Orzeczenie · 2025-03-12

II SA/Gd 754/24

Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku
Miejsce
Gdańsk
Data
2025-03-12
NSAAdministracyjneWysokawsa
warunki zabudowyplanowanie przestrzennegrunt rolnyochrona gruntów rolnychuzgodnieniestarostanowelizacja ustawyprzepisy przejściowekontynuacja zabudowyobszar uzupełnienia zabudowy

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku oddalił skargę E. H. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Gdańsku, która utrzymała w mocy decyzję Wójta Gminy Trąbki Wielkie o odmowie ustalenia warunków zabudowy dla działki nr [...] położonej w miejscowości S. Skarżąca domagała się ustalenia warunków zabudowy dla budowy budynku mieszkalnego jednorodzinnego. Wójt odmówił, wskazując na niespełnienie wymogów art. 61 ust. 1 pkt 1 i 4 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (u.p.z.p.), w szczególności na konieczność uzyskania zgody na zmianę przeznaczenia gruntu rolnego klasy RIIlb na cele nierolnicze. Kluczowe dla sprawy było postanowienie Starosty Gdańskiego z dnia 8 listopada 2023 r. odmawiające uzgodnienia projektu decyzji Wójta, wydane na podstawie art. 53 ust. 4 u.p.z.p. Starosta uznał, że w związku ze zmianą przepisów od 24 września 2023 r. (nowelizacja u.p.z.p. i ustawy o ochronie gruntów rolnych i leśnych), działka nie spełnia warunków do zwolnienia z obowiązku uzyskania zgody ministra na zmianę przeznaczenia gruntu, ponieważ nie jest położona na obszarze uzupełnienia zabudowy. Sąd podkreślił, że odmowa uzgodnienia przez Starostę jest wiążąca dla organu prowadzącego postępowanie w sprawie warunków zabudowy i nie może być przez niego weryfikowana. Sąd wyjaśnił również, że nowe przepisy dotyczące obszaru uzupełnienia zabudowy (art. 61 ust. 1 pkt 1a u.p.z.p.) nie miały zastosowania w tej sprawie ze względu na przepisy przejściowe ustawy nowelizującej, która stanowiła, że do spraw wszczętych po 24 września 2023 r., ale przed utratą mocy studium, stosuje się przepisy dotychczasowe w zakresie art. 61 ust. 1 pkt 1, 2, 3 i 5a, a nie stosuje się pkt 1a i ust. 1a. Sąd przyznał skarżącej rację co do braku przepisów przejściowych dla zmiany art. 7 ust. 2a ustawy o ochronie gruntów rolnych i leśnych, jednakże podkreślił, że orzeka wyłącznie na podstawie obowiązującego prawa. Wobec braku uzgodnienia ze Starostą, organy były zobowiązane odmówić ustalenia warunków zabudowy.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja przepisów przejściowych ustawy nowelizującej u.p.z.p. oraz wiążący charakter postanowień uzgodnieniowych w postępowaniu o warunki zabudowy, zwłaszcza w kontekście ochrony gruntów rolnych.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy spraw wszczętych po 24.09.2023 r. i przed utratą mocy studium, a także sytuacji, gdy wymagane jest uzgodnienie z organami ochrony gruntów rolnych.

Zagadnienia prawne (3)

Czy odmowa uzgodnienia projektu decyzji o warunkach zabudowy przez Starostę, jako organ właściwy w sprawach ochrony gruntów rolnych, jest wiążąca dla organu wydającego decyzję o warunkach zabudowy?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, odmowa uzgodnienia przez Starostę jest wiążąca dla organu prowadzącego postępowanie w sprawie warunków zabudowy i nie może być przez ten organ samodzielnie weryfikowana.

Uzasadnienie

Postępowanie uzgodnieniowe ma charakter akcesoryjny, ale jego wynik jest wiążący. Dopóki postanowienie uzgodnieniowe nie zostanie wyeliminowane z obrotu prawnego, wiąże organ prowadzący postępowanie główne.

Czy w sprawie o ustalenie warunków zabudowy wszczętej po 24 września 2023 r. stosuje się nowe przepisy dotyczące obowiązku położenia terenu na obszarze uzupełnienia zabudowy (art. 61 ust. 1 pkt 1a u.p.z.p.)?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, w sprawach wszczętych po 24 września 2023 r. i przed utratą mocy studium, stosuje się przepisy dotychczasowe w zakresie art. 61 ust. 1 pkt 1, 2, 3 i 5a u.p.z.p., a nie stosuje się art. 61 ust. 1 pkt 1a i ust. 1a.

Uzasadnienie

Przepisy przejściowe ustawy nowelizującej (art. 59 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 2023 r.) wyłączają stosowanie nowych regulacji dotyczących obszaru uzupełnienia zabudowy w określonych sytuacjach.

Czy brak przepisów przejściowych dla zmiany art. 7 ust. 2a ustawy o ochronie gruntów rolnych i leśnych, w przeciwieństwie do przepisów przejściowych dla art. 61 ust. 1 pkt 1a u.p.z.p., narusza konstytucyjne prawo własności?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Sąd nie może orzekać wbrew obowiązującym przepisom prawa rangi ustawowej, nawet jeśli skarżąca podnosi zarzuty naruszenia Konstytucji RP.

Uzasadnienie

Kryterium orzekania sądów administracyjnych jest wyłącznie legalność, czyli zgodność z przepisami powszechnie obowiązującego prawa.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Oddalono skargę
Oddalono skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Gdańsku, która utrzymała w mocy decyzję Wójta Gminy Trąbki Wielkie o odmowie ustalenia warunków zabudowy.

Przepisy (7)

Główne

u.p.z.p. art. 61 § 1

Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym

Wydanie decyzji o warunkach zabudowy jest możliwe tylko przy łącznym spełnieniu określonych warunków, w tym dotyczących dostępu do drogi publicznej, uzbrojenia, zgodności z przepisami odrębnymi, a od 24.09.2023 r. także położenia na obszarze uzupełnienia zabudowy (choć w tej sprawie przepis ten nie miał zastosowania ze względu na przepisy przejściowe).

u.p.z.p. art. 61 § 1

Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym

Warunek dotyczący kontynuacji funkcji zabudowy sąsiedniej byłby spełniony, jednak nie jest to wystarczające do wydania pozytywnej decyzji.

u.p.z.p. art. 61 § 1

Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym

Warunek dotyczący wymogu uzyskania zgody na zmianę przeznaczenia gruntów rolnych na cele nierolnicze i nieleśne nie został spełniony, co skutkowało odmową ustalenia warunków zabudowy.

u.o.g.r. art. 7 § 2a

Ustawa o ochronie gruntów rolnych i leśnych

Przepis w brzmieniu obowiązującym do 23.09.2023 r. zwalniał z obowiązku uzyskania zgody ministra na zmianę przeznaczenia gruntów rolnych klas I-III na cele nierolnicze, jeśli spełnione były określone warunki (m.in. położenie w obszarze zwartej zabudowy, bliskość drogi publicznej i działki budowlanej, powierzchnia do 0,5 ha). Po 24.09.2023 r. przepis ten został zmieniony i zwalnia z obowiązku uzyskania zgody tylko dla gruntów położonych na obszarze uzupełnienia zabudowy.

Pomocnicze

u.p.z.p. art. 53 § 4

Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym

Decyzje w sprawach ustalenia warunków zabudowy wydaje się po uzgodnieniu z organami właściwymi w sprawach ochrony gruntów rolnych i leśnych.

Ustawa z dnia 7 lipca 2023 r. o zmianie ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym oraz niektórych innych ustaw art. 59 § 2

Przepis przejściowy określający, że do spraw dotyczących ustalenia warunków zabudowy wszczętych po 24.09.2023 r. stosuje się przepisy dotychczasowe w zakresie art. 61 ust. 1 pkt 1, 2, 3 i 5a u.p.z.p., a nie stosuje się art. 61 ust. 1 pkt 1a i ust. 1a.

k.p.a. art. 106

Kodeks postępowania administracyjnego

Tryb dokonywania uzgodnień między organami.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Odmowa uzgodnienia projektu decyzji przez Starostę Gdańskiego jest wiążąca dla organu wydającego decyzję o warunkach zabudowy. • W sprawie nie miały zastosowania nowe przepisy dotyczące obszaru uzupełnienia zabudowy ze względu na przepisy przejściowe ustawy nowelizującej.

Odrzucone argumenty

Naruszenie prawa materialnego (art. 61 ust. 1 u.p.z.p.) poprzez brak analizy warunku położenia terenu na obszarze uzupełnienia zabudowy (argument odparty przez sąd ze względu na przepisy przejściowe). • Naruszenie przepisów prawa procesowego (art. 7 i 77 § 1 k.p.a.) poprzez niepodjęcie wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy. • Naruszenie przepisów prawa procesowego (art. 35 k.p.a.) poprzez podjęcie decyzji po upływie terminu. • Naruszenie prawa własności wynikające z braku przepisów przejściowych dla zmiany art. 7 ust. 2a u.o.g.r.

Godne uwagi sformułowania

organ związany jest orzeczeniem organu uzgadniającego • postanowienie uzgodnieniowe jest wiążące dla organu prowadzącego postępowanie główne i nie może być przez ten organ samodzielnie weryfikowany • decyzja w sprawie warunków zabudowy nie jest decyzją uznaniową • sąd ma prawo i obowiązek dokonania oceny zgodności z prawem zaskarżonego aktu administracyjnego, nawet wówczas, gdy dany zarzut nie został w skardze podniesiony • Konstytucja RP nie może stanowić podstawy do orzekania przez tutejszy Sąd wbrew obowiązującym przepisom prawa rangi ustawowej

Skład orzekający

Krzysztof Kaszubowski

przewodniczący

Dariusz Kurkiewicz

sprawozdawca

Jakub Chojnacki

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów przejściowych ustawy nowelizującej u.p.z.p. oraz wiążący charakter postanowień uzgodnieniowych w postępowaniu o warunki zabudowy, zwłaszcza w kontekście ochrony gruntów rolnych."

Ograniczenia: Dotyczy spraw wszczętych po 24.09.2023 r. i przed utratą mocy studium, a także sytuacji, gdy wymagane jest uzgodnienie z organami ochrony gruntów rolnych.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy ważnej zmiany w prawie planistycznym, która wpłynęła na możliwość zabudowy gruntów rolnych, a także pokazuje znaczenie procedury uzgodnieniowej. Pokazuje konflikt między potrzebami inwestorów a ochroną gruntów rolnych.

Nowe przepisy zablokowały budowę domu na działce rolnej – sąd wyjaśnia, dlaczego.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst