Orzeczenie · 2025-07-23

II SA/Gl 294/25

Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Miejsce
Gliwice
Data
2025-07-23
NSAAdministracyjneŚredniawsa
świadczenie pielęgnacyjneświadczenie wspierająceemeryturaopieka nad osobą niepełnosprawnąustawa o świadczeniach rodzinnychzmiana przepisówprawa nabytesąd administracyjny

Sprawa dotyczyła skargi M. B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Częstochowie, która utrzymała w mocy decyzję Prezydenta Miasta C. uchylającą świadczenie pielęgnacyjne przyznane skarżącej z tytułu opieki nad matką. Powodem uchylenia było nabycie przez skarżącą prawa do emerytury, co zgodnie z art. 17 ust. 5 pkt 1 lit. a ustawy o świadczeniach rodzinnych stanowi przesłankę negatywną do przyznania świadczenia pielęgnacyjnego. Skarżąca podnosiła zarzuty naruszenia Konstytucji RP, w tym zasady poszanowania praw nabytych, równości i zakazu dyskryminacji, argumentując, że odebranie świadczenia z powodu emerytury jest krzywdzące i nieproporcjonalne. Wskazała również na zmianę przepisów od 1 stycznia 2024 r. i fakt, że osoba wymagająca opieki otrzymuje świadczenie wspierające. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach oddalił skargę. Sąd uznał, że organy prawidłowo zastosowały przepisy przejściowe, zgodnie z którymi w sprawach o świadczenie pielęgnacyjne, do których prawo powstało do 31 grudnia 2023 r., stosuje się przepisy dotychczasowe. Potwierdził, że nabycie prawa do emerytury jest negatywną przesłanką do pobierania świadczenia pielęgnacyjnego, a zasada wypłaty jednego świadczenia (wybranego przez uprawnionego) jest ugruntowana w orzecznictwie. Sąd zauważył drobne uchybienie proceduralne w postaci niepouczenia o prawie do zawieszenia emerytury, jednak uznał, że nie miało ono istotnego wpływu na wynik sprawy, zwłaszcza w kontekście przyznania świadczenia wspierającego osobie wymagającej opieki. Sąd podkreślił, że decyzja o uchyleniu świadczenia pielęgnacyjnego miała skutki ex nunc, a zarzuty naruszenia norm konstytucyjnych uznał za chybione.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Interpretacja przepisów przejściowych dotyczących świadczeń opiekuńczych w kontekście nabycia prawa do emerytury przez opiekuna oraz wpływu świadczenia wspierającego.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy stanu prawnego obowiązującego przed nowelizacją przepisów, z uwzględnieniem przepisów przejściowych. Interpretacja przepisów dotyczących świadczeń opiekuńczych i emerytalnych.

Zagadnienia prawne (3)

Czy nabycie prawa do emerytury przez osobę sprawującą opiekę nad niepełnosprawnym członkiem rodziny wyklucza przyznanie lub dalsze pobieranie świadczenia pielęgnacyjnego?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, nabycie prawa do emerytury stanowi negatywną przesłankę do przyznania świadczenia pielęgnacyjnego.

Uzasadnienie

Przepis art. 17 ust. 5 pkt 1 lit. a ustawy o świadczeniach rodzinnych w brzmieniu obowiązującym przed nowelizacją stanowi, że świadczenie pielęgnacyjne nie przysługuje, jeżeli osoba sprawująca opiekę ma ustalone prawo do emerytury. Sąd potwierdził, że jest to ugruntowana linia orzecznicza.

Czy zmiana przepisów dotyczących świadczeń opiekuńczych od 1 stycznia 2024 r. narusza prawa nabyte osób, które nabyły uprawnienia do świadczenia pielęgnacyjnego przed tą datą?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, przepisy przejściowe (art. 63 ust. 1 ustawy o świadczeniu wspierającym) przewidują, że w sprawach o świadczenie pielęgnacyjne, do których prawo powstało do dnia 31 grudnia 2023 r., stosuje się przepisy dotychczasowe, co wyklucza naruszenie praw słusznie nabytych w rozumieniu skarżącej.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że zastosowanie przepisów obowiązujących przed 1 stycznia 2024 r. do sytuacji skarżącej, która nabyła prawo do świadczenia pielęgnacyjnego przed tą datą, jest prawidłowe i zgodne z przepisami przejściowymi, co oznacza brak naruszenia praw nabytych.

Czy przyznanie świadczenia wspierającego osobie wymagającej opieki wpływa na prawo opiekuna do świadczenia pielęgnacyjnego?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, świadczenie pielęgnacyjne nie przysługuje, jeżeli osoba wymagająca opieki ma przyznane prawo do świadczenia wspierającego.

Uzasadnienie

Zgodnie z art. 63 ust. 6 ustawy o świadczeniu wspierającym, świadczenie pielęgnacyjne nie przysługuje, jeżeli osoba wymagająca opieki ma przyznane prawo do świadczenia wspierającego. W tej sprawie osoba wymagająca opieki otrzymała świadczenie wspierające od maja 2024 r.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Oddalono skargę
Oddalono skargę na decyzję uchylającą świadczenie pielęgnacyjne z powodu nabycia przez opiekuna prawa do emerytury.

Przepisy (10)

Główne

u.ś.r. art. 32 § ust. 1

Ustawa z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych

Organ właściwy oraz wojewoda mogą bez zgody strony zmienić lub uchylić ostateczną decyzję administracyjną, na mocy której strona nabyła prawo do świadczeń rodzinnych, jeżeli wystąpiły inne okoliczności mające wpływ na prawo do świadczeń.

u.ś.r. art. 17 § ust. 5 pkt 1 lit. a

Ustawa z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych

Świadczenie pielęgnacyjne nie przysługuje, jeżeli osoba sprawująca opiekę ma ustalone prawo do emerytury.

ustawa o świadczeniu wspierającym art. 63 § ust. 1

Ustawa z dnia 7 lipca 2023 r. o świadczeniu wspierającym

W sprawach o świadczenie pielęgnacyjne i specjalny zasiłek opiekuńczy, do których prawo powstało do dnia 31 grudnia 2023 r., stosuje się przepisy dotychczasowe.

ustawa o świadczeniu wspierającym art. 63 § ust. 6

Ustawa z dnia 7 lipca 2023 r. o świadczeniu wspierającym

Świadczenie pielęgnacyjne nie przysługuje, jeżeli osoba wymagająca opieki ma przyznane prawo do świadczenia wspierającego.

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 151

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 3 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 3 § § 2 pkt 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.u.s.a. art. 1 § § 1 i 2

Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych

k.p.a. art. 138 § § 1 pkt 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Nabycie prawa do emerytury przez opiekuna stanowi negatywną przesłankę do przyznania świadczenia pielęgnacyjnego. • Przepisy przejściowe pozwalają na stosowanie dotychczasowych przepisów do świadczeń, do których prawo powstało przed 31 grudnia 2023 r. • Przyznanie świadczenia wspierającego osobie wymagającej opieki wyklucza prawo do świadczenia pielęgnacyjnego.

Odrzucone argumenty

Zmiana przepisów narusza prawa nabyte skarżącej. • Odebranie świadczenia pielęgnacyjnego z powodu emerytury jest krzywdzące i nieproporcjonalne. • Naruszenie zasady równości i zakazu dyskryminacji. • Możliwość pobierania świadczenia pielęgnacyjnego mimo prawa do emerytury (w oparciu o wyrok TK i obowiązujące przepisy).

Godne uwagi sformułowania

świadczenie pielęgnacyjne nie przysługuje, jeżeli osoba sprawująca opiekę ma ustalone prawo do emerytury • nie można mówić zatem o naruszeniu praw słusznie nabytych w rozumieniu przedstawionym w skardze • świadczenie pielęgnacyjne nie przysługuje, jeżeli osoba wymagająca opieki ma przyznane prawo do świadczenia wspierającego • decyzja o uchyleniu prawa do świadczenia, może ona wywierać wyłącznie skutki ex nunc - z mocą jej wydania

Skład orzekający

Aneta Majowska

sprawozdawca

Artur Żurawik

przewodniczący

Krzysztof Nowak

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów przejściowych dotyczących świadczeń opiekuńczych w kontekście nabycia prawa do emerytury przez opiekuna oraz wpływu świadczenia wspierającego."

Ograniczenia: Dotyczy stanu prawnego obowiązującego przed nowelizacją przepisów, z uwzględnieniem przepisów przejściowych. Interpretacja przepisów dotyczących świadczeń opiekuńczych i emerytalnych.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ważnego społecznie tematu świadczeń opiekuńczych i ich kolizji z prawem do emerytury, co może być interesujące dla osób w podobnej sytuacji życiowej oraz dla prawników zajmujących się prawem socjalnym.

Emerytura a świadczenie pielęgnacyjne: Czy można pobierać oba świadczenia?

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst