II SA/Gd 917/22

II SA/Gd 917/22 - Wyrok WSA w Gdańsku
Data orzeczenia
2023-05-10
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2022-10-31
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku
Sędziowie
Justyna Dudek-Sienkiewicz /sprawozdawca/
Katarzyna Krzysztofowicz
Magdalena Dobek-Rak /przewodniczący/
Symbol z opisem
6139 Inne o symbolu podstawowym 613
Hasła tematyczne
Ochrona środowiska
Sygn. powiązane
III OSK 2610/23 - Postanowienie NSA z 2023-10-24
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2022 poz 1029
art. 71, art. 75, art. 84, art. 85
Ustawa z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz  o ocenach oddziaływania na środowisko - t.j.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Magdalena Dobek-Rak Sędziowie: Sędzia WSA Katarzyna Krzysztofowicz Asesor WSA Justyna Dudek-Sienkiewicz (spr.) po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 10 maja 2023 r. sprawy ze skarg K. S. i E. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Gdańsku z dnia 29 sierpnia 2022 r. nr SKO Gd/3538/22 w przedmiocie stwierdzenia braku potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko oddala skargę.
Uzasadnienie
K. S. wniosła skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Gdańsku z dnia 29 sierpnia 2022 r. nr SKO Gd/3538/22, która została zarejestrowana pod sygnaturą akt II SA/Gd 917/22. Skargę na tę samą decyzję wniosła też E. S., a sprawa z jej skargi, zarejestrowanej pod sygnaturą akt II SA/Gd 918/22, została połączona do wspólnego rozpoznania i rozstrzygnięcia ze sprawą ze skargi K. S. Połączone sprawy prowadzone są pod sygnaturą akt II SA/Gd 917/22.
Skargi zostały wniesione w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych sprawy:
Wójt Gminy S. decyzją z 8 września 2021 r. stwierdził brak potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko dla przedsięwzięcia pn. "Budowa dróg gminnych w miejscowości K." zlokalizowanego na działkach o numerach ewidencyjnych (obręb K.): [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...], [...],[...],[...],[...],[...].
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Gdańsku decyzją z 15 lutego 2022 r. uchyliło powyższą decyzję w całości i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji wskazując, że konieczne jest precyzyjne ustalenie zakresu i miejsca realizacji przedsięwzięcia, bowiem Wójt nie ustalił, która część inwestycji jest już drogą, a więc może być przebudowana, a która jej część objęta jest budową nowej drogi. Ma to istotne znaczenie dla oceny spełnienia wymagań i parametrów w zakresie ochrony środowiska.
Wojewódzki Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 27 lipca 2022 r. sygn. akt II SA/Gd 321/22 oddalił sprzeciw od tej decyzji.
Wójt Gminy S. decyzją z 10 czerwca 2022 r. rozpoznając ponownie sprawę, stwierdził brak potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko dla przedsięwzięcia pn. "Budowa dróg gminnych w miejscowości K." planowanego do realizacji na działkach nr: [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...], [...],[...],[...],[...],[...] obręb K., gm. S., pow. wejherowski, województwo pomorskie. Wójt w decyzji wskazał także na konieczność określenia w decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach określonych, opisanych w decyzji warunków.
W uzasadnieniu decyzji wyjaśniono, że organ pozyskał nową, poprawioną kartę informacyjną przedsięwzięcia i na jej m.in. podstawie stwierdził, że planowane przedsięwzięcie będzie polegało na przebudowie i budowie dróg gminnych w miejscowości K. wraz z budową kanalizacji deszczowej i oświetlenia. Przewidywana długość dróg wyniesie ok. 2,2 km. Przedsięwzięcie jest zakwalifikowane do grupy przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko, kwalifikowane zgodnie z § 3 ust. 1 pkt 62 Rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 10 września 2019 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (Dz.U. z 2019r., poz. 1839), zwanego dalej "rozporządzeniem".
Organ ustalił, że obecnie teren pod planowany układ drogowy w niewielkim stopniu posiada status drogi twardej publicznej. Ruch pojazdów oraz pieszych wokół jeziora oraz terenów pozostałych odbywa się szlakami gruntowymi lub istniejącymi terenami zielonymi. Dotychczasowy sposób wykorzystania terenów przewidzianych pod planowaną inwestycję nie ulega zmianie na działkach, które podlegają zainwestowaniu (działki drogowe) za wyjątkiem działek prywatnych podlegających podziałom nieruchomości pod drogę. Istniejące drogi służą jako dojazd do poszczególnych posesji, łąk lub jeziora. Odwodnienie drogi i terenów pozostałych aktualnie jest powierzchniowe z zagospodarowaniem wód opadowych w granicy działek lub poprzez system istniejących rowów odwadniających i istniejących przepustów do istniejącego jeziora jako odbiornika wód.
W ramach inwestycji przewiduje się budowę kanalizacji deszczowej oraz budowę i przebudowę elektroenergetycznej linii napowietrzno-kablowej 0,4 kV i budowę elektroenergetycznej sieci oświetlenia drogowego 0,4 kV. W otoczeniu planowanych do przebudowy i budowy dróg gminnych znajdują się grunty rolne IVa, IVb, VI klasy bonitacyjnej, grunty rolne zabudowane (Br/RV), pastwiska trwałe IV, V klasy bonitacyjnej, grunty zadrzewione i zakrzewione (Lz/LVI), łąki trwałe IV i VI klasy bonitacyjnej, nieużytki (N), tereny przeznaczone pod zabudowę (niezabudowane) -Bp; sady (S/RJVb), grunty pod wodami powierzchniowymi stojącymi (Ws) oraz drogi (dr). Dopuszcza się prowadzenie wycinki w okresie lęgowym tj. od 1 marca do 15 października, pod warunkiem poprzedzenia jej wizją terenową.
Zdaniem organu inwestycja nie będzie negatywnie oddziaływać na obszary Natura 2000, a jej lokalizacja wyklucza również jego wpływ na warunki ekologiczne ostoi. Inwestycja usytuowana zostanie w otulinie Trójmiejskiego Parku Krajobrazowego. Z uwagi na położenie poza granicami obszarów chronionych objętych ochroną na podstawie przepisów ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody oraz przy uwzględnieniu charakteru i skali inwestycji, przedsięwzięcie nie narusza przepisów w tym zakresie. Biorąc pod uwagę prognozowane natężenie ruchu pojazdów, organ stwierdził, że układ drogowy nie będzie stanowił zagrożenia akustycznego przekraczającego normy hałasu dopuszczalnego zanieczyszczenia powietrza atmosferycznego, przy przyjętym do analizy natężeniu ruchu samochodów.
Organ wyjaśnił też, że wody opadowe z drogi odprowadzane będą wylotem kanalizacji deszczowej projektowanym na działce nr [...], do rowu melioracyjnego o dł. ok. 62 m, dalej poprzez istniejący przepust do przebudowy na DN600 o dł. całkowitej ok. 15 m i dalej do jeziora K. oraz wlotem na działce nr [...] do krótkiego rowu o dł. ok. 4 m, dalej poprzez istniejący przepust do przebudowy na DN 600 o dł. całkowitej ok. 11 m i dalej do jeziora. Jak wynika z KIP, na jeziorze K. w odległości mniejszej niż 1 kilometr od miejsca prowadzenia wód opadowych nie ma prawnie wyznaczonego kąpieliska, miejsca okazjonalnie wykorzystywanego do kąpieli oraz plaży publicznej nad wodami.
W oparciu o zgromadzony materiał dowodowy organ uznał, że z uwagi na skalę i rodzaj przedsięwzięcia, a także biorąc pod uwagę możliwe jego oddziaływanie na środowisko, nie będzie konieczne przeprowadzenie oceny oddziaływania na środowisko wymaganej w art. 63 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz ocenach oddziaływania na środowisko (Dz.U. z 2022 r., poz. 1029), zwanej dalej "ustawą środowiskową".
Samorządowe Kolegium Odwoławcze po rozpoznaniu odwołań H. N., K. N., E. S. oraz K. M. decyzją z dnia 29 sierpnia 2022 r. utrzymało w mocy decyzję Wójta Gminy S. z dnia 10 czerwca 2022 r.
Jak wskazało Kolegium, K. N. w odwołaniu od decyzji organu I instancji zarzucił, iż organ I instancji po wydaniu decyzji przez SKO w Gdańsku samowolnie zmienił istotę inwestycji, zamiast bowiem budowy drogi powstanie równie szeroka ścieżka. E. S. zarzuciła m.in. niezawarcie w treści uzasadnienia decyzji informacji, w jaki sposób zostały wzięte po uwagę i uwzględnione ustalenia zawarte w raporcie o oddziaływaniu na środowisko oraz uzgodnienia regionalnego dyrektora ochrony środowiska, a także uznała, że charakter oraz skala zamierzonego przedsięwzięcia poprzez ilość zaangażowanych w przedsięwzięcie branży, wielkość terenu, wieloaspektowość działań, wpłyną w znacznym stopniu na sąsiadujące tereny, w tym na działkę nr [...]. Przedmiotowe przedsięwzięcie jawi się zatem jako dalece wpływające i oddziaływujące na środowisko poprzez generowanie zanieczyszczenia, hałas, odpady komunalne i przemysłowe, dużą ilość koniecznego oświetlenia, zużycie energii, wzmożony ruch samochodów.
Kolegium wyjaśniło, że w związku z jego wskazaniami zamieszczonymi we wcześniejszej decyzji, wskazującymi na konieczność precyzyjnego ustalenia zarówno zakresu, jak i miejsca realizacji planowanego przedsięwzięcia, została dołączona karta informacyjna przedsięwzięcia opracowana w dniu 3 marca 2022r. Wynika z niej, że planowane przedsięwzięcie będzie polegało na przebudowie i budowie dróg gminnych w miejscowości K. wraz z budową kanalizacji deszczowej i oświetlenia. Przewidywana długość dróg wyniesie ok. 2,2 km.
W ramach przedsięwzięcia planuje się:
- wykonanie nawierzchni z masy mineralno-bitumicznej, kostki betonowej; liczba jezdni/liczba pasów ruchu: 1/1, 1/2;
- przebudowę drogi asfaltowej ok. 1500 m2;
- budowę parkingów z kostki betonowej ok. 650 m2;
- budowę chodników z kostki betonowej ok. 1900 m2 (w tym ok. 210 m2 istniejący chodnik do przebudowy);
- budowę nowej drogi jednokierunkowej wokół jeziora z kostki betonowej (ze szczególnym uwzględnieniem ruchu pieszo-rowerowego oraz ruchem kołowym ograniczonym za pomocą oznakowania drogowego) ok. 3.300 m2,
- budowę nowej drogi z kostki betonowej ok. 3850 m2;
- wykonanie dwukierunkowego dojazdu do parkingu oraz odcinek drogi dwukierunkowej połączony z jednokierunkową drogą wokół jeziora z kostki betonowej ok. 1000 m2.
