Orzeczenie · 2024-11-20

II SA/GL 814/24

Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Miejsce
Gliwice
Data
2024-11-20
NSAnieruchomościŚredniawsa
nieruchomościpodział nieruchomościwznowienie postępowaniainteres prawnystrona postępowaniadroga dojazdowaKodeks postępowania administracyjnegoprawo własnościsłużebność drogowa

Sprawa dotyczyła skargi E. K. i J. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Katowicach, która utrzymała w mocy decyzję Burmistrza Gminy i Miasta C. odmawiającą uchylenia decyzji zatwierdzającej podział nieruchomości. Skarżący domagali się wznowienia postępowania podziałowego, argumentując, że działki powstałe w wyniku podziału stanowiły dla nich drogę dojazdową do ich nieruchomości od ponad 50 lat. Wskazywali, że w warunkach przetargu na jedną z nowo wydzielonych działek wskazano brak odpowiedniego dostępu do drogi publicznej. Organy administracji uznały, że skarżący nie posiadali interesu prawnego w postępowaniu podziałowym, ponieważ korzystanie z nieruchomości gminnej odbywało się bez tytułu prawnego, a działki te nie stanowiły drogi w rozumieniu przepisów. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach oddalił skargę, podzielając stanowisko organów. Sąd podkreślił, że interes prawny musi być oparty na prawie lub chroniony przez prawo, a samo faktyczne korzystanie z nieruchomości nie kreuje takiego interesu. Sąd wskazał, że skarżący wystąpili do sądu cywilnego o zasiedzenie służebności drogowej, co może zapewnić im dostęp do drogi publicznej w przyszłości. Sąd uznał, że organy prawidłowo oceniły brak interesu prawnego skarżących w postępowaniu podziałowym i nie naruszyły przepisów prawa procesowego.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Ustalenie, że samo faktyczne korzystanie z nieruchomości nie stanowi podstawy do uznania interesu prawnego strony w postępowaniu administracyjnym, zwłaszcza w sprawach dotyczących podziału nieruchomości.

Ograniczenia stosowania

Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji braku tytułu prawnego do korzystania z nieruchomości sąsiedniej.

Zagadnienia prawne (2)

Czy osoby korzystające z nieruchomości gminnej jako drogi dojazdowej, bez tytułu prawnego, posiadają interes prawny w postępowaniu o podział tej nieruchomości, uzasadniający ich status strony?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, osoby te nie posiadają interesu prawnego w postępowaniu podziałowym, gdyż ich interes opiera się jedynie na faktycznym korzystaniu z nieruchomości, a nie na prawie.

Uzasadnienie

Interes prawny musi być oparty na prawie lub chroniony przez prawo. Samo faktyczne korzystanie z nieruchomości, nawet przez długi czas, nie kreuje interesu prawnego w rozumieniu art. 28 k.p.a., jeśli brak jest przepisu prawa materialnego uzasadniającego takie uprawnienie.

Czy brak udziału strony w postępowaniu podziałowym, bez jej winy, uzasadnia wznowienie postępowania?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Wznowienie postępowania jest możliwe, ale organ musi zbadać, czy wnioskodawcy przysługiwał status strony w postępowaniu pierwotnym.

Uzasadnienie

Instytucja wznowienia postępowania wymaga, aby strona bez własnej winy nie brała udziału w postępowaniu. Kluczowe jest jednak ustalenie, czy taka osoba w ogóle posiadała przymiot strony, co wymaga istnienia interesu prawnego.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Oddalono skargę
Oddalono skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Katowicach, utrzymującą w mocy decyzję Burmistrza Gminy i Miasta C. odmawiającą uchylenia decyzji zatwierdzającej podział nieruchomości.

Przepisy (16)

Główne

k.p.a. art. 145 § 1 pkt 4

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

W sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie, jeżeli strona bez własnej winy nie brała udziału w postępowaniu.

k.p.a. art. 28

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Stroną jest każdy, czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie albo kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek.

p.p.s.a. art. 3 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych art. 1 § 2

p.u.s.a. art. 1 § 2

Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych

p.p.s.a. art. 151

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Pomocnicze

k.p.a. art. 148 § 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 150 § 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 149 § 3

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 151 § 1 pkt 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

u.d.p. art. 4 § 2

Ustawa z dnia 7 lipca 1985 r. o drogach publicznych

Definicja drogi, wskazująca, że działka nie stanowi drogi w rozumieniu ustawy.

k.p.a. art. 7

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 77 § 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 80

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.c. art. 140

Kodeks cywilny

Określa treść prawa własności, ale nie kreuje interesu prawnego w stosunku do nieruchomości sąsiedniej.

k.c. art. 144

Kodeks cywilny

Nie kreuje interesu prawnego w postępowaniu podziałowym dla właścicieli sąsiednich nieruchomości w sytuacji braku tytułu prawnego do korzystania z dzielonej nieruchomości.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Brak interesu prawnego skarżących w postępowaniu podziałowym, gdyż ich korzystanie z nieruchomości gminnej było bezumowne i nieoparte na prawie.

Odrzucone argumenty

Skarżący posiadali interes prawny w postępowaniu podziałowym, ponieważ działki stanowiły dla nich drogę dojazdową. • Organy naruszyły przepisy k.p.a. poprzez brak wyczerpującego rozpatrzenia materiału sprawy. • Działka objęta podziałem stanowiła drogę wewnętrzną, zapewniającą dostęp do drogi publicznej.

Godne uwagi sformułowania

Interes prawny musi być 'własny', nie można go wywodzić wyłącznie z sytuacji prawnej innego podmiotu. • Samo faktyczne korzystanie z nieruchomości nie jest wystarczające do uznania określonego podmiotu za stronę w rozumieniu art. 28 k.p.a.

Skład orzekający

Grzegorz Dobrowolski

przewodniczący-sprawozdawca

Tomasz Dziuk

sędzia

Agnieszka Kręcisz-Sarna

asesor

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Ustalenie, że samo faktyczne korzystanie z nieruchomości nie stanowi podstawy do uznania interesu prawnego strony w postępowaniu administracyjnym, zwłaszcza w sprawach dotyczących podziału nieruchomości."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji braku tytułu prawnego do korzystania z nieruchomości sąsiedniej.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa ilustruje kluczową różnicę między interesem faktycznym a prawnym w postępowaniu administracyjnym, co jest istotne dla praktyków.

Czy wieloletnie korzystanie z sąsiedniej działki jako drogi wystarczy, by być stroną w postępowaniu o jej podział?

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst