II SA/Gd 601/19

Wojewódzki Sąd Administracyjny w GdańskuGdańsk2020-10-27
NSAnieruchomościŚredniawsa
planowanie przestrzenneprawo własnościochrona przyrodyinteres publicznyuchwała rady gminyzagospodarowanie terenudroga dojazdowaciąg pieszo-rowerowyzieleń urządzonaWSA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku oddalił skargę na uchwałę Rady Gminy w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, uznając, że nie narusza ona prawa własności skarżącej ani ustaleń studium.

Skarżąca K. K.-C. wniosła skargę na uchwałę Rady Gminy dotyczącą miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, zarzucając naruszenie prawa własności oraz niezgodność planu ze studium uwarunkowań. Kwestionowała przeznaczenie części swojej działki pod ciąg pieszo-rowerowy i zieleń urządzoną, a także dopuszczenie zabudowy o wysokości 14 m w sąsiedztwie. Sąd uznał, że plan jest zgodny z ustaleniami studium i nie narusza prawa własności skarżącej w sposób nieuzasadniony, ponieważ uwzględnia wymogi ochrony przyrody i interes publiczny.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku rozpoznał skargę K. K.-C. na uchwałę Rady Gminy w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dla fragmentu miejscowości M. Skarżąca zarzucała naruszenie prawa własności poprzez przeznaczenie części jej działki pod ciąg pieszo-rowerowy i zieleń urządzoną, a także niezgodność planu ze studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy. Kwestionowała również dopuszczalną wysokość zabudowy w sąsiedztwie oraz prognozę skutków finansowych. Sąd, analizując zarzuty, stwierdził, że uchwała jest zgodna z ustaleniami studium, które priorytetowo traktuje ochronę przyrody i zrównoważony rozwój turystyczny. Przeznaczenie części działki pod ciąg pieszo-rowerowy i zieleń urządzoną uznano za realizację interesu publicznego i zgodne z polityką przestrzenną gminy, a także za kontynuację wcześniejszych rozwiązań planistycznych. Sąd podkreślił, że ograniczenia prawa własności były proporcjonalne i uzasadnione potrzebą ochrony środowiska oraz zapewnienia ogólnodostępnych terenów zielonych i komunikacyjnych. Zarzuty dotyczące prognozy skutków finansowych i sposobu rozpatrzenia uwag uznano za niezasadne. W konsekwencji, skarga została oddalona jako bezzasadna.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Nie, jeśli ograniczenie jest proporcjonalne, uzasadnione interesem publicznym (ochrona przyrody, dostęp do terenów rekreacyjnych) i zgodne z ustaleniami studium.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że przeznaczenie części działki pod ciąg pieszo-rowerowy i zieleń urządzoną jest realizacją interesu publicznego, zgodną z polityką przestrzenną gminy i wymogami ochrony przyrody, a ograniczenie prawa własności jest proporcjonalne i nie narusza jego istoty.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (33)

Główne

u.p.z.p. art. 28 § 1

Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym

u.p.z.p. art. 3 § 1

Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym

u.p.z.p. art. 15 § 2

Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym

Pomocnicze

u.p.z.p. art. 9 § 4

Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym

u.p.z.p. art. 20 § 1

Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym

u.p.z.p. art. 17 § 11

Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym

u.p.z.p. art. 17 § 14

Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym

u.s.g. art. 101 § 1

Ustawa o samorządzie gminnym

u.s.g. art. 7 § 1

Ustawa o samorządzie gminnym

u.o.p. art. 5 § 21

Ustawa o ochronie przyrody

u.o.p. art. 4 § 1

Ustawa o ochronie przyrody

u.g.n. art. 6

Ustawa o gospodarce nieruchomościami

k.c. art. 140

Kodeks cywilny

Konstytucja RP art. 31 § 3

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Konstytucja RP art. 64 § 1

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Konstytucja RP art. 64 § 3

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Konstytucja RP art. 32

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

p.u.s.a. art. 1 § 1

Prawo o ustroju sądów administracyjnych

p.u.s.a. art. 1 § 2

Prawo o ustroju sądów administracyjnych

p.p.s.a. art. 3 § 2

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 147

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 53 § 2a

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 151

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 7

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 45 § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 120

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 26 sierpnia 2003 r. w sprawie wymaganego zakresu projektu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego art. 15 § 1

Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 26 sierpnia 2003 r. w sprawie wymaganego zakresu projektu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego art. 17 § 4

Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 26 sierpnia 2003 r. w sprawie wymaganego zakresu projektu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego art. 20 § 1

Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 26 sierpnia 2003 r. w sprawie wymaganego zakresu projektu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego art. 11

Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 26 sierpnia 2003 r. w sprawie wymaganego zakresu projektu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego art. 4 § 9

Ustawa z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych art. 15zzs4 § 3

Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 9 października 2020 r. w sprawie ustanowienia określonych ograniczeń, nakazów i zakazów w związku z wystąpieniem stanu epidemii art. 1

Argumenty

Odrzucone argumenty

Naruszenie prawa własności poprzez przeznaczenie części działki pod ciąg pieszo-rowerowy i zieleń urządzoną. Niezgodność planu ze studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego. Naruszenie art. 140 Kodeksu cywilnego. Naruszenie art. 2 i 31 ust. 3 Konstytucji RP. Brak uwzględnienia możliwości dojazdu do terenów objętych planem. Prognoza skutków finansowych nie spełnia wymogów. Niewłaściwe rozpatrzenie uwag do projektu planu.

Godne uwagi sformułowania

władztwo planistyczne ład przestrzenny zrównoważony rozwój zasada proporcjonalności interes publiczny prawo własności ochrona przyrody harmonijna całość

Skład orzekający

Mariola Jaroszewska

przewodniczący

Jolanta Górska

sędzia

Magdalena Dobek-Rak

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących planowania przestrzennego, zgodności planu miejscowego ze studium, ograniczeń prawa własności w kontekście interesu publicznego i ochrony przyrody."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznych uwarunkowań terenowych (otulina parku narodowego, park krajobrazowy) i lokalnych ustaleń studium.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy konfliktu między prawem własności a interesem publicznym w kontekście planowania przestrzennego i ochrony przyrody, co jest częstym problemem w praktyce.

Własność kontra przyroda: Sąd rozstrzyga o planie zagospodarowania przestrzennego nad jeziorem.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II SA/Gd 601/19 - Wyrok WSA w Gdańsku
Data orzeczenia
2020-10-27
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2019-10-07
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku
Sędziowie
Jolanta Górska
Magdalena Dobek-Rak /sprawozdawca/
Mariola Jaroszewska /przewodniczący/
Symbol z opisem
6150 Miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego
6391 Skargi na uchwały rady gminy w przedmiocie ... (art. 100 i 101a ustawy o samorządzie gminnym)
Hasła tematyczne
Planowanie przestrzenne
Sygn. powiązane
II OSK 478/21 - Wyrok NSA z 2023-11-23
Skarżony organ
Rada Gminy
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2018 poz 1945
art. 28 ust. 1
Ustawa z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym - tekst jednolity
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Mariola Jaroszewska Sędzia WSA Jolanta Górska Asesor WSA Magdalena Dobek-Rak (spr.) po rozpoznaniu w Gdańsku na posiedzeniu niejawnym w dniu 27 października 2020 r. sprawy ze skargi K. K. – C. na uchwałę Rady Gminy z dnia 31 maja 2019 r., nr [...] w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dla fragmentu miejscowości M. S., obręb geodezyjny S., gm. C. oddala skargę.
Uzasadnienie
K. K.-C. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku skargę na uchwałę nr VII/109/2019 Rady Gminy z dnia 31 maja 2019 r. w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dla fragmentu miejscowości M., obręb geodezyjny S., gmina C., żądając stwierdzenia jej nieważności, ewentualnie jej uchylenia. Organowi skarżąca zarzuciła naruszenie:
1) art. 6 ust. 2 w zw. z art. 3 ust. 1 oraz art. 4 ust. 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym poprzez przekroczenie granic władztwa planistycznego i nadmierne ograniczenie uprawnień związanych z prawem własności nieruchomości skarżącej położonej na terenie objętym planem,
2) art. 20 ust. 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (u.p.z.p.) poprzez uchwalenie planu, którego ustalenia w zakresie przeznaczenia terenu są niezgodne z ustaleniami Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy C. dotyczącymi strefy C2: "miejscowości położone w tej strefie to ośrodki ze wskazaniem zatrzymania inwestowania na obecnym etapie, służące do obsługi ekstensywnej turystyki rekreacyjnej o charakterze przyrodniczym'’,
3) art. 17 pkt 5 u.p.z.p. w zw. z § 11 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z 2003 r. poprzez sporządzenie prognozy skutków finansowych uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, która nie spełnia elementarnych wymogów stawianych przepisami prawa oraz wprowadza w błąd co do rzeczywistych skutków finansowych uchwalenia planu,
4) art. 140 Kodeksu cywilnego polegającego na nieuprawnionym ograniczeniu prawa własności skarżącej,
5) art. 2 Konstytucji RP poprzez prowadzenie procedury planistycznej w sposób mający na celu jak najszybsze uchwalenie planu miejscowego pomimo tego, że sposób procedowania skutkował uchwaleniem planu miejscowego posiadającego istotne nieprawidłowości w swojej treści,
6) art. 31 ust 3 Konstytucji RP poprzez bezprawne ograniczenie skarżącej w zakresie korzystania z konstytucyjnych wolności i praw niepoparte koniecznymi zmianami w zakresie bezpieczeństwa lub porządku publicznego bądź potrzebą ochrony środowiska, zdrowia i moralności publicznej albo wolności i praw innych osób.
W uzasadnieniu skargi wskazano, że w zakresie terenu oznaczonego symbolem 18 UT/Z, na którym dopuszczono zabudowę budynku o wysokości 4 kondygnacji (14 m), nie uwzględniono możliwości dojazdu do tego obiektu. Istniejąca szutrowa, wąska droga przebiegająca w bezpośrednim sąsiedztwie domów jednorodzinnych nie nadaje się do przejazdu większej ilości aut, nie posiada pasa dla pieszych i jest wykorzystywana zarówno przez samochody, jak i pieszych. Dotychczasowy ośrodek wypoczynkowy zmieni charakter z sezonowego na całoroczny zakłócając nie tylko spokój mieszkańców, ale również równowagę panującą w przyrodzie. Z tych powodów, w ocenie skarżącej, konieczne było rozważenie przez gminę przy uchwalaniu planu zagospodarowania przestrzennego stworzenia bezpiecznej drogi do przewidywanego budynku. Skarżąca posiada działkę [..] zabudowaną domem, w bezpośrednim sąsiedztwie opisanej wyżej drogi gminnej, która poprzez poczynione zmiany w planie stanie się drogą ruchliwą i niebezpieczną. Natomiast z drugiej strony działki [..] w jej granicach gmina przewiduje ciąg pieszo - rowerowy, tym samym działka została przez gminę zarówno z przodu, jak i z tyłu otoczona drogami i ruchem pojazdów.
W ocenie skarżącej, prognoza skutków finansowych uchwalenia miejscowego planu wprowadza w błąd co do rzeczywistych skutków finansowych uchwalenia planu, ponieważ brak pełnego uwzględnienia obciążeń finansowych z tytułu odszkodowań oraz wykupu i zamiany nieruchomości określonych w art. 36 ust. 1-3 u.p.z.p. Ponadto, w prognozie nie uwzględniono obciążeń finansowych związanych z wykupem nieruchomości w procesie wywłaszczenia koniecznego w przypadku zrealizowania ciągów pieszo-rowerowych na kilku działkach różnych właścicieli.
Skarżąca wskazała, że Rada Gminy na wszystkie zarzuty zgłoszone do planu odpowiedziała w jednakowy sposób, nie odnosząc się konkretnie do żadnej ze zgłoszonych uwag. Nie może również stanowić rozstrzygnięcia uwag wskazanie np., że teren ciągu pieszego lub pieszo - rowerowego został wyznaczony wcześniej w innym dokumencie planistycznym, a w opracowanym projekcie planu miejscowego przewiduje się jedynie dodatkowy jego odcinek stanowiący połączenie z istniejącą drogą gminną. Już istniejący ciąg rowerowo - pieszy łączy się z drogą gminną, a utworzony obecnie trakt o długości kilkuset metrów tworzy bliżej nieokreśloną drogę, która nie łączy się z żadnym z ciągów pieszo - rowerowych. Ponadto, wskazywanie, że w poprzednim dokumencie planistycznym kawałek ciągu pieszo - rowerowego już istniał, nie ma znaczenia. Jego realizacja zmniejszy powierzchnię działki [..] o kilkadziesiąt procent, zakłóci korzystanie z posiadanego terenu, wprowadzi niebezpieczeństwo dla osób przebywających na działce w związku z uniemożliwieniem swobodnego poruszania się w stronę jeziora i narazi skarżącą na koszty związane z usługami geodety, wykonanym projektem na ogrodzenie terenu i zakup ogrodzenia.
W odpowiedzi na skargę wniesiono o jej oddalenie. Odnosząc się do zarzutów skargi wskazano, że tereny wyznaczone w granicach obszaru objętego opracowaniem zaskarżonego planu, zgodnie z ustaleniami Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy uchwalonego uchwałą z dnia 9 sierpnia 2017 r. nr XXV/417/2017 Rady Gminy, leżą w większości w granicach obszaru możliwego docelowego zainwestowania obejmującego obszary zabudowane i zainwestowane, także objęte obowiązującym miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego oraz obszar opracowania priorytetowego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego ważnego dla rozwoju funkcji rekreacyjnych, usługowych i turystycznych. W związku z tym przeznaczenie terenów pod zabudowę mieszkaniową jednorodzinną, rekreacji indywidualnej, mieszkalno - usługową, usług turystyki i zieleni oraz komunikacji, jest zgodne z polityką przestrzenną gminy określoną w Studium. Plan utrzymuje dotychczasowe funkcje terenów, dlatego nie narusza ustaleń Studium. Przeznaczenie terenów zostało również ograniczone przez Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska i Dyrektora Parku Narodowego, linia zabudowy 19 UT/Z oraz zakaz zabudowy na terenie 19a ZL wynikają m.in z zapisów Studium i uzgodnień.
W odniesieniu do ustaleń dla terenów 18 UT/Z, 14 KX oraz 8 KDX, organ wyjaśnił, że określone w planie miejscowym parametry zabudowy nie naruszają istniejącego w okolicy ładu przestrzennego, a ustalenia planu na tym terenie mają na celu uporządkowanie istniejącego zagospodarowania. Teren oznaczony w planie symbolem 18 UT/Z oraz istniejący na nim obiekt były wcześniej wykorzystywane pod usługi turystyki (ośrodek wypoczynkowy) i przeznaczone na ten cel we wcześniejszych opracowaniach planistycznych. Teren ten położony jest w obszarze objętym prawną ochroną przyrody, w otulinie Parku Narodowego, na terenie Parku Krajobrazowego oraz w Obszarze Specjalnej Ochrony Ptaków Natura 2000 i Natura 2000, a ustalenia dotyczące parametrów zabudowy i sposób zagospodarowania tych terenów zostały określone zgodnie z obowiązującymi na tym terenie przepisami odrębnymi, a następnie pozytywnie uzgodnione w oparciu o wytyczne organów uzgadniających, w tym Park Narodowy i Regionalną Dyrekcję Ochrony Środowiska. Wysokość zabudowy na terenie 18UT/Z określona na maksymalnie 14,0 m jest adekwatna do rodzaju planowanej zabudowy, przy czym kształt dachu sprawia, że wysokość ta będzie w rzeczywistości mniejsza. Obiekt oddalony jest od pozostałej zabudowy, planowany jest do realizacji na tle lasu oraz na terenie o dużym nachyleniu, więc wysokość nie będzie wyróżniała się w otoczeniu. Poza tym skarżąca myli ustalanie parametrów na etapie planu z analizą sporządzaną na potrzeby ustalenia decyzji o warunkach zabudowy.
Organ wskazał, że ciąg pieszo - rowerowy oznaczony symbolem 14 KX został wyznaczony już w dotychczas obowiązującym dokumencie planistycznym, czyli miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego terenu zabudowy mieszkaniowej we wsi M. (dz. nr [..]-[.]) Gmina C., uchwalonego uchwałą Nr IV/77/99 Rady Gminy z dnia 5 marca 1999 r. (Dz. Urz. Woj. Nr 128, poz. 1114 z dnia 1 grudnia 1999 r.). W zaskarżonym planie miejscowym przewiduje się jedynie dodatkowy jego odcinek stanowiący połączenie z istniejącą drogą gminną. Ustalenia planu nie rozstrzygają o rodzaju nawierzchni tego terenu.
Z kolei teren ciągu pieszo - jezdnego oznaczonego w planie miejscowym symbolem 8 KDX stanowi przedłużenie drogi oznaczonej symbolem 9 KDX oraz połączenie z ciągiem pieszo - rowerowym oznaczonym symbolem 14 KX. Ustalenia planu nie rozstrzygają o rodzaju nawierzchni tego terenu.
Wskazano również, że w prognozie skutków finansowych uwzględniono obciążenia gminy związane z wykupem nieruchomości na cele publiczne, w tym terenu 8 KDX. Ponadto, prognoza skutków finansowych wykazała, że bilans dochodów i wydatków gminy w przyjętej 5-letniej perspektywie czasowej będzie dodatni, a gmina pozyska wyższe dochody związane ze wzrostem podatku od nieruchomości. Prognoza nie ma charakteru wiążącego, pełni jedynