Orzeczenie · 2025-10-03

II SA/Gl 717/25

Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Miejsce
Gliwice
Data
2025-10-03
NSAochrona środowiskaWysokawsa
odpady komunalnerecyklingkara pieniężnaustawa o utrzymaniu czystości i porządku w gminachodpowiedzialność administracyjnapoziom recyklingugospodarka odpadamiprzedsiębiorcakontrola sądowa

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach rozpoznał skargę R. sp. z o.o. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Katowicach, która utrzymała w mocy decyzję Prezydenta Miasta J. nakładającą na spółkę karę pieniężną w wysokości 10 359 zł. Kara została nałożona za nieosiągnięcie w 2021 roku wymaganego poziomu 20% przygotowania odpadów komunalnych do ponownego użycia i recyklingu. Organ I instancji ustalił, że spółka odebrała 314,5020 Mg odpadów, z czego jedynie 25,3980 Mg zostało przygotowane do recyklingu, co stanowiło 8,08%. Skarżąca zarzucała organom naruszenie przepisów postępowania i prawa materialnego, w tym brak wyjaśnienia, czy miała wpływ na osiągnięcie poziomu recyklingu, błędne ustalenie stanu faktycznego, niezastosowanie przepisów Prawa przedsiębiorców oraz błędne uznanie, że naruszenie nie miało charakteru znikomego. Sąd administracyjny oddalił skargę, podzielając dominujący kierunek orzecznictwa, zgodnie z którym kara pieniężna za nieosiągnięcie poziomu recyklingu ma charakter obiektywnej odpowiedzialności administracyjnej. Sąd podkreślił, że przesłanką wymierzenia kary jest sam fakt braku realizacji obowiązku ustawowego, a nie stopień winy czy przyczynienie się przedsiębiorcy. Odniesiono się również do zarzutów dotyczących niezastosowania art. 189f k.p.a. (odstąpienie od nałożenia kary) i art. 189d k.p.a. (miarkowanie kary), uznając je za niezasadne w świetle przepisów szczególnych ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach. Sąd nie uwzględnił wniosku o dowód z opinii biegłego, wskazując na ograniczenia dowodowe w postępowaniu przed sądem administracyjnym.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Potwierdzenie obiektywnego charakteru odpowiedzialności za nieosiągnięcie poziomu recyklingu odpadów oraz brak możliwości stosowania przepisów o odstąpieniu od kary lub jej miarkowaniu, gdy ustawa szczególna reguluje zasady wymiaru kary.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznego obowiązku nałożonego na przedsiębiorców odbierających odpady komunalne na podstawie ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach.

Zagadnienia prawne (3)

Czy kara pieniężna za nieosiągnięcie wymaganego poziomu przygotowania odpadów do ponownego użycia i recyklingu ma charakter obiektywnej odpowiedzialności, niezależnej od winy lub wpływu przedsiębiorcy na osiągnięcie tego poziomu?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, kara pieniężna ma charakter obiektywnej odpowiedzialności administracyjnej za sam fakt braku realizacji obowiązku ustawowego, a nie zależy od winy czy przyczynienia się przedsiębiorcy.

Uzasadnienie

Sąd podkreślił, że przesłanką wymierzenia kary jest obiektywnie pojęta bezprawność administracyjna polegająca na braku realizacji obowiązków wynikających z art. 9g ustawy, co wyłącza badanie winy czy wpływu przedsiębiorcy na osiągnięcie wymaganych poziomów.

Czy w przypadku nałożenia kary pieniężnej za nieosiągnięcie poziomu recyklingu odpadów, organ powinien badać możliwość odstąpienia od jej nałożenia na podstawie art. 189f k.p.a. lub miarkowania jej wysokości na podstawie art. 189d k.p.a.?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, przepisy art. 189f i 189d k.p.a. nie mają zastosowania w przypadku kar pieniężnych, których zasady wymiaru są uregulowane w przepisach odrębnych, takich jak ustawa o utrzymaniu czystości i porządku w gminach.

Uzasadnienie

Sąd wskazał, że ustawa o utrzymaniu czystości i porządku w gminach w art. 9x ust. 3 określa sposób obliczania kary, co wyłącza stosowanie ogólnych przepisów k.p.a. dotyczących odstąpienia od nałożenia kary lub jej miarkowania.

Czy organ administracji publicznej, nakładając karę pieniężną za nieosiągnięcie poziomu recyklingu, powinien uwzględniać działania podejmowane przez gminę w zakresie edukacji ekologicznej i segregacji odpadów przez mieszkańców?

Odpowiedź sądu

Nie, obowiązek osiągnięcia poziomu recyklingu spoczywa na przedsiębiorcy odbierającym odpady, a kara jest sankcją za niewykonanie tego obowiązku, niezależnie od działań gminy.

Uzasadnienie

Sąd podkreślił, że kara pieniężna jest konsekwencją niewykonania własnego obowiązku ciążącego na przedsiębiorcy, a nie wynikiem działań lub zaniechań innych podmiotów, w tym gminy.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Oddalono skargę
Oddalono skargę R. sp. z o.o. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego utrzymującą w mocy karę pieniężną za nieosiągnięcie poziomu recyklingu odpadów.

Przepisy (6)

Główne

u.c.p.g. art. 9g

Ustawa o utrzymaniu czystości i porządku w gminach

u.c.p.g. art. 9x § ust. 2 pkt 1 i ust. 3

Ustawa o utrzymaniu czystości i porządku w gminach

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 151

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

k.p.a. art. 189f § § 1 pkt 1

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 189d

Kodeks postępowania administracyjnego

Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2008/98/WE art. 14 § ust. 1

Dotyczy kosztów gospodarowania odpadami, nie kary za brak osiągnięcia poziomu recyklingu.

Argumenty

Odrzucone argumenty

Naruszenie przepisów postępowania (art. 6, 7, 7a, 8, 11, 77 §1, 80 k.p.a.) poprzez błędne ustalenie stanu faktycznego, brak wyjaśnienia wpływu spółki na osiągnięcie poziomu recyklingu, niepełne zebranie materiału dowodowego, błędną ocenę dowodów, niezastosowanie zasady przyjaznej administracji, brak podstaw do odstąpienia od kary, brak winy. • Naruszenie przepisów postępowania (art. 7, 7a, 8, 10, 11, 77 § 1, 80 k.p.a. w zw. z art. 8 Prawa przedsiębiorców) poprzez pominięcie słusznego interesu skarżącej. • Naruszenie art. 107 § 1 i 3 k.p.a. w zw. z art. 8, 10, 11, 77 § 1, 80 k.p.a. w zw. z art. 8 Prawa przedsiębiorców poprzez pominięcie słusznego interesu skarżącej. • Naruszenie art. 107 § 1 i 3 k.p.a. w zw. z art. 8 Prawa przedsiębiorców poprzez dowolne i niepełne uzasadnienie decyzji. • Naruszenie art. 9g ust. 3 u.c.p.g. w związku z art. 14 ust. 1 Dyrektywy 2008/98/WE poprzez uznanie, że spółka nie dopełniła obowiązków z własnej winy. • Naruszenie art. 9x ust. 3 u.c.p.g. w zw. z art. 14 ust. 1 Dyrektywy 2008/98/WE poprzez nałożenie kary, gdy spółka nie miała wpływu na osiągnięcie poziomu recyklingu. • Naruszenie art. 189d pkt 1, 2 i 5 w zw. z art. 189f § 1 ust. 1 k.p.a. poprzez ich niezastosowanie. • Naruszenie art. 9x ust. 3 u.c.p.g. poprzez uznanie, że spółka nie dopełniła obowiązku i nałożenie kary, gdy nie miała wpływu na osiągnięcie poziomu recyklingu.

Godne uwagi sformułowania

kara pieniężna za niewykonanie obowiązku określonego w art. 9g u.c.p.g. należy do kategorii bezwzględnie określanych • przesłanką jej wymierzenia jest obiektywnie pojęta bezprawność administracyjna polegająca na braku realizacji obowiązków wynikających z art. 9g u.c.p.g. • prowadząc postępowanie w sprawie organ właściwy nie bada innych okoliczności sprawy, takich jak stopień przyczynienia się przedsiębiorcy do nieosiągnięcia przewidzianych ustawą poziomów recyklingu, zawinienia zobowiązanego, czy też sytuacji rynkowej. • skarżąca, jako podmiot profesjonalny, wiedziała jakie zasady obowiązują przy prowadzeniu tego rodzaju działalności oraz jakie wiążą się z tym konsekwencje.

Skład orzekający

Artur Żurawik

przewodniczący

Krzysztof Nowak

członek

Tomasz Dziuk

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Potwierdzenie obiektywnego charakteru odpowiedzialności za nieosiągnięcie poziomu recyklingu odpadów oraz brak możliwości stosowania przepisów o odstąpieniu od kary lub jej miarkowaniu, gdy ustawa szczególna reguluje zasady wymiaru kary."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznego obowiązku nałożonego na przedsiębiorców odbierających odpady komunalne na podstawie ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy powszechnego problemu gospodarowania odpadami i kar administracyjnych, co jest istotne dla przedsiębiorców z branży. Pokazuje, jak sądy interpretują odpowiedzialność za realizację celów środowiskowych.

Kara za brak recyklingu: czy przedsiębiorca zawsze jest winny?

Sektor

ochrona środowiska

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst