II SA/Gd 887/24
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła skargi B. B. i S. B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Gdańsku, która utrzymała w mocy decyzję Prezydenta Miasta Gdańska odmawiającą zezwolenia na usunięcie drzewa (świerk kłujący o obwodzie pnia 147 cm) rosnącego na terenie Rodzinnego Ogrodu Działkowego "P.". Skarżący argumentowali, że drzewo zacienia działkę, zakwasza glebę, stanowi zagrożenie podczas wichur i jest zbyt blisko drogi wewnętrznej. Podnosili również, że przepisy dotyczące usuwania drzew w celu przywrócenia gruntów do użytkowania rolniczego powinny mieć zastosowanie. Organy administracji obu instancji uznały te argumenty za niewystarczające, podkreślając, że zezwolenie na wycięcie drzewa jest wyjątkiem od zasady ochrony przyrody, a podane powody nie przeważają nad interesem publicznym w postaci ochrony drzew. Kolegium Odwoławcze wskazało, że zagrożenie nie zostało potwierdzone, a kwestia zacienienia jest subiektywna. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku oddalił skargę. Sąd zgodził się z organami, że obawy skarżących nie uzasadniają usunięcia drzewa, które jest w dobrym stanie fitosanitarnym i nie stwarza zagrożenia. Sąd zakwestionował jednak stanowisko organu odwoławczego co do braku możliwości zastosowania przepisu art. 83f ust. 1 pkt 3b ustawy o ochronie przyrody (dotyczącego przywracania gruntów do użytkowania rolniczego). Mimo to, Sąd uznał, że skarżący nie wykazali faktycznego zamiaru przywrócenia gruntu do użytkowania rolniczego, a sama powierzchnia działki (106 m2) czyni takie użytkowanie niemożliwym. Sąd podkreślił również, że celem ogrodów działkowych jest zaspokajanie potrzeb wypoczynkowych i rekreacyjnych oraz ochrona przyrody, a nie typowe użytkowanie rolnicze.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja przepisów dotyczących usuwania drzew na terenach ROD, w szczególności zastosowanie art. 83f ust. 1 pkt 3b u.o.p. oraz kwestia własności nasadzeń przez działkowców.
Dotyczy specyficznej sytuacji działek w ROD i braku faktycznego zamiaru przywrócenia użytkowania rolniczego.
Zagadnienia prawne (3)
Czy przesłanki takie jak zacienianie działki, zakwaszenie gleby, odległość od drogi wewnętrznej czy odczuwanie zagrożenia podczas wichur mogą stanowić uzasadnienie dla wydania zezwolenia na usunięcie drzewa na terenie Rodzinnego Ogrodu Działkowego?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, te przesłanki nie stanowią wystarczającego uzasadnienia dla wydania zezwolenia na usunięcie drzewa, ponieważ nie przeważają nad interesem publicznym w postaci ochrony przyrody, a zagrożenie nie zostało potwierdzone.
Uzasadnienie
Sąd podzielił stanowisko organów administracji, że wymienione przez skarżących powody nie są wystarczające do usunięcia drzewa, które jest w dobrym stanie i nie stanowi realnego zagrożenia. Ochrona przyrody jest zasadą, a zezwolenie na wycinkę wyjątkiem.
Czy przepis art. 83f ust. 1 pkt 3b ustawy o ochronie przyrody, dotyczący usuwania drzew w celu przywrócenia gruntów nieużytkowanych do użytkowania rolniczego, może mieć zastosowanie do drzew na terenie Rodzinnych Ogrodów Działkowych?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Teoretycznie tak, ale w tej konkretnej sprawie nie można było skorzystać z tego przepisu, ponieważ skarżący nie wykazali faktycznego zamiaru przywrócenia gruntu do użytkowania rolniczego, a sama powierzchnia działki (106 m2) czyni takie użytkowanie niemożliwym.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że zastosowanie art. 83f ust. 1 pkt 3b u.o.p. wymaga udowodnienia faktycznego zamiaru przywrócenia gruntu do użytkowania rolniczego, a nie tylko subiektywnego przekonania strony. W tej sprawie brak było dowodów na takie działania, a charakter użytkowania działek ROD jest rekreacyjny, a nie rolniczy.
Czy zgoda właściciela nieruchomości (Skarbu Państwa) jest wymagana na usunięcie drzewa przez działkowca z terenu działki w Rodzinnym Ogrodzie Działkowym?
Odpowiedź sądu
W ocenie Sądu, wymóg uzyskania zgody właściciela nieruchomości na wycinkę drzew nie dotyczy działkowca w przypadku zamiaru usunięcia drzewa lub krzewu z terenu działki położonej na obszarze rodzinnego ogrodu działkowego, ze względu na specyfikę własności nasadzeń przez działkowca.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że nasadzenia na działce stanowią własność działkowca, a nie część składową nieruchomości Skarbu Państwa, co wyłącza wymóg uzyskania zgody właściciela na ich usunięcie.
Przepisy (17)
Główne
u.o.p. art. 83 § 1
Ustawa z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody
Pomocnicze
u.o.p. art. 83a § 1
Ustawa z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody
u.o.p. art. 83f § 1
Ustawa z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody
Przepis ten nie stosuje się do drzew lub krzewów usuwanych w celu przywrócenia gruntów nieużytkowanych do użytkowania rolniczego. Sąd uznał, że wymaga to udowodnienia faktycznego zamiaru przywrócenia gruntu do użytkowania rolniczego, a nie tylko twierdzenia strony.
ustawa r.o.d. art. 16 § 1
Ustawa z dnia 13 grudnia 2013 r. o rodzinnych ogrodach działkowych
Usuwanie drzew lub krzewów z terenu działki następuje na zasadach określonych w przepisach ustawy o ochronie przyrody.
ustawa r.o.d. art. 16 § 2
Ustawa z dnia 13 grudnia 2013 r. o rodzinnych ogrodach działkowych
ustawa r.o.d. art. 30 § 2
Ustawa z dnia 13 grudnia 2013 r. o rodzinnych ogrodach działkowych
Nasadzenia, urządzenia i obiekty znajdujące się na działce, wykonane lub nabyte ze środków finansowych działkowca, stanowią jego własność.
P.p.s.a. art. 145 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
P.p.s.a. art. 134 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
P.p.s.a. art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Konstytucja RP art. 5
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Konstytucja RP art. 74
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Konstytucja RP art. 86
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
u.o.p. art. 78
Ustawa z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody
u.o.p. art. 2 § 1
Ustawa z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody
u.o.p. art. 2 § 2
Ustawa z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody
u.o.p. art. 4
Ustawa z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody
Prawo przedsiębiorców art. 6 § 1
Ustawa z dnia 6 marca 2018 r. Prawo przedsiębiorców
Argumenty
Skuteczne argumenty
Obawy skarżących (zacienianie, zakwaszenie gleby, zagrożenie wichurami) nie stanowią wystarczającej podstawy do usunięcia drzewa w kontekście ochrony przyrody. • Brak wykazania faktycznego zamiaru przywrócenia gruntu do użytkowania rolniczego, co wyklucza zastosowanie art. 83f ust. 1 pkt 3b u.o.p. • Nasadzenia na działce ROD stanowią własność działkowca, co wyłącza wymóg zgody właściciela nieruchomości na ich usunięcie.
Odrzucone argumenty
Przepis art. 83f ust. 1 pkt 3b u.o.p. powinien mieć zastosowanie do drzew na terenie ROD w celu przywrócenia gruntów do użytkowania rolniczego. • Przepis art. 16 ustawy r.o.d. nie wyklucza stosowania art. 83f ust. 1 pkt 3b u.o.p. • Drzewo rośnie na terenie rolniczym i nie wymaga zezwolenia na usunięcie. • Naruszenie odległości od drogi wewnętrznej określonej w Regulaminie ROD.
Godne uwagi sformułowania
Zezwolenie na wycięcie drzew jest wyjątkiem od reguły zachowania drzew jako podlegającego ochronie prawnej elementu przyrody. • Interes publiczny, reprezentowany przez wartość przyrodniczą drzewa, musi kolidować z realizacją innego interesu, którego aksjologiczny ładunek jest wyższy. • Zasadą jest ochrona drzew i ich zachowanie, jako podlegającego ochronie prawnej elementu przyrody, a ustawodawca pozwala od tej zasady odstąpić jedynie w ściśle określonych przypadkach. • Stanowiska o przywracaniu gruntów do użytkowania rolniczego nie może opierać się wyłącznie na twierdzeniu strony. • Ciężar dowodu na okoliczność przywracania gruntu do użytkowania rolniczego spoczywa na tym, kto wywodzi określone skutki prawne z występujących okoliczności faktycznych.
Skład orzekający
Krzysztof Kaszubowski
przewodniczący sprawozdawca
Diana Trzcińska
sędzia
Wojciech Wycichowski
asesor
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących usuwania drzew na terenach ROD, w szczególności zastosowanie art. 83f ust. 1 pkt 3b u.o.p. oraz kwestia własności nasadzeń przez działkowców."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji działek w ROD i braku faktycznego zamiaru przywrócenia użytkowania rolniczego.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy powszechnego problemu usuwania drzew na terenach zielonych, w tym w ROD, i wyjaśnia, jakie przesłanki są brane pod uwagę przez sądy administracyjne. Wyjaśnia również niuanse prawne związane z przepisami o ochronie przyrody i ustawą o ROD.
“Czy drzewo na Twojej działce w ROD można wyciąć? Sąd wyjaśnia, kiedy obawy nie wystarczą, a kiedy prawo chroni zieleń.”
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.