Ewidencja gruntów jest bowiem tylko publicznym rejestrem obejmującym dane o gruntach wynikające z odpowiedniej dokumentacji urzędowej, który powinien być utrzymywany w stałej aktualności co do stanu faktycznego i prawnego. Zmian w stanie prawnym zapisanym w ewidencji gruntów dokonuje się na podstawie prawomocnych orzeczeń sądowych, aktów notarialnych, ostatecznych decyzji administracyjnych, a także innych aktów normatywnych (uzasadnienie wyroku WSA w Warszawie z dnia 17 maja 2007 r., IV SA/Wa 301/07. Lex 347773). Dokumenty określające poprzedni stan prawny działek gruntu nie stanowią podstawy zarejestrowania tego stanu w ewidencji gruntów i budynków, jeżeli stan późniejszy został stwierdzony kolejnym dokumentem, z którym ustawodawca związał skutek wiążącego ustalenia stanu prawnego danych działek gruntu (uzasadnienie wyroku WSA w Warszawie z 8 listopada 2010 r., IV SA/Wa 1558/10. Lex 758828, aprobowany przez E. Stefańską w: red. J. Lang, J. Maćkowiak, T. Myśliński, E. Stefańska, Prawo geodezyjne i kartograficzne. Komentarz, Wolters Kluwer 2018, s. 343, uw. 11). Podobnie wypowiedział się w tej kwestii NSA w wyroku z dnia 11 stycznia 2023r., I OSK 2972/19 zgodnie z którym "Decyzją w sprawie aktualizacji informacji zawartych w ewidencji gruntów i budynków z powodu wykrycia błędnych informacji nie można rozstrzygać kwestii spornych związanych czy to z ustaleniem prawa własności, czy też zasięgu prawa własności w tym między innymi przebiegu granic, ustalenia powierzchni działek, te budzące spory wątpliwości powinny być rozstrzygane w ramach innych przewidzianych prawem procedur, zauważyć również należy że uwagi na przedmiot sprawy, powstały spór może dotyczyć różnych działek i podmiotów ujawnionych w ewidencji gruntów". Tymczasem, organ - Starosta - dokonując błędnej interpretacji przepisu art. art. 24 ust. 2a pkt 1 lit. d P.g.k. dokonał rozstrzygnięcia kwestii "własnościowych" wykraczając tym samym poza ustawowe kompetencje organu wynikające w normy prawnej przepisu.
Odpowiadając na skargę WINGiK wniósł o jej oddalenie, w całości podtrzymując argumenty podniesione w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 145 § 1 pkt 1 lit. a-c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r., poz. 1634, dalej: p.p.s.a.), uwzględnienie przez sąd administracyjny skargi następuje, gdy sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania, inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy. Zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną. Oznacza to, że bierze pod uwagę wszelkie naruszenia prawa, a także wszystkie przepisy, które powinny znaleźć zastosowanie w rozpoznawanej sprawie, niezależnie od żądań i wniosków podniesionych w skardze – w granicach sprawy, wyznaczonych przede wszystkim rodzajem i treścią zaskarżonego aktu. Sąd nie może wydać orzeczenia na niekorzyść skarżącego, chyba że stwierdzi naruszenie prawa skutkujące stwierdzeniem nieważności zaskarżonego aktu lub czynności (art. 134 § 2 p.p.s.a.).
W ocenie Sądu skarga nie zawiera usprawiedliwionych podstaw.
Materialnoprawną podstawę rozstrzygnięcia organu I instancji stanowił m.in. art. 24 ust. 2a lit. d P.g.k. Zgodnie z jego treścią, informacje zawarte w ewidencji gruntów i budynków podlegają aktualizacji z urzędu, jeżeli zmiany tych informacji wynikają z wykrycia błędnych informacji. Zgodnie natomiast z art. 24 ust. 2b P.g.k., aktualizacja informacji zawartych w ewidencji gruntów i budynków następuje: pkt 1) w drodze czynności materialno-technicznej na podstawie: lit. d) ostatecznych decyzji administracyjnych.
W orzecznictwie utrwalony jest pogląd, że aktualizacja operatu ewidencyjnego polega na zastąpieniu dotychczasowych zapisów ewidencyjnych nowymi lub na ich zmodyfikowaniu. W jej ramach można dokonywać prostowania jak i usuwania danych błędnych. Postępowanie aktualizacyjne z powodu wykrycia błędnych informacji jest - zgodnie z art. 24 ust. 2a pkt 1 lit. d P.g.k. - możliwe tylko z urzędu. Zwrot "wykrycia błędnych informacji" oznacza przy tym błąd oczywisty, tzn. taki, który nie wymaga szczegółowego postępowania dowodowego (por. wyrok NSA z dnia 10 sierpnia 2022 r., sygn. akt I OSK 1454/19, orzeczenia.nsa.gov.pl, dalej: CBOSA). Może się to odbywać wyłącznie w sytuacji, gdy uzasadnia to aktualny stan prawny lub gdy błędne wpisy w bazie danych ewidencyjnych mają charakter oczywistych - w świetle dokumentów źródłowych - pomyłek. Z uwagi na czysto deklaratoryjny charakter urządzeń ewidencyjnych, niezgodność danych ewidencyjnych ze stanem faktycznym oraz nieprawidłowość ujawnionych w ewidencji danych, musi być oczywista.
Podkreślenia wymaga, że ewidencja gruntów i budynków nie ma charakteru prawotwórczego. Jej zadaniem jest tylko i wyłącznie odzwierciedlanie w sposób prawidłowy aktualnego stanu prawnego, a nie tworzenie nowego stanu prawnego. Rolą ewidencji i prowadzących ją organów nie jest rozstrzyganie sporów własnościowych, jednakże do zadań tych organów należy badanie, czy na podstawie dostępnych dokumentów zasadnym jest dokonanie zmian istniejących w ewidencji wpisów (por. wyrok WSA w Rzeszowie z dnia 12 lipca 2016 r., sygn. akt II SA/Rz 1541/15, CBOSA). Organy nie mogą samodzielnie kształtować stanu prawnego nieruchomości, co wynika wprost z treści § 44 rozporządzenia w sprawie ewidencji gruntów i budynków (wyrok WSA w Krakowie z dnia 22 listopada 2021 r., sygn. akt III SA/Kr 810/21, CBOSA).
W rozpoznawanej sprawie organ I instancji dokonał aktualizacji informacji zawartej w ewidencji gruntów i budynków dla działki nr [...], polegającej na wyeliminowaniu błędnego wpisu poprzez wykreślenie wpisu własności Gminy i wpisanie w to miejsce poprzednio występującego podmiotu, tj. J.G.. Jak wynika z akt sprawy, Burmistrz Miasta i Gminy decyzją z dnia [...] kwietnia 2016 r., nr [...] - działając m.in. na podstawie art. 98 ust. 1 u.g.n. - zatwierdził projekt podziału nieruchomości o numerze [...], w ten sposób że w wyniku podziału powstały nowe działki: nr [...] (jak wynika z uzasadnienia decyzji - z przeznaczeniem pod drogę publiczną) i [...].
Zgodnie z treścią art. 98 ust. 1 zd. pierwsze u.g.n., działki gruntu wydzielone pod drogi publiczne (gminne) - z nieruchomości, której podział został dokonany na wniosek właściciela, przechodzą, z mocy prawa na własność gminy z dniem, w którym decyzja zatwierdzająca podział stała się ostateczna albo orzeczenie o podziale prawomocne. Jak stanowi ust. 2 tego przepisu, właściwy organ składa wniosek o ujawnienie w księdze wieczystej praw gminy do działek gruntu wydzielonych pod drogi publiczne lub pod poszerzenie istniejących dróg publicznych. Podstawą wpisu tych praw do księgi wieczystej jest ostateczna decyzja zatwierdzająca podział.
Skutkiem prawnym, o którym mowa w art. 98 ust. 1, jest utrata własności działek wydzielonych pod drogi publiczne. Skutek ten następuje w mocy prawa. Należy zatem zgodzić się z argumentacją WINGiK, że dla organu ewidencyjnego podstawą wpisów w ewidencji gruntów i budynków jest ostateczna decyzja zatwierdzająca podział ale wyłącznie w zakresie orzeczenia o samym podziale. Natomiast moc prawną, o której mowa w art. 98 ust. 1 u.g.n., tj. przejścia na własność, decyzja taka uzyskuje dopiero z ujawnieniem tego prawa w księdze wieczystej. Jeżeli zatem właściwy organ ewidencyjny uzyska zawiadomienie o wpisie w księdze wieczystej, wówczas dokonuje wpisu w ewidencji gruntów i budynków. Istotą określonego w art. 98 ust. 2 u.g.n. obowiązku podmiotu publicznoprawnego, na rzecz którego przechodzi prawo własności nieruchomości wydzielonej pod drogi publiczne jest bowiem zainicjowanie przed sądem powszechnym postępowania wieczystoksięgowego, przy czym dopiero ujawnienie w księdze wieczystej własności podmiotu publicznoprawnego daje podstawy do powoływania się w obrocie prawnym na zdarzenie przejścia działek na ten podmiot z mocy prawa (por. wyroki NSA: z dnia 21 lutego 2018 r., sygn. akt I OSK 815/16, z dnia 8 sierpnia 2014 r., sygn. akt I OSK 1857/14). Jak już wyżej wskazano, zgodnie z art. 98 ust. 2 u.g.n., właściwy organ składa wniosek o ujawnienie w księdze wieczystej prawa gminy do działek gruntu wydzielonych pod drogi publiczne, a podstawą wpisu jest ostateczna decyzja zatwierdzająca podział. Z kolei wpis w ewidencji gruntów i budynków prawa własności wynikającego z takiej decyzji może nastąpić wyłącznie po uzyskaniu przez organ ewidencyjny stosownego zawiadomienia o wpisie w księdze wieczystej , tzn. w trybie wskazanym w art. 24 ust. 2a pkt 1 lit. b i ust. 2b pkt 1 lit. b P.g.k. Za pomocą regulacji P.g.k. nie można ustalać stanu faktycznego i prawnego nieruchomości, a to w istocie miało miejsce w drodze zakwestionowanego zaskarżoną decyzją WINGiK wpisu w ewidencji gruntu, wskazującego Gminę jako właściciela wskazanej w zaskarżonej decyzji działki - niezgodnie z treścią księgi wieczystej. Z księgi tej wynika bowiem, że J.G. widnieje w niej jako właścicielka nieruchomości a nadto w księdze wieczystej wpisane jest ostrzeżenie o niezgodności stanu prawnego ujawnionego w księdze z rzeczywistym stanem prawnym, skierowane przeciwko prawu własności J.G. do przedmiotowej nieruchomości na rzecz Gminy.
Powyższe oznacza, że zmiana dokonana w ewidencji gruntów i budynków w ramach zmiany nr [...], w oparciu o decyzję Burmistrza Miasta i Gminy z dnia [...] kwietnia 2016 r., nr [...], polegająca na ujawnieniu prawa własności Gminy w miejscu ujawnionego prawa własności J.G., była nieprawidłowa. Zatem wbrew stanowisku strony skarżącej, w niniejszej sprawie doszło do wykrycia błędnych informacji, które były błędami oczywistymi, w rozumieniu art. 24 ust. 2a pkt 1 lit. d P.g.k W związku z tym organ I instancji prawidłowo dokonał aktualizacji informacji zawartej w ewidencji gruntów i budynków. Tym samym zarzuty w zakresie naruszenia art. 24 ust. 2a pkt 1 lit. d P.g.k oraz art. 98 ust. 1 u.g.n., należało uznać za niezasadne.
W tym stanie rzeczy skoro podniesione w skardze zarzuty nie mogły odnieść zamierzonego skutku, a jednocześnie brak jest zarzutów, które należałoby wziąć pod uwagę z urzędu, skarga podlegała oddaleniu na podstawie art. 151 p.p.s.a.