II SA/Gl 1062/24 - Wyrok WSA w Gliwicach Data orzeczenia 2025-02-06 orzeczenie nieprawomocne Data wpływu 2024-08-01 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach Sędziowie Beata Kalaga-Gajewska /sprawozdawca/ Edyta Kędzierska Tomasz Dziuk /przewodniczący/ Symbol z opisem 6182 Zwrot wywłaszczonej nieruchomości i rozliczenia z tym związane Hasła tematyczne Administracyjne postępowanie Sygn. powiązane I OSK 965/25 - Postanowienie NSA z 2025-07-10 Skarżony organ Samorządowe Kolegium Odwoławcze Treść wyniku Oddalono skargę Powołane przepisy Dz.U. 2024 poz 572 art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art. 123 i art. 144 oraz art. 61a w zw. z art. 158 § 3 Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j.) Dz.U. 2024 poz 935 art. 151 Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.) Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Tomasz Dziuk, Sędziowie, Sędzia WSA Beata Kalaga-Gajewska (spr.), Sędzia WSA Edyta Kędzierska, , po rozpoznaniu w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w dniu 6 lutego 2025 r. sprawy ze skargi W. R. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Częstochowie z dnia 5 czerwca 2024 r. nr SKO.4207.7.2024 w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji w przedmiocie przymusowego wykupu nieruchomości oddala skargę. Uzasadnienie W. R. (dalej: "skarżąca") wnioskiem z dnia 14 września 2023 r. zwróciła się do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Częstochowie o stwierdzenie nieważności decyzji Naczelnika Miasta i Gminy w O. z dnia 1 czerwca 1978 r., nr [...] , w sprawie wszczęcia postępowania przymusowego wykupu nieruchomości rolnych położonych w [...] ul. [...] w drodze licytacji. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Częstochowie postanowieniem z dnia 11 kwietnia 2024 r., nr [...], odmówiło wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności przedmiotowej decyzji, wskazując, że upłynęło 30 lat od dnia jej doręczenia, co nastąpiło w dniu 1 czerwca 1978 r. do rąk J. i J. W. . Skarżąca, reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika, zwróciła się do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Częstochowie z wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy z uwagi na naruszenie art. 32 ust. 1, art. 45 ust. 1, art. 64 ust. 2 i art. 77 ust. 2 Konstytucji RP, poprzez ich niezastosowanie, podczas gdy przepisy Konstytucji RP stosuje się bezpośrednio i ustawa nie może nikomu zamykać drogi sądowej dochodzenia naruszonych wolności lub praw. W związku z tym podkreśliła, że zaistniała niezgodna z Konstytucją interpretacja przepisów prawa procesowego oraz domagała się uchylenia postanowienia z dnia 11 kwietnia 2024 r. i stwierdzenia nieważności decyzji Naczelnika Miasta i Gminy w O. z dnia 1 czerwca 1978 r. W wyniku ponownego rozpatrzenia sprawy, Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Częstochowie postanowieniem z dnia 5 czerwca 2024 r., nr [...], działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art. 123 i art. 144 oraz art. 61a w zw. z art. 158 § 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity: Dz. U. z 2024 r. poz. 572 z późn. zm.), utrzymało w mocy postanowienie z dnia 11 kwietnia 2024 r. W uzasadnieniu zaznaczyło, że wniesienie do organu wniosku o wszczęcie postępowania uruchamia w pierwszej kolejności etap wstępnej kontroli dopuszczalności zgłoszenia takiego żądania. W przypadku negatywnego wyniku tej oceny, niedopuszczalne jest przejście przez organ do kolejnego etapu postępowania, w którym dochodzi do merytorycznego rozpatrzenia wniosku i wydania decyzji co do istoty. Ustawą z dnia 11 sierpnia 2021r. o zmianie ustawy - Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity: Dz. U. z 2021 r. poz. 1491 z późn. zm.) wprowadzono między innymi zmianę treści art. 158 § 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego. Zgodnie z powyższym od dnia 16 września 2021 r. na podstawie art. 1 pkt 2 ustawy zmieniającej z dnia 11 sierpnia 2021 r. dodano w art 158 nowe brzmienie § 3 o treści "§ 3. Jeżeli od dnia doręczenia lub ogłoszenia decyzji, o której mowa w art 156 § 2, upłynęło trzydzieści lat, nie wszczyna się postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji.". Dodatkowo, stosownie do art. 2 ustawy z dnia 11 sierpnia 2021 r. o zmianie ustawy - Kodeks postępowania administracyjnego "1. Do postępowań administracyjnych w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji lub postanowienia, wszczętych niezakończonych przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy ostateczną decyzją lub postanowieniem, stosuje się przepisy ustawy zmienionej w art 1, w brzmieniu nadanym niniejszą ustawą. 2. Postępowania administracyjne w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji lub postanowienia, wszczęte po upływie trzydziestu lat od dnia doręczenia lub ogłoszenia decyzji lub postanowienia i niezakończone przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy ostateczną decyzją tub postanowieniem, umarza się z mocy prawa." (por. H. Knysiak- Siudyka, Kodeks postępowania administracyjnego - Komentarz, Lex 2023). W obecnym stanie prawnym, obowiązującym od dnia 16 września 2021 r. (dzień wejścia w życie ustawy z dnia 11 sierpnia 2021 r.), nie stwierdza się już nieważności decyzji z przyczyn wymienionych w art 156 § 1 k.p.a., jeżeli od dnia jej doręczenia lub ogłoszenia upłynęło dziesięć lat, a także gdy decyzja wywołało nieodwracalne skutki prawne (art. 156 § 2 k.p.a.). Jak też nie wszczyna się postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji. Jeżeli od dnia doręczenia lub ogłoszenia decyzji, o której mowo w art 156 § 2, upłynęło trzydzieści lat (art 158 § 3 k.p.a.). Zmiana wprowadzona ustawą z dnia 11 sierpnia 2021 r. odnosi się zatem do kwestii prowadzenia (wszczęcia) postępowania nieważnościowego w ogóle jako takiego. Ponadto, nowelizacja art 156 i art 158 § 3 k.p.a. stanowiła dostosowanie systemu prawa do wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 12 maja 2015r. (sygn. akt P 46/13), w którym Trybunał stwierdził niekonstytucyjność art 156 § 1 pkt 2 k.p.a. w zakresie, w jakim nie wyłącza on dopuszczalności stwierdzenia nieważności decyzji wydanej z rażącym naruszeniem prawa, gdy od wydania decyzji nastąpił znaczny upływ czasu, a decyzja była podstawą nabycia prawo lub ekspektatywy". W skardze z dnia 11 lipca 2024 r. skarżąca, reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika, zarzuciła postanowieniu Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Częstochowie z dnia 5 czerwca 2024 r. naruszenie art. 61a, art. 138 § 1 pkt 1, art. 156 § 1 i 2 oraz art. 158 § 2 k.p.a. w związku z art. 2 ust. 1 i 2 ustawy nowelizującej z 2021 r., a także art. 2, art. 32 ust. 1, art. 45 ust. 1, art. 77 ust. 2 i art. 64 ust. 2 Konstytucji RP, poprzez ich pominięcie i błędne niezastosowanie. Wywiodła, że dokonana interpretacja przepisów k.p.a. pozbawia skarżącą ochrony chronionych konstytucyjnie prawa, w tym sprawiedliwego i jawnego rozpatrzenia sprawy przez sąd. Tymczasem przepisy Konstytucji RP stosuje się bezpośrednio i żadna ustawa, w tym k.p.a. nie może nikomu zamykać drogi sądowej dochodzenia naruszonych wolności lub praw. Wnosiła o uchylenie obu postanowień wydanych przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Częstochowie z dnia 11 kwietnia 2024 r. i z dnia 5 czerwca 2024 r., oraz zasądzenia kosztów postępowania. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Częstochowie wniosło o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje: Skarga nie zasługiwała na uwzględnienie. Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (aktualny publikator: Dz. U. z 2024 r. poz. 1267) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, a kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Oznacza to, że sądy administracyjne nie orzekają merytorycznie, tj. nie wydają orzeczeń, co do istoty sprawy, lecz badają zgodność zaskarżonego aktu administracyjnego z obowiązującymi w dacie jego podjęcia przepisami prawa materialnego, określającymi prawa i obowiązki stron oraz przepisami procedury administracyjnej, normującymi zasady postępowania przed organami administracji publicznej. Po myśli art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (aktualny publikator: Dz. U. z 2024 r. poz. 935, w skrócie: "p.p.s.a.") sądy administracyjne w zakresie swojej właściwości sprawują kontrolę działalności administracji publicznej stosując środki określone w ustawie. Zgodnie z treścią art. 134 § 1 p.p.s.a., sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związanym zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem dotyczącym art. 57a. Z brzmienia art. 145 § 1 pkt 1-3 p.p.s.a. wynika, że w przypadku, gdy sąd stwierdzi bądź to naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, bądź to naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, bądź wreszcie inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (por. art. 145 p.p.s.a.), wówczas - w zależności od rodzaju naruszenia - uchyla decyzję lub postanowienie w całości lub w części, albo stwierdza ich nieważność bądź niezgodność z prawem. Nie ulega wątpliwości, że zaskarżona decyzja lub postanowienie podlegają kontroli także z urzędu (art. 134 § 1 p.p.s.a.). Kwestią sporną stała się możliwość wszczęcia wnioskiem z dnia 14 września 2023 r., złożonym przez skarżącą, postępowania nieważnościowego w sprawie decyzji Naczelnika Miasta i Gminy w O. z dnia 1 czerwca 1978 r., nr [...] , dotyczącej wszczęcia postępowania przymusowego wykupu nieruchomości rolnych położonych w [...] ul. [...] w drodze licytacji. Bezspornym faktem jest, że powyższa decyzja została doręczona w dniu 1 czerwca 1978 r. do rąk J. i J. W. . Została zatem prawidłowo wprowadzona do obrotu prawnego. W tym miejscu należy zaznaczyć, że przy rozstrzyganiu niniejszej sprawy nie można pominąć wyroku Trybunału Konstytucyjnego z 12 maja 2015 r. sygn. akt P 46/13, w którym zostało stwierdzone, że art. 156 § 2 k.p.a. w zakresie, w jakim nie wyłącza dopuszczalności stwierdzenia nieważności decyzji wydanej z rażącym naruszeniem prawa, gdy od wydania decyzji nastąpił znaczny upływ czasu, a decyzja była podstawą nabycia prawa lub ekspektatywy, jest niezgodny z art. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej. Z uzasadnienia przywołanego wyroku wynika, że niedookreślony charakter przesłanki rażącego naruszenia prawa powoduje - zdaniem Trybunału - iż z czasem wzrasta ryzyko prawne, polegające na możliwości wykształcenia się odmiennej linii orzeczniczej zarówno w stosunku do norm materialnych jak i procesowych, które legły u podstaw wydanej decyzji, jak i samej przesłanki rażącego naruszenia prawa. Zwrócono też uwagę, że działanie organów państwa na podstawie prawa, będące przejawem zasady praworządności, nie oznacza bezwzględnego obowiązku eliminowania z obrotu wadliwych decyzji, na podstawie których strona nabyła prawo (...), po upływie znacznego czasu od wydania tego aktu administracyjnego. Jedynie (pkt 8.4) w szczególnych okolicznościach, gdy przemawia za tym inna zasada konstytucyjna, jest dopuszczalne odstąpienie od zasady bezpieczeństwa prawnego (...). Należą tu sytuacje nadzwyczaj wyjątkowe, gdy ze względów obiektywnych zachodzi potrzeba dania pierwszeństwa określonej wartości chronionej bądź znajdującej (...) oparcie w przepisach Konstytucji. Przytaczając dotychczasowe swe orzecznictwo Trybunał podkreślił, że owe ograniczenia czasowe są konieczne z uwagi na wartość, którą jest stabilność stosunków prawnych, służąca porządkowi publicznemu, oraz ze względu na rosnące z czasem trudności dowodowe w prowadzeniu ewentualnego nadzwyczajnego postępowania weryfikacyjnego, a także ze względu na ochronę praw nabytych przez osoby trzecie. Trybunał wyraził też pogląd, że trwałość decyzji organów władzy nie może być pozorna. Ostatecznie Trybunał pozostawił ustawodawcy do rozstrzygnięcia czy właściwe byłoby zastosowanie dziesięcioletniego terminu prekluzyjnego z art. 156 § 2 k.p.a., czy też innego terminu. W celu dostosowania systemu prawa do powyższego wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 12 maja 2015 r., ustawodawca zdecydował się dokonać ustawą z dnia 11 sierpnia 2021 r. zmian w przepisach Kodeksu postępowania administracyjnego, poprzez zmianę brzmienia art. 156 § 2 k.p.a. (zmieniony przez art. 1 pkt 1 ustawy z dnia 11 sierpnia 2021 r. o zmianie ustawy - Kodeks postępowania administracyjnego - Dz. U. z 2021 r. poz. 1491 z późn. zm., dalej w skrócie: "ustawa z dnia 11 sierpnia 2021 r.") oraz dodanie § 3 w art. 158 k.p.a. (dodany przez art. 1 pkt 2 ustawy z dnia 11 sierpnia 2021 r.). W obecnym stanie prawnym, obowiązującym od dnia 16 września 2021 r. (dzień wejścia w życie ustawy z dnia 11 sierpnia 2021 r.), nie stwierdza się już nieważności decyzji z przyczyn wymienionych w art. 156 § 1 k.p.a., jeżeli od dnia jej doręczenia lub ogłoszenia upłynęło dziesięć lat, a także gdy decyzja wywołała nieodwracalne skutki prawne (art. 156 § 2 k.p.a.), jak też nie wszczyna się postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji, jeżeli od dnia doręczenia lub ogłoszenia decyzji, o której mowa w art. 156 § 2, upłynęło trzydzieści lat (art. 158 § 3 k.p.a.). Z brzmienia przepisów przejściowych uregulowanych w art. 2 ustawy z dnia 11 sierpnia 2021 r. wynika z kolei, że do postępowań administracyjnych w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji lub postanowienia, wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy ostateczną decyzją lub postanowieniem, stosuje się przepisy ustawy zmienianej w art. 1, w brzmieniu nadanym niniejszą ustawą (ust. 1). Natomiast postępowania administracyjne w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji lub postanowienia, wszczęte po upływie trzydziestu lat od dnia doręczenia lub ogłoszenia decyzji lub postanowienia i niezakończone przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy ostateczną decyzją lub postanowieniem, umarza się z mocy prawa (ust. 2). Zważyć należy, że z chwilą wejścia w życie ustawy z dnia 11 sierpnia 2021 r. (czyli dnia 16 września 2021 r.), organy administracji utraciły możliwość stwierdzenia nieważności decyzji, od wydania lub ogłoszenia której upłynęło dziesięć lat (art. 156 § 2 k.p.a.). Jeżeli od dnia doręczenia lub ogłoszenia decyzji, o której mowa w art. 156 § 2, upłynęło trzydzieści lat, nie wszczyna się w ogóle postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji (art. 158 § 3 k.p.a.). Zatem w niniejszej sprawie prawidłowo uznano, z uwagi na brzmienie art. 2 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 11 sierpnia 2021 r., że istnieje podstawa do odmowy wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Naczelnika Miasta i Gminy w O. z dnia 1 czerwca 1978 r., nr [...] . Ustawa z dnia 11 sierpnia 2021 r. przewiduje, że stosuje się ją bezpośrednio do postępowań administracyjnych w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji lub postanowienia, wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie ustawy z 11 sierpnia 2021 r. ostateczną decyzją lub postanowieniem (art. 2 ust. 1 ustawy z dnia 11 sierpnia 2021 r.). W takiej sytuacji, zdaniem Sądu, sformułowane w skardze zarzuty nie mogły być uwzględnione. Sąd z urzędu nie stwierdził, aby w rozpatrywanej sprawie miało miejsce istotne naruszenie przepisów postępowania administracyjnego. Należy podkreślić, że "słusznego interesu strony" nie można utożsamiać z rozstrzygnięciem zgodnym z oczekiwaniami wnioskodawcy. Bezpośrednie stosowanie Konstytucji RP przez sądy, poza sytuacjami współstosowania Konstytucji, oznacza wydanie rozstrzygnięcia w indywidualnej sprawie bezpośrednio na podstawie normy konstytucyjnej. Potrzeba wydania aktu stosowania prawa na podstawie normy konstytucyjnej wynikać może albo z braku regulacji ustawowej czy innej podkonstytucyjnej albo z zaistnienia sprzeczności aktu podkonstytucyjnego z normą konstytucyjną. Kompetencje w zakresie oceny zaistnienia takiej sprzeczności w polskim systemie prawnym ma Trybunał Konstytucyjny. Przyjmuje się, że sądy co do zasady mogą rozstrzygać taką sprzeczność w sytuacji oczywistej niekonstytucyjności przepisu, wtórnej niekonstytucyjności przepisu bądź w stosunku do aktów podustawowych (por. R. Hauser, J. Trzciński, "Prawotwórcze znacznie orzeczeń Trybunału Konstytucyjnego w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego", Lexis Nexis Warszawa 2010, Wydanie 2, s. 28-37). Treść art. 31 ust. 3 Konstytucji RP, stanowi o zasadzie proporcjonalności. Wymaga ona aby ograniczenia korzystania z konstytucyjnych wolności i praw były wprowadzane w formie ustawy (aspekt formalny), aby konieczność ustanawiania takich ograniczeń nie naruszała istoty danej wolności lub prawa podmiotowego i tylko wtedy, gdy istnieje konieczność ich wprowadzenia w demokratycznym państwie prawa dla jego bezpieczeństwa lub porządku publicznego, ochrony środowiska, zdrowia, moralności publicznej albo wolności i praw innych osób. Zakres wprowadzonych ograniczeń powinien być zatem proporcjonalny tzn. konieczny dla realizacji określonego celu (wyroki Trybunału Konstytucyjnego: z 24 stycznia 2006 r., SK 40/04, OTK ZU 1/2006, poz. 5, z 29 września 2008 r., SK 52/05, 28 września 2006 r., K 45/04, OTK ZU 8/A/2006, poz. 111). Chodzi bowiem o stosowanie jak najmniej uciążliwych środków dla podmiotów których prawa będą regulacją ustawową ograniczone (por. wyroki Trybunału Konstytucyjnego: z 17 maja 2007 r., K 33/05, OTK ZU nr 5/A/2006, poz. 57, z 2 października 2006 r., SK 34/06 OTK ZU nr 9/A/2006, poz. 118). Zasada proporcjonalności łączy się z zakazem nadmiernej ingerencji w sferę praw i wolności konstytucyjnych. Test proporcjonalności, o którym mowa polega więc na ocenie czy wskazane ograniczenia są konieczne w demokratycznym państwie prawa, czy wprowadzona regulacja jest w stanie doprowadzić do zamierzonych przez nią skutków, czy regulacja ta jest niezbędna dla ochrony interesu publicznego z którym jest połączona, czy efekty wprowadzonej regulacji pozostają w proporcji do ciężarów nakładanych na obywatela. Jak wskazano powyżej wprowadzona nowelizacja k.p.a. miała na celu dostosowanie systemu prawa do wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 12 maja 2015 r., sygn. akt P 46/13, poprzez ograniczenie w czasie możliwości eliminowania z obrotu prawnego decyzji ostatecznych, stanowiących podstawę nabycia prawa własności także przez Skarb Państwa oraz jednostki samorządu terytorialnego, co niewątpliwie służy ochronie interesu publicznego. Trzeba mieć na uwadze także i to, że polski system prawny przewiduje różnorakie ograniczenia czasowe w możliwości dochodzenia roszczeń. Zgodnie z art. 172 § 2 Kodeksu cywilnego, nawet zasiedzenia nieruchomości następują po upływie 30 lat dla posiadacza w złej wierze a w przypadku dobrej wiary posiadacza - po upływie 20 lat (art. 172 § 1 Kodeksu cywilnego), do czego nawiązano w uzasadnieniu projektu ustawy o zmianie ustawy - Kodeks postępowania administracyjnego (druk sejmowy nr 1090). Z kolei, okres 30 lat, w którym podmiot uprawiony mógł domagać się wyeliminowania decyzji z obrotu prawnego, stanowił wystarczający okres czasu na podjęcie inicjatywy w tym zakresie. Nie stanowiło to też nadmiernego ciężaru skoro przez 30 lat istniała możliwość stwierdzenia nieważności decyzji a obywatel tego skutecznie nie uczynił. Osoby pozbawione własności oraz ich następcy prawni mieli więc dostatecznie długi czas aby uruchomić procedurę nieważnościową. Tym bardziej, że już przynajmniej od momentu wydania przez Trybunał Konstytucyjny wyroku w sprawie P 46/13, czyli od dnia 12 maja 2015 r. winni liczyć się z koniecznością uregulowania przez ustawodawcę ograniczenia w czasie możliwości eliminacji z obrotu prawnego decyzji wydanych przed wieloma laty z uwagi na potrzebę ochrony zasad trwałości decyzji administracyjnych oraz pewności obrotu prawnego. Należy przy tym pamiętać, że zasada ochrony zaufania obywateli do Państwa i do stanowionego przez nie prawa jako zasada konstytucyjna, nie jest zasadą absolutną. Podobnie, powoływane na prawo do rekompensowania szkód nie jest prawem absolutnym, gdyż może być ograniczone w czasie. Przede wszystkim bowiem konieczne jest zachowanie proporcjonalności pomiędzy chronionymi dobrami. Zdaniem Sądu, w takiej sytuacji zasada pewności obrotu prawnego i zasada trwałości decyzji administracyjnej doznaje pierwszeństwa wobec zasad rekompensowania szkody poniesionej w wyniku niezgodnego z prawem działania organów Państwa. Mając na uwadze powyższe, Sąd orzekający w niniejszej sprawie stanął na stanowisku, zgodnie z którym brak jest wystarczających podstaw do podważania konstytucyjności przepisu art. 2 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 11 sierpnia 2021 r. Sąd mógłby jedynie, gdyby uznał, że istnieją wątpliwości w tym przedmiocie, zwrócić się do Trybunału w trybie art. 193 Konstytucji RP. Jednakże, w realiach niniejszej spraw Sąd nie widzi takiej potrzeby. Rzecznik Praw Obywatelskich złożył do Trybunału Konstytucyjnego wniosek o stwierdzenie niezgodności art. 2 ust. 2 ustawy z 11 sierpnia 2021 r. o zmianie Kodeksu postępowania administracyjnego z art. 2, art. 45 ust. 1 oraz z art. 64 ust. 1 i ust. 2 Konstytucji RP (sprawa zawisła przez TK pod sygn. akt K 2/22). W tym stanie sprawy zgodnie z zasadą domniemania konstytucyjności aktu normatywnego, Sąd nie podzielił wskazanych w skargach zarzutów naruszenia przepisów Konstytucji RP. Natomiast w sytuacji stwierdzenia niekonstytucyjności art. 2 ust. 2 ustawy z dnia 11 sierpnia 2021 r., skarżąca będzie miała uprawnienie do żądania wznowienia postępowania administracyjnego w terminie 1 miesiąca od dnia wejścia w życie orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego, zgodnie z art. 145a k.p.a., ewentualnie postępowania sądowoadministracyjnego w terminie 3 miesięcy od dnia wejścia w życie orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego, zgodnie z art. 272 p.p.s.a. Mając powyższe na względzie, Sąd, na podstawie art. 151 p.p.s.a., oddalił skargę na zaskarżone postanowienie. Orzeczenia przywołane w treści niniejszego uzasadnienia dostępne są w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych na stronie: www.orzeczenia.nsa.gov.pl.
Pełny tekst orzeczenia
II SA/Gl 1062/24
Oryginalna, niezmieniona treść orzeczenia. Jeżeli chcesz przeczytać analizę (zagadnienia prawne, podstawa prawna, argumentacja, rozstrzygnięcie), wróć do strony orzeczenia.