Długości odcinków: chodniki z kostki o długości ok. 980 m; droga jednokierunkowa i dojazdy (ze szczególnym uwzględnieniem ruchu pieszo-rowerowego oraz ruchem kołowym ograniczonym za pomocą oznakowania drogowego) z kostki o długości ok. 990 m; droga dwukierunkowa z kostki betonowej o długości ok. 700 m; przebudowywana droga asfaltowa długości ok. 200 m.
W ramach inwestycji przewiduje się budowę kanalizacji deszczowej, która będzie odprowadzać wody opadowe z terenu projektowanej drogi poprzez projektowaną kanalizację deszczową, istniejące przepusty do istniejących rowów melioracyjnych w ilości ok. 120 dm3/s oraz powierzchniowo ze sprowadzeniem wód do istniejącego zbiornika odbiorowego. Długość projektowanej kanalizacji deszczowej wyniesie ok. 1,5 km. Inwestycja będzie również dotyczyć budowy i przebudowy elektroenergetycznej linii napowietrzno-kablowej 0,4 kV oraz budowy elektroenergetycznej sieci oświetlenia drogowego 0,4 kV.
Na dołączonych do karty informacyjnej przedsięwzięcia kopiach map ewidencyjnych oznaczono różnymi kolorami teren objęty budową nowej drogi z kostki betonowej i zjazdy, teren objęty przebudową istniejącej drogi asfaltowej, teren objęty budową drogi jednokierunkowej wokół jeziora z udostępnieniem ruchu pieszo- drogowego. Zaznaczono dojazd dwukierunkowy i do parkingu (kostka), budowę chodnika z kostki betonowej. Dołączone mapy zawierają również oznaczenie działek objętych planowanym przedsięwzięciem wraz z obszarem oddziaływania inwestycji. W trakcie toczącego się postępowania na wezwanie Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska oraz Dyrektora Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie Zarząd Zlewni w Gdańsku, organ I instancji przeprowadził uzupełniające postępowanie wyjaśniające i przedłożył organom uzgadniającym stosowną dokumentację w zakresie precyzyjnie określonego położenia i oddziaływania planowanego przedsięwzięcia.
Zdaniem Kolegium, planowana inwestycja została trafnie zakwalifikowana przez organ I instancji jako inwestycja, o której mowa w art. 71 ust. 2 pkt 1 ustawy środowiskowej, a więc przedsięwzięcie mogące potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko. Sam ten fakt nie oznacza, że w sposób automatyczny powstaje obowiązek przeprowadzenia oceny oddziaływania tego przedsięwzięcia na środowisko. Obowiązek ten może być nałożony przez organ prowadzący postępowanie w razie stwierdzenia, że jest to konieczne, by wydać decyzję środowiskową, w związku ze stwierdzeniem, że konkretne przedsięwzięcie, z uwagi na uwarunkowania w jakich ma powstać i funkcjonować, może potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko. Stosownie do art. 84 ust. 1 ustawy środowiskowej w przypadku gdy - tak jak w niniejszej sprawie – nie została przeprowadzona ocena oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko, w decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach właściwy organ stwierdza brak potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko. Decyzja ta wydawana jest po uzyskaniu opinii, o których mowa w art. 64 ust. 1 i 1a (ust. 1). W decyzji, o której mowa w ust. 1, właściwy organ może określić warunki lub wymagania, o których mowa w art. 82 ust. 1 pkt 1 lit. b lub c, lub nałożyć obowiązek działań, o których mowa w art. 82 ust. 1 pkt 2 lit. b lub c (ust. 1a). Charakterystyka przedsięwzięcia stanowi załącznik do decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach (ust. 2).
Kolegium przypomniało, że w zakresie dokonanych w sprawie uzgodnień, o których mowa jest w przepisie art. 64 ust. 1 ustawy środowiskowej, Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w Wejherowie nie zajął stanowiska w sprawie. Zastępca Dyrektora Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie Zarząd Zlewni w Gdańsku, po wezwaniu organu I instancji o uzupełnienie przedłożonej karty informacyjnej przedsięwzięcia, w opinii z dnia 24 maja 2022 r. także nie stwierdził potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania planowanego przedsięwzięcia na środowisko, wskazał natomiast na konieczne warunki i wymagania, jakie powinna zawierać decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach. Również Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska w Gdańsku po uzyskaniu wyjaśnień organu I instancji w postanowieniu z dnia 24 maja 2022 r. wyraził opinię o braku potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko planowanego przedsięwzięcia z koniecznością określenia w decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach wskazanych w postanowieniu warunków. Błędne jest tym samym przekonanie odwołującej się E. S. odnośnie braku wydania w sprawie stosownych opinii organów w zakresie potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko.
Kolegium wskazało, że na podstawie wniosku, karty informacyjnej przedsięwzięcia oraz uzgodnień, organ I instancji na podstawie art. 84 ustawy środowiskowej stwierdził brak potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko, podając w uzasadnieniu informacje o uwarunkowaniach, o których mowa w art. 63 ust. 1 ustawy środowiskowej uwzględnionych przez Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w Gdańsku w postanowieniu z dnia 24 maja 2022r. oraz przez Dyrektora Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie Zarząd Zlewni w Gdańsku w opinii z dnia 24 maja 2022 r. oraz wskazując warunki określone w tych opiniach jako wiążące. Dokonując oceny potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko, organ I instancji uwzględnił rodzaj i charakterystykę planowanego przedsięwzięcia, jego skalę i wielkości, usytuowanie, możliwe zagrożenia dla środowiska oraz rodzaj, cechy i skalę możliwego oddziaływania na środowisko.
Odnośnie oceny zakresu negatywnego wpływu planowanego przedsięwzięcia na środowisko Kolegium zauważyło, że przeprowadzona przez organ I instancji analiza w zakresie emisji hałasu, będącego skutkiem realizacji przedmiotowego przedsięwzięcia, a poparta stanowiskiem organów specjalistycznych, pozwala na wniosek, iż planowane przedsięwzięcie nie powinno spowodować wystąpienia przekroczenia dopuszczalnych poziomów hałasu określonych w przepisach prawach na najbliższych terenach chronionych akustycznie. Jednocześnie co do zarzutów odnoszących się do wpływu planowanego przedsięwzięcia na ekosystem podkreślono, że okoliczność, iż planowana inwestycja zalicza się do przedsięwzięć mogących potencjalnie oddziaływać na środowisko, nie uzasadnia wymogu, aby obligatoryjnie przeprowadzać ocenę jej oddziaływania na środowisko (sporządzenie raportu), zależy to bowiem od decyzji organu, wydającego decyzję środowiskową.
Zdaniem Kolegium zgromadzony w sprawie i właściwie oceniony przez organ I instancji materiał dowodowy stanowi wystarczającą podstawę do wydania decyzji, którą stwierdzono brak potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko i określono wymagania dotyczące ochrony środowiska konieczne do uwzględnienia w dokumentacji wymaganej do wydania decyzji. Zasadnie również uznano, że karta informacyjna przedsięwzięcia z uzyskanymi od inwestora dodatkowymi wyjaśnieniami zawierają pełne dane dotyczące planowanej inwestycji. W odwołaniach nie wykazano, iż karta informacyjna przedsięwzięcia nie spełnia wymogów z art. 62a ust.1 ustawy środowiskowej.
K. S. w skardze na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Gdańsku z dnia 29 sierpnia 2022 r. nr SKO Gd/3538/22 zarzuciła organowi wydanie postanowienia uzgodnieniowego i decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach w oparciu o nieprawidłowo ustalony stan faktyczny, w oparciu o niespełniającą wymagań formalnych kartę informacyjną przedsięwzięcia (KIP) oraz pomimo wadliwości tego dokumentu oraz pomimo przygotowania KIP przez osobę nieposiadającą odpowiednich kompetencji, a także nierozpatrzenie wszystkich ustawowych przesłanek determinujących nałożenie obowiązku nałożenia oceny oddziaływania na środowisko albo jej braku oraz nieuzyskanie wszystkich wymaganych prawem opinii. Zarzucono też wadliwość postępowania dowodowego oraz wydanie decyzji pomimo śmierci stron, bez ustalenia ich spadkobierców.
W oparciu o tak sformułowane zarzuty wniesiono o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji oraz rozstrzygnięć organów administracji poprzedzających jej wydanie (decyzja organu I instancji i postanowienie RDOŚ).
W uzasadnieniu skargi wskazano, że pierwotnie stroną postępowania był T. M., który zmarł w okresie do wniesienia odwołania od decyzji I instancji. Jego spadkobiercami są żona P. M. oraz dzieci P. M., T. M., K. S., D. M.. Na moment wniesienia skargi nie doszło do stwierdzenia nabycia spadku. Córka zmarłego – K. S. (z d. M.) - wniosła odwołanie od decyzji. Z tego tytułu doręczono jej decyzję SKO. Skarżąca nie wie, czy i kiedy inni spadkobiercy dostali decyzje obu organów. W ocenie skarżącej SKO rozpatrując sprawę poza kolejnością wpływu oraz bez wyjaśnienia rzeczywistego kręgu spadkobierców po T. M. naruszył przepisy postępowania.
Podniesiono również, że na mocy art. 62a ust. 2 ustawy środowiskowej KIP musi być podpisany przez autora wraz z oznaczeniem jego danych. Ustawa nie wymaga, aby autor KIP spełniał wymagania określone w art. 74a ust. 2 ustawy środowiskowej, nie oznacza to jednak, że nie istnieją wymagania względem tego typu dokumentacji. W przypadku sporządzania karty informacyjnej przedsięwzięcia konieczne jest posiadanie wiedzy specjalistycznej pozwalającej odnieść się fachowo do zagadnień wskazanych w art. 62a ustawy środowiskowej, co zostaje potwierdzone podpisem autora karty lub kierującego zespołem sporządzającym ten dokument (art. 62a ust. 2). W tym kontekście wskazano, że autor KIP nie był specjalistą z dziedzin nauk chemicznych, przyrodniczych (nauki biologiczne i nauki o Ziemi), nauk leśnych ani im pokrewnych, nie jest więc kompetentny w kwestiach gatunków chronionych, stosunkach wodnych, jakości powietrza, odpadach, modelowaniu oddziaływań akustycznych i wibracyjnych wywołanych realizacją i eksploatacją planowanej drogi, czy innych istotnych zagadnieniach z punktu widzenia stworzenia profesjonalnej KIP. KIP został sporządzony więc przez osobę nieposiadającą odpowiednich kompetencji do jego sporządzenia i nie mógł być podstawą do wydania prawidłowej decyzji.
Na podstawie analizy materiału dowodowego zgromadzonego przez organy skarżąca doszła do wniosku, że KIP nie został sporządzony w oparciu o istniejące inwentaryzacje przyrodnicze ani o inwentaryzację przyrodniczą sporządzoną dla inwestycji. Nie ma też żadnych konkretnych informacji na temat tego kto, gdzie i w jakim okresie przeprowadzał kontrole terenu objętego oddziaływaniem. RDOŚ uznał, że konieczne jest zbadanie nie tylko występowania gatunków, ale też lęgi, migracje, żerowanie, odpoczynek itp. Nic nie wskazuje na to, że zagadnienia te były badane przez autora KIP. Informacje zawarte w piśmie Gminy z 12 maja 2022 r. nie stanowią części KIP i nie zostały opracowane przez jej autora. Ich źródła są nieznane. W konsekwencji stwierdzono, że autor KIP i organ nie przekazały RDOŚ wymaganych danych z punktu 3 wezwania. RDOŚ wydał opinię nie mając zatem danych, które sam uznał za niezbędne do sformułowania własnego stanowiska. Następnie Wójt w ramach oczywistego konfliktu interesów pozytywnie ocenił informacje własnego autorstwa (pomijając ww. braki) i wydał najkorzystniejsze dla siebie rozstrzygnięcie, choć jego sformułowanie nie zostało poprzedzone zebraniem podstawowych danych.
Wskazano też, że decyzja organu pierwszej instancji została wydana pomimo braku wyrażenia opinii w formie postanowienia przez Państwowe Gospodarstwo Wody Polskie.
Skarżąca zarzuciła, że organy nie rozpatrywały przedmiotowej inwestycji w kontekście tego, że znajduje się ona w otulinie Trójmiejskiego Parku Krajobrazowego. Działania organów w istocie sprowadziły się do bezkrytycznego przepisania zapisów karty informacyjnej przedsięwzięcia oraz oświadczeń inwestora, bez dokonania własnych ustaleń. Punktem wyjścia do twierdzeń o braku negatywnego oddziaływania są założenia dotyczące skali prognozowanego ruchu, dokumentacja sprawy nie zawiera jednak żadnych wiarygodnych prognoz w tym zakresie. Z informacji uzyskanych od stron wynika, że w sąsiedztwie drogi mają powstać osiedla mieszkaniowe, co wskazuje na okoliczność, że ruch po planowanych drogach będzie istotny. Brak analizy tego zagadnienia może być brzemienny w skutkach, gdyż pomimo teoretycznie małej skali projektu wytworzony za jego pośrednictwem ruch może być zaskakująco duży. Nie należy bowiem zapominać, że w wyniku realizacji drogi ma dojść do połączenia istniejących dróg w pętlę wokół jeziora K., a droga znajdująca się na jego wschodnim brzegu stanowi główne okoliczne połączenie z planowaną Trasą Kaszubską. Racjonalny użytkownik drogi będzie wybierał najkrótszą trasę przejazdu. Oznacza to, że większość ruchu z zachodniej części jeziora w kierunku Trasy Kaszubskiej (i w drugą stroną) będzie się odbywał nową drogą. Tym samym jedyna względnie spokojna część jeziora (dzięki czemu możliwe jest tam funkcjonowanie wykazanych płazów i ptaków) zostanie istotnie i bezpowrotnie przekształcona.
W ocenie skargi decyzja organu pierwszej instancji została źle sformułowana pod względem formalnym. Postanowienie RDOŚ wskazuje na konieczność określenia w decyzji określonych warunków. Stanowi to wskazanie, że organ prowadzący postępowanie powinien rozważyć ich wprowadzenie. Wójt nie nałożył takich obowiązków, a orzekł jedynie, że w decyzji środowiskowej powinny być one uwzględnione. Tym samym zamiast orzec w przedmiocie obowiązku powielił wskazania RDOŚ. Tym samym wskazania zawarte w punkcie II decyzji nie tylko nie nakładają obowiązku, ale są też niewykonalne (co stanowi wadę kwalifikowaną). Treści nakładanych obowiązków nie można domniemywać ani interpretować rozszerzająco.
Skarżąca wskazała również, że pismem z 9 maja 2022 r. T. M. wystosował wniosek o przeprowadzenie oraz udokumentowanie prognozy emisji hałasu oraz udostępnienie szczegółowych danych, w oparciu o które doszło do ich ustalenia. Powyższe stanowiło wniosek dowodowy. Wójt uznał te informacje za ważne dla rozpoznania sprawy i zobowiązał wykonawcę KIP do złożenia stosownych wyjaśnień (pismo z 13 maja 2022 r.). Odpowiedź z 16 maja 2022 r. zawiera wyłącznie informacje o dopuszczalnych poziomach hałasu, które wynikają z przepisów oraz o spekulatywnych oczekiwaniach autora KIP. Poinformowanie o treści norm prawnych nie stanowi prognozy emisji wywołanej realizacją inwestycji ani nie dowodzi przeanalizowania tego zagadnienia. Brak informacji na ten temat świadczy o tym, że modelowanie tego zagadnienia nie zostało dokonane. Następnie na etapie wydania decyzji Wójt zlekceważył ów wniosek dowodowy oraz braki w dokumentacji środowiskowej ujawnione w wyniku wniosku. Stanowi to o wadliwości postępowania dowodowego i decyzji.
W odniesieniu do decyzji organu II instancji stwierdzono, że jej uzasadnienie potwierdza, że organ powielił i usankcjonował wszystkie błędy popełnione przez organy opiniujące i organ I instancji. Utrzymano w mocy decyzję wadliwą. Ponadto orzekano bez zbadania podstawowych okoliczności faktycznych i bez ustalenia na nowo kręgu stron postępowania.
E. S. w skardze na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Gdańsku z dnia 29 sierpnia 2022 r. nr SKO Gd/3538/22 wnosząc o jej uchylenie, zarzuciła organowi:
naruszenie art. 59 ust. 1 pkt 1 ustawy środowiskowej, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, poprzez błędne uznanie, że organ I instancji prawidłowo zaniechał przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko dla planowanego przedsięwzięcia mogącego zawsze znacząco oddziaływać na środowisko;
naruszenie art. 63 ust. 1 ustawy środowiskowej w zw. z § 3 ust. 1 pkt 62 rozporządzenia, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, poprzez błędne uznanie, że organ prawidłowo zaniechał przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko dla planowanego przedsięwzięcia mogącego potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko i łącznie uwzględnił wszystkie określone w tym przepisie kryteria oceny;
naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 Kodeksu postępowania administracyjnego, polegające na niewyczerpującym zebraniu i rozpatrzeniu całego materiału dowodowego i niepodjęciu wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i załatwienia sprawy, w tym w szczególności niewyjaśnienie, czy planowane przedsięwzięcie pn. "Budowa dróg gminnych w miejscowości K." może oddziaływać na środowisko oraz czy takie oddziaływanie może mieć charakter znaczący oraz czy takie oddziaływanie występuje zawsze czy też potencjalnie,
naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 107 § 3 Kodeksu postępowania administracyjnego, polegające na dowolnym wydaniu zaskarżonej decyzji poprzez jej niedostateczne i niepełne uzasadnienie, z którego w istocie rzeczy w ogóle nie wynika z jakich przyczyn organy uznały, że ww. przedsięwzięcie nie miałoby znacząco oddziaływać na środowisko, a nadto nie wynika czy uwzględniono wszystkie kryteria przewidziane przepisem art. 63 ust. 1 ustawy środowiskowej.
W uzasadnieniu wskazano, że planowana inwestycja może znacząco wpłynąć na ekosystem zbiornika wodnego zlokalizowanego na działce nr ew. [...], albowiem realizacja inwestycji drogowej spowoduje odcięcie zasilenia zbiornika, wskutek czego dojdzie do jego wyschnięcia, a w konsekwencji jego całkowitej degradacji i wymarcia żyjących w nim organizmów. Organy nie wyjaśniły powodów, dla których uznały, że realizacja przedsięwzięcia miałaby nie oddziaływać w sposób potencjalnie znaczący na środowisko naturalne. Organ odwoławczy ograniczył się w tym zakresie do stwierdzeń ogólnikowych, nie odniósł się w sposób konkretny i jednoznaczny do wszystkich ustawowych kryteriów, które powinien był rozważyć wydając zaskarżoną decyzję.
W odpowiedzi na skargi wniesiono o ich oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje:
Kontrola legalności zaskarżonej decyzji dokonana na zasadach i w trybie określonym przepisami ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2022 r., poz. 2492) oraz ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2023 r., poz. 259) – zwanej dalej p.p.s.a., wykazała, że wniesione skargi nie zasługują na uwzględnienie.
Przedmiotem kontroli Sądu jest decyzja wydana na podstawie przepisów art. 71 ust. 2 pkt 2, art. 75 ust. 1 pkt 4, art. 84 ust. 1-2 oraz art. 85 ust. 1 i ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (Dz.U. z 2022 r., poz. 1029 ze zm.), zwanej dalej jak dotychczas "ustawą środowiskową", w której orzeczono o braku potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko oraz określono środowiskowe uwarunkowania przedsięwzięcia wskazując jakie warunki inwestor musi spełnić na etapie jego realizacji i eksploatacji.
Przedmiotowym przedsięwzięciem jest przebudowa i budowa dróg gminnych w miejscowości K. wraz z budową kanalizacji deszczowej i oświetlenia. W sprawie jest bezsporne, że należy ono do kategorii określonej w § 3 ust. 1 pkt 62 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 26 września 2019 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (Dz.U. z 2019 r., poz. 1839) – dalej jak dotychczas "rozporządzenie".
W sprawie wydana została więc decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach przedsięwzięcia (decyzja środowiskowa), w której orzeczono o braku potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko. Taki tryb procedowania jest zgodny z obowiązującymi przepisami albowiem art. 84 ust. 1 ustawy środowiskowej wprost stanowi, że w przypadku gdy nie została przeprowadzona ocena oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko, w decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach właściwy organ stwierdza brak potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko.
Nietrafne są zarzuty skargi dotyczące pominięcia w postępowaniu wszystkich spadkobierców T. M. Niewątpliwie córka T. M., K. S. (z domu M.) jako jego spadkobierczyni brała udział w postępowaniu i wniosła w tej sprawie skargę do Sądu. Nie mogą jednak odnieść skutku jej zarzuty dotyczące pominięcia przez organ pozostałych spadkobierców. Uchybienie procesowe polegające na tym, że strona postępowania administracyjnego bez własnej winy nie brała udziału w postępowaniu stanowi jedną z przyczyn uwzględnienia skargi określonych w art. 145 § 1 pkt 1 lit. b p.p.s.a. Na naruszenie dające podstawę do wznowienia postępowania określoną w art. 145 § 1 pkt 4 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz.U. z 2023r., poz. 775), dalej "k.p.a.", może powołać się tylko podmiot, który twierdzi, że bez własnej winy nie brał udziału w postępowaniu administracyjnym. Nadto, sąd administracyjny z urzędu nie ma podstaw do przyjęcia, że podmiot nie wnoszący skargi został pominięty w postępowaniu administracyjnym i z tej przyczyny stosowania art. 145 § 1 pkt 1 lit. c k.p.a. Jest to konsekwencja unormowania art. 147 k.p.a. Zgodnie z art. 147 zdanie drugie k.p.a., wznowienie postępowania z przyczyny określonej w art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a., następuje tylko na żądanie strony. Oznacza to, że w przeciwieństwie do reguły ogólnej określonej w art. 147 zdanie pierwsze k.p.a., wznowienie postępowania z tej przyczyny nie następuje z urzędu. Taka zasada dysponowania przez samą stronę swoimi uprawnieniami obowiązuje także w postępowaniu sądowym na tle stosowania art. 145 § 1 pkt 1 lit. b p.p.s.a. (por. m.in. wyrok NSA z dnia 21 października 2009 r., sygn. akt II OSK 1628/08 wraz z glosą Janusza Borkowskiego, OSP 2011/2/23; wyrok NSA z dnia 2 lipca 2014 r., sygn. akt II OSK 225/13, wyrok NSA z dnia 6 października 2022 r., sygn. akt II OSK 3351/19).
Jak już wskazywano, zgodnie z art. 84 ust. 1 ustawy środowiskowej w przypadku gdy nie została przeprowadzona ocena oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko, w decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach właściwy organ stwierdza brak potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko. Osobnej decyzji czy też postanowienia w tej materii nie wydaje. Organ był więc uprawniony do orzeczenia w decyzji środowiskowej o braku potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko.
Rozstrzygnięcie organu w tym zakresie jest prawidłowe i nie narusza przepisów prawa. Organ przeprowadził postępowanie wyjaśniające, w trakcie którego – po przeanalizowaniu materiałów zgromadzonych w sprawie - nie stwierdził zaistnienia uwarunkowań, które w myśl art. 84 ustawy środowiskowej uzasadniałyby konieczność przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko i z uwagi na charakter przedsięwzięcia odstąpił od obowiązku przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko. Organ rozpatrując tę kwestię, brał pod uwagę takie kryteria jak: rodzaj i charakterystykę przedsięwzięcia, usytuowanie przedsięwzięcia, z uwzględnieniem możliwego zagrożenia dla środowiska, rodzaj, cechy i skalę możliwego oddziaływania rozważanego w odniesieniu do poszczególnych kryteriów określonych w ustawie (wymienionych w karcie informacyjnej przedsięwzięcia i jej uzupełnieniach).
Z akt sprawy wynika, że wnioskodawca przedłożył wymagane prawem dokumenty, w tym kartę informacyjną przedsięwzięcia, o której mowa w art. 62a ust. 1 ustawy. Teren inwestycji oraz jej oddziaływania został określony w sposób jasny i jednoznaczny na załączonych do wniosku mapach. Przedłożona do akt sprawy karta informacyjna przedsięwzięcia wraz z jej uzupełnieniami, zawiera wszystkie dane określone w art. 62a ust. 1 ustawy i odpowiada wymaganiom ustawy.
Nietrafne są zarzuty skargi kwestionujące sporządzoną w tej sprawie kartę informacyjną przedsięwzięcia. Przede wszystkim nie można zgodzić się ze stroną, że karta ta została sporządzona przez osobę niedysponującą odpowiednimi kompetencjami i nie mogła w związku z tym być podstawą wydania decyzji środowiskowej.
Otóż zgodnie z art. 62a ust. 1 ustawy środowiskowej, karta informacyjna przedsięwzięcia powinna zawierać podstawowe informacje o planowanym przedsięwzięciu, umożliwiające analizę kryteriów, o których mowa w art. 63 ust. 1 lub określenie zakresu raportu o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko zgodnie z art. 69, w szczególności dane o:
1) rodzaju, cechach, skali i usytuowaniu przedsięwzięcia,
2) powierzchni zajmowanej nieruchomości, a także obiektu budowlanego oraz dotychczasowym sposobie ich wykorzystywania i pokryciu nieruchomości szatą roślinną,
3) rodzaju technologii,
4) ewentualnych wariantach przedsięwzięcia, przy czym w przypadku drogi, o której mowa w art. 24ga ust. 1 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych, każdy z analizowanych wariantów drogi musi być dopuszczalny pod względem bezpieczeństwa ruchu drogowego,
5) przewidywanej ilości wykorzystywanej wody, surowców, materiałów, paliw oraz energii,
6) rozwiązaniach chroniących środowisko,
7) rodzajach i przewidywanej ilości wprowadzanych do środowiska substancji lub energii przy zastosowaniu rozwiązań chroniących środowisko,
8) możliwym transgranicznym oddziaływaniu na środowisko,
9) obszarach podlegających ochronie na podstawie ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody oraz korytarzach ekologicznych, znajdujących się w zasięgu znaczącego oddziaływania przedsięwzięcia,
10) wpływie planowanej drogi na bezpieczeństwo ruchu drogowego w przypadku drogi, o której mowa w art. 24ga ust. 1 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych,
11) przedsięwzięciach realizowanych i zrealizowanych, znajdujących się na terenie, na którym planuje się realizację przedsięwzięcia, oraz w obszarze oddziaływania przedsięwzięcia lub których oddziaływania mieszczą się w obszarze oddziaływania planowanego przedsięwzięcia - w zakresie, w jakim ich oddziaływania mogą prowadzić do skumulowania oddziaływań z planowanym przedsięwzięciem,
12) ryzyku wystąpienia poważnej awarii lub katastrofy naturalnej i budowlanej,
13) przewidywanych ilościach i rodzajach wytwarzanych odpadów oraz ich wpływie na środowisko,
14) pracach rozbiórkowych dotyczących przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko
- z uwzględnieniem dostępnych wyników innych ocen wpływu na środowisko, przeprowadzonych na podstawie odrębnych przepisów.
Zgodnie z ust. 2, kartę informacyjną przedsięwzięcia podpisuje autor, a w przypadku gdy jej wykonawcą jest zespół autorów - kierujący tym zespołem, wraz z podaniem imienia i nazwiska oraz daty sporządzenia karty informacyjnej przedsięwzięcia.
W przypadku karty informacyjnej brak jest wymogów formalnych względem osób sporządzających ten dokument, jak ma to miejsce w odniesieniu do raportu o oddziaływaniu na środowisko czy prognozy oddziaływania na środowisko. Tym samym wymóg ten posiada walor przede wszystkim informacyjny. Autor sporządzonej w tej sprawie karty informacyjnej przedsięwzięcia, jak słusznie wskazała skarżąca, posiada uprawnienia budowlane w specjalności drogowej, posiada zatem specjalistyczną wiedzę pozwalającą na podanie informacji o planowanym przedsięwzięciu wymaganych przez przepis art. 62a ust. 1 ww. ustawy. Skarżąca błędnie przy tym kwestionuje wiarygodność informacji podanych w karcie informacyjnej przedsięwzięcia z tego powodu, że jej autor nie jest specjalistą z dziedzin nauk chemicznych, przyrodniczych, leśnych ani im pokrewnych. Należy bowiem wskazać, że celem prezentacji informacji w karcie informacyjnej przedsięwzięcia nie jest prowadzenie oceny oddziaływania na środowisko, a podjęcie przez organ rozstrzygnięcia co do obowiązku prowadzenia tej oceny. Sporządzenie i przedłożenie karty informacyjnej przedsięwzięcia nie może być traktowane jako substytut oceny oddziaływania na środowisko. Jedynym celem karty informacyjnej przedsięwzięcia jest przesądzenie o konieczności prowadzenia oceny, ewentualnie określenie zakresu raportu o oddziaływaniu na środowisko (Komentarz do art. 62a ustawy pod red. T.Filipowicza, wyd. 2, Legalis). Podważenie wartości dowodowej karty informacyjnej przedsięwzięcia musi opierać się na podważeniu wiarygodności jej treści, podanych w niej informacji. Tego natomiast strona nie wykazała.
Wbrew zarzutom skargi, karta informacyjna przedsięwzięcia zawiera informacje, o których mowa w art. 62a ust. 1 ustawy środowiskowej.
Podnoszona w skardze kwestia wariantowości nie ma żadnego wpływy na wynik sprawy. Zgodnie z art. 62a ust. 1 pkt 4 ustawy środowiskowej karta informacyjna przedsięwzięcia powinna zawierać podstawowe informacje o planowanym przedsięwzięciu, umożliwiające analizę kryteriów, o których mowa w art. 63 ust. 1, lub określenie zakresu raportu o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko zgodnie z art. 69, w szczególności dane o ewentualnych wariantach przedsięwzięcia, przy czym w przypadku drogi w transeuropejskiej sieci drogowej każdy z analizowanych wariantów drogi musi być dopuszczalny pod względem bezpieczeństwa ruchu drogowego. Zarówno w judykaturze, jak i doktrynie, zgodnie z literalnym brzmieniem powołanego przepisu, wskazuje się, że zamieszczenie w karcie informacyjnej danych o ewentualnych wariantach przedsięwzięcia jest prawem, a nie obowiązkiem inwestora i może on w karcie informacyjnej przewidzieć tyko jeden wariant jego realizacji (por. wyrok NSA z dnia 17 października 2017 r., II OSK 249/16, oraz K. Gruszecki (w:) Komentarz do ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko, wyd. III, LEX/el. 2020, art. 62a). Niezależnie od powyższego wskazać należy, że w odpowiedzi na wezwanie Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska autor karty informacyjnej przedsięwzięcia w piśmie z dnia 8 maja 2022 r. w pkt 6 przedstawił wariant alternatywny przedsięwzięcia.
Karta informacyjna na str. 10 zawiera odniesienie się do wymogu wynikającego z art. 62a ust. 1 pkt 5 ustawy środowiskowej, tj. wymogu podania przewidywanej ilości wykorzystywanej wody, surowców, materiałów oraz energii. Wskazano, że prognozuje się wykorzystanie normatywnych ilości wody, materiałów, paliw oraz energii, choć na obecnym etapie przed ostatecznym wykonaniem projektu wykonawczego dokładne ilości nie są znane, zależy to bowiem również od wykonawcy robót (sprzętu jakiego będzie używał). Wskazano też, że w fazie realizacji inwestycji wykorzystywane będą typowe dla tego typu prac budowlanych materiały takie jak masa bitumiczna, kruszywa mineralne oraz inne wykończenia drogi, poza tym paliwa do napędów pojazdów samojezdnych, energia elektryczna do zasilania urządzeń elektrycznych oraz niewielkie ilości wody. Prace nie naruszą stanu zasobów surowców regionalnych w tym wody i kruszywa budowlanego. Woda niezbędna do wykonania robót drogowych dowożona będzie beczkowozami. Nie przewiduje się zapotrzebowania na energię cieplną, energetyczną i gazową. Podano szacunkowe ilości: mieszanki mineralno-bitumicznej, kostki betonowej, podbudowy, paliw płynnych, wody. Podane informacje wyczerpują obowiązek wynikający z art. 62a ust. 1 pkt 5 ustawy.
Karta informacyjna zawiera również rozwiązania chroniące środowisko zarówno na etapie projektowania, realizacji, jak i eksploatacji (art. 62a ust. 1 pkt 6 ustawy środowiskowej). Skarżąca zarzuca, że nie uwzględniono w karcie informacji dotyczących wpływu planowanej inwestycji na jezioro, kwestia ta jednak została uzupełniona w toku postępowania na wezwanie Dyrektora Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie Zarząd Zlewni w Gdańsku z dnia 19 kwietnia 2022 r. Pismem z dnia 27 kwietnia 2022 r. autor karty informacyjnej przedsięwzięcia dokonał jej uzupełnienia poprzez podanie informacji dotyczących: jednolitej części wód podziemnych zlokalizowanych na obszarze przedmiotowej inwestycji, wpływu przedsięwzięcia na możliwości nieosiągnięcia celów środowiskowych zawartych w planie gospodarowania wodami na obszarze dorzecza Wisły, rozwiązań zabezpieczających Jezioro K. przed zanieczyszczeniami powstającymi na etapie realizacji i eksploatacji przedsięwzięcia. Wyjaśniono również, że zbiornikiem odbiorowym będzie Jezioro K. oraz że na jeziorze tym w odległości mniejszej niż 1 kilometr od miejsca odprowadzania wód opadowych brak jest prawnie wyznaczonych kąpielisk, miejsc okazjonalnie wykorzystywanych do kąpieli oraz plaż publicznych nad wodami, jak również że czas dopływu wód opadowych do jeziora będzie krótszy niż 24 godziny. Przedstawiono obliczenia na przepustowość rowów wykazując, że będą one wraz ze zbiornikiem odbiorowym w stanie odebrać wody opadowe w przypadku deszczu nawalnego bez szkody dla odbiornika i gruntów zlokalizowanych w zasięgu oddziaływania. Załączono mapę sytuacyjno-wysokościową oraz wypis z ewidencji gruntów dla działki nr [...] obr. K. Uzupełnienie karty informacyjnej przedsięwzięcia o te informacje czyni zarzut skargi naruszenia art. 62a ust. 1 pkt 6 ustawy środowiskowej bezzasadnym. Informacje te były wystarczające dla wydania przez Dyrektora Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie Zarząd Zlewni w Gdańsku opinii o braku potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania przedmiotowej inwestycji na środowisko, o czym będzie mowa dalej.
W karcie informacyjnej przedsięwzięcia, stosownie do art. 62a ust. 1 pkt 11 ustawy środowiskowej, wskazano, że w bezpośrednim sąsiedztwie nie będą realizowane inne przedsięwzięcia, stąd nie zachodzi zagrożenie nakładania się (kumulowania) oddziaływań na środowisko. Zarzut nieprzedstawienia informacji pozwalających na ocenę kumulowania się przedsięwzięć jest niezasadny, skoro owo nieprzedstawienie jest wynikiem stwierdzenia braku takiej kumulacji, a nie pominięcia zbadania tego aspektu sprawy. Strona skarżąca nie wykazała przy tym, aby podana informacja była nierzetelna, tj. aby w obszarze oddziaływania planowanego przedsięwzięcia realizowane było inne przedsięwzięcie, mogące prowadzić do skumulowania oddziaływań.
Bezzasadny jest zarzut naruszenia art. 62a ust. 1 pkt 13 ustawy środowiskowej – w karcie informacyjnej przedsięwzięcia (str. 14-15) oraz w jej uzupełnieniu (pismo z dnia 8 maja 2022 r.) podano informacje o odpadach powstałych w fazie realizacji inwestycji w tym o przewidywanych ilościach i rodzaju wytwarzanych odpadów. Wskazano też, że odpady budowlane powstałe w wyniku prac związanych z realizacją winny być uprzątnięte i zutylizowane przez wykonawcę prac w miejscach do tego przeznaczonych jak również, że właściwe postępowanie z wytwarzanymi odpadami sprawi, że przedsięwzięcie nie będzie miało negatywnego wpływu na aspekt środowiska. Zarzut braku określenia wpływu odpadów na środowisko jest zatem niezasadny. Czym innym jest brak określenia wpływu odpadów na środowisko, a czym innym wskazanie, że przedsięwzięcie nie będzie miało negatywnego wpływu na środowisko. Strona skarżąca przy tym nie wskazała żadnych okoliczności, z których wynikałoby, że zawarte w karcie informacyjnej przedsięwzięcia stwierdzenie o braku negatywnego wpływu odpadów na środowisko jest nieprawdziwe.
Wreszcie, brak w karcie informacyjnej przedsięwzięcia określenia prac rozbiórkowych dotyczących przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (art. 62a ust. 1 pkt 14 ustawy środowiskowej) mimo że prace te w związku z planowaną przebudową części drogi mogą być prowadzone, w świetle pozostałych informacji zawartych w tym dokumencie oraz charakteru i skali ewentualnej rozbiórki, nie stanowi wadliwości, która miałaby jakakolwiek wpływ na wynik sprawy.
Sąd nie znalazł zatem podstaw do kwestionowania formalnej poprawności sporządzonej karty informacyjnej przedsięwzięcia. Strona nie podważyła również merytorycznej treści tego dokumentu.
Nie są trafne zarzuty dotyczące oparcia decyzji na nieprawidłowo ustalonym stanie faktycznym. Skarżąca słusznie zauważa, że informacje o występowaniu na terenie planowanego przedsięwzięcia fauny, tj. kaczki krzyżówki, perkoza, łyski zwyczajnej, traszki zwyczajnej i ropuchy szarej, nie zostały zawarte w karcie informacyjnej przedsięwzięcia, ale zostały podane w odpowiedzi na wezwanie RDOŚ z dnia 26 kwietnia 2022 r. przez Wójta Gminy w piśmie z dnia 12 maja 2022 r. W żaden sposób jednak sam ten fakt nie podważa przydatności tych informacji dla rozstrzygnięcia, zwłaszcza że występowanie tych gatunków nie jest przez stronę kwestionowane. Wezwanie RDOŚ skierowane zostało do Gminy i Gmina udzieliła na nie odpowiedzi. Należy wskazać, że Gmina jest nie tylko organem wydającym decyzję środowiskową, ale jednocześnie inwestorem. Odpowiedź tę należy zatem traktować jako uzupełnienie karty informacyjnej przedsięwzięcia przez wnioskodawcę.
Występowanie wskazanych gatunków, w tym podlegającego ochronie ścisłej perkoza, zostało uwzględnione zarówno przez RDOŚ w wydanej przez ten organ opinii, jak i przez organ wydający decyzję środowiskową. Przedmiotem badania legalności w tej sprawie nie jest karta informacyjna przedsięwzięcia, ale decyzja środowiskowa. Bez znaczenia dla rozstrzygnięcia pozostaje zatem fakt, że autor KIP nie zawarł w niej informacji o występowaniu na obszarze inwestycji ww. gatunków, skoro w postępowaniu fakt ten został uwzględniony. Skarżąca jednocześnie nie kwestionuje faktu występowania na terenie inwestycji wskazanych gatunków, tj. kaczki krzyżówki, perkoza, łyski zwyczajnej, traszki zwyczajnej i ropuchy szarej, w tej sytuacji uchylenie wydanej decyzji tylko po to, aby występowanie tych gatunków zostało ujęte w KIP, a następnie ponownie zostało poddane ocenie, jest w sposób oczywisty nieuzasadnione. Nie ma żadnej potrzeby dokonania zmiany treści karty informacyjnej przedsięwzięcia o informacje, które zostały przez organ wzięte pod uwagę niezależnie od jej treści.
Skoro występowanie na terenie planowanej inwestycji pięciu gatunków zwierząt, w tym perkoza podlegającego ochronie ścisłej, jest okolicznością bezsporną, która została wzięta pod uwagę zarówno przez RDOŚ jako organ opiniujący jak i przez Wójta Gminy jako organ wydający decyzję środowiskową, to nieustalenie miejsc lęgowych, miejsc żerowania, odpoczynku i tras migracyjnych pozostaje bez znaczenia dla rozstrzygnięcia. Występowanie danego gatunku jest pojęciem szerokim i może obejmować wszystkie te formy lub niektóre z nich. RDOŚ jako organ opiniujący uznał udzieloną przez Wójta Gminy w piśmie z dnia 12 maja 2022 r. odpowiedź o występowaniu kaczki krzyżówki, perkoza, łyski zwyczajnej, traszki zwyczajnej i ropuchy szarej za wystarczającą do wydania opinii i brak jest podstaw, aby inaczej oceniać podaną informację, w każdym razie strona skarżąca argumentacji przekonującej do odmiennego stanowiska nie przedstawia. Nie wskazuje, w jaki sposób precyzyjne ustalenie miejsc lęgów, żerowania, odpoczynku i tras migracyjnych miałoby wpłynąć na wynik sprawy, skoro występowanie tych gatunków w obszarze planowanego przedsięwzięcia nie jest kwestionowane i zostało przez RDOŚ ocenione jako niestanowiące podstawy do przeprowadzenia oceny oddziaływania planowanego przedsięwzięcia na środowisko.
Nietrafne są też zarzuty kwestionujące przyjęte w karcie informacyjnej przedsięwzięcia założenia co do skali prognozowanego ruchu. Z dokumentu tego wynika, że wykorzystując prognozy udziału pojazdów w ruchu wg GDDKiA przyjęto natężenie ruchu pojazdów około 6,5 pojazdów na godzinę (str. 19). Założenie to jest adekwatne zarówno dla analizy poziomu zanieczyszczenia powietrza w fazie eksploatacji przedsięwzięcia jak i analizy poziomu hałasu. Nie budzi ono zastrzeżeń w kontekście charakteru planowanej inwestycji, jaką jest budowa po zachodniej stronie jeziora drogi jednokierunkowej z kostki betonowej z uwzględnieniem ruchu pieszo-rowerowego i ruchem kołowym ograniczonym za pomocą oznakowania drogowego. Strona skarżąca powyższego założenia w żaden sposób nie podważyła. Jej twierdzenia, że mimo małej skali projektu wytworzony za jego pośrednictwem ruch może być zaskakująco duży, pozostają gołosłowne i jako takie nie mogły zostać uwzględnione.
Jak wskazuje się w orzecznictwie, podważenie ustaleń wynikających z karty informacyjnej przedsięwzięcia (wraz z jej uzupełnieniami) mogłoby nastąpić jedynie, co do zasady, poprzez przedstawienie nowej analizy uwarunkowań środowiskowych (sporządzonej przez specjalistów dysponujących równie fachową wiedzą jak autorzy karty informacyjnej przedsięwzięcia), z której wynikałyby wnioski pozostające w sprzeczności do tych zawartych w karcie informacyjnej przedsięwzięcia. Weryfikacja wiarygodności i mocy dowodowej powyższego dokumentu wymaga zatem przeprowadzenia co najmniej porównywalnych pod względem fachowości i specjalistycznej analizy dowodów, np. dowodu z ekspertyzy specjalistycznej, która w sposób udokumentowany wykazywałaby m.in. wady lub błędne założenia lub ustalenia karty informacyjnej przedsięwzięcia (zob. wyrok NSA z dnia 14 lipca 2020 r., sygn. akt II OSK 875/20). W okolicznościach tej sprawy strona skarżąca musiałaby zatem przedstawić ekspertyzę, z której wynikałoby że ustalenia dotyczące występującej na obszarze inwestycji fauny jak również założenia dotyczące prognozowanego natężenia ruchu są nieprawidłowe. Takiej jednak ekspertyzy strona skarżąca nie przedłożyła.
Podsumowując, w przedmiotowej sprawie karta Informacyjna przedsięwzięcia spełnia wymagania, o których mowa w art. 62a ustawy środowiskowej, w szczególności zaś została sporządzona przez osobę posiadającą odpowiednie kwalifikacje i wiedzę specjalistyczną, co potwierdza znajdujący się w tym dokumencie podpis. Ponadto, dokument ten podlegał badaniu przez organy opiniujące, gdyż zgodnie z art. 64 ust. 2 pkt 2 ww. ustawy jest on przedkładany przez organ zasięgający opinii, zaś w niniejszej sprawie organy opiniujące – po otrzymaniu uzupełnienia KIP - nie stwierdziły uchybień czy nieścisłości, które uniemożliwiłyby wydanie opinii. Wreszcie też, choć strona skarżąca kwestionuje oparcie się przez organ na omawianej karcie informacyjnej przedsięwzięcia w kontekście warunków z art. 63 ust. 1 ustawy, od których spełnienia zależy brak konieczności przeprowadzania oceny oddziaływania przedsięwzięcia i zmierza do podważenia wiarygodności i mocy dowodowej tego dokumentu, to jednak nie wskazuje żadnych konkretnych okoliczności wskazujących, że sporządzona w niniejszej sprawie karta informacyjna (z uwzględnieniem jej uzupełnień na wezwanie organów opiniujących, w tym m.in. pismem Wójta Gminy z dnia 12 maja 2022 r.) jest wadliwa.
Natomiast fakt, że na organach prowadzących postępowanie administracyjne ciąży obowiązek wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego nie oznacza, że strona ma pozostać bierna, zwłaszcza gdy nieudowodnienie określonej okoliczności może prowadzić do rezultatów dla niej niekorzystnych. Aktywność strony skarżącej nie może ograniczyć się tylko do negowania ustaleń organu oraz okoliczności wynikających z przedłożonych przez inwestora dowodów. Każda bowiem strona może składać w trakcie postępowania administracyjnego dowody potwierdzające zasadność jej stanowiska, zwłaszcza gdy zmierza do zakwestionowania treści dokumentu, jakim jest karta informacyjna przedsięwzięcia.
Wobec tego orzekające w sprawie organy nie miały podstaw do podważania danych zawartych w karcie informacyjnej, gdyż zostały one zweryfikowane nie tylko na podstawie treści tego dokumentu, lecz również w toku postępowań incydentalnych przed organami współdziałającymi, a skarżąca nie przedstawiła na żadnym etapie opinii specjalistycznej, która podważałaby wiarygodność uzupełnionej KIP i prawidłowość ustaleń organów poczynionych na jej podstawie.
W oparciu o tak zgromadzony materiał dowodowy dokonano szczegółowej analizy rodzaju i charakterystyki przedsięwzięcia, z uwzględnieniem aspektów wskazanych w art. 63 ust. 1 pkt 1 ustawy środowiskowej. Wskazano przy tym na jego zakres, w tym na planowane do realizacji prace budowlane oraz ich skalę, a także na uciążliwości związane z ich wykonaniem, które uznano za krótkotrwałe, odwracalne i ustępujące wraz z zakończeniem robót. Wskazano także na sposób prowadzenia robót budowlanych, ze szczególnym uwzględnieniem ochrony środowiska oraz narażeniem na hałas, na sposób zagospodarowania odpadów, a także na oddziaływanie inwestycji na środowisko wodno-gruntowe i przyrodnicze. Wskutek dokonanej przez organy obu instancji analizy ustalono, że planowane przedsięwzięcie nie pociągnie za sobą zagrożeń dla środowiska i nie będzie transgranicznie oddziaływać na środowisko. W opinii Sądu materiał dowodowy zgromadzony w aktach sprawy potwierdza prawidłowość tego stanowiska.
W sprawie niniejszej istotny jest fakt, że w toku postępowania uzyskano opinie Dyrektora Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie Zarządu Zlewni w Gdańsku z 25 maja 2022 r. oraz Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w Gdańsku z 24 maja 2022 r., którzy wyrazili opinię o braku konieczności przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko.
Pismem z dnia 7 kwietnia 2022 r. Wójt Gminy wystąpił do Dyrektora Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie Zarząd Zlewni w Gdańsku o wyrażenie opinii na podstawie art. 64 ust. 1 ustawy. Pismem z dnia 19 kwietnia 2022 r. organ opiniujący wezwał Wójta Gminy S. do złożenia wyjaśnień/uzupełnienia KIP, m.in. o wskazanie rozwiązań zabezpieczających Jezioro K. przed zanieczyszczeniami powstającymi na etapie realizacji i eksploatacji przedsięwzięcia, wyjaśnienie co stanowi podany w KIP "zbiornik odbiorowy", jak również wyjaśnienie, czy odprowadzenie wód opadowych lub roztopowych do wód powierzchniowych lub do ziemi odbywać się będzie w odległości mniejszej niż 1 kilometr od granic kąpielisk, miejsc okazjonalnie wykorzystywanych do kąpieli oraz plaż publicznych nad wodami i czy dopływ wód opadowych lub roztopowych do jezior oraz do ich dopływów będzie krótszy niż 24 godziny – co wiąże się z zakazem wprowadzania ścieków do wód i ziemi wynikającymi z art. 75 ustawy Prawo wodne. Pismem z dnia 27 kwietnia 2022 r. autor KIP udzielił Wójtowi Gminy S. odpowiedzi, która została przekazana organowi opiniującemu. Po otrzymaniu powyższych wyjaśnień Dyrektor Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie Zarząd Zlewni w Gdańsku w dniu 25 maja 2022 r. sporządził opinię o braku konieczności przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko. Jednocześnie wskazał na konieczność uwzględnienia w decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach następujących warunków i wymagań: należy unikać pozostawiania niezasypanych wykopów, które mogłyby się stać tymczasowymi zbiornikami retencyjnymi spływających wód opadowych; należy unikać odkładania ziemi z wykopów na drodze spływu powierzchniowego wód, co może doprowadzić do wymywania zanieczyszczeń z hałd lub gromadzenia się wód i powstawania podtopień; należy wykorzystywać nowoczesny, sprawny technicznie sprzęt, w celu minimalizacji ryzyka zaistnienia awarii i potencjalnego przedostania się do środowiska jakichkolwiek zanieczyszczeń; zaplecze budowy należy wyposażyć w sorbent do usuwania ewentualnych rozlewów i wycieków olejów i substancji ropopochodnych; w celu neutralizacji ewentualnych wycieków substancji ropopochodnych należy na bieżąco usuwać je z wykorzystaniem sorbentów, w przypadku znacznego zanieczyszczenia gruntu zapewnić sprawne jego zebranie i usunięcie przez uprawniony podmiot; ścieki bytowe z zaplecza budowy należy odprowadzać do szczelnych zbiorników bezodpływowych i sukcesywnie wywozić, przez uprawnione podmioty, do najbliższej oczyszczalni ścieków; po zakończeniu realizacji inwestycji należy uporządkować przyległy teren i przywrócić go do stanu umożliwiającego jego użytkowanie; odpady powstające w trakcie budowy należy gromadzić w sposób selektywny, w miejscach i pojemnikach/kontenerach zapewniających pełną izolację od środowiska naturalnego a następnie przekazać do odzysku lub unieszkodliwiania.
Warunki powyższe i wymagania zostały uwzględnione przez Wójta Gminy S. w wydanej decyzji, na podstawie art. 84 ust. 1a ustawy, który stanowi, że właściwy organ może określić warunki lub wymagania, o których mowa w art. 82 ust.1 pkt 1 lit. b lub c, lub nałożyć obowiązek działań, o których mowa w art. 82 ust. 1 pkt 2 lit. b lub c ustawy. W uzasadnieniu wskazano m.in., że z KIP wynika, że nie przewiduje się wprowadzenia do środowiska wodnego niebezpiecznych substancji zanieczyszczających, które mogłyby znacząco zmienić stan fizyko-chemiczny i biologiczny wód w obszarze Jednolitych części wód, nie spowoduje się wzrostu dopływu zanieczyszczeń do pierwszej warstwy wodonośnej oraz że w ramach inwestycji przewiduje się wykonanie urządzeń podczyszczających wody opadowe i roztopowe. Skoro w toku postępowania nie został opracowany – w szczególności na zlecenie strony skarżącej - dokument odmiennie określający zakres oddziaływania inwestycji na środowisko wodne, to KIP należy uznać za stanowiący podstawę ustaleń faktycznych. Uwzględniając charakter, skalę i lokalizację przedsięwzięcia oraz planowane rozwiązania techniczne chroniące środowisko, stwierdzono, że nie przewiduje się negatywnego oddziaływania przedmiotowego przedsięwzięcia na stan jednolitych części wód oraz na realizację celów środowiskowych, określonych dla nich w "Planie gospodarowania wodami na obszarze dorzecza Wisły", przyjętym rozporządzeniem Rady Ministrów z dnia 18 października 2016 r. (Dz.U. z 2016r. poz. 1911 i 1958). Stwierdzono również, że planowane przedsięwzięcie zlokalizowane jest poza obszarami wodno-błotnymi i siedliskami łęgowymi, w oddaleniu od obszarów objętych strefą ochrony bezpośredniej i pośredniej ujęć wód, obszarów ochronnych zbiorników wód lądowych. Teren inwestycji nie jest położony na obszarze szczególnego zagrożenia powodzią na którym obowiązują ograniczenia wynikające z ustawy z dnia 20 lipca 2017 r. Prawo wodne (t.j. Dz.U. z 2021 r. poz. 2233 ze zm.).
Zgodnie z ugruntowanym orzecznictwem opinia, o której mowa w art. 64 ust. 1 ustawy jest najsłabszą formą współdziałania pomiędzy organami administracji publicznej i nie ma charakteru wiążącego dla organu wydającego rozstrzygnięcia w przedmiocie obowiązku przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko, który ma obowiązek takie opinie ocenić (por. wyrok WSA w Gdańsku z dnia 2 stycznia 2020 r. o sygn. akt II SA/Gd 698/19). Organ, występując o uzgodnienie lub opinię musi dokonać weryfikacji stanowiska organu współdziałającego. Organ wydający decyzję ponosi ostateczną odpowiedzialność za końcowy wynik postępowania, a zatem również za warunki przedsięwzięcia określone w decyzji środowiskowej. Natomiast zarówno w przypadku akceptacji stanowiska organów opiniujących, jak i ich odrzucenia organ powinien wskazać – zgodnie z regułami ogólnymi wynikającymi z art. 107 § 3 k.p.a. – jakimi okolicznościami faktycznymi (znajdującymi potwierdzenie w materiale dowodowym) kierował się w tym zakresie oraz odnieść się do przesłanek określonych w art. 63 ust. 1 i 2 ustawy środowiskowej.
Wymogi te zostały przez Wójta Gminy S. dochowane. Strona skarżąca nie wskazała żadnych argumentów które podważałby prawidłowość opinii Dyrektora Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie Zarząd Zlewni w Gdańsku tak co do przyjętych w niej założeń, jak i wysnutych na ich podstawie wniosków, a w konsekwencji podważających również wydaną w tej sprawie decyzję Wójta Gminy S. Jedyny w zasadzie zarzut, jaki podniesiony został względem powyższej opinii dotyczy tego, że opinia ta nie przybrała formy postanowienia, co jednak pozostaje bez znaczenia dla rozstrzygnięcia. Ustawa nie wskazuje wprost, w jakiej formie procesowej organy wymienione w art. 64 ust. 1 ustawy środowiskowej będą wypowiadały swoje opinie dotyczące konieczności przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko oraz w jaki sposób będą one mogły być kwestionowane przez osoby mające w tym interes prawny. Przyjmuje się, że opinia do postanowienia orzekającego o konieczności przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko będzie wypowiadana w formie postanowienia wydawanego na podstawie art. 123 § 1 k.p.a., na które nie przysługuje zażalenie. W sprawie niewątpliwie Dyrektor Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie Zarząd Zlewni w Gdańsku wyraził na podstawie art. 64 ust. 1 pkt 4 i ust. 3a ustawy opinię w przedmiocie braku potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko, która podlegała ocenie w toku postępowania, a jedynie nie zawierała słowa "postanowienie", co jednak nie zmienia jej charakteru. Nie można zatem zgodzić się ze stroną, że w sprawie doszło do naruszenia art. 84 ust. 1 zd. 2 ustawy, tj. że decyzja środowiskowa wydana została "mimo braku wyrażenia postanowienia o wyrażeniu opinii przez jeden z organów opiniujących".
Szczególnie istotna dla należytego rozpatrzenia sprawy okazała się również opinia Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w Gdańsku, która wydana została po uprzednim wezwaniu wnioskodawcy do uzupełnienia złożonego materiału, o czym była już mowa wyżej. Powyższe wskazuje również na wnikliwość w rozpoznaniu sprawy i brak schematyzmu, przejawiające się m.in. w tym, że Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska nie poprzestał na pierwotnie przedstawionej dokumentacji, żądając jej uzupełnienia i wyjaśniając nasuwające się wątpliwości.
W wyniku tego uzupełnienia ustalono, że na przedmiotowym terenie i w zasięgu oddziaływania przedsięwzięcia występują kaczka krzyżówka, perkoz, łyska zwyczajna, traszka zwyczajna i ropucha szara. Po uzyskaniu tej opinii organ na podstawie wskazanego wyżej art. 84 ust. 1a ustawy środowiskowej określił w wydanej decyzji środowiskowej istotne warunki korzystania ze środowiska w fazie realizacji i eksploatacji przedsięwzięcia, ze szczególnym uwzględnieniem konieczności ochrony cennych wartości przyrodniczych, zasobów naturalnych oraz ograniczenia uciążliwości dla terenów sąsiednich. Określając warunki dotyczące etapu realizacji i eksploatacji przedsięwzięcia organ zwrócił szczególną uwagę na konieczność:
- wykonania wcinki drzew kolidujących z przedsięwzięciem poza okresem lęgowym ptaków (tj. poza okresem od 1 marca do 15 października), prowadzenie wycinki w tym okresie dopuszczono pod warunkiem poprzedzanie jej wizją terenową wykonaną przez specjalistę ornitologa stwierdzająca brak występowania na przedmiotowych drzewach lęgów ptaków;
- prowadzenia wykopów ze szczególnym zabezpieczeniem wskazanym w decyzji, uwzględniającym bezpieczeństwo zwierząt;
- prowadzenia prac poza okresem rozrodu i migracji płazów tj. poza okresem od 1 marca do 15 października oraz poza okresem lęgowym ptaków (tj. poza okresem od 1 marca do 31 sierpnia), prowadzenie prac w tym okresie dopuszczono pod warunkiem wykluczenia przez specjalistę herpetologa migracji i rozrodu płazów oraz przez specjalistę ornitologa lęgów ptaków;
- zorganizowana zaplecza budowy w sposób eliminujący zagrożenie przedostania się zanieczyszczeń do środowiska gruntowo-wodnego;
- zabezpieczenia drzew i krzewów rosnących w zasięgu planowanych prac;
- prowadzenia pac budowlanych, będących źródłem emisji hałasu, w porze dziennej w godz. od 6 do 22;
- określenia warunków lokalizacji terenu pod zaplecze budowy, bazę materiałowo-sprzętową, miejsca składowania odpadów i materiałów z rozbiórki i miejsca deponowania mas ziemnych
- określenia warunków zabezpieczenia wykopów przed przedostaniem się do nich małych zwierząt i zanieczyszczeń.
W uzasadnieniu decyzji nadto zwrócono uwagę, że na ewentualnie zniszczenie siedlisk, okazów, gniazd, płoszenie lub przenoszenie gatunków znajdujących się pod ochroną należy uzyskać zezwolenie w trybie art. 56 ust. 1 ustawy o ochronie przyrody.
Wskazane warunki organ ustalił mając na uwadze treść postanowienia Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w Gdańsku z dnia 24 maja 2022 r., w którym organ ten również wyraził opinię, że nie istnieje konieczność przeprowadzania oceny oddziaływania na środowisko, wskazując jednocześnie na konieczność określenia w decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach podanych warunków i wymagań.
Organ ochrony środowiska dokonał szczegółowej i wystarczającej analizy i oceny bezpośredniego i pośredniego wpływu planowanej inwestycji na środowisko, formy ochrony przyrody i inne istotne elementy cennych wartości przyrodniczych oraz zasobów naturalnych. Organ ten, będący organem wyspecjalizowanym w zakresie ochrony przyrody, w oparciu o informacje przedstawione w dokumentacji przedsięwzięcia, których nierzetelności lub niezupełności strona skarżąca nie wykazała – uznał, że planowane przedsięwzięcie nie będzie znacząco negatywnie oddziaływało nie tylko na środowisko naturalne oraz objęte ochroną zasoby przyrody, lecz także nie wystąpi tego rodzaju negatywne oddziaływanie na obszar Natura 2000. Odniósł się również do usytuowania inwestycji w otulinie Trójmiejskiego Parku Krajobrazowego wskazując, że z uwagi na położenie poza granicami obszarów chronionych objętych ochroną na podstawie przepisów ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody oraz przy uwzględnieniu charakteru i skali inwestycji przedsięwzięcie nie narusza przepisów w tym zakresie. Przedsięwzięcie położone jest poza granicami korytarzy ekologicznych, nie będzie wpływać na ich drożność i ciągłość.
Należy przy tym podkreślić, iż stanowisko organu oraz opiniujących wniosek dwóch podmiotów jest w pełni zbieżne co do braku potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko. Stanowisko to należy podzielić albowiem na podstawie zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, w tym w szczególności karty informacyjnej przedsięwzięcia, a także opinii Dyrektora Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie Zarządu Zlewni w Gdańsku oraz Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w Gdańsku, można stwierdzić, że planowane przedsięwzięcie, ani na etapie realizacji, ani na etapie użytkowania (eksploatacji), nie będzie w sposób istotny oddziaływać na środowisko, a więc, że w świetle dyspozycji art. 84 ustawy stosowanego w związku z art. 63 ust. 1 ustawy w sprawie brak było potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko.
Przede wszystkim podkreślenia wymaga fakt, że wniosek Gminy dotyczy inwestycji polegającej na budowie i przebudowie dróg gminnych w miejscowości K. wraz z budową kanalizacji deszczowej i oświetlenia. Jak wynika z KIP i mapy, po wschodniej części jeziora planowana jest przebudowa już istniejącej drogi asfaltowej o długości ok. 200 m, na północy jeziora natomiast planowana jest budowa parkingów oraz droga dwukierunkowa o długości ok. 700 m. Największe kontrowersje budzi natomiast planowana na zachodnim brzegu jeziora budowa drogi jednokierunkowej (z uwzględnieniem ruchu pieszo-rowerowego oraz ruchem kołowym ograniczonym za pomocą oznakowania drogowego) o długości ok. 990 m. Prognozowane natężenie ruchu pojazdów wynosi około 6,5 pojazdów na godzinę. W ocenie Sądu zgodzić należy się z organami, że biorąc pod uwagę skalę i zakres przedsięwzięcia nie ma konieczności przeprowadzania oceny oddziaływania na środowisko. Dokonana przez organy kumulatywna ocena kryteriów z art. 63 ust. 1 jest zatem prawidłowa. Nie są trafne zarzuty, że nie dokonano analizy wpływu inwestycji na otulinę Trójmiejskiego Parku Krajobrazowego (art. 63 ust. 1 pkt 2 lit. e ustawy), taka analiza została bowiem przeprowadzona – vide str. 9-10 postanowienia RDOŚ z 24 maja 2022 r. i str. 13 decyzji organu I instancji. Podobnie nietrafny jest zarzut, że nie przeprowadzono analizy w zakresie powiązań z innymi przedsięwzięciami i kumulowania się oddziaływań przedsięwzięć (art. 63 ust. 1 pkt 3 lit. f ustawy). Wskazano, że w bezpośrednim sąsiedztwie przedsięwzięcia nie będą realizowane inne przedsięwzięcia, które mogłyby powodować kumulowanie się oddziaływań co nie jest równoznaczne z brakiem analizy tej kwestii. Skuteczność przedmiotowego zarzutu wymagałaby wykazania przez stronę skarżącą konkretnego przedsięwzięcia, które zostało w analizie pominięte. Strona skarżąca jednak nie wskazała takiego przedsięwzięcia i tym samym nie podważyła skutecznie stwierdzenia organu, że w bezpośrednim sąsiedztwie przedsięwzięcia nie będą realizowane inne przedsięwzięcia, które mogłyby powodować kumulowanie się oddziaływań.
W sposób wystarczający przeanalizowano kwestię usytuowania przedsięwzięcia, z uwzględnieniem możliwego zagrożenia dla środowiska, w szczególności przy istniejącym i planowanym użytkowaniu terenu, zdolności samooczyszczania się środowiska i odnawiania się zasobów naturalnych, walorów przyrodniczych i krajobrazowych oraz uwarunkowań miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego (art. 63 ust. 1 pkt 2 ustawy), w tym położenia przy jeziorze. Jakkolwiek w KIP rzeczywiście wskazano, że "obszary przylegające do jezior nie występują", niemniej jednak wadliwość ta nie miała wpływu na rozstrzygnięcie, bowiem organy współdziałające jak i organ wydający decyzję wzięły pod uwagę bliskość jeziora i przeanalizowały wpływ inwestycji na środowisko również pod tym kątem, zarówno w aspekcie emisji zanieczyszczeń (szczególnie istotna w tym zakresie okazała się opinia Dyrektora Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie Zarząd Zlewni w Gdańsku), innych uciążliwości (m.in. hałasu, wibracji) jak i wpływu na występującą na tym obszarze faunę i florę (w tym z kolei zakresie istotna jest opinia RDOŚ).
Podkreślić w tym kontekście należy, że wydanie decyzji środowiskowej bez przeprowadzenia uprzedniej oceny oddziaływania na środowisko nie zmienia zakresu i poziomu ochrony elementów przyrodniczych lub środowiskowych. W szczególności jakiekolwiek prace lub działania w obszarze planowanej inwestycji muszą odbywać się w warunkach zachowania zakazów i nakazów związanych z ochroną przyrody, w tym ochrony gatunków oraz siedlisk i ostoi roślin, zwierząt i grzybów (zob. art. 46 i n. ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody), natomiast odstępstwa od powyższych zakazów lub nakazów są obwarowane koniecznością uprzedniego uzyskania specjalnego zezwolenia właściwego organu ochrony środowiska (art. 56 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody). Na konieczność uzyskania tych zezwoleń zresztą zwrócono uwagę również w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Na podstawie danych zawartych w karcie informacyjnej przedsięwzięcia, w tym dotyczących rodzaju projektowanych dróg (klasy L i Z – vide: pismo Gminy S. z dnia 20 maja 2022 r.) oaz prognozowanego natężenia ruchu pojazdów organ stwierdził, że analizowany układ drogowy nie będzie stanowił zagrożenia akustycznego przekraczającego normy hałasu wynikające z rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 14 czerwca 2007 r. w sprawie dopuszczalnych poziomów hałasu w środowisku (Dz.U. z 2014 r., poz. 112) ani nie będzie powodować przekroczeń dopuszczalnych standardów zanieczyszczenia powietrza atmosferycznego. Biorąc pod uwagę, że planowana po zachodniej części jeziora droga ma być w istocie ulicą jednokierunkową z kostki betonowej z ruchem ograniczonym (zgodnie z § 13 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 24 czerwca 2022 r. w sprawie przepisów techniczno-budowlanych dotyczących dróg publicznych - Dz.U. z 2022 r., poz. 1518 - przyjęta do projektowania prędkość dla ulicy klasy Z wynosi standardowo 50 km/h a klasy L 40 km/h) i z uwzględnieniem ruchu pieszo-rowerowego, a prognozowane natężenie ruchu to 6,5 samochodu na godzinę – trudno z tym twierdzeniem się nie zgodzić. Argumentacja skarżącej stanowi wyłącznie gołosłowną polemikę, bez przedstawienia konkretnych okoliczności, które podważałyby bądź przyjęte założenia bądź wysnute na ich podstawie wnioski. Stąd też argumentacja ta nie zasługuje na uwzględnienie i nie podważa dokonanej przez organ orzekający oceny co do braku istotnego wpływu planowanego przedsięwzięcia również na etapie jego eksploatacji na środowisko.
Negatywne oddziaływanie na etapie realizacji inwestycji będzie ograniczone do zasięgu lokalnego i spowoduje krótkotrwałe i przemijające pogorszenie stanu klimatu akustycznego i powierza atmosferycznego w terenie przyległym do prowadzonych prac budowalnych. Natomiast na etapie eksploatacji nie powinny wystąpić istotne negatywne oddziaływania na środowisko. W miejscu planowanej przebudowy istnieje obecnie droga, której parametry ulegną poprawie. Z tej samej przyczyny inwestycja nie spowoduje zmiany klimatu, w tym akustycznego, skoro obecnie na terenie inwestycji zlokalizowana jest droga. Nie budzi przy tym wątpliwości Sądu stanowisko organów, że poprawa stanu nawierzchni drogi wpłynie pozytywnie na płynność ruchu na drodze a zatem także na obniżenie hałasu. Również ta część inwestycji, która polega na budowie parkingów (na północy jeziora) i drogi jednokierunkowej (po zachodniej stronie jeziora) nie będzie wiązać się z istotnym negatywnym wpływem na środowisko, w tym też na przekroczenia norm hałasu, zważywszy na klasę i parametry drogi oraz prognozowane natężenie ruchu. W toku postępowania przeanalizowano też kwestię wpływu inwestycji na wody jeziora i występującą faunę, w tym podlegającego ochronie ścisłej perkoza, zawierając w decyzji odpowiednie postanowienia służące zabezpieczeniu środowiska przed negatywnym wpływem tej inwestycji (dotyczące m.in. ochrony środowiska wodnego przed zanieczyszczeniem, warunków prowadzenia wycinki, nałożenia obowiązku nasadzeń zastępczych, prowadzenia prac poza okresem rozrodu i migracji płazów i poza okresem lęgowym ptaków itd.). Skarżące wprawdzie tę ocenę organów, opartą na analizie karty informacyjnej przedsięwzięcia kwestionowały, jednak nie przedstawiły żadnych dowodów, które pozostawałyby w sprzeczności z treścią ww. dokumentu i tę ocenę organów podważały.
Brak jest zatem podstaw, aby podważać ustalenia i oceny organów w zakresie rodzaju, cech i skali możliwego oddziaływania planowanego przedsięwzięcia w odniesieniu do kryteriów wymienionych w art. 63 ust. 1 pkt 1, 2 i 3 ustawy środowiskowej. Przedstawiona przez organ argumentacja jest spójna, logiczna i znajduje potwierdzenie w aktach sprawy. Strona natomiast nie wykazała nieprzydatności dowodowej informacji wynikających z karty informacyjnej przedsięwzięcia i jej uzupełnień, mimo niektórych wadliwości, które wszak zostały przez organy dostrzeżone i skorygowane. Podkreślić należy, że podstawowym celem przepisów zawartych w dziale V ustawy zatytułowanym "ocena oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko oraz na obszar Natura 2000" jest zapewnienie by realizacja nowych przedsięwzięć uwzględniała cele ochrony środowiska, nie zaś samo mnożenie procedur. Jeśli na podstawie karty informacyjnej przedsięwzięcia można stwierdzić, że planowane przedsięwzięcie nie będzie w sposób istotny oddziaływać na środowisko, to nie jest konieczne powielanie tych informacji w raporcie oddziaływania na środowisko. Istotne bowiem jest to, że organ prowadzący postępowanie w sposób niebudzący wątpliwości ustalił, że stan środowiska po realizacji inwestycji nie ulegnie istotnemu pogorszeniu, a nie to, w trakcie jakiej procedury ustalenia te zostały poczynione. W ocenie Sądu, warunki sformułowane w decyzji organu I instancji, uwzględniające warunki i wymagania sformułowane przez organy opiniujące, w pełni zabezpieczają potrzeby ochrony środowiska przed niekorzystnym oddziaływaniem inwestycji zarówno na etapie jej realizacji jak i eksploatacji.
Podsumowując podkreślić należy, że okoliczność, iż planowana inwestycja zalicza się do przedsięwzięć mogących potencjalnie oddziaływać na środowisko, nie uzasadnia w myśl obowiązujących przepisów wymogu, aby obligatoryjnie przeprowadzać ocenę jej oddziaływania na środowisko (sporządzenie raportu). Powyższe zależy bowiem od decyzji organu, wydającego decyzję środowiskową. W rozpoznawanej sprawie organy wyspecjalizowane w prowadzeniu tego typu postępowań uznały zaś zasadnie, co wykazały organy orzekające, że planowane przedsięwzięcie nie będzie miało negatywnego wpływu na zdrowie i życie ludzi, a wobec zaproponowanych działań minimalizujących oddziaływanie na środowisko przyrodnicze nie przewiduje się negatywnego wpływu na wartości ekologiczne.
W ocenie Sądu zgromadzony w sprawie i właściwie oceniony przez organy materiał dowodowy stanowił wystarczającą podstawę do wydania decyzji, którą stwierdzono brak potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko i określono wymagania dotyczące ochrony środowiska konieczne do uwzględnienia w dokumentacji wymaganej do wydania decyzji. Zasadnie również uznano, że KIP wraz z uzyskanymi od inwestora dodatkowymi wyjaśnieniami zawierają pełne dane dotyczące planowanej inwestycji. Należy podkreślić, że informacje określone w ww. dokumencie, o ile są prawidłowe, co wykazano w toku prowadzonego postępowania, szczegółowo je analizując, są wiążące dla inwestora oraz organu właściwego do wydania decyzji środowiskowej, a w konsekwencji są wiążące także dla organów rozstrzygających na dalszym etapie procesu inwestycyjnego. Natomiast w złożonej skardze w żaden sposób nie wykazano, aby KIP nie spełniała wymogów z art. 62a ust. 1 ustawy środowiskowej.
Końcowo stwierdzić należy, że wbrew zarzutom skargi (str. 19 skargi K. S.), decyzja Wójta Gminy S. zawiera określenie uwarunkowań realizacji inwestycji, choć zgodzić należy się z tym, że sposób sformułowania pkt 2 decyzji jest nieprawidłowy. Brzmi on następująco, cyt. "2. Wskazać na konieczność określenia w decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach poniższych warunków (...)", co stanowi proste przekopiowanie punktu II postanowienia RDOŚ z dnia 24 maja 2022 r. Prawidłowo sformułowane rozstrzygnięcie w decyzji środowiskowej powinno brzmieć np. "Określić następujące warunki realizacji inwestycji" lub podobnie. Tego rodzaju uchybienie może stanowić podstawę uwzględnienia skargi tylko w razie stwierdzenia, że miało ono istotny wpływ na wynik sprawy, co wynika wprost z treści art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a., taka zaś sytuacja nie występuje w analizowanej sprawie. W sentencji decyzji (w pkt 2 lit. a) - bb) określono jakie są warunki realizacji przedsięwzięcia, a wszelkie wątpliwości co do intencji organu rozwiewa treść uzasadnienia, z której jasno wynika, że przedmiotem rozstrzygnięcia jest wiążące określenie tych warunków, a nie wskazanie innemu organowi, że powinien to zrobić. Sentencja decyzji wraz z uzasadnieniem tworzy całość rozstrzygnięcia sprawy administracyjnej. Z tego względu nawet gdyby uznać, że sentencja zaskarżonej decyzji została sformułowana w sposób niejasny, to wskazane uchybienie nie miało istotnego wpływu na wynik sprawy.
Reasumując, zarzuty podniesione w skargach nie zasługują na uwzględnienie, albowiem w prawidłowo ustalonym stanie faktycznym jak i prawnym, właściwie zastosowano, stanowiące podstawę wydanych decyzji, przepisy prawa materialnego, nie dopuszczając się przy tym naruszenia przepisów proceduralnych. Również Sąd, działając z urzędu poza granicami skargi, nie dostrzegł takich uchybień, które powodowałyby konieczność wyeliminowania zaskarżonej decyzji z obrotu prawnego.
Z tych wszystkich względów, wobec braku podstaw do uwzględnienia skargi, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku - na podstawie art. 151 p.p.s.a., skargę oddalił.
Sąd orzekł w niniejszej sprawie na posiedzeniu niejawnym w postępowaniu uproszczonym na podstawie art. 119 pkt 2 p.p.s.a, zgodnie z którym sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli strona zgłosi wniosek o skierowanie sprawy do rozpoznania w trybie uproszczonym, a żadna z pozostałych stron w terminie ustawowym nie zażąda przeprowadzenia rozprawy.
Powołane w treści niniejszego uzasadnienia orzeczenia sądów administracyjnych dostępne są w Internetowej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl).