Orzeczenie · 2025-12-03

II SA/Gl 926/25

Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Miejsce
Gliwice
Data
2025-12-03
NSAbudowlaneWysokawsa
prawo wodnepozwolenie wodnoprawneadministracyjna kara pieniężnawody opadowesukcesja prawgminaWody Polskiesądownictwo administracyjne

Sprawa dotyczyła nałożenia na Gminę R. administracyjnej kary pieniężnej w wysokości 140 955,00 zł za korzystanie z usług wodnych (odprowadzanie wód opadowych) bez wymaganego pozwolenia wodnoprawnego w okresie od stycznia do marca 2024 r. Organ pierwszej instancji (Dyrektor Zarządu Zlewni Wód Polskich w K.) oraz organ odwoławczy (Dyrektor Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej Wód Polskich w G.) uznały, że gmina nie posiadała stosownego pozwolenia, a umowa z poprzednim podmiotem (Zarząd Gospodarki Komunalnej w R.) nie przeniosła na nią praw w sposób skuteczny przed wydaniem nowego pozwolenia w sierpniu 2024 r. Gmina R. wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach, podnosząc zarzuty naruszenia prawa materialnego (niezastosowanie art. 411 Prawa wodnego o sukcesji praw) oraz przepisów postępowania administracyjnego (m.in. dotyczące zebrania materiału dowodowego i odstąpienia od nałożenia kary). Sąd uznał skargę za zasadną. Kluczowym argumentem sądu była interpretacja art. 411 Prawa wodnego, zgodnie z którą następca prawny przejmuje prawa i obowiązki wynikające z pozwolenia z mocy prawa, a decyzja organu jedynie potwierdza ten fakt. Sąd stwierdził, że Gmina R. skutecznie nabyła prawa wynikające z pozwolenia wodnoprawnego na mocy umowy z 14 grudnia 2023 r., a zatem kary nie należało nakładać. Sąd uchylił obie zaskarżone decyzje i zasądził zwrot kosztów postępowania na rzecz gminy.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja art. 411 Prawa wodnego w kontekście sukcesji praw i obowiązków wynikających z pozwoleń wodnoprawnych, a także zasady prowadzenia postępowania administracyjnego.

Ograniczenia stosowania

Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji sukcesji praw na podstawie umowy, a jego zastosowanie może zależeć od szczegółów danej umowy i przepisów.

Zagadnienia prawne (3)

Czy gmina, która nabyła prawa wynikające z pozwolenia wodnoprawnego na mocy umowy o przeniesienie własności sieci kanalizacyjnej, podlega administracyjnej karze pieniężnej za odprowadzanie wód opadowych w okresie przed wydaniem decyzji potwierdzającej przeniesienie tych praw?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, gmina nie podlega karze, ponieważ sukcesja praw następuje z mocy prawa w momencie zawarcia umowy, a decyzja organu jest jedynie deklaratoryjna.

Uzasadnienie

Sąd oparł się na art. 411 Prawa wodnego, zgodnie z którym następca prawny przejmuje prawa i obowiązki z pozwolenia z mocy prawa. Decyzja organu potwierdzająca przejęcie ma charakter deklaratoryjny, a nie konstytutywny. Umowa między gminą a poprzednim podmiotem skutecznie przeniosła prawa, co wyklucza odpowiedzialność gminy za okres, w którym organy błędnie uznały brak pozwolenia.

Czy naruszenie przepisów postępowania administracyjnego, w tym niezebranie wyczerpującego materiału dowodowego i brak rozważenia znikomości naruszenia, uzasadnia uchylenie decyzji o nałożeniu kary pieniężnej?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, naruszenia te, w połączeniu z wadliwą interpretacją prawa materialnego, uzasadniają uchylenie decyzji.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że organy nieprawidłowo oceniły stan faktyczny i prawny, nie rozważyły wszystkich okoliczności sprawy, w tym uiszczonej opłaty i potencjalnej znikomości naruszenia. Wady te, wynikające z błędnego przyjęcia braku sukcesji praw, miały istotny wpływ na wynik sprawy.

Czy doręczenie decyzji administracyjnej listem poleconym, niepodpisanym przez upoważnioną osobę, stanowi naruszenie przepisów o doręczeniach elektronicznych?

Odpowiedź sądu

Nie, w tym konkretnym przypadku sąd nie uwzględnił tego zarzutu, uznając, że doręczenie odbyło się zgodnie z obowiązującymi przepisami.

Uzasadnienie

Sąd odwoławczy przedstawił argumentację przemawiającą za tym, że doręczenie było prawidłowe, co skutkowało nieuwzględnieniem tego zarzutu skargi.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Uchylono decyzję
Uchylono zaskarżoną decyzję Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej Wód Polskich w G. oraz poprzedzającą ją decyzję Dyrektora Zarządu Zlewni Wód Polskich w K.

Przepisy (36)

Główne

u.p.w. art. 472aa § ust. 1 pkt 2, ust. 3 pkt 3

Prawo wodne

Podstawa do wymierzenia administracyjnej kary pieniężnej za korzystanie z wód bez pozwolenia.

u.p.w. art. 389

Prawo wodne

Podstawa korzystania z wód wymagająca zgody wodnoprawnej.

u.p.w. art. 411 § ust. 1

Prawo wodne

Sukcesja praw i obowiązków wynikających z pozwolenia wodnoprawnego na następcę prawnego.

p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt. 1 lit. a

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Uchylenie decyzji w przypadku naruszenia prawa materialnego mającego wpływ na wynik sprawy.

p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt. 1 lit. c

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Uchylenie decyzji w przypadku naruszenia przepisów postępowania mającego istotny wpływ na wynik sprawy.

Dz.U. 2024 poz 1087 art. 472aa § ust. 1 pkt 2, ust. 3 pkt 3 w zw. z art. 14, ust. 2 i 6 pkt 2, art. 240 ust. 4 pkt 3 lit. c, art. 472aa ust. 2 oraz art. 472c pkt 3

Ustawa z dnia 20 lipca 2017 r. Prawo wodne

Dz.U. 2024 poz 935 art. 145 § § 1 pkt. 1 lit. a i c

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Pomocnicze

u.p.w. art. 14 § ust. 2 i 6 pkt 2

Prawo wodne

u.p.w. art. 240 § ust. 4 pkt 3 lit. c

Prawo wodne

u.p.w. art. 472aa § ust. 2

Prawo wodne

Organ właściwy do wymierzenia kary.

u.p.w. art. 472c § pkt 3

Prawo wodne

k.p.a. art. 104

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 189a

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 189b

Kodeks postępowania administracyjnego

u.p.w. art. 411 § ust. 2

Prawo wodne

Organ potwierdza przejęcie praw decyzją.

u.p.w. art. 411 § ust. 3

Prawo wodne

Decyzja wydawana na wniosek następcy.

u.p.w. art. 411a § ust. 1

Prawo wodne

Przeniesienie pozwolenia na inny podmiot za zgodą strony.

u.p.w. art. 411a § ust. 2

Prawo wodne

Przeniesienie następuje w drodze decyzji.

p.p.s.a. art. 3 § § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Kontrola działalności administracji publicznej.

p.p.s.a. art. 134 § § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Zakres kontroli sądu.

p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt. 2

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Stwierdzenie nieważności decyzji.

p.p.s.a. art. 200

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Zasądzenie kosztów postępowania.

p.p.s.a. art. 210 § § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Wykonanie orzeczeń.

p.u.s.a. art. 1 § § 2

Prawo o ustroju sądów administracyjnych

Zakres kontroli sądów administracyjnych.

k.p.a. art. 7

Kodeks postępowania administracyjnego

Zasada prawdy obiektywnej i działania organów.

k.p.a. art. 77 § § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Obowiązek wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego.

k.p.a. art. 75 § § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Obowiązek podejmowania wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego.

k.p.a. art. 80

Kodeks postępowania administracyjnego

Ocena dowodów przez organ.

k.p.a. art. 189f § § 1 pkt. 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Odstąpienie od nałożenia kary.

k.p.a. art. 39 § § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Doręczanie pism.

k.p.a. art. 107 § § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Elementy decyzji.

u.d.e. art. 4 § ust. 1

Ustawa o doręczeniach elektronicznych

u.d.e. art. 5

Ustawa o doręczeniach elektronicznych

u.d.e. art. 155

Ustawa o doręczeniach elektronicznych

k.p.a. art. 8

Kodeks postępowania administracyjnego

Zasada budowania zaufania do władzy publicznej.

k.p.a. art. 9

Kodeks postępowania administracyjnego

Zasada proporcjonalności, bezstronności i równego traktowania.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Gmina R. nabyła prawa wynikające z pozwolenia wodnoprawnego na mocy umowy o przeniesienie własności sieci kanalizacyjnej, co stanowi sukcesję syngularną z mocy prawa (art. 411 Prawa wodnego). • Organy administracji błędnie zinterpretowały przepisy dotyczące sukcesji praw, uznając, że pozwolenie zostało nabyte dopiero z chwilą wydania decyzji potwierdzającej. • Organy nie zebrały wyczerpująco materiału dowodowego i nie rozważyły wszystkich istotnych okoliczności sprawy, w tym możliwości odstąpienia od nałożenia kary. • Organy naruszyły zasady postępowania administracyjnego, prowadząc postępowanie w sposób niebudzący zaufania.

Odrzucone argumenty

Argumentacja organów administracji, że gmina nie posiadała wymaganego pozwolenia wodnoprawnego w spornym okresie, ponieważ decyzja o przeniesieniu pozwolenia została wydana później. • Argumentacja organów, że doręczenie decyzji było prawidłowe, mimo braku podpisu osoby upoważnionej.

Godne uwagi sformułowania

następca prawny zakładu, który uzyskał pozwolenie wodnoprawne, przejmuje prawa i obowiązki wynikające z tego pozwolenia. • Jest to więc przejęcie praw i obowiązków z mocy samego prawa, co oznacza, że w momencie zdarzenia prawnego, którego skutkiem jest następstwo prawne, następuje przejście praw i obowiązków związanych z pozwoleniem wodnoprawnym na następcę, bez względu na to czy następca wystąpił z wnioskiem o przeniesienie decyzji - pozwolenia wodnoprawnego na jego rzecz. • Organ właściwy do wydania pozwolenia wodnoprawnego tylko potwierdza przejęcie prawa i obowiązków na następcę prawnego, co oznacza deklaratywne, formalne potwierdzenie już zaistniałych faktów z mocy prawa. • organ pierwszej instancji nie dostrzegł żadnych uchybień i nieprawidłowości w działaniu skarżącej. Takie wątpliwości pojawiły się dopiero w późniejszym okresie, po uzyskaniu przez skarżącą stosownego pozwolenia wodnoprawnego.

Skład orzekający

Grzegorz Dobrowolski

przewodniczący

Stanisław Nitecki

sprawozdawca

Renata Siudyka

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja art. 411 Prawa wodnego w kontekście sukcesji praw i obowiązków wynikających z pozwoleń wodnoprawnych, a także zasady prowadzenia postępowania administracyjnego."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji sukcesji praw na podstawie umowy, a jego zastosowanie może zależeć od szczegółów danej umowy i przepisów.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa pokazuje, jak kluczowa jest prawidłowa interpretacja przepisów o sukcesji praw, nawet w kontekście kar administracyjnych. Pokazuje też, jak sądy administracyjne mogą korygować błędy organów, chroniąc prawa podmiotów.

Gmina wygrała z Wodami Polskimi: kara za odprowadzanie deszczówki uchylona dzięki kluczowemu przepisowi!

Dane finansowe

WPS: 140 955 PLN

Sektor

budownictwo

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst