II SA/Gd 401/25
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSkarżący, A. S., właściciel działki nr [...], wniósł skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Gdańsku, która utrzymała w mocy decyzję Prezydenta Miasta Gdańska nakładającą na niego obowiązek przywrócenia poprzedniego sposobu zagospodarowania terenu przez zaprzestanie wykorzystywania go jako placu składowego dla materiałów budowlanych i odpadów. Skarżący podnosił, że zmiana sposobu zagospodarowania nastąpiła przed wejściem w życie ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (u.p.z.p.) i była zgodna z ówczesnymi planami miejscowymi. Wskazywał również na problemy z odzyskaniem nieruchomości od podmiotów trzecich bezprawnie z niej korzystających. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku uchylił obie decyzje, uznając, że organy administracji błędnie zinterpretowały i zastosowały art. 59 ust. 3 u.p.z.p. Sąd podkreślił, że przepis ten nie może być stosowany do zmian zagospodarowania terenu, które nastąpiły przed wejściem w życie u.p.z.p. ani do zmian sprzecznych z planem miejscowym, jeśli nie wynika to wprost z przepisów. Dodatkowo, sąd wskazał na niezastosowanie przez organ odwoławczy nowszego przepisu art. 35a u.p.z.p., który reguluje kwestię zakazu zagospodarowania terenu sprzecznie z planem miejscowym, ale tylko w odniesieniu do zmian dokonanych po jego wejściu w życie. Sąd uznał, że naruszenia te miały wpływ na wynik sprawy.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja przepisów dotyczących zmiany sposobu zagospodarowania terenu, stosowania przepisów przejściowych i nowelizacji ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym.
Orzeczenie dotyczy specyficznej interpretacji przepisów u.p.z.p. i może być mniej bezpośrednio stosowalne w sprawach, gdzie stan faktyczny jest jednoznaczny.
Zagadnienia prawne (4)
Czy art. 59 ust. 3 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym może być stosowany do zmian sposobu zagospodarowania terenu, które nastąpiły przed wejściem w życie tej ustawy?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, przepis art. 59 ust. 3 u.p.z.p. nie może być stosowany do zmian zagospodarowania terenu, które nastąpiły przed wejściem w życie tej ustawy.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że przepis art. 59 ust. 3 u.p.z.p. nie zawiera odesłania do planu miejscowego ani innego przepisu dopuszczającego jego stosowanie do zmian sprzecznych z planem. Stosowanie tego przepisu do zmian sprzed daty wejścia w życie ustawy naruszałoby zasadę niedziałania prawa wstecz oraz zasadę pewności prawa.
Czy art. 59 ust. 3 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym może być stosowany do zmian sposobu zagospodarowania terenu sprzecznych z obowiązującym planem miejscowym?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, przepis art. 59 ust. 3 u.p.z.p. nie reguluje wprost kwestii zmiany sposobu użytkowania terenu sprzecznej z planem miejscowym i nie można go stosować w drodze wykładni rozszerzającej.
Uzasadnienie
Sąd stwierdził, że przepis art. 59 ust. 3 u.p.z.p. jest przepisem szczególnym nakładającym nowe obowiązki i nie można go stosować do spraw nieobjętych jego dyspozycją, w tym do zmian sprzecznych z planem miejscowym, bez wyraźnego przepisu prawnego.
Czy organ odwoławczy powinien zastosować nowo dodany art. 35a ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, organ odwoławczy powinien był zastosować art. 35a u.p.z.p., jednakże sankcja z tego przepisu może być zastosowana jedynie do zmian dokonanych po jego wejściu w życie.
Uzasadnienie
Sąd wskazał, że organ II instancji nie zastosował art. 35a u.p.z.p., który wszedł w życie po wydaniu decyzji organu I instancji. Jednakże, przepis ten może być stosowany tylko do zmian zagospodarowania terenu dokonanych po 24 września 2023 r., a jego zastosowanie do zmian wcześniejszych byłoby sprzeczne z zasadą niedziałania prawa wstecz.
Czy naruszenie art. 10 k.p.a. przez organ I instancji miało wpływ na wynik sprawy, jeśli skarżący aktywnie uczestniczył w postępowaniu odwoławczym?
Odpowiedź sądu
Nie, naruszenie art. 10 k.p.a. przez organ I instancji nie miało wpływu na wynik sprawy, ponieważ skarżący czynnie uczestniczył w postępowaniu odwoławczym.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że mimo potencjalnego naruszenia art. 10 k.p.a. przez organ I instancji, skarżący miał możliwość obrony swoich praw w postępowaniu odwoławczym, co zniwelowało wpływ tego naruszenia na wynik sprawy.
Przepisy (12)
Główne
u.p.z.p. art. 59 § 3
Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym
Przepis nie może być stosowany do zmian zagospodarowania terenu sprzed daty wejścia w życie ustawy ani do zmian sprzecznych z planem miejscowym bez wyraźnego przepisu.
Ustawa z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym art. 59 § 3
Pomocnicze
u.p.z.p. art. 35a
Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym
Dodany po wydaniu decyzji organu I instancji, może być stosowany tylko do zmian zagospodarowania terenu dokonanych po 24 września 2023 r.
k.p.a. art. 10 § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
Naruszenie przepisu nie miało wpływu na wynik sprawy ze względu na aktywny udział strony w postępowaniu odwoławczym.
k.p.a. art. 7
Kodeks postępowania administracyjnego
Organy władzy publicznej mogą działać wyłącznie na podstawie i w granicach prawa.
Konstytucja RP art. 2
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Zasada państwa prawnego, w tym zasada niedziałania prawa wstecz.
Konstytucja RP art. 32 § 1
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Zasada równości wobec prawa.
Ustawa z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym art. 35a
p.u.s.a. art. 1 § 1
Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych
p.p.s.a. art. 3 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 145 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 135
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Argumenty
Skuteczne argumenty
Art. 59 ust. 3 u.p.z.p. nie może być stosowany do zmian zagospodarowania terenu sprzed daty wejścia w życie ustawy. • Art. 59 ust. 3 u.p.z.p. nie może być stosowany do zmian sprzecznych z planem miejscowym bez wyraźnego przepisu. • Organ odwoławczy powinien był zastosować art. 35a u.p.z.p. do zmian dokonanych po jego wejściu w życie.
Odrzucone argumenty
Organy administracji miały prawo stosować art. 59 ust. 3 u.p.z.p. do zmian sprzed wejścia w życie ustawy, opierając się na orzecznictwie NSA. • Zmiana sposobu zagospodarowania terenu nastąpiła po wejściu w życie u.p.z.p. i była niezgodna z planami miejscowymi.
Godne uwagi sformułowania
Organy administracji mogą nakładać na obywateli obowiązki tylko wówczas, gdy kompetencja taka wynika z normy ustawowej. • Nie można dokonywać wykładni rozszerzającej przepisów nakładających na obywateli obowiązki. • Prawo nie działa wstecz (lex retro non agit).
Skład orzekający
Katarzyna Krzysztofowicz
przewodniczący sprawozdawca
Krzysztof Kaszubowski
przewodniczący
Jakub Chojnacki
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących zmiany sposobu zagospodarowania terenu, stosowania przepisów przejściowych i nowelizacji ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej interpretacji przepisów u.p.z.p. i może być mniej bezpośrednio stosowalne w sprawach, gdzie stan faktyczny jest jednoznaczny.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy ważnej kwestii interpretacji przepisów prawa budowlanego i planowania przestrzennego, a także zasad stosowania prawa w czasie, co jest kluczowe dla praktyków.
“Sąd administracyjny: Organy nie mogą nakładać obowiązków na obywateli bez wyraźnej podstawy prawnej.”
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.