II SA/Go 370/24
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWSA oddalił sprzeciw od decyzji SKO uchylającej decyzję o cofnięciu uprawnień diagnosty, uznając zasadność zastosowania art. 138 § 2 k.p.a. przez SKO z powodu istotnych braków postępowania dowodowego organu I instancji.
Sprawa dotyczyła sprzeciwu W. B. od decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego (SKO), które uchyliło decyzję Prezydenta Miasta o cofnięciu uprawnień diagnosty. Prezydent cofnął uprawnienia, uznając, że diagnosta wydał zaświadczenie o badaniu technicznym pojazdu niezgodnie z przepisami, błędnie dopuszczając do ruchu samochód sprowadzony z Francji jako osobowy, podczas gdy miał być użytkowym. SKO uchyliło tę decyzję, wskazując na istotne braki dowodowe organu I instancji i potrzebę wyjaśnienia znaczenia francuskich oznaczeń w dowodzie rejestracyjnym. WSA oddalił sprzeciw, uznając, że SKO prawidłowo zastosowało art. 138 § 2 k.p.a., ponieważ braki postępowania dowodowego były na tyle istotne, że nie mogły zostać uzupełnione przez organ odwoławczy.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp. rozpoznał sprzeciw W. B. od decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego (SKO), która uchyliła decyzję Prezydenta Miasta o cofnięciu W. B. uprawnień do wykonywania badań technicznych pojazdów. Sprawa wywodzi się z badania technicznego przeprowadzonego przez W. B. na samochodzie sprowadzonym z Francji. Prezydent Miasta uznał, że diagnosta dopuścił pojazd do ruchu jako osobowy, mimo że z francuskich oznaczeń (J.1 - VASP, J.3 - DER1V VP) wynikało, iż był to pojazd użytkowy (furgonetka). SKO uchyliło decyzję Prezydenta, stwierdzając, że organ I instancji nie ustalił prawidłowo stanu faktycznego, a oznaczenia VASP i J.3 nie występują w unijnych i polskich przepisach dotyczących homologacji pojazdów. Kolegium uznało, że Prezydent Miasta powinien wyjaśnić podstawę prawną uznania pojazdu za ciężarowy oraz znaczenie sprzecznych zapisów we francuskim dowodzie rejestracyjnym, a także rozważyć opinię biegłego. W. B. złożył sprzeciw, zarzucając SKO naruszenie art. 138 § 2 k.p.a. poprzez jego zastosowanie, zamiast uchylenia decyzji organu I instancji i umorzenia postępowania. Sąd uznał jednak, że SKO prawidłowo zastosowało art. 138 § 2 k.p.a., ponieważ braki dowodowe organu I instancji były istotne i nie mogły zostać uzupełnione przez organ odwoławczy bez naruszenia zasady dwuinstancyjności. W związku z tym, Sąd oddalił sprzeciw.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Tak, SKO prawidłowo zastosowało art. 138 § 2 k.p.a., ponieważ braki postępowania dowodowego organu I instancji były na tyle istotne, że nie mogły zostać uzupełnione przez organ odwoławczy bez naruszenia zasady dwuinstancyjności.
Uzasadnienie
Sąd ocenił jedynie prawidłowość zastosowania przez organ odwoławczy art. 138 § 2 k.p.a., który wymaga stwierdzenia naruszenia przepisów postępowania przez organ I instancji oraz tego, że konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie. W ocenie Sądu, istotne braki dowodowe dotyczące znaczenia francuskich oznaczeń w dowodzie rejestracyjnym i potencjalnych zmian konstrukcyjnych pojazdu, stwierdzone przez SKO, uzasadniały zastosowanie art. 138 § 2 k.p.a.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalono_skargę
Przepisy (8)
Główne
p.p.s.a. art. 151a § § 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
k.p.a. art. 138 § § 2
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego
u.p.r.d. art. 84 § ust. 3 pkt 2
Ustawa z dnia 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym
Pomocnicze
k.p.a. art. 8
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 10
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 73 § § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego
rozp. MTBiGM art. 2 § ust. 1 pkt 1 lit. a
Rozporządzenie Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia 26 czerwca 2012 r. w sprawie zakresu i sposobu przeprowadzania badań technicznych pojazdów oraz wzorów dokumentów stosowanych przy tych badaniach
rozp. MI
Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 31 sierpnia 2022 r. w sprawie szczegółowych czynności organów w sprawach związanych z dopuszczeniem pojazdu do ruchu oraz wzorów dokumentów w tych sprawach
Argumenty
Skuteczne argumenty
SKO prawidłowo zastosowało art. 138 § 2 k.p.a. z powodu istotnych braków postępowania dowodowego organu I instancji, które uniemożliwiały samodzielne uzupełnienie materiału dowodowego przez organ odwoławczy bez naruszenia zasady dwuinstancyjności.
Odrzucone argumenty
Zarzut W. B. naruszenia przez SKO art. 138 § 2 k.p.a. poprzez jego zastosowanie, zamiast uchylenia decyzji organu I instancji i umorzenia postępowania.
Godne uwagi sformułowania
Braki w postępowaniu dowodowym nie mogą stanowić podstawy do zastosowania art. 138 § 2 k.p.a. jedynie w sytuacji, gdy organ odwoławczy ma możliwość skorzystania z art. 136 § 1 k.p.a. Przeprowadzenie przed organem II instancji postępowania wyjaśniającego w kierunku wskazanym w decyzji kasacyjnej stałoby w sprzeczności z zasadą dwuinstancyjności postępowania administracyjnego.
Skład orzekający
Krzysztof Dziedzic
przewodniczący sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Prawidłowość zastosowania art. 138 § 2 k.p.a. przez organ odwoławczy w sytuacji istotnych braków postępowania dowodowego organu pierwszej instancji, które uniemożliwiają samodzielne uzupełnienie materiału dowodowego przez organ drugiej instancji."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji proceduralnej związanej z kontrolą decyzji kasacyjnej organu odwoławczego.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa pokazuje złożoność interpretacji dokumentów rejestracyjnych pojazdów sprowadzanych z zagranicy oraz znaczenie prawidłowego przeprowadzenia postępowania dowodowego przez organy administracji. Jest interesująca dla prawników procesowych i specjalistów od prawa administracyjnego.
“Kiedy zagraniczny dowód rejestracyjny staje się pułapką? Sąd wyjaśnia, jak organy powinny badać pochodzenie pojazdów.”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyII SA/Go 370/24 - Wyrok WSA w Gorzowie Wlkp. Data orzeczenia 2024-09-18 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2024-07-22 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp. Sędziowie Krzysztof Dziedzic /przewodniczący sprawozdawca/ Symbol z opisem 6038 Inne uprawnienia do wykonywania czynności i zajęć w sprawach objętych symbolem 603 Hasła tematyczne Inne Skarżony organ Samorządowe Kolegium Odwoławcze Treść wyniku Oddala sprzeciw Powołane przepisy Dz.U. 2024 poz 935 art. 151a § 2 Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.) Dz.U. 2023 poz 775 art. 138 § 2 Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (t. j.) Dz.U. 2023 poz 1047 art. 84 ust. 3 pkt 2 Ustawa z dnia 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym (t. j.) Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie: Przewodniczący Sędzia WSA Krzysztof Dziedzic (spr.) po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 18 września 2024 r. sprawy ze sprzeciwu W. B. od decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie cofnięcia uprawnień do wykonywania badań technicznych oddala sprzeciw. Uzasadnienie Decyzją nr [...],[...] z dnia [...] stycznia 2024 r. Prezydent Miasta [...], powołując się m.in. na dyspozycję art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz.U. z 2023 r., poz. 775 ze zm., dalej k.p.a.) oraz art. 84 ust. 3 pkt 2 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym (t.j. Dz.U. z 2023 r., poz. 1047 ze zm.), w związku z wydaniem zaświadczenia o przeprowadzonym badaniu technicznym niezgodnie z obwiązującymi przepisami, orzekł o cofnięciu W. B. uprawnień do wykonywania badań technicznych. Uzasadniając swą decyzję Prezydent Miasta [...] wskazał, iż ww. diagnosta przeprowadził w dniu [...] marca 2023 r. okresowe pierwsze badanie techniczne sprowadzonego z Francji samochodu marki [...] o nr [...], w rezultacie którego pojazd ten dopuszczony został do ruchu na terenie RP jako samochód osobowy, co znajduje odzwierciedlenie w zaświadczeniu z przeprowadzonego badania. Z uwagi na przedłożenie do rejestracji w Wydziale Komunikacji Urzędu Miasta [...] francuskiego dowodu rejestracyjnego, w którym pozycja S.1 (liczba miejsc siedzących) była całkowicie zamazana w sposób uniemożliwiający odczytanie tego parametru wszczęte zostało przez organ rejestrujący postępowanie wyjaśniające w sprawie oceny prawidłowości przeprowadzenia badania technicznego. Z informacji uzyskanych z "francuskiego punktu kontaktowego" wynikało, że na terenie Francji pojazd ten był zarejestrowany jako dwumiejscowy z przeznaczeniem do przewozu ładunków, co zbieżne jest z występującymi we francuskim dowodzie rejestracyjnym zapisami w pozycjach J.1 - VASP, J.2 - AB, J.3 - DER1V VP, które oznaczają, że pojazd był samochodem użytkowym (furgonetką) z możliwością wyposażenia tylko w jeden rząd miejsc siedzących. Organ I instancji wskazał dalej, iż ze zgromadzonej w sprawie dokumentacji wynika, że pojazd ten został wyprodukowany jako samochód osobowy przeznaczony konstrukcyjnie do przewozu pięciu osób, a następnie dokonano w nim zmian konstrukcyjnych powodujących ograniczenie liczby przewożonych osób do dwóch oraz zmieniono jego rodzaj i przeznaczenie, przystosowując go do przewozu ładunków, co zostało odnotowane w wydanym przez organ francuskim dowodzie rejestracyjnym. Zdaniem Prezydenta Miasta [...] bez znaczenia pozostaje fakt pozostawienia w tym dowodzie (celowo lub omyłkowo) adnotacji o kategorii pojazdu M1. Organ przywołał treść § 2 ust. 1 pkt 1 lit. a rozporządzenia Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia 26 czerwca 2012 r. w sprawie zakresu i sposobu przeprowadzania badań technicznych pojazdów oraz wzorów dokumentów stosowanych przy tych badaniach (t.j. Dz.U. z 2015 r., poz. 776 ze zm.), zgodnie z którym zakres okresowego badania technicznego pojazdu obejmuje identyfikację pojazdu, w tym sprawdzenie cech identyfikacyjnych oraz ustalenie i porównanie zgodności faktycznych danych pojazdu z danymi w dowodzie rejestracyjnym. W przypadku stwierdzenia niezgodności w tym zakresie zastosowanie znajduje pkt 0.2 lit. h Tabeli Działu I Załącznika 1 do powyższego rozporządzenia, na mocy którego niezgodności te kwalifikują się do usterek poważnych, skutkujących ustaleniem przez diagnostę wyniku badania technicznego jako negatywny. Prezydent Miasta [...] podkreślił, że okresowe badanie techniczne spornego pojazdu winno być poprzedzone dodatkowym badaniem technicznym po zmianach konstrukcyjnych. Tymczasem wydanie przez stronę zaświadczenia nie zostało poprzedzone "wymaganym przepisami, dokonaniem stosownych czynności i wydaniem w ich następstwie stosownych dokumentów", co wyczerpuje przesłankę zastosowania art. 84 ust. 3 pkt 2 ustawy Prawo o ruchu drogowym, który nakazuje staroście cofnięcie diagnoście uprawnienia do wykonywania badań technicznych, jeżeli miało miejsce wydanie przez diagnostę zaświadczenia niezgodnie z przepisami. Pismem z dnia [...] lutego 2024 r. W. B., powołując się na naruszenie przez organ I instancji art. 84 ust. 3 ustawy Prawo o ruchu drogowym oraz art. 8, art. 10 w zw. z art. 73 § 1 k.p.a., złożył odwołanie od ww. decyzji do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...]. Odwołujący zakwestionował twierdzenie organu pierwszej instancji, że w pojeździe dokonano zmian konstrukcyjnych powodujących ograniczenie liczby przewożonych osób do dwóch oraz zmieniono jego rodzaj i przeznaczenie. Zaznaczył, że przedmiotowy pojazd został wyprodukowany jako pojazd osobowy przeznaczony konstrukcyjnie do przewozu pięciu osób, a badanie techniczne pojazdu wykonane w dniu [...] marca 2023 r. również wykazało, że był to pojazd wyposażony w pięć miejsc siedzących (foteli), pasy, szyby, klamki drzwi tylnych, brak ściany grodziowej. Brak było w nim jakichkolwiek śladów przeróbek w tym zakresie. W dniu badania pojazd ten był zatem w tym samym stanie, w jakim go wyprodukowano. Odwołujący zakwestionował prawidłowość ustaleń organu I instancji, według których pojazd ten wyprodukowany jako osobowy został następnie przerobiony na pojazd dostosowany do przewozu 2 osób oraz ładunku, a w dalszej kolejności przerobiony na pojazd osobowy, bez żadnych śladów takiej przeróbki, co potwierdzać ma - według Prezydenta Miasta [...] – korespondencja z "francuskim punktem kontaktowym", gdy tymczasem e-mail ten nie jest ani dokumentem prywatnym, ani urzędowym, o czym przesądza brak opatrzenia go podpisem. W. B. przypomniał, że okazany mu francuski dowód rejestracyjny zawierał adnotację o kategorii pojazdu Ml, potwierdzającą, że był to pojazd osobowy zarówno w rozumieniu przepisów polskich, jak i europejskich (m.in. Rozporządzenia Komisji (UE) NR 678/2011 z dnia 14 lipca 2011 r. oraz Dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady 2014/45/UEz dnia 3 kwietnia 2014 r. w sprawie okresowych badań zdatności do ruchu drogowego pojazdów silnikowych i ich przyczep oraz uchylającej dyrektywę 2009/40/WE). Powołując się na powyższe, W. B. wniósł o uchylenie objętej odwołaniem decyzji i umorzenie postępowania, ewentualnie o przekazanie sprawy organowi I instancji do ponownego rozpatrzenia. Po rozpoznaniu odwołania, Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] decyzją nr [...] z dnia [...]marca 2024 r., powołując się m.in. na art. 138 § 2 k.p.a. oraz art. 84 ust. 3 pkt 2 ustawy Prawo o ruchu drogowym, uchyliło decyzję organu I instancji w całości i przekazało sprawę temu organowi do ponownego rozpatrzenia. Kolegium uznało, że ustalenia faktyczne dokonane przez organ I instancji nie pozwalają aktualnie na stwierdzenie, że odwołujący wydał zaświadczenie o przeprowadzeniu z wynikiem pozytywnym przeglądu technicznego pojazdu [...] niezgodnie ze stanem faktycznym lub przepisami. Organ odwoławczy zwrócił uwagę, że z niezakwestionowanych przez Prezydenta Miasta [...] wyjaśnień W. B. wynika, że w chwili przeglądu pojazd posiadał zamontowanych pięć miejsc siedzących oraz że brak było w nim śladów przeróbek. Ponadto przedłożony diagnoście francuski dowód rejestracyjny zawierał w poz. J oznaczenie Ml, które zgodnie z art. 2 ust. 1 tiret pierwsze Dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady 2014/45/UE z dnia 3 kwietnia 2014 r. oznacza pojazdy silnikowe zaprojektowane i skonstruowane głównie do przewozu osób i ich bagażu, mające nie więcej niż osiem miejsc siedzących poza miejscem siedzącym kierowcy (pojazdy przeznaczone do przewozów towarów posiadają oznaczenia N1, N2, i N3). Takie samo oznaczenie stosowane jest w przepisach polskich (tabela nr 1 załącznika nr 6 do rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 31 sierpnia 2022 r. w sprawie szczegółowych czynności organów w sprawach związanych z dopuszczeniem pojazdu do ruchu oraz wzorów dokumentów w tych sprawach - Dz. U. poz. 1849 ze zm.). Również treść art. 4 ust. 1 Rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2018/858 z dnia 30 maja 2018 r. w sprawie homologacji i nadzoru rynku pojazdów silnikowych i ich przyczep oraz układów, komponentów i oddzielnych zespołów technicznych przeznaczonych do tych pojazdów, zmieniającego rozporządzenie (WE) nr 715/2007 i (WE) nr 595/2009 oraz uchylającego dyrektywę 2007/46/WE (Dz. U. UE. L. z 2018 r. Nr 151, str. 1 z późn. zm.) wskazuje, że oznaczenie Ml obejmuje pojazdy silnikowe zaprojektowane i zbudowane głównie do przewozu pasażerów i ich bagażu, mające nie więcej niż osiem miejsc siedzących poza miejscem siedzącym kierowcy i niemające miejsc dla pasażerów stojących. Francuski dowód rejestracyjny w pozycji J.2 zawierał również oznaczenie AB, co zgodnie z ust. 2 załącznika I część C ww. rozporządzenia nr 2018/858 oznacza pojazdy z nadwoziem typu hatchback, czyli karetę (sedan) z podnoszonymi drzwiami z tyłu nadwozia. Ten typ nadwozia (hatchback) występuje wyłącznie w pojazdach należących do kategorii Ml, a zatem w samochodach osobowych. Odnosząc się do okoliczności powoływania się przez organ I instancji na zapisy w poz. J.1 - VASP i J.3 - DERIV VP dowodu rejestracyjnego mające oznaczać, że pojazd był samochodem użytkowym (furgonetką) z możliwością wyposażenia tylko w jeden rząd miejsc siedzących, Kolegium wskazało, że tego rodzaju oznaczenia nie występują zarówno we wskazanej wyżej dyrektywie i rozporządzeniu unijnym, jak również w polskich przepisach dotyczących warunków technicznych i rejestracji pojazdów. Skoro zatem informacje zawarte pod poz. J.1 i J.3, charakterystyczne jedynie dla francuskiego dowodu rejestracyjnego, świadczyć mają o zmianie kategorii i przeznaczenia pojazdu z samochodu osobowego na samochód ciężarowy to Prezydent Miasta winien wyjaśnić podstawę prawną takiego uznania. W tym kontekście za niewystarczającą Kolegium uznało informację udzieloną przez francuski punkt kontaktowy, której lakoniczność i forma została słusznie zakwestionowana przez odwołującego. Z tego względu rolą organu I instancji przy ponownym rozpatrzeniu sprawy winno być wyjaśnienie, na jakiej podstawie prawnej uznano sporny samochód, określony w dowodzie rejestracyjnym jako samochód osobowy o kat. homologacyjnej Ml i nadwoziu typu hatchback, za samochód ciężarowy pomimo braku oznaczeń N1, N2, lub N3 w dowodzie rejestracyjnym, jak również wyjaśnienie z czego wynika sprzeczność zapisów w treści francuskiego dowodu rejestracyjnego. Organ powinien rozważyć nadto potrzebę przeprowadzenia dowodu opinii biegłego z zakresu techniki samochodowej w celu ustalenia, czy w pojeździe dokonywano zmian konstrukcyjnych skutkujących zmianą rodzaju i przeznaczenia pojazdu oraz załączyć brakującą dokumentację. Pismem z dnia [...] czerwca 2024 r. W. B. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp. sprzeciw od wydanej przez organ odwoławczy decyzji, zarzucając Kolegium naruszenie art. 138 § 2 k.p.a. poprzez jego zastosowanie, pomimo istnienia przesłanek do uchylenia decyzji organu pierwszej instancji oraz umorzenia postępowania w sprawie. W ocenie wnoszącego sprzeciw Kolegium winno było samodzielnie przeprowadzić postępowanie dowodowe w oparciu o dokumenty zgromadzone już w postępowaniu przed organem I instancji, tym bardziej, że organ odwoławczy wnikliwie przeanalizował już francuski dowód rejestracyjny, w którym badany pojazd oznaczony był w pozycji J.2 symbolem Ml oraz symbolem AB. Powyższe prowadzi do jednoznacznej konkluzji, że przedmiotem badania był pojazd osobowy i tak też został on oceniony w dniu [...] marca 2023 r. przez diagnostę. Podnosząc powyższe W. B wniósł o uchylenie objętej sprzeciwem decyzji. Odpowiadając na sprzeciw Kolegium, podtrzymując w piśmie z dnia [...] lipca 2024 r. stanowisko wyrażone w swej decyzji, wniosło o jego oddalenie. Kolegium wskazało, iż Prezydent Miasta [...] nie ustalił w sposób właściwy, czy, kiedy i w jakim zakresie dokonano zmian konstrukcyjnych w spornym pojeździe, co wymaga zwrócenia się do francuskich organów dokonujących rejestracji pojazdu o wskazanie w oparciu o dane urzędowe, czy dokonano w nim zmian konstrukcyjnych, a jeżeli tak, to na czym one polegały. Ponadto wyjaśnienia ze stroną francuską wymaga znaczenie zapisów zamieszczonych w dowodzie rejestracyjnym, których treść nie została precyzyjnie określona przez organ I instancji (nie wszystkie z tych zapisów zostały zdefiniowane w obowiązujących regulacjach unijnych) i jest częściowo wewnętrznie sprzeczna. Niewykluczonym jest, że pomimo uzyskania powyższych informacji konieczne będzie samodzielne ustalenie przez organ I instancji, czy w pojeździe tym dokonano zmian konstrukcyjnych i w jakim stanie pojazd ten został przedstawiony do badań technicznych (m.in. ile posiadał miejsc siedzących), czemu służyć będzie przeprowadzenie oględzin pojazdu, przesłuchanie w charakterze świadka właściciela pojazdu, przesłuchanie strony, czy przeprowadzenie dowodu z opinii biegłego z zakresu techniki samochodowej. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zakres kontroli sądu przy rozpoznawaniu tej sprawy wyznacza art. 64e ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2024 r., poz. 935, dalej p.p.s.a.) stanowiący, że rozpoznając sprzeciw od decyzji, sąd ocenia jedynie istnienie przesłanek do wydania decyzji, o której mowa w art. 138 § 2 k.p.a. Wynika to także z art. 151a § 1 p.p.s.a., który stanowi, że sąd uwzględnia sprzeciw od decyzji i uchyla decyzję w całości, jeżeli stwierdzi naruszenie art. 138 § 2 k.p.a. Zatem przy rozpoznawaniu sprzeciwu od decyzji kasacyjnej przedmiotem oceny sądu jest wyłącznie prawidłowość zastosowania przez organ odwoławczy art. 138 § 2 k.p.a., zgodnie z którym może on uchylić zaskarżoną decyzję w całości i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji, gdy decyzja ta została wydana z naruszeniem przepisów postępowania, a konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie. Zastosowanie art. 138 § 2 k.p.a. uwarunkowane jest więc dwiema przesłankami. Pierwsza z nich odnosi się do stwierdzenia naruszenia przepisów postępowania w trakcie postępowania zakończonego decyzją organu pierwszej instancji, druga natomiast sprowadza się do tego, że konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie. Braki w postępowaniu dowodowym nie mogą stanowić podstawy do zastosowania art. 138 § 2 k.p.a. jedynie w sytuacji, gdy organ odwoławczy ma możliwość skorzystania z art. 136 § 1 k.p.a., zgodnie z którym organ odwoławczy może przeprowadzić na żądanie strony lub z urzędu dodatkowe postępowanie w celu uzupełnienia dowodów i materiałów w sprawie, albo zlecić przeprowadzenie tego postępowania organowi, który wydał decyzję. Dla zastosowania art. 136 k.p.a. konieczne jest uprzednie uznanie przez organ, iż postępowanie wyjaśniające zostało przeprowadzone w całości prawidłowo lub wprawdzie nieprawidłowo, jednakże samodzielne uzupełnienie postępowania dowodowego w drugiej instancji nie będzie skutkować naruszeniem zasady dwuinstancyjności postępowania (art. 15 k.p.a.). W przypadku natomiast, gdy postępowanie wyjaśniające zostało przeprowadzone (nieprzeprowadzone) na tyle wadliwie, że doprowadziło to do niewyjaśnienia sprawy przez organ pierwszej instancji w zakresie mającym istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie, zastosowanie będzie miał art. 138 § 2 k.p.a. Poddawszy zaskarżoną decyzję ocenie w granicach wyznaczonych wyżej powołanymi przepisami Sąd doszedł do przekonania, że sprzeciw nie zasługuje na uwzględnienie, albowiem w rozpoznawanej sprawie zaistniały przesłanki do podjęcia przez organ odwoławczy rozstrzygnięcia na podstawie art. 138 § 2 k.p.a. Przedmiotem sprawy administracyjnej, w ramach której doszło do wydania zaskarżonej sprzeciwem decyzji, jest kwestia cofnięcia składającemu sprzeciw uprawnień diagnosty do wykonywania badań technicznych pojazdów, co związane było z przeprowadzeniem badania technicznego sprowadzonego z Francji samochodu marki [...] o nr [...] w rezultacie, którego pojazd ten dopuszczony został do ruchu na terenie RP jako samochód osobowy, podczas gdy zdaniem organu I instancji z zapisów we francuskim dowodzie rejestracyjnym w pozycjach J.1 - VASP, J.3 - DER1V VP wynika, że pojazd był samochodem użytkowym (furgonetką). Organ odwoławczy stwierdził w uzasadnieniu skarżonej decyzji kasacyjnej, że opisane oznaczenia w dowodzie rejestracyjnym nie występują w przepisach Dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady 2014/45/UE z dnia 3 kwietnia 2014 r., w przepisach polskich (tabela nr 1 załącznika nr 6 do rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 31 sierpnia 2022 r. w sprawie szczegółowych czynności organów w sprawach związanych z dopuszczeniem pojazdu do ruchu oraz wzorów dokumentów w tych sprawach - Dz. U. poz. 1849 ze zm.), a także w Rozporządzeniu Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2018/858 z dnia 30 maja 2018 r. w sprawie homologacji i nadzoru rynku pojazdów silnikowych i ich przyczep oraz układów, komponentów i oddzielnych zespołów technicznych przeznaczonych do tych pojazdów, zmieniającego rozporządzenie (WE) nr 715/2007 i (WE) nr 595/2009 oraz uchylającego dyrektywę 2007/46/WE (Dz. U. UE. L. z 2018 r. Nr 151, str. 1 z późn. zm.). Skoro więc informacje zawarte pod poz. J.1 i J.3 są charakterystyczne jedynie dla francuskiego dowodu rejestracyjnego, a świadczyć mają o zmianie kategorii i przeznaczenia pojazdu z samochodu osobowego na samochód ciężarowy, to organ I instancji winien wyjaśnić podstawę prawną takiego uznania, a niewystarczająca w tym zakresie jest informacja udzielona przez francuski punkt kontaktowy, z uwagi na jej lakoniczność i formę. Z tego względu rolą organu I instancji przy ponownym rozpatrzeniu sprawy winno być wyjaśnienie, na jakiej podstawie prawnej uznano sporny samochód, określony w dowodzie rejestracyjnym jako samochód osobowy o kat. homologacyjnej Ml i nadwoziu typu hatchback, za samochód ciężarowy pomimo braku oznaczeń N1, N2, lub N3 w dowodzie rejestracyjnym, jak również wyjaśnienie z czego wynika sprzeczność zapisów w treści francuskiego dowodu rejestracyjnego. Wymaga to zwrócenia się do francuskich organów dokonujących rejestracji pojazdu o wskazanie w oparciu o dane urzędowe, czy dokonano w nim zmian konstrukcyjnych, a jeżeli tak, to na czym one polegały. Ponadto wyjaśnienia ze stroną francuską wymaga znaczenie zapisów zamieszczonych w dowodzie rejestracyjnym, których treść nie została precyzyjnie określona przez organ I instancji (nie wszystkie z tych zapisów zostały zdefiniowane w obowiązujących regulacjach unijnych) i jest częściowo wewnętrznie sprzeczna. Organ powinien rozważyć nadto potrzebę przeprowadzenia dowodu opinii biegłego z zakresu techniki samochodowej w celu ustalenia, czy w pojeździe dokonywano zmian konstrukcyjnych skutkujących zmianą rodzaju i przeznaczenia pojazdu oraz załączyć brakującą dokumentację. W świetle powyższych okoliczności rozpoznawanej sprawy należy stwierdzić, że organ odwoławczy zasadnie uchylił decyzję organu pierwszej instancji na podstawie art. 138 § 2 k.p.a. Tak istotne braki postępowania dowodowego, jak to zostało stwierdzone przez organ odwoławczy i opisane w uzasadnieniu skarżonej decyzji, nie mogły bowiem zostać uzupełnione przez ten organ w trybie art. 136 § 1 k.p.a. Sąd nie podzielił tym samym stanowiska wyrażonego w sprzeciwie, iż Kolegium winno było samodzielnie przeprowadzić postępowanie dowodowe wyłącznie w oparciu o dokumenty zgromadzone już w postępowaniu przed organem I instancji. Rację ma bowiem organ odwoławczy, że zgromadzony dotychczas przez organ I instancji materiał dowodowy nie pozwalał bowiem na prawidłowe ustalenie okoliczności faktycznych mających wpływ na rozstrzygnięcie sprawy. Reasumując stwierdzić trzeba, że kwestionowana w sprzeciwie decyzja organu odwoławczego nie jest wadliwa i że nie doszło - w rezultacie jej wydania - do naruszenia przepisu art. 138 § 2 k.p.a. Zakres zleconych do przeprowadzenia w ponownym postępowaniu przed organem I instancji czynności wyjaśniających wykracza poza dyspozycję art. 136 k.p.a., co sprawia, że stwierdzonych braków Kolegium nie mogło sanować we własnym zakresie. Przeprowadzenie przed organem II instancji postępowania wyjaśniającego w kierunku wskazanym w decyzji kasacyjnej stałoby w sprzeczności z zasadą dwuinstancyjności postępowania administracyjnego, przez którą rozumieć trzeba ustawowy nakaz dwukrotnego rozważenia materiału dowodowego przez organy obu instancji. Samorządowe Kolegium Odwoławcze musiałoby bowiem w istocie "wyręczyć" organ I instancji w przeprowadzeniu postępowania, a nie przeprowadzić dodatkowe postępowanie w celu uzupełnienia dowodów i materiałów zgromadzonych przez organ I instancji. W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 151a § 2 p.p.s.a., orzeczono jak w sentencji.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI