II SA/Łd 940/01

Wojewódzki Sąd Administracyjny w ŁodziŁódź2004-02-04
NSAAdministracyjneŚredniawsa
choroba zawodowanarząd ruchukolanołękotkawarunki pracyinspekcja sanitarnapostępowanie administracyjnedowodyopinie lekarskieWSA

Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił decyzje o odmowie uznania schorzeń narządu ruchu za chorobę zawodową z powodu naruszenia przepisów postępowania przez organy sanitarne.

Skarżący B.M. domagał się uznania uszkodzenia łękotki przyśrodkowej lewego kolana za chorobę zawodową, wskazując na trudne warunki pracy. Organy sanitarne odmówiły, powołując się na brak schorzenia w wykazie chorób zawodowych i opinie medyczne. Sąd administracyjny uchylił zaskarżone decyzje, stwierdzając, że organy nie wyjaśniły należycie stanu faktycznego, nie odniosły się do dokumentacji medycznej i nie przeprowadziły rzetelnego dochodzenia epidemiologicznego.

Sprawa dotyczyła skargi B.M. na decyzje organów sanitarnych odmawiające uznania schorzeń narządu ruchu za chorobę zawodową. Skarżący twierdził, że uszkodzenie łękotki przyśrodkowej lewego kolana jest wynikiem jego pracy w trudnych warunkach od 1980 do 1991 roku. Organy pierwszej i drugiej instancji odmówiły uznania schorzenia za chorobę zawodową, opierając się na opiniach Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy i Instytutu Medycyny Pracy, które wskazywały, że rozpoznane schorzenia (zmiany zwyrodnieniowe, płaskostopie, żylaki) nie są wymienione w wykazie chorób zawodowych. Sąd administracyjny uchylił zaskarżone decyzje, uznając, że organy naruszyły przepisy postępowania, w szczególności art. 7, 77 § 1 i 80 k.p.a. Sąd wskazał na brak rzetelnego dochodzenia epidemiologicznego, nieodniesienie się do dokumentacji medycznej skarżącego (w tym historii choroby z 1993 r. z rozpoznaniem uszkodzenia łękotki) oraz lakoniczne uzasadnienia opinii medycznych. Podkreślono, że organy nie mogą samodzielnie oceniać dokumentacji lekarskiej, a jedynie opierać się na opiniach biegłych, które muszą być jasne i zrozumiałe. Sąd nakazał ponowne rozpatrzenie sprawy z uwzględnieniem zebranej dokumentacji i ewentualnie zasięgnięcie opinii innej jednostki medycznej.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Tak, ale wymaga to szczegółowego udowodnienia związku przyczynowego i spełnienia przesłanek określonych w przepisach, a organy administracji muszą należycie wyjaśnić stan faktyczny i uzasadnić swoje decyzje.

Uzasadnienie

Sąd wskazał, że kluczowe jest nie tylko wymienienie schorzenia w wykazie, ale także udowodnienie związku z warunkami pracy. Organy sanitarne nie wykazały należytej staranności w postępowaniu dowodowym, nie wyjaśniły wątpliwości i nie odniosły się do całości materiału dowodowego, co naruszyło przepisy k.p.a.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylono_decyzję

Przepisy (18)

Główne

Dz. U. Nr 65, poz. 294 art. 1 § 1

Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 18 listopada 1983 r. w sprawie chorób zawodowych

Za choroby zawodowe uważa się choroby określone w wykazie chorób zawodowych, jeżeli zostały spowodowane działaniem czynników szkodliwych dla zdrowia występujących w środowisku pracy.

k.p.a. art. 7

Kodeks postępowania administracyjnego

Zasada prawdy obiektywnej i podejmowania wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego.

k.p.a. art. 77 § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Obowiązek zebrania i wyczerpującego rozpatrzenia całego materiału dowodowego.

k.p.a. art. 80

Kodeks postępowania administracyjnego

Ocena mocy dowodowej materiału dowodowego przez organ.

Dz. U. z 2002 r Nr 153, poz.1269 art. 1 § 2

Ustawa Prawo o ustroju sądów administracyjnych

Kontrola działalności administracji publicznej sprawowana jest pod względem zgodności z prawem.

p.s.a. art. 3 § 1

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej.

p.s.a. art. 134 § 1

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

p.s.a. art. 145 § 1

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie uchyla je w całości albo w części, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego lub procesowego, które miało wpływ na wynik sprawy.

Pomocnicze

Dz. U. Nr 65, poz. 294 art. 1 § 2

Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 18 listopada 1983 r. w sprawie chorób zawodowych

Przy ocenie działania czynnika szkodliwego uwzględnia się rodzaj, stopień i czas narażenia zawodowego, sposób wykonywania pracy.

Dz. U. Nr 65, poz. 294 art. 10 § 1

Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 18 listopada 1983 r. w sprawie chorób zawodowych

Dz. U. Nr 65, poz. 294 art. 10 § 3

Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 18 listopada 1983 r. w sprawie chorób zawodowych

Dz. U. Nr 65, poz. 294 art. 7

Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 18 listopada 1983 r. w sprawie chorób zawodowych

Określa jednostki właściwe do rozpoznawania chorób zawodowych.

Dz. U. Nr 65, poz. 294 art. 9

Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 18 listopada 1983 r. w sprawie chorób zawodowych

Określa jednostki właściwe do rozpoznawania chorób zawodowych.

k.p.a. art. 84 § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Dowód z opinii biegłego.

k.p.a. art. 107 § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 107 § 3

Kodeks postępowania administracyjnego

p.s.a. art. 135

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd stosuje środki określone w ustawie w celu uchylenia lub stwierdzenia nieważności decyzji/postanowienia.

Konstytucja RP art. 184

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Naczelny Sąd Administracyjny oraz inne sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Organy sanitarne nie przeprowadziły należytego postępowania dowodowego. Opinie lekarskie były lakoniczne i nie zawierały przekonującego uzasadnienia. Nie wyjaśniono wątpliwości dotyczących związku schorzeń z warunkami pracy. Nie odniesiono się do dokumentacji medycznej z wcześniejszego leczenia. Dochodzenie epidemiologiczne było nierzetelne.

Godne uwagi sformułowania

Organ nie może oprzeć rozstrzygnięcia na opinii lekarskiej lakonicznej, nie zawierającej przekonującego uzasadnienia. Nie dające się usunąć wątpliwości nie mogą być tłumaczone na niekorzyść pracownika. Wojewódzki Sąd Administracyjny bada jedynie legalność zaskarżonej decyzji.

Skład orzekający

Irena Krzemieniewska

przewodniczący

Teresa Rutkowska

sprawozdawca

Krzysztof Szczygielski

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Proceduralne aspekty postępowań w sprawach o choroby zawodowe, obowiązki organów administracji w zakresie postępowania dowodowego i oceny opinii lekarskich."

Ograniczenia: Dotyczy specyfiki postępowań w zakresie chorób zawodowych i interpretacji przepisów z lat 80. XX wieku, choć zasady postępowania administracyjnego pozostają aktualne.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa pokazuje, jak istotne są rzetelne procedury dowodowe i prawidłowe uzasadnianie decyzji administracyjnych, nawet w sprawach medycznych. Podkreśla znaczenie praw strony do wyczerpującego wyjaśnienia sprawy.

Czy Twoje schorzenie może być chorobą zawodową? Sąd wskazuje na błędy organów sanitarnych w wyjaśnianiu sprawy.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II SA/Łd 940/01 - Wyrok WSA w Łodzi
Data orzeczenia
2004-02-04
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2001-05-09
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Sędziowie
Irena Krzemieniewska /przewodniczący/
Krzysztof Szczygielski
Teresa Rutkowska /sprawozdawca/
Symbol z opisem
620  Ochrona zdrowia, w tym sprawy dotyczące chorób zawodowych, zakładów opieki zdrowotnej, uzdrowisk, zawodu lekarza, pielęg
Skarżony organ
Inspektor Sanitarny
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Irena Krzemieniewska, Sędziowie NSA Teresa Rutkowska (spr.), WSA Krzysztof Szczygielski, Protokolant asystent sędziego Krzysztof Rybicki, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 4 lutego 2004 r. sprawy ze skargi B. M. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w Ł. z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie choroby zawodowej uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Nr [...] Powiatowego Inspektora Sanitarnego w Powiecie [...] z dnia [...] ( znak:[...])
Uzasadnienie
3 II SA/Łd 940/01
U Z A S A D N I E N I E
Decyzją Nr [...] z dnia [...] Powiatowy Inspektor Sanitarny w Powiecie [...] nie uznał stwierdzonych u B. M. schorzeń narządu ruchu za chorobę zawodową.
Organ wskazał, że badania specjalistyczne przeprowadzone przez Poradnię Chorób Zawodowych Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy w Ł. wykazały, że choroby narządu ruchu rozpoznane u B. M. nie figurują w obowiązującym wykazie chorób zawodowych, dlatego też brak jest podstaw do uznania stwierdzonych schorzeń za chorobę zawodową narządu ruchu wywołaną sposobem wykonywania pracy.
Jako podstawę prawną decyzji organ wskazał par. 1 ust. 1 i par. 10 ust. 1 i 3 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 18 listopada 1983 r w sprawie chorób zawodowych ( Dz. U. Nr 65, poz. 294, zm. Dz. U. Nr 61, poz. 364 z 1989r.) i art. 104 k.p.a.
W odwołaniu od tej decyzji B. M. zakwestionował rozpoznanie zawarte w orzeczeniu Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy w Ł., które nie potwierdziło uszkodzenia łękotki przyśrodkowej kolana lewego , a jedynie stwierdziło zwyrodnienie stawów kolanowych z przewagą kolana lewego i zwyrodnienie kręgosłupa w odcinku lędźwiowo – krzyżowym, które to schorzenia nie są wymienione w Wykazie chorób zawodowych. Zwracał uwagę, że uszkodzenie łękotki przyśrodkowej w lewym stawie kolanowym zostało stwierdzone u niego przez chirurga ortopedę w 1993 r. ( załączył historię choroby) i było intensywnie leczone w Poradni Ortopedycznej w P.
Podkreślał, że to schorzenie stawu kolanowego jest wynikiem bardzo trudnych warunków pracy w latach 1980- 1991, kiedy był zatrudniony w A S.A. w R. na stanowisku mistrza w Dziale Transportu Kolejowego i codziennie w różnych warunkach pogodowych dokonywał oględzin podwozi lokomotyw spalinowych i wagonów . Czynności te mógł wykonywać w głębokim przysiadzie lub klęcząc. Do jego obowiązków należało także wchodzenie na i pod wagony, a naprawy odbywały się na powietrzu (brak kanału rewizyjnego).
Decyzją z dnia [...][...] Wojewódzki Inspektor Sanitarny w Ł. utrzymał w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Sanitarnego w Powiecie [...]
Organ odwoławczy stwierdził, że analiza materiału dowodowego nie daje podstaw do zmiany decyzji.
Wskazał, że w związku z odwołaniem wniesionym przez B. M. od orzeczenia Poradni Chorób Zawodowych Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy w Ł., ponowne badanie przeprowadził Instytut Medycyny Pracy w Ł.
Rozpoznane schorzenia to:
- znacznego stopnia zmiany zwyrodnieniowe stawów kolanowych ze szpotawością kolan – bardziej nasilone po stronie lewej,
- płaskostopie znacznego stopnia ,
- żylaki kończyn dolnych z obustronnym zespołem pozakrzepowym.
Rozpoznane schorzenia nie są objęte obowiązującym wykazem chorób zawodowych i nie mogą być rozpatrywane w aspekcie choroby zawodowej. Potwierdziła to także uzupełniająca opinia Instytutu Medycyny Pracy , która wyjaśniła , że użyte w pierwszym orzeczeniu sformułowanie “zużycie łękotek" nie jest równoznaczne z uszkodzeniem łękotek i jest skutkiem zmian zwyrodnieniowych. W opinii powołano się także na wywiad przeprowadzony z badanym , z którego wynikało, iż dolegliwości ze strony lewego kolana, które wystąpiły w 1985 r miały nagły początek ( wykonanie głębokiego przysiadu podczas sprawdzania podwozia wagonu). Skoro uszkodzenie łękotki było następstwem urazu, nie może być rozpatrywane w kategorii choroby zawodowej, której objawy rozwijają się powoli i stopniowo.
Biorąc pod uwagę treść opinii Instytutu Medycyny Pracy, [...] Wojewódzki Inspektor Sanitarny stwierdził brak podstaw do rozpoznania u B. M. choroby zawodowej.
Bowiem, aby stwierdzić chorobę zawodową, konieczne jest, zgodnie z par. 1 rozporządzenia Rady Ministrów w sprawie chorób zawodowych, orzeczenie o chorobie zawodowej, wydane przez jednostkę właściwą do rozpoznawania chorób zawodowych . W przedmiotowej sprawie, zarówno Wojewódzki Ośrodek Medycyny Pracy w Ł. jak i Instytut Medycyny Pracy w Ł. – jednostki właściwe do rozpoznawania chorób zawodowych, zgodnie z par. 7 i 9 rozporządzenia - nie rozpoznały u B. M. schorzeń objętych Wykazem chorób zawodowych.
W skardze skierowanej w dniu 7 maja 2001 r. do Naczelnego Sądu Administracyjnego B. M. wnosił o zmianę negatywnych, niekorzystnych i krzywdzących go orzeczeń i decyzji. Zaznaczył przy tym, że prosi o rozpoznanie skargi tylko i wyłącznie pod kątem schorzenia jego lewego stawu kolanowego – uszkodzenia łękotki przyśrodkowej.
Podkreślał szczególnie trudne i uciążliwe warunki występujące na jego stanowisku pracy w okresie zatrudnienia w A w latach 1980 – 1991. Ponownie przedstawił czynności, które w jego ocenie, w czasie pracy na stanowisku mistrza w Dziale Transportu Kolejowego w A, obciążały jego stawy kolanowe i z biegiem czasu ( w 1985 r.) spowodowały uszkodzenie łękotki przyśrodkowej w lewym stawie kolanowym . Zarzucał też, że w czasie badań w WOMP i IMP lekarze nie zapoznali się z dokumentacją z okresu wcześniejszego leczenia i opiniami lekarza ortopedy.
W ocenie skarżącego, schorzenia obecnie u niego rozpoznawane ( zmiany zwyrodnieniowe stawów kolanowych), mają charakter wtórny. Zaprzeczał też aby uszkodzenie łękotki w lewym kolanie było następstwem urazu ( wypadku przy pracy) i wyjaśniał, że podczas wstępnego wywiadu podał tylko, że któregoś dnia kolano zabolało go w pracy.
W odpowiedzi na skargę [...] Wojewódzki Inspektor Sanitarny w Ł. wnosił o jej oddalenie , podtrzymując stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Na wstępie rozważań wskazać należy, że z dniem 1 stycznia 2004 r z mocy art. 1 i art. 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. z 2002 r Nr 153 poz. 1271, zm. Dz. U. Nr 228, poz. 2261 z 2003 r), weszła w życie ustawa z dnia 25 lipca 2002 r Prawo o ustroju sądów administracyjnych ( Dz. U. z 2002 r Nr 153, poz.1269 ) oraz ustawa z dnia 30 sierpnia 2002r Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi( Dz. U. z 2002 r Nr 153 poz. 1270).
W myśl art. 97 § 1 wskazanej wyżej ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające /.../, sprawy w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Z powyższego wynika, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi utworzony z dniem 1 stycznia 2004 r dla obszaru województwa łódzkiego, rozporządzeniem Prezydenta RP z dnia 25 kwietnia 2003 r w sprawie utworzenia wojewódzkich sądów administracyjnych /.../( Dz. U. z 2003 r Nr 72, poz. 652), jest właściwy do rozpoznania skargi w niniejszej sprawie.
Zgodnie z art. 184 Konstytucji RP Naczelny Sąd Administracyjny oraz inne sądy administracyjne sprawują, w zakresie określonym w ustawie, kontrolę działalności administracji publicznej /.../.
Przy czym, jak stanowi art. 1 § 2 wskazanej już wyżej ustawy Prawo o ustroju sądów administracyjnych, kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem.
W myśl art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. z 2002 r Nr 153, poz. 1269 ) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie .
Zgodnie z art. 145 § 1 wymienionej ustawy ( p.s.a.) Sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie :
1/ uchyla decyzję lub postanowienie w całości albo w części, jeżeli stwierdzi:
a/ naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy,
b/ naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego,
c/ inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy;
2/ stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach;
3/ stwierdza wydanie decyzji lub postanowienia z naruszeniem prawa, jeżeli zachodzą przyczyny określone w Kodeksie postępowania administracyjnego lub w innych przepisach.
Wojewódzki Sąd Administracyjny bada więc jedynie legalność zaskarżonej do niego decyzji (postanowienia), tj. czy nie narusza ona prawa materialnego oraz czy organy administracji publicznej w toku postępowania nie naruszyły prawa procesowego. W przypadku stwierdzenia naruszenia prawa w zakresie wskazanym w cytowanym przepisie, Sąd może wydać jedno ze wskazanych tam rozstrzygnięć.
Zgodnie z art. 134 § 1, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Przechodząc do oceny zasadności wniesionej skargi, stwierdzić należy, że w ocenie Sądu, skargę należało uwzględnić, z uwagi na naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Zgodnie z § 1 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 18 listopada 1983 r w sprawie chorób zawodowych ( Dz. U. Nr 65, poz. 294, zm. Dz. U. z 1989 r Nr 61, poz. 364 ), ), które obowiązywało w dacie wydania zaskarżonej decyzji, za choroby zawodowe uważa się choroby określone w wykazie chorób zawodowych stanowiącym załącznik do rozporządzenia, jeżeli zostały spowodowane działaniem czynników szkodliwych dla zdrowia, występujących w środowisku pracy.
Aby dane schorzenie mogło być uznane za chorobę zawodową :
1/ stwierdzona choroba musi być wymieniona w Wykazie chorób zawodowych, stanowiącym załącznik do rozporządzenia i
2/ w środowisku pracy muszą występować czynniki szkodliwe dla zdrowia, które mogły wywołać tę chorobę.
W wyroku z dnia 3 lutego 1999 r. - III RN 110/98 ( Prok i Pr 1999/7-8/56) Sąd Najwyższy stwierdził, że w przypadku pozytywnego ustalenia, że stwierdzona u pracownika choroba jest wymieniona w Wykazie chorób zawodowych i praca była wykonywana w warunkach narażających na jej powstanie, istnieje domniemanie związku przyczynowego między chorobą zawodową a warunkami narażającymi na jej powstanie.
Domniemanie takie może zostać obalone przez zakład pracy w toku postępowania przed organami inspekcji sanitarnej, jeżeli zakład pracy wykaże, że chociaż praca była wykonywana w warunkach narażających na powstanie choroby zawodowej, to jednak została spowodowana przyczynami nie pozostającymi w związku z pracą ( OSNCP z 1985 r z. 4, poz. 53). Pogląd ten został podtrzymany także w kolejnych orzeczeniach Sądu Najwyższego ( wyrok z 11 marca 1999 r III RN 128/98 – OSP 1999/24/771, wyrok 4 czerwca 1998r II RN 36/98 – OSNAPiUS 1999/6/192 ).
Również w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego za utrwalony należy uznać pogląd, że w świetle § 1 wskazanego wyżej rozporządzenia z 1983 r., jeżeli orzeczenie lekarskie rozpoznaje chorobę zawodową, a dochodzenie epidemiologiczne wykazuje, że czynniki szkodliwe występowały w środowisku pracy, przesłanki wymagane do stwierdzenia choroby zawodowej należy uznać za spełnione ( wyrok NSA z 23.03.1999 r I S.A. 1420/98 ).
Wystąpienie wyżej wskazanych przesłanek lub ich brak, organ orzekający obowiązany jest ustalić zgodnie z przepisami kodeksu postępowania administracyjnego, które w zakresie ustalania stanu faktycznego przyjmują – jako naczelną - zasadę prawdy obiektywnej, wyrażoną w art. 7 k.p.a.
Inspektora sanitarnego prowadzącego postępowanie administracyjne w sprawie choroby zawodowej obowiązują wszystkie reguły dotyczące przebiegu postępowania określone w tym kodeksie, zwłaszcza art. 7, art.77 § 1 i art. 80 k.p.a.
Ponadto, wydana decyzja musi odpowiadać wymogom określonym w art. 107§ 1 i 3 k.p.a.
Jednocześnie należy wskazać, że nie dające się usunąć wątpliwości nie mogą być tłumaczone na niekorzyść pracownika ( wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 7 kwietnia 1982 r III S.A. 327/82- ONSA z 1982 r z. 1 poz. 33).
W niniejszej sprawie odmowę uznania stwierdzonych schorzeń narządu ruchu za chorobę zawodową organy obu instancji uzasadniły treścią orzeczenia WOMP i orzeczenia Instytutu Medycyny Pracy – jednostek organizacyjnych właściwych do rozpoznawania chorób zawodowych ( § 7 rozporządzenia ).
Jednostki organizacyjne wskazane w § 7 rozporządzenia są jednak właściwe tylko do rozpoznawania chorób zawodowych , to jest rozpoznania danego schorzenia i ustalenia czy jest to choroba umieszczona w wykazie chorób zawodowych , a także czy zachodzą inne przesłanki z § 1 rozporządzenia .
Orzeczenia te są dowodem, o których mówi art. 84 § 1 k.p.a. i muszą być szczegółowo, logicznie i w sposób zrozumiały uzasadnione.
W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego powszechnie przyjmowany jest pogląd o związaniu organów inspekcji sanitarnej rozpoznaniem podanym w orzeczeniu lekarskim, wydanym w trybie § 7-9 rozporządzenia i braku podstaw do samodzielnej oceny dokumentacji lekarskiej, prowadzącej do odmiennego rozpoznania schorzenia. Równocześnie powszechnie przyjmuje się, że te orzeczenia lekarskie są opiniami w rozumieniu art. 84 § 1 k.p.a. i jako opinie biegłego podlegają ocenie organu wydającego decyzję w granicach wskazanych w art. 80 k.p.a.
Wydanie decyzji administracyjnej o stwierdzeniu choroby zawodowej lub odmowie stwierdzenia takiej choroby należy już bowiem do właściwego inspektora sanitarnego, który nie jest związany takim orzeczeniem w tym sensie, że jeżeli orzeczenie to jest niejasne, niepełne albo sprzeczne z innymi dowodami, winno być uzupełnione przez zakład służby zdrowia, który je wydał, względnie winna być wydana opinia przez inną jednostkę organizacyjną właściwą do rozpoznawania chorób zawodowych.
Organ nie może oprzeć rozstrzygnięcia na opinii lekarskiej lakonicznej, nie zawierającej przekonującego uzasadnienia, tak jak to miało miejsce w rozpoznawanej sprawie.
Mając taką opinię, organ zobowiązany jest wezwać biegłych lekarzy do uzupełnienia opinii w kierunku przez siebie wskazanym bądź z urzędu zasięgnąć opinii innej placówki naukowej służby zdrowia z zakreśleniem jej okoliczności, jakie winny być w opinii ustalone ( wyrok NSA z 5.11.1998 r. I S.A.1200/98 – nie publikowany).
Takie stanowisko zajął także Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 19 lutego 1999 r sygn. II SA/Wr 1452/97 ( opubl. ONSA 2000/2/63).
W rozpoznawanej sprawie skarżący został przez lekarza specjalistę ( chirurga) skierowany do Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy z rozpoznaniem uszkodzenia łękotki przyśrodkowej kolana lewego.
W orzeczeniu wydanym przez WOMP w dniu 23 sierpnia 2000 r brak jakiegokolwiek odniesienia do tego rozpoznania i wyjaśnienia dlaczego rozpoznanie to nie było prawidłowe.
Orzeczenie to nie zawiera praktycznie żadnego uzasadnienia i nie wskazuje jakie dowody były uwzględniane przy jego wydaniu i w jakim zakresie.
Orzeczenie to, doręczone skarżącemu stosownie do § 8 rozporządzenia, nie zawierało pouczenia o możliwości wystąpienia przez pracownika z wnioskiem o przeprowadzenie ponownego badania przez właściwy instytut naukowo- badawczy ( § 9 ust. 1 rozporządzenia).
Jak wynika z załączonych przez organ dokumentów, B. M. złożył jednak taki wniosek w dniu 10.10.2000 r. za pośrednictwem Przychodni Konsultacyjno – Diagnostycznej WOMP. Mimo tego, nie czekając na wynik drugiego badania, Powiatowy Inspektor Sanitarny wydał w sprawie decyzję i to niekorzystną dla pracownika.
W tym miejscu podkreślić należy, że doręczenie kopii orzeczenia w sprawie choroby zawodowej następuje po to, aby osoba zainteresowana mogła zapoznać się z jego treścią jeszcze przed wydaniem decyzji przez organ inspekcji sanitarnej w sprawie choroby zawodowej. Jeżeli osoba , której dotyczy orzeczenie, nie zgadza się z jego treścią, może wystąpić z wnioskiem o przeprowadzenie ponownego badania. Wniosek ten składa się za pośrednictwem jednostki organizacyjnej, która dokonała ustaleń w sprawie rozpoznania choroby zawodowej, czyli tej jednostki służby zdrowia, która wydała kwestionowane przez stronę orzeczenie. Tryb ten powinien zostać wyczerpany jeszcze przed podjęciem przez organ inspekcji sanitarnej I instancji decyzji w sprawie ( patrz wyrok NSA z 15 stycznia 1999 r – sygn. I S.A. 1734/98 nie publikowany ).
Poważne zastrzeżenia budzi rzetelność przeprowadzonego tzw. “dochodzenia epidemiologicznego", w którym poza przedstawieniem kolejnych stanowisk i miejsc pracy brak ustaleń co do warunków, w jakich pracował skarżący w A w latach 1980-1991. Ustalenia zawarte w protokole, dotyczą warunków pracy mistrza w Dziale Transportu Kolejowego istniejących w dacie przeprowadzania dochodzenia, gdy tymczasem skarżący konsekwentnie wskazuje, że w latach 1980-1991 warunki te były znacznie trudniejsze ( praca w różnych warunkach atmosferycznych wymagająca ciągłego kucania ,klękania itp. ) i potwierdza to także informacja dot. przebiegu jego pracy zawodowej z 24 sierpnia 1998 r., sporządzona przez zakład pracy.
Zgodnie z § 1 ust. 2 rozporządzenia, przy ocenie działania czynnika szkodliwego uwzględnia się rodzaj, stopień i czas narażenia zawodowego, sposób wykonywania pracy /.../.
W myśl § 6 wyniki dochodzenia epidemiologicznego w środowisku pracy przesyła się do zakładu społecznej służby zdrowia właściwego do rozpoznania choroby zawodowej.
Oznacza to, że wyniki te winny być uwzględnione przy wydawaniu orzeczenia, co powinno wynikać jego treści.
Rozpoznając sprawę ponownie na skutek wniesionego przez B. M. odwołania [..] Wojewódzki Inspektor Sanitarny w Ł. także nie przeprowadził postępowania dowodowego zgodnie z regułami określonymi w Kodeksie postępowania administracyjnego i nie wyjaśnił występujących w sprawie wątpliwości.
Wprawdzie organ II instancji zwrócił się do Instytutu Medycyny Pracy o uzupełnienie wydanej przez tę jednostkę opinii, to jednak orzeczenie to nadal nie wyjaśnia w sposób jednoznaczny dlaczego rozpoznanie lekarza kierującego było nieprawidłowe i czy rozpoznane u skarżącego znacznego stopnia zmiany zwyrodnieniowe stawów kolanowych ( bardziej nasilone po stronie lewej) mogą być skutkiem uszkodzenia łękotki przyśrodkowej ( dot. lewego kolana), jak twierdzi skarżący , a jeżeli nie, to dlaczego.
Z uzasadnienia orzeczenia Instytutu Medycyny Pracy także nie wynika, czy wszystkie dowody dotyczące przedmiotowego schorzenia były brane pod uwagę, w tym dokumentacja lekarska – historia choroby z 1993 r z rozpoznaniem: “uszkodzenie łękotki przyśrodkowej", protokół z dochodzenia epidemiologicznego czy informacja o przebiegu zatrudnienia. Wyjaśnienia wymaga także zawarte w orzeczeniu stwierdzenie o możliwym wypadku przy pracy, skoro skarżący takiego faktu nie potwierdza.
W tej sytuacji należało uznać, że organy nie wyjaśniły należycie stanu faktycznego sprawy , a w konsekwencji naruszyły dyspozycje art. 7 , 77 § 1 i 80 k.p.a.
Przy ponownym rozpatrywaniu sprawy organ orzekający winien uzupełnić postępowanie rozpoznawcze załączając dokumentację z wcześniejszego leczenia stawu kolanowego , a następnie zwrócić się do Instytutu Medycyny Pracy o uzupełnienie opinii. W zleceniu należy zobowiązać jednostkę do ponownego zbadania skarżącego i przedstawienia opisu rozpoznanej choroby (chorób) , odniesienia się do dokumentacji lekarskiej oraz ustosunkowania się do rozpoznania schorzenia zawartego w skierowaniu i orzeczeń wydanych w sprawie poprzednio. W przypadku dalszych wątpliwości nie można wykluczyć wydania orzeczenia przez inną jednostkę służby zdrowia , upoważnioną do rozpoznawania chorób zawodowych , równorzędną Instytutowi, który wydawał już orzeczenie .
Dopiero po zgromadzeniu całego materiału dowodowego organ będzie mógł ocenić, czy i które schorzenia mogą być uznane za chorobę zawodową . Ocena powinna być oparta na wszechstronnej analizie materiału dowodowego ,co powinno znaleźć swoje odzwierciedlenie w uzasadnieniu decyzji.
Zawarte w decyzji rozstrzygnięcie winno bowiem stanowić logiczną konsekwencję ustalonego w postępowaniu stanu faktycznego i jego oceny w świetle obowiązujących przepisów prawa
Uzasadnienie faktyczne i prawne winno wyczerpująco informować stronę o motywach, którymi kierował się organ załatwiając sprawę. Może ona bowiem skutecznie bronić swych interesów tylko w sytuacji, gdy znane są przesłanki powziętej decyzji .
Uzasadnienie powinno odzwierciedlać tok rozumowania organu, a więc zawierać ocenę zebranego w postępowaniu materiału dowodowego, dokonaną wykładnię zastosowanych przepisów oraz ocenę przyjętego stanu faktycznego w świetle obowiązującego prawa.
Z powyższych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 a ) i c) oraz art. 135 p.s.a. uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji . O kosztach postępowania Sąd orzekł na podstawie art. 200 w zw. z art. 205 § 1 p.s.a.
Z uwagi na brak przymiotu wykonalności , orzekanie w trybie art. 152 p.s.a . o wstrzymaniu wykonania zaskarżonej decyzji Sąd uznał za bezprzedmiotowe.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI