II SA/Gd 92/02
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła skargi T. C. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, utrzymującą w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego nakazującą rozbiórkę dwóch obiektów budowlanych: budynku letniskowego o pow. 26 m2 i suchego ustępu o pow. 1 m2, wybudowanych bez wymaganego pozwolenia na budowę na działce nr [...] w m. K. Obiekty te powstały w 1989 r. Teren działki, zgodnie z planem zagospodarowania przestrzennego zatwierdzonym w 1992 r., był przeznaczony pod uprawy polowe, łąki, pastwiska oraz lasy, a nie pod tego typu zabudowę. Skarżący podnosił, że sam fakt budowy bez pozwolenia nie uzasadnia rozbiórki, kwestionował zastosowanie przepisów Prawa budowlanego, które nie obowiązywały w czasie budowy, oraz zarzucał naruszenie przepisów postępowania. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku oddalił skargę. Sąd podkreślił, że zgodnie z art. 103 ust. 2 ustawy Prawo budowlane z 1994 r., w tej sprawie zastosowanie miały przepisy ustawy z 1974 r. Sąd uznał, że art. 37 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego z 1974 r. pozwala na nakazanie rozbiórki obiektów wybudowanych niezgodnie z przepisami, jeśli znajdują się na terenie nieprzeznaczonym pod zabudowę. Sąd przyjął, że brak planu zagospodarowania przestrzennego dopuszczającego daną zabudowę, nawet jeśli teren nie jest przeznaczony pod inny rodzaj zabudowy, jest wystarczającą przesłanką do nakazania rozbiórki. Sąd odwołał się do orzecznictwa Sądu Najwyższego, które potwierdzało taką interpretację. Sąd uznał również, że pobieranie podatku od nieruchomości nie ma wpływu na legalność samowoli budowlanej i nie może zastąpić wymaganego pozwolenia na budowę.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaInterpretacja przepisów Prawa budowlanego dotyczących samowoli budowlanej i terenów nieprzeznaczonych pod zabudowę, w tym znaczenia braku planu zagospodarowania przestrzennego.
Dotyczy stanu prawnego z lat 1974-1994 oraz specyfiki planowania przestrzennego z tamtego okresu. Orzeczenie z 2005 roku, prawo budowlane było wielokrotnie nowelizowane.
Zagadnienia prawne (3)
Czy obiekt budowlany wybudowany bez pozwolenia na budowę, znajdujący się na terenie, który zgodnie z przepisami o planowaniu przestrzennym nie jest przeznaczony pod zabudowę, podlega przymusowej rozbiórce na podstawie art. 37 ust. 1 pkt 1 ustawy Prawo budowlane z 1974 r.?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, obiekt taki podlega przymusowej rozbiórce.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że spełnione są obie przesłanki z art. 37 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego z 1974 r.: obiekt został wybudowany bez pozwolenia na budowę oraz znajduje się na terenie, który zgodnie z planem zagospodarowania przestrzennego nie jest przeznaczony pod tego typu zabudowę. Brak planu dopuszczającego zabudowę jest wystarczający do nakazania rozbiórki.
Czy brak obowiązującego planu zagospodarowania przestrzennego w momencie budowy obiektu wyłącza możliwość nakazania jego rozbiórki, nawet jeśli obiekt został wzniesiony bez pozwolenia?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, brak planu dopuszczającego zabudowę jest wystarczającą przesłanką do nakazania rozbiórki, jeśli obiekt znajduje się na terenie nieprzeznaczonym pod zabudowę.
Uzasadnienie
Sąd powołując się na orzecznictwo SN stwierdził, że teren nieprzeznaczony pod zabudowę to również teren, dla którego brak jest planu zagospodarowania przestrzennego dopuszczającego daną zabudowę. Dlatego nawet jeśli w momencie budowy nie było planu, a późniejszy plan nie przewiduje zabudowy, rozbiórka jest uzasadniona.
Czy pobieranie podatku od nieruchomości za obiekty budowlane może świadczyć o akceptacji ich wzniesienia i wpływać na decyzję o nakazaniu rozbiórki?
Odpowiedź sądu
Nie, zobowiązania podatkowe nie mają związku z zachowaniem przepisów Prawa budowlanego i nie mogą prowadzić do legalizacji samowoli budowlanej.
Uzasadnienie
Sąd jednoznacznie stwierdził, że zobowiązania podatkowe wobec gminy nie mają żadnego związku z przepisami Prawa budowlanego i nie mogą stanowić podstawy do uchylenia decyzji nakazującej rozbiórkę samowolnie wzniesionych obiektów.
Przepisy (6)
Główne
u.p.b. art. 37 § 1 pkt 1
Ustawa - Prawo budowlane
Obiekty budowlane lub ich części, będące w budowie lub wybudowane niezgodnie z przepisami obowiązującymi w okresie ich budowy, podlegają przymusowej rozbiórce, gdy terenowy organ administracji państwowej stwierdzi, że obiekt budowlany lub jego część znajduje się na terenie, który zgodnie z przepisami o planowaniu przestrzennym nie jest przeznaczony pod zabudowę albo przeznaczony jest pod innego rodzaju zabudowę.
u.p.b. art. 103 § 2
Ustawa - Prawo budowlane
W odniesieniu do niniejszej sprawy w postępowaniu administracyjnym miały zastosowanie przepisy obowiązującej poprzednio ustawy - tj. ustawy z 24 października 1974 r. - Prawo budowlane.
Pomocnicze
u.p.b. art. 28
Ustawa - Prawo budowlane
k.p.a. art. 104
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 138 § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
p.p.s.a. art. 151
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Argumenty
Skuteczne argumenty
Obiekty budowlane zostały wybudowane bez wymaganego pozwolenia na budowę. • Obiekty budowlane znajdują się na terenie, który zgodnie z planem zagospodarowania przestrzennego nie jest przeznaczony pod tego typu zabudowę. • Brak planu zagospodarowania przestrzennego dopuszczającego daną zabudowę jest wystarczającą przesłanką do nakazania rozbiórki.
Odrzucone argumenty
Sam fakt wybudowania obiektu budowlanego bez pozwolenia na budowę nie uzasadniał wydania decyzji o rozbiórce. • Naruszenie zasady 'nie działania prawa wstecz' poprzez powołanie przepisów, których w czasie budowy przedmiotowych obiektów jeszcze nie uchwalono. • Pobieranie podatków od nieruchomości świadczy o akceptacji wzniesionych obiektów.
Godne uwagi sformułowania
teren, który zgodnie z przepisami o planowaniu przestrzennym nie jest przeznaczony pod zabudowę albo przeznaczony jest pod innego rodzaju zabudowę • nie może prowadzić do legalizowania samowoli budowlanej w sytuacji, gdy później uchwalony plan nie przewidywał zabudowy na przedmiotowym terenie • Zobowiązania podatkowe na rzecz gminy nie mają żadnego związku z zachowaniem przepisów zawartych w ustawie Prawo budowlane
Skład orzekający
Jolanta Górska
przewodniczący
Stanisław Nowakowski
członek
Wojciech Jarzembski
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów Prawa budowlanego dotyczących samowoli budowlanej i terenów nieprzeznaczonych pod zabudowę, w tym znaczenia braku planu zagospodarowania przestrzennego."
Ograniczenia: Dotyczy stanu prawnego z lat 1974-1994 oraz specyfiki planowania przestrzennego z tamtego okresu. Orzeczenie z 2005 roku, prawo budowlane było wielokrotnie nowelizowane.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa ilustruje konsekwencje samowoli budowlanej i znaczenie zgodności z planem zagospodarowania przestrzennego, nawet w przypadku braku planu dopuszczającego zabudowę. Jest to standardowa, ale ważna interpretacja przepisów dla praktyków prawa budowlanego.
“Samowola budowlana na "nieprzeznaczonym" terenie? Sąd wyjaśnia, kiedy rozbiórka jest nieunikniona.”
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.