II SA/Gd 718/23 - Wyrok WSA w Gdańsku Data orzeczenia 2024-01-31 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2023-08-25 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku Sędziowie Jolanta Górska Katarzyna Krzysztofowicz /przewodniczący/ Marek Kraus /sprawozdawca/ Symbol z opisem 6329 Inne o symbolu podstawowym 632 Hasła tematyczne Pomoc społeczna Skarżony organ Samorządowe Kolegium Odwoławcze Treść wyniku Uchylono decyzję II i I instancji Powołane przepisy Dz.U. 2023 poz 390 art. 17 ust. 1 Ustawa z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (t. j.) Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Katarzyna Krzysztofowicz, Sędziowie Sędzia WSA Jolanta Górska, Sędzia WSA Marek Kraus (spr.), , po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 31 stycznia 2024 r. sprawy ze skargi W. G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Słupsku z dnia 18 maja 2023 r. nr SKO.421.256.2023 w przedmiocie świadczenia pielęgnacyjnego 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Burmistrza Miasta Lęborka z dnia 20 lutego 2023 r. nr MOPS.SSR.4702.1.000809.2023, 2. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Słupsku na rzecz skarżącej W. G. kwotę 480 zł (słownie: czterysta osiemdziesiąt złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Uzasadnienie 1. Zaskarżoną decyzją z dnia 18 maja 2023 r. nr SKO.421.256.2023 Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Słupsku (dalej: ,,SKO" "organ drugiej instancji, "organ odwoławczy") działając na podstawie art. 2 ustawy z dnia 12 października 1994 r. o samorządowych kolegiach odwoławczych (tj. Dz. U. z 2018 r., poz. 570), art. 127 § 2 w zw. z art. 17 pkt 1 oraz art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2023 r., poz. 775, dalej: "k.p.a.") i art. 17 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (Dz. U. z 2023 r., poz. 390, dalej: u.ś.r.) utrzymał w mocy decyzję Zastępcy Kierownika Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w Lęborku, działającego z upoważnienia Burmistrza Miasta Lęborka z dnia 20 lutego 2023 r. nr MOPS.SSR.4702.1.000809.2023 (dalej: organ pierwszej instancji) o odmowie przyznania prawa do świadczenia pielęgnacyjnego z tytułu niepodejmowania lub rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w związku z koniecznością opieki nad osobą niepełnosprawną. 2. Zaskarżona decyzja zapadła na tle następującego stanu faktycznego i prawnego sprawy: 2.1 W. G. (dalej: "Wnioskodawczyni", "Strona", "Skarżąca") złożyła za pośrednictwem profesjonalnego pełnomocnika – adwokata w dniu 5 stycznia 2023 r. do Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w Lęborku wniosek o ustalenie prawa do świadczenia pielęgnacyjnego w związku z opieką nad niepełnosprawnym w stopniu znacznym mężem – G. G. Ze zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego wynika, że mąż Skarżącej, G. G. legitymuje się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności nr [..] z dnia 4 października 2022 r. wydanym przez Powiatowy Zespół ds. Orzekania o Niepełnosprawności w Lęborku. Orzeczenie zostało wydane na czas określony tj. do 31 października 2027 r. Z jego treści wynika, że nie da się ustalić, od kiedy istnieje u Ww. niepełnosprawność, zaś ustalony stopień niepełnosprawności datuje się od 10 lipca 2019 r. W toku postępowania, w tym na podstawie złożonych przez Skarżącą oświadczeń, organ pierwszej instancji ustalił, że pozostaje ona z podopiecznym w związku małżeńskim od 12 listopada 2021 r. Wspólnie zamieszkują w Lęborku przy ul. K. [...]. Wychowują dwoje dzieci z wcześniejszego związku Strony tj.: M. W. – lat 9 i O. W. – lat 7. Do akt dołączono wyrok wydany przez Sąd Okręgowy w Gdańsku II Wydział Cywilny Rodzinny dnia 28 listopada 2019 r. w sprawie o rozwód – sygn. akt II C 608/19. Córka Strony legitymuje się orzeczeniem o niepełnosprawności nr [..] z dnia 26 września 2018 r. ważnym do 30 września 2023 r. W sytuacji rodzinnej G. G. ustalono, że rodzice podopiecznego nie żyją. Strona postępowania nie pracuje. Ostatni jej okres zatrudnienia obejmował zatrudnienie w firmie H. Sp. z o.o. od 17 października 2019 r. do 22 maja 2020 r. Wnioskodawczyni oświadczyła, że pogarszający się stan zdrowia męża spowodował konieczność sprawowania nad nim stałej opieki, w związku z czym nie może podjąć pracy zarobkowej nawet w najmniejszym jego wymiarze czasu. Strona podała też, że nie posiada prawa do zasiłku dla bezrobotnych. Legitymuje się orzeczeniem o umiarkowanym stopniu niepełnosprawności Nr [...] z dnia 12 września 2001 r. wydanym przez Powiatowy Zespół Orzekania o Niepełnosprawności w Wejherowie. Orzeczony stopień niepełnosprawności ma charakter trwały a orzeczenie wydano na stałe. Do sprawy przedłożone zostało też zaświadczenie lekarskie Specjalisty Medycyny Rodzinnej – R. J. z 31 stycznia 2023 r. o braku przeciwskazań do sprawowania opieki nad mężem. Ponadto ustalono, że Strona ma przyznane prawo do renty socjalnej wypłacanej przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych. Stronę poinformowano o zasadach przyznania świadczenia pielęgnacyjnego, jak również o negatywnych przesłankach do jego przyznania. W dniu 6 lutego 2023 r. wpłynęła nadesłana za pośrednictwem pełnomocnika Strony informacja odnośnie podjętej decyzji w sprawie prawa do renty socjalnej. Podano w niej, że Strona "(...) gotowa jest do zawieszenia renty socjalnej jedynie w przypadku, gdy organy zapewnią szybkie przejście z systemu świadczeń emerytalno – rentowych do systemu świadczeń rodzinnych. Informacja o możliwości zawieszenia renty socjalnej winna być udzielona stronie tylko wówczas, gdy postępowanie z wniosku o przyznanie świadczenia pielęgnacyjnego wykaże, że zachodzą przesłanki umożliwiające uwzględnienie wniosku i jedyną przeszkodą jest pobieranie renty socjalnej". Ponadto ustalono, że Wnioskodawczyni nie ma ustalonego prawa do specjalnego zasiłku opiekuńczego, świadczenia pielęgnacyjnego lub zasiłku dla opiekuna, o którym mowa w ustawie z dnia 4 kwietnia 2014 r. o ustaleniu i wypłacie zasiłków dla opiekunów. W sprawie, w dniu 23 stycznia 2023 r. przeprowadzono wywiad środowiskowy z którego wynika, że małżonek Strony ma 48 lat, choruje na schorzenia kręgosłupa i cukrzycę. Wymaga stałej pomocy w samodzielnej egzystencji. Z powodu cukrzycy wymaga mierzenia poziomu cukru kilka razy dziennie, wymaga specjalistycznej diety. Wnioskodawczyni robi zakupy, przygotowuje 5 razy dziennie posiłki, nadzoruje mierzenie poziomu cukru. Podopieczny ma problemy z poruszaniem się, używa kuli, wymaga asysty przy poruszaniu się w obrębie domu (wchodzenie i schodzenie po schodach). Pozostaje pod opieką lekarzy tj: diabetologa, neurologa, ortopedy, chirurga. Wymaga rehabilitacji, ma skierowanie na operację kręgosłupa. Są sytuacje, że chory leży w łóżku przez 2 tygodnie, nie może wstać, wówczas wymaga stałej pielęgnacji, jest karmiony, myty, nie jest w stanie wykonywać żadnych czynności samoobsługowych, wówczas nie może korzystać z toalety, ma podawany basen. Małżonek wspierany jest przez żonę w sposób ciągły i systematyczny przez całą dobę. Podczas wywiadu nie odnotowano zastrzeżeń co do sprawowanej opieki. Zawiadomieniem z dnia 8 lutego 2023 r. organ pierwszej instancji poinformował pełnomocnika Strony o możliwości wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów w sprawie. 2.3 Decyzją z dnia 20 lutego 2023 r. organ odmówił przyznania Skarżącej wnioskowanego świadczenia. Jego zdaniem w sprawie, pomimo bezspornego faktu sprawowania opieki zaistniały przesłanki negatywne. Opierając się na treści art. 17 ust. 1 ustawy o świadczeniach rodzinnych oraz podając okres ostatniego zatrudnienia Strony organ wskazał, iż przypadło ono na czas, kiedy Państwo G. nie byli małżeństwem, w związku z czym nie została spełniona przesłanka rezygnacji z pracy ze względu na stan zdrowia podopiecznego. Związek małżeński bowiem zawarty został 12 listopada 2021 r. Zwrócono uwagę, że zgodnie też z art. 17 ust. 5 pkt 1 lit a ww. ustawy, świadczenie pielęgnacyjne nie przysługuje, jeżeli osoba sprawująca opieką ma ustalone m. in. prawo do renty socjalnej. Następnie, wskazując na art. 17 ust. 5 pkt 2 lit a ustawy, organ podał, że świadczenie pielęgnacyjne nie przysługuje, gdy osoba wymagająca opieki pozostaje w związku małżeńskim. Organ wyjaśnił, że w takim przypadku ustawodawca przewidział inne świadczenie tj. specjalny zasiłek opiekuńczy. Jeżeli ustawodawca w tym samym akcie prawnym odmiennie reguluje przesłanki przyznania podobnych świadczeń to niemożliwym jest przyjęcie, że interpretacja prawa takiego świadczenia może być taka sama. W tym kontekście podkreślono, że decyzja przyznająca specjalny zasiłek opiekuńczy zamiast świadczenia pielęgnacyjnego nie ma charakteru uznaniowego. Jako ostatnią na tle sprawy spełnioną przesłankę negatywną wskazano, że orzeczenie podopiecznego o niepełnosprawności nie umieszcza go w przedziale wiekowym zakreślonym art. 17 ust 1b ustawy o świadczeniach rodzinnych. Wprawdzie Trybunał Konstytucyjny wyrokiem z dnia 21 października 2014 r. o sygn. akt K 38/13 orzekł, że art. 17 ust. 1b ustawy w zakresie, w jakim różnicuje prawo do świadczenia pielęgnacyjnego osób sprawujących opiekę nad osobą niepełnosprawną po ukończeniu przez nią wieku określonego w tym przepisie ze względu na moment powstania niepełnosprawności jest niezgodny z art. 32 ust. 1 Konstytucji RP. W uzasadnieniu Trybunał stwierdził jednak, że wyrok ten nie oznacza usunięcia kryterium daty powstania niepełnosprawności z ustawy. Nie kieruje także nowego prawa do żądania świadczenia przez opiekunów dorosłych osób niepełnosprawnych, jeżeli niepełnosprawność ich podopiecznych powstała już po okresie dzieciństwa. W związku z tym art. 17 ust. 1b ustawy o świadczeniach rodzinnych jest w dalszym ciągu wiążący również w rozpatrywanej sprawie. Niezależnie od indywidualnych rozstrzygnięć sądów administracyjnych, przepisy ustawy o świadczeniach rodzinnych nie zawierają żadnych wyjątków pozwalających na wyłączenie stosowania powyższego zapisu np. w sytuacji, gdy osoba niepełnosprawna nie posiada wspomnianego zapisu w orzeczeniu o stopniu niepełnosprawności, jak również posiadanie prawa przez osobę sprawującą opiekę prawa do renty socjalnej, czy fakt pozostawania osoby niepełnosprawnej w związku małżeńskim. 3. Na skutek wniesionego odwołania decyzją z 18 maja 2023 r. nr SKO.421.256.2023, Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Słupsku utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję organu pierwszej instancji. Organ odwoławczy nie podzielił stanowiska organu co do zaistnienia negatywnej przesłanki, wynikającej z art. 17 ust. 1b ustawy o świadczeniach rodzinnych. Nie zgodził się również z uznaniem za przesłankę negatywną w przyznaniu żądanego świadczenia przesłanki określonej w art. 17 ust. 5 pkt 2 lit a ustawy, który stanowi, że świadczenie pielęgnacyjne nie przysługuje, jeżeli osoba wymagająca opieki pozostaje w związku z małżeńskim, chyba, że współmałżonek legitymuje się przeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności. SKO podało, iż w jego ocenie regulacja ta znajduje zastosowanie, gdy o świadczenie ubiega się inna osoba niż współmałżonek, na której ciąży obowiązek alimentacyjny. Ustawodawca właśnie sankcjonuje wartość wynikającą z małżeństwa, zgodnie z którą obowiązek małżonka w opiece i pielęgnacji względem niepełnosprawnego współmałżonka wyprzedza obowiązek innych osób zobowiązanych do alimentacji niepełnosprawnego, chyba, że współmałżonek chorego sam nie jest w stanie zrealizować swego obowiązku opieki i pielęgnacji, ponieważ legitymuje się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności, co oznacza, że sam wymaga pomocy i opieki ze strony osób trzecich. W tym zakresie organ odwoławczy powołał wyroki sądów administracyjnych. W dalszej ocenie, organ odwoławczy stwierdził, iż bezspornym jest, że małżonek Strony ze względu na stan swojego zdrowia wymaga całodobowej opieki osoby drugiej. Nie jest też kwestionowany fakt sprawowania opieki przez Wnioskodawczynię i wykonywanych przez nią czynności w ramach opieki. Z odczytanych przez organ ten ustaleń wynika, że nie jest ona w stanie podjąć pracy zarobkowej z uwagi na konieczność sprawowania długotrwałej opieki nad mężem. Pomimo posiadania własnego orzeczenia o umiarkowanym stopniu niepełnosprawności wydanego na stałe, może sprawować opiekę nad mężem co wynika z zaświadczenia lekarskiego z dnia 31 stycznia 2023 r. Poza tym, z dokonanych ustaleń wynika, że jest ona jedyną osobą która może zapewnić opiekę mężowi. W treści uzasadnienia decyzji podano także, że jak wskazuje na to materiał dowodowy, Skarżąca jest uprawniona do renty socjalnej – zaświadczenie ZUS nr [...] z 20 stycznia 2023 r. W aktach znajduje się odpowiedź pełnomocnika z dnia 2 lutego 2023 r. wyrażająca stanowisko w sprawie zawieszenia renty socjalnej. Organ wskazał, że reprezentowana przez adwokata Skarżąca nie zawiesiła prawa do pobierania renty socjalnej. Następnie stwierdzając, że jest ona uprawniona do renty socjalnej (błędnie wskazując na emeryturę) przy zacytowaniu treści art. 17 ust. 5 pkt 1 lit a ustawy o świadczeniach rodzinnych SKO oceniło, że okoliczność ta wyklucza możliwość przyznania świadczenia pielęgnacyjnego w sytuacji posiadania przez opiekuna wnioskowanego prawa. 4. Skarżąca reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika złożyła skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku, wnosząc o jej uchylenie oraz uchylenie decyzji organu pierwszej instancji i zasądzenia od organu zwrotu kosztów procesu w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. Zaskarżonej decyzji zarzucono: 1) Naruszenie prawa materialnego mającego istotny wpływ na wydanie przedmiotowej decyzji tj. art. 17 ust. 5 lit. b u.ś.r., poprzez uznanie, że fakt pobierania przez Skarżącą renty jest negatywną przesłanką przyznania świadczenia, w sytuacji gdy nie została ona poinformowana o konieczności rezygnacji z tego prawa w ten sposób, że okoliczność pobierania renty jest jedyną przesłanką negatywną do przyznania prawa do świadczenia pielęgnacyjnego. 2) Naruszenie przepisów postepowania, które ma istotny wpływ na wynika sprawy tj. art. 9 i art. 79a k.p.a poprzez nieudzielenie Stronie informacji, że pobieranie przez Skarżącą renty jest jedyną przesłanką uniemożliwiającą przyznanie prawa do świadczenia pielęgnacyjnego. 5. W odpowiedzi na skargę, Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Słupsku wniosło o jej oddalenie, podtrzymując jednocześnie stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny, zważył co następuje: 6.1. Skarga zasługuje na uwzględnienie. 6.2. Na wstępie rozważań należy wskazać, że zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2022 r. poz. 2492 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Z kolei przepis art. 3 § 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz.U. z 2023 r. poz. 1634 ze zm., dalej jako "p.p.s.a."), stanowi, że kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na decyzje administracyjne. W wyniku takiej kontroli decyzja może zostać uchylona w razie stwierdzenia, że naruszono przepisy prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy lub doszło do takiego naruszenia przepisów prawa procesowego, które mogłoby w istotny sposób wpłynąć na wynik sprawy, ewentualnie w razie wystąpienia okoliczności mogących być podstawą wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a, b i c p.p.s.a.). Stosownie z kolei do art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd wydaje rozstrzygnięcie w granicach danej sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, natomiast zgodnie z art. 135 p.p.s.a. sąd stosuje przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia. Na wstępie wyjaśnienia wymaga, że niniejsza skarga została rozpoznana przez Sąd na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym. Zgodnie z art. 119 pkt 2 p.p.s.a., sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli strona zgłosi wniosek o skierowanie sprawy do rozpoznania w trybie uproszczonym, a żadna z pozostałych stron w terminie czternastu dni od zawiadomienia o złożeniu wniosku nie zażądała przeprowadzenia rozprawy. W niniejszej sprawie spełnione zostały przesłanki, o których mowa w art. 119 pkt 2 p.p.s.a. wskutek złożonego przez pełnomocnika Skarżącej wniosku w tym zakresie. 6.3. Dokonując kontroli zaskarżonego rozstrzygnięcia w pierwszej kolejności należy wskazać na podstawę materialnoprawną wydanych decyzji. Zgodnie z art. 17 ust. 1 u.ś.r. ( w brzmieniu obowiązującym w dacie wydania decyzji ), świadczenie pielęgnacyjne z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej przysługuje: 1) matce albo ojcu, 2) opiekunowi faktycznemu dziecka, 3) osobie będącej rodziną zastępczą spokrewnioną w rozumieniu ustawy z dnia 9 czerwca 2011 r. o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej, 4) innym osobom, na których zgodnie z przepisami ustawy z dnia 25 lutego 1964 r. – Kodeks rodzinny i opiekuńczy ciąży obowiązek alimentacyjny, z wyjątkiem osób o znacznym stopniu niepełnosprawności – jeżeli nie podejmują lub rezygnują z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w celu sprawowania opieki nad osobą legitymującą się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności albo orzeczeniem o niepełnosprawności łącznie ze wskazaniami: konieczności stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innej osoby w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji oraz konieczności stałego współudziału na co dzień opiekuna dziecka w procesie jego leczenia, rehabilitacji i edukacji. Osobom, o których mowa w ust. 1 pkt 4, innym niż spokrewnione w pierwszym stopniu z osobą wymagającą opieki, przysługuje świadczenie pielęgnacyjne, w przypadku gdy spełnione są łącznie następujące warunki: 1) rodzice osoby wymagającej opieki nie żyją, zostali pozbawieni praw rodzicielskich, są małoletni lub legitymują się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności; 2) nie ma innych osób spokrewnionych w pierwszym stopniu, są małoletnie lub legitymują się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności; 3) nie ma osób, o których mowa w ust. 1 pkt 2 i 3, lub legitymują się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności (art. 17 ust. 1a u.s.r.) Stosownie do art. 17 ust. 1b u.ś.r., świadczenie pielęgnacyjne przysługuje, jeżeli niepełnosprawność osoby wymagającej opieki powstała: 1) nie później niż do ukończenia 18. roku życia lub 2) w trakcie nauki w szkole lub w szkole wyższej, jednak nie później niż do ukończenia 25. roku życia. Natomiast zgodnie z art. 17 ust. 5 pkt 1 lit. a u.ś.r. świadczenie pielęgnacyjne nie przysługuje, jeżeli osoba sprawująca opiekę ma ustalone m.in. prawo do renty socjalnej. W niniejszej sprawie bezspornym pozostaje, że małżonek Skarżącej – G. G. legitymuje się orzeczeniem Powiatowego Zespołu ds. Orzekania o Niepełnosprawności w Lęborku z dnia 4 października 2022 r. nr [...] o znacznym stopniu niepełnosprawności, które zostało wydane na czas określony – tj. do dnia 31 października 2027 r., ze wskazaniem, że nie da się ustalić od kiedy niepełnosprawność istnieje, ustalony zaś stopień niepełnosprawności datuje się od 10 lipca 2019 r. Orzekające w sprawie organy nie kwestionowały też, że ze względu na stan zdrowia wymaga on całodobowej opieki osoby drugiej. Nie jest również kwestionowany fakt sprawowania przez Skarżącą opieki nad chorym i wykonywanych w jej ramach czynności. Organ pierwszej instancji w wydanej decyzji wskazał na cztery przyczyny odmowy przyznania świadczenia pielęgnacyjnego, mianowicie że rezygnacja z zatrudnienia nastąpiła w okresie, przed zawarciem związku małżeńskiego. Skarżącej przysługuje prawo do renty socjalnej, co czyni podaną okoliczność przesłanką negatywną wynikającą z art. 17 ust. 5 pkt 1 lit a u.ś.r. Jako kolejną okoliczność powodującą odmowę przyznania rzeczonego świadczenia wskazano na przepis art. 17 ust. 5 pkt 2 lit a, gdzie jak organ pierwszej instancji podał, świadczenie takie nie przysługuje, jeżeli osoba wymagająca opieki pozostaje w związku małżeńskim. Za ostatnią przyczynę odmowną organ pierwszej instancji wskazał okoliczność powstania u podopiecznego, niepełnosprawności w wieku dorosłym, co w ocenie tego organu nie wpisuje się w przedział wiekowy zakreślony art. 17 ust. 1b u.s.r. Organ drugiej instancji, po rozpatrzeniu wniesionego odwołania od decyzji stwierdził, że nie zgadza się z dwoma ostatnimi z zaprezentowanych wyżej stanowisk organu pierwszej instancji, wskazując na ugruntowane w tym zakresie orzecznictwo sądowoadministracyjne. Zaaprobował natomiast okoliczność odmowy przyznania Skarżącej świadczenia pielęgnacyjnego z uwagi na posiadania przez stronę prawa do renty socjalnej, co wynika z zaświadczenia ZUS nr [...] z 20 stycznia 2023 r. W zakresie tym organ odwoławczy wskazał, iż reprezentowana przez pełnomocnika Strona nie zawiesiła prawa do pobierania renty. Odnosząc się w pierwszej kolejności do zapatrywań organu pierwszej instancji co do regulacji zawartej w art. 17 ust. 1b u.ś.r. Sąd zobligowany jest wyjaśnić, że regulacja prawna wskazana w art. 17 ust. 1b u.ś.r., jak zostało to już wcześniej wyartykułowane stanowiła przedmiot oceny Trybunału Konstytucyjnego, który wyrokiem z dnia 21 października 2014 r. (sygn. akt K 38/13; Dz. U. z 2014 r., poz. 1443), orzekł, że art. 17 ust. 1b u.ś.r. w zakresie, w jakim różnicuje prawo do świadczenia pielęgnacyjnego osób sprawujących opiekę nad osobą niepełnosprawną po ukończeniu przez nią wieku określonego w tym przepisie ze względu na moment powstania niepełnosprawności jest niezgodny z art. 32 ust. 1 Konstytucji RP. Skutkiem ww. wyroku jest ustalenie, że w odniesieniu do grupy opiekunów osób, których niepełnosprawność wymagająca opieki powstała później, czyli po ukończeniu 18. roku życia, przedmiotowa przesłanka nabycia prawa do świadczenia pielęgnacyjnego utraciła cechę konstytucyjności. W konsekwencji przysługiwanie prawa do świadczenia pielęgnacyjnego tej grupie osób należy rozpatrywać bez tej przesłanki. Oznacza to, że organy administracji rozstrzygające o prawie do świadczenia pielęgnacyjnego mają obowiązek procedować w oparciu o przepisy ustawy o świadczeniach rodzinnych z wyłączeniem tej części przepisu art. 17 ust. 1b u.ś.r., która z dniem wejścia w życie wyroku Trybunału Konstytucyjnego, to jest w dniu 23 października 2014 r., została ostatecznie uznana za niekonstytucyjną. W związku z powyższym, jak słusznie przyjęło SKO, wynikająca z art. 17 ust. 1b u.ś.r. przesłanka w postaci daty powstania niepełnosprawności osoby pozostającej pod opieką, nie może być podstawą do odmowy wnioskowanego świadczenia. Z tego względu - co należy podkreślić - błędne było w tej mierze stanowisko organu pierwszej instancji, który za jedną z podstaw odmowy przyznania Skarżącej świadczenia pielęgnacyjnego przyjął okoliczność, że skoro, jak wynika z orzeczenia o stopniu niepełnosprawności, daty powstania niepełnosprawności małżonka Skarżącej nie da się ustalić, to stanowi to okoliczność wyłączającą przyznanie prawa do świadczenia pielęgnacyjnego. Podobnie, Sąd aprobuje stanowisko organu odwoławczego, w którym stwierdził, że przeszkody w przyznaniu ww. świadczenia nie może również stanowić pozostawanie osoby wymagającej opieki w związku małżeńskim, co organ pierwszej instancji upatruje w przepisie art. 17 ust. 5 pkt 2 lit a u.ś.r., gdyż z ugruntowanego w tej kwestii orzecznictwa wynika, że małżonek należy do kręgu osób obciążonych obowiązkiem alimentacyjnym. To potwierdza jego uprawnienie do ubiegania się o przyznanie świadczenia pielęgnacyjnego. Obowiązek opieki nad członkiem rodziny wywodzony jest zarówno z obowiązku alimentacyjnego, o którym mowa w art. 128 ustawy z dnia 25 lutego 1964 r. Kodeks rodzinny i opiekuńczy (dalej: k.r.o.), jak i z treści art. 23 i art. 27 k.r.o. Przepis art. 128 k.r.o. stanowi, że obowiązek dostarczania środków utrzymania, a w miarę potrzeby także środków wychowania (obowiązek alimentacyjny) obciąża krewnych w linii prostej (a więc zstępnych i wstępnych) oraz rodzeństwo. Obowiązek alimentacyjny jednego małżonka względem drugiego wynika natomiast z treści przepisów art. 23 i art. 27 k.r.o., i wyprzedza obowiązek alimentacyjny krewnych małżonka. Zgodnie z art. 23 k.r.o. małżonkowie są zobowiązani do wspólnego pożycia, wzajemnej pomocy i współdziałania dla dobra rodziny, a stosownie do treści art. 27 k.r.o., konkretyzującego przepis art. 23, obowiązani są oni, każdy według swych sił oraz swych możliwości zarobkowych i majątkowych, do przyczyniania się do zaspokajania potrzeb rodziny, którą przez swój związek założyli. Zadośćuczynienie temu obowiązkowi może polegać także, w całości lub w części, na osobistych staraniach o wychowanie dzieci i na pracy we wspólnym gospodarstwie domowym. Przepis art. 130 k.r.o. określa, że obowiązek jednego małżonka do dostarczania środków utrzymania drugiemu małżonkowi po rozwiązaniu lub unieważnieniu małżeństwa albo po orzeczeniu separacji wyprzedza obowiązek alimentacyjny krewnych tego małżonka. Skoro w świetle art. 130 k.r.o. małżonek jest pierwszą osobą z kręgu zobowiązanych do alimentacji po ustaniu, unieważnieniu lub orzeczeniu separacji małżeństwa, to tym bardziej jest on pierwszym zobowiązanym do dostarczania środków utrzymania współmałżonkowi w trakcie trwania małżeństwa na podstawie art. 27 i art. 23 k.r.o. (por. wyroki NSA: z 19 lipca 2013 r., I OSK 2401/12; z 13 lutego 2013 r., I OSK 1526/12, dostępne https://orzeczenia.nsa.gov.pl, dalej: CBOSA). Dopiero, gdy oboje małżonkowie są niepełnosprawni w stopniu znacznym, co wyklucza dopełnienie przez nich obowiązku wzajemnej opieki z uwagi na stan zdrowia i niedołężność, wówczas ustawodawca wprowadza wyjątek, zezwalając by świadczenie pielęgnacyjne było przyznane podmiotom, o których mowa w art. 17 ust. 1 i 1a u.ś.r. (art. 17 ust. 5 pkt 2 lit. a u.ś.r.). Oznacza to, że Skarżąca w pierwszej kolejności jest zobowiązana do opieki nad niepełnosprawnym mężem, a więc i uprawniona do uzyskania w związku z tym świadczenia pielęgnacyjnego (w razie, gdy spełnia wszystkie niezbędne warunki w tym zakresie). 6.4. Ponadto organ pierwszej instancji odmawiając przyznania wnioskowanego świadczenia uznał, że przy zestawieniu czasowym ostatniego zatrudnienia Skarżącej i czasu jego zakończenia z okolicznością zawarcia związku małżeńskiego, który nastąpił 12 listopada 2021 r. nie można mówić o rezygnacji z zatrudnienia wywołanej koniecznością sprawowania opieki nad niepełnosprawnym mężem. Natomiast podkreślenia wymaga, że z treści zaskarżonej decyzji nie wynika, że stanowisko to podlegało ocenie organu odwoławczego. W tym względzie zwrócenia uwagi wymaga, że organ pierwszej instancji zawęził rozumienie przesłanki zaprzestania aktywności zawodowej z art. 17 ust. 1 u.ś.r. do samej rezygnacji z zatrudnienia, co nastąpiło na ponad rok przed zawarciem przez Skarżącą związku małżeńskiego z podopiecznym. Tymczasem, podaną przesłankę należy rozpatrywać nie tylko przez pryzmat rezygnacji z zatrudnienia ale i także jego niepodejmowania, czyli powstrzymywania się od zarobkowania (por. wyrok WSA w Szczecinie z dnia 12 marca 2020 r., II SA/Sz 19/20, CBOSA), co organ zupełnie pominął w swoich rozważaniach. Sąd przychyla się do stanowiska wyrażonego przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w wyroku z 22 października 2021 r., IV SA/Po 729/21, w którym orzeczono, że "(...) "niepodejmowanie" zatrudnienia (innej pracy zarobkowej) w rozumieniu art. 17 ust. 1 in fine u.ś.r. - w odróżnieniu od użytego w tym przepisie pojęcia "rezygnacji" z zatrudnienia (innej pracy zarobkowej) – nie jest zdarzeniem, które zachodzi w określonym momencie, lecz stanem trwającym przez jakiś (w praktyce zwykle: dłuższy) czas. Z biegiem tego czasu powody niepodejmowania zatrudnienia mogą się zmieniać – początkowo mogą one wiązać się np. z koniecznością opieki nad małoletnimi dziećmi, albo z własną długotrwałą niedyspozycją zdrowotną, by następnie, z upływem miesięcy lub nawet lat i w związku ze zmianą sytuacji osobisto-rodzinnej, przybrać postać np. konieczności opieki nad coraz bardziej niesprawnymi (czy wręcz niepełnosprawnymi) rodzicami. Dlatego – inaczej niż przy przesłance "rezygnacji z zatrudnienia" – dla oceny istnienia prawnie relewantnego związku pomiędzy (dalszym) "niepodejmowaniem zatrudnienia", a sprawowaniem opieki nad niepełnosprawnym w stopniu znacznym krewnym (...), istotne znaczenie ma nie to, z jakiego powodu zakończył się ostatni okres zatrudnienia (innej pracy zarobkowej) opiekuna i od kiedy nie pozostaje on już w zatrudnieniu, lecz to, z jakiego powodu ów opiekun nadal nie podejmuje zatrudnienia (innej pracy zarobkowej) w czasie sprawowania opieki nad niepełnosprawnym podopiecznym i ubiegania się o świadczenie pielęgnacyjne – czy właśnie w związku ze sprawowaniem tej opieki, czy może z innej przyczyny. Ustawodawca nie określił bowiem, jaki czas może upłynąć (maksymalnie) od "popadnięcia" w stan "niepodejmowania zatrudnienia" do momentu rozpoczęcia opieki nad niepełnosprawnym rodzicem". Z tego powodu istotne dla oceny przesłanki niepodejmowania przez osobę ubiegającą się o świadczenie pielęgnacyjne jest stwierdzenie, czy osoba taka jest zdolna do pracy i czy wyłączną przyczyną niepodejmowania zatrudnienia jest konieczność sprawowania opieki nad bliską osobą niepełnosprawną. W związku z powyższym w ocenie Sądu, w podanych okolicznościach niniejszej sprawy, organ pierwszej instancji wadliwe stwierdził brak spełnienia wskazanej powyżej przesłanki z art. 17 ust. 1 u.ś.r., oceniając jedynie przyczyny rezygnacji z pracy przez stronę, natomiast zupełnie pomijając kwestie związane z niepodejmowaniem przez nią zatrudnienia. Jak wskazano powyżej SKO nie dokonało kontroli stanowiska organu pierwszej instancji w tym zakresie, naruszając tym samym przepis art. 15 k.p.a. zawierający zasadę dwuinstancyjności postępowania, w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy. 6.5. Natomiast jako okoliczność uzasadniającą odmowę przyznania świadczenia, organy obu instancji przyjęły posiadanie przez Skarżącą prawa do renty socjalnej powołując się na art. 17 ust. 5 pkt 1 lit. a u.ś.r. W odniesieniu do tego przepisu Sąd wyjaśnia, iż jego brzmienie może wskazywać na bezwzględne wyeliminowanie z kręgu osób tych, którzy mają prawo do świadczeń wymienionych w tym przepisie. W najnowszym orzecznictwie sądowoadministracyjnym dostrzeżono jednak potrzebę uzupełnienia wyników wykładni językowej przepisu art. 17 ust. 5 pkt 1 lit. a u.ś.r. wynikami wykładni celowościowej i funkcjonalnej. Wprawdzie proces wykładni prawa zaczyna się zawsze od dyrektyw językowych, to jednak nie można się jedynie do nich ograniczać. Zastosowanie bowiem dyrektyw funkcjonalnych i systemowych może prowadzić do odrzucenia rezultatów wykładni językowej (zob. wyroki NSA: z dnia 24 listopada 2022 r., I OSK 227/22; z dnia 18 października 2022 r., I OSK 77/22; z 5 listopada 2021 r., I OSK 1195/21; z dnia 27 maja 2020 r., I OSK 2375/19, CBOSA). Zgodnie z wyrażoną w art. 8 ust. 2 Konstytucji RP zasadą bezpośredniego stosowania jej przepisów rzeczą organów władzy publicznej jest dokonywanie prokonstytucyjnej wykładni art. 17 ust. 5 pkt 1 lit. a u.ś.r., pozwalającej na realizację zasad: równości wobec prawa (art. 32 ust. 1), sprawiedliwości społecznej (art. 2), obowiązku udzielania szczególnej pomocy rodzinom znajdującym się w trudnej sytuacji materialnej i społecznej (art. 71 ust. 1 zdanie drugie) i osobom niepełnosprawnym (art. 69). Obowiązkiem sądu administracyjnego, sprawującego wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę administracji publicznej, jest prokonstytucyjna interpretacja przepisów prawa. Zdaniem Sądu, wykładnia art. 17 ust. 5 pkt 1 lit. a u.ś.r., pozbawiająca w każdym przypadku prawa do świadczenia pielęgnacyjnego osoby, którym przysługuje prawo do świadczenia emerytalnego czy rentowego – w niniejszej sprawie – prawo do renty socjalnej, naruszałaby konstytucyjną zasadę równości, zgodnie z którą wszystkie podmioty prawa (adresaci norm prawnych), charakteryzujące się daną cechą istotną (relewantną) w równym stopniu, mają być traktowane równo, a więc według jednakowej miary, bez różnicowań zarówno dyskryminujących jak i faworyzujących. Odstępstwa od nakazu równego traktowania podmiotów podobnych muszą zawsze znajdować podstawę w odpowiednio przekonujących argumentach. Ustawodawca jest obowiązany precyzyjnie ustalić racjonalne przesłanki, od których uzależni zróżnicowany poziom świadczenia, przyjmując za punkt wyjścia jednakowe traktowanie takich opiekunów. Z treści art. 17 ust. 1 pkt 1 lit. a u.ś.r. w związku z art. 27 ust. 5 u.ś.r. wynika zasada wypłaty jednego świadczenia, wybranego przez osobę uprawnioną w razie zbiegu uprawnień do różnych świadczeń rodzinnych. Taka regulacja, w ujęciu systemowym przemawia za przyznaniem opiekunowi osoby niepełnosprawnej prawa do wyboru świadczenia, także w razie zbiegu prawa do świadczenia pielęgnacyjnego ze świadczeniami spoza systemu świadczeń rodzinnych. Mając na uwadze, że przepisy ustaw o świadczeniach rodzinnych i o rencie socjalnej, nie regulują kwestii możliwości wyboru przez osobę uprawnioną jednego z tych świadczeń oraz uwzględniając dyrektywy interpretacyjne wynikające z konstytucyjnych zasad zasady równości (art. 32 ust. 1 Konstytucji RP), sprawiedliwości społecznej (art. 2 Konstytucji RP), obowiązku Państwa w zakresie udzielania szczególnej pomocy rodzinom znajdującym się w trudnej sytuacji materialnej i społecznej (art. 71 ust. 1 Konstytucji RP) i osobom niepełnosprawnym (art. 69 Konstytucji RP), uznać należy, że osoba, która spełnia warunki do przyznania wyższego świadczenia – świadczenia pielęgnacyjnego i chce je otrzymać, a pobiera rentę socjalną, powinna móc dokonać wyboru jednego z tych świadczeń poprzez rezygnację z pobierania świadczenia niższego. Warto w tym względzie wskazać, że w przypadku otrzymywania renty socjalnej, prawo do tej renty zawiesza się w razie osiągania przychodu z tytułu działalności podlegającej obowiązkowi ubezpieczenia społecznego, na zasadach określonych w art. 104 u.e.r.f.u.s. (art. 10 ust. 1 ustawy o rencie socjalnej). Za działalność podlegającą obowiązkowi ubezpieczenia społecznego, o której mowa w ust. 1, uważa się zatrudnienie, służbę lub inną pracę zarobkową albo prowadzenie pozarolniczej działalności, z uwzględnieniem ust. 3 (art. 104 ust. 2 u.e.r.f.u.s.). Z kolei, organ emerytalno-rentowy wypłacający rentę socjalną wydaje decyzję o wstrzymaniu wypłaty renty socjalnej w razie wystąpienia okoliczności powodujących zawieszenie prawa lub wstrzymanie wypłaty renty socjalnej (art. 12 ust. 4 ustawy o rencie socjalnej). Również art. 15 ust. 1 ustawy o rencie socjalnej w sprawach nieuregulowanych w odniesieniu do wstrzymania wypłaty świadczenia odsyła do odpowiedniego stosowania art. 134 u.e.r.f.u.s. (por. wyrok NSA z 8 lipca 2022 r., I OSK 1749/21; wyrok WSA w Olsztynie z 10 stycznia 2023 r., II SA/Ol 799/22; wyrok WSA w Gliwicach z 20 sierpnia 2021 r., II SA/Gl 530/21, dostępne w CBOSA). Istota ograniczenia prawa do renty socjalnej, wynikająca z art. 17 ust. 5 pkt 1 lit.a u.ś.r., musi być interpretowana jako wiążąca się nie z samym prawem do renty socjalnej, lecz z jego realizacją w postaci wypłaty świadczenia. Skoro zawieszenie prawa do renty socjalnej skutkuje wstrzymaniem jej wypłaty, to uznać należy, że eliminuje się w ten sposób negatywną przesłankę wyłączającą nabycie prawa do świadczenia pielęgnacyjnego. Jednocześnie podkreślenia wymaga, że wyeliminowanie negatywnej przesłanki z art. 17 ust. 5 pkt 1 lit.a u.ś.r., wykluczającej nabycie uprawnienia do świadczenia pielęgnacyjnego, nie przesądza o spełnieniu innych wymaganych przesłanek pozytywnych. W pierwszej kolejności organ powinien zatem ocenić, zgodnie z zasadami oceny dowodów wynikającymi z k.p.a., spełnienie przez stronę przesłanek pozytywnych do uzyskania świadczenia pielęgnacyjnego. Dopiero po ustaleniu, że w sprawie bezwzględnie, łącznie spełnione są wszystkie przesłanki umożliwiające uwzględnienie wniosku, a jedyną przeszkodą w przyznaniu świadczenia jest pobieranie renty socjalnej, organ powinien pouczyć Skarżącą o ww. możliwości dokonania wyboru świadczenia i w konsekwencji o zawieszeniu prawa do renty socjalnej z wstrzymaniem jej wypłaty. Obowiązek informowania stron wynika z art. 9 k.p.a., zgodnie z którym organy administracji publicznej są obowiązane do należytego i wyczerpującego informowania stron o okolicznościach faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie ich praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania administracyjnego. Organy czuwają nad tym, aby strony i inne osoby uczestniczące w postępowaniu nie poniosły szkody z powodu nieznajomości prawa i w tym celu udzielają im niezbędnych wyjaśnień i wskazówek. Nadto, zgodnie z art. 79a k.p.a. w postępowaniu wszczętym na żądanie strony, informując o możliwości wypowiedzenia się, co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań, organ administracji publicznej jest obowiązany do wskazania przesłanek zależnych od strony, które nie zostały na dzień wysłania informacji spełnione lub wykazane, co może skutkować wydaniem decyzji niezgodnej z żądaniem strony. Celem tego przepisu jest zmobilizowanie organów administracji do wnikliwego badania merytorycznej treści żądań strony na wszystkich etapach postępowania wszczynanego na żądanie strony i zapobieganie sytuacjom, w których strona dysponuje dodatkowymi dowodami na okoliczności istotne dla wykazania zasadności jej żądania albo może je łatwo uzyskać, a z powodu braku odpowiedniej wiedzy o potrzebnych dowodach, bądź o sposobie oceny wcześniej przedstawionych dowodów – nie korzysta z takiej możliwości. Natomiast z akt niniejszej sprawy wynika, że strona została poinformowana o zasadach przyznania świadczenia pielęgnacyjnego, jak również o negatywnych przesłankach do jego przyznania. Z kolei, po nadesłaniu przez pełnomocnika Strony w dniu 6 lutego 2023 r. pisma wyrażającego gotowość do zawieszenia renty socjalnej w przypadku, gdy organy zapewnią przejście z systemu świadczeń emerytalno – rentowych na system świadczeń rodzinnych i braku dalszej odpowiedzi organu w tym zakresie, Strona nie mogła zatem mieć przeświadczenia, że jedyną przeszkodą do przyznania świadczenia pielęgnacyjnego jest pobieranie przez nią renty socjalnej i że powinna chcąc dokonać wyboru świadczenia korzystniejszego wystąpić do ZUS o zawieszenie ww. prawa z wstrzymaniem jego wypłaty. W tym miejscu podkreślenia wymaga, że wystosowanie do strony informacji powinno być poprzedzone wyrażeniem oceny organu w stosunku do zgromadzonego w myśl art. 7, art. 77 § 1 k.p.a materiału dowodowego zanim przystąpi do sporządzania decyzji, co nie miało miejsce w sprawie. Biorąc pod uwagę powyższe okoliczności, Sąd orzekający w sprawie stwierdził, że organ pierwszej instancji dokonał niewłaściwej wykładni art. 17 ust. 1 u.ś.r., co skutkowało wadliwym zbadaniem, czy po stronie Skarżącej zaistniała przesłanka niepodejmowania zatrudnienia w związku z koniecznością sprawowania przez nią opieki nad niepełnosprawnym mężem, a co nie zostało poddane kontroli organu odwoławczego. Natomiast organ odwoławczy naruszył art. 17 ust. 5 pkt 1 lit. a ustawy, bowiem przedwcześnie uznał ( bez prawidłowej oceny spełnienia wszystkich przesłanek przyznania wnioskowanego świadczenia) zasadność odmowy przyznania Skarżącej wnioskowanego świadczenia, wyłącznie z uwagi na pobieranie przez nią renty socjalnej. 6.6. Rozpoznając ponownie sprawę, organ rozpatrujący sprawę na podstawie art. 153 p.p.s.a. zastosuje się do oceny prawnej, wyrażonej w uzasadnieniu niniejszego wyroku i biorąc pod uwagę prawidłową wykładnię art. 17 ust. 1 u.ś.r. w pierwszej kolejności dokona zbadania, czy w okolicznościach faktycznych sprawy Skarżąca spełnia przesłankę niepodejmowania zatrudnienia w związku z koniecznością sprawowania ciągłej i długotrwałej opieki nad niepełnosprawnym w stopniu znacznym mężem i czy niewykonywanie przez nią zatrudnienia w rozumieniu art. 3 pkt 22 u.ś.r. spowodowane jest tym, że nie może ona pracować z względów pozostających po jej stronie, czy tym, że nie podejmuje zatrudnienia jedynie z uwagi na konieczność realizacji opieki nad mężem. W przypadku natomiast ustalenia, że Skarżąca spełnia wszystkie łącznie przesłanki do przyznania żądanego świadczenia, organ poinformuje ją o sytuacji prawnej w kontekście spełnienia przesłanek do przyznania świadczenia pielęgnacyjnego i możliwości wyboru świadczenia korzystniejszego, do czego niezbędne będzie podjęcie w tym zakresie odpowiednich działań, skutkujących wstrzymaniem wypłaty świadczenia rentowego. 6.7. Mając na uwadze, że decyzje obu organów orzekających zostały wydane z naruszeniem wskazanych wyżej przepisów prawa materialnego oraz przepisów postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy, Sąd działając podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c w zw. z art. 135 p.p.s.a. uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji, o czym orzeczono w punkcie 1. sentencji wyroku. O kosztach postępowania (punkt 2 sentencji wyroku) Sąd orzekł na podstawie art. 200 i art. 205 § 2 p.p.s.a., zasądzając od organu odwoławczego na rzecz Skarżącej 480 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania, na które składa się wynagrodzenie reprezentującego skarżącą adwokata w wysokości 480 zł, ustalone zgodnie z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (Dz.U. z 2023 r. poz. 1964 ze zm.).
Pełny tekst orzeczenia
II SA/GD 718/23
Oryginalna, niezmieniona treść orzeczenia. Jeżeli chcesz przeczytać analizę (zagadnienia prawne, podstawa prawna, argumentacja, rozstrzygnięcie), wróć do strony orzeczenia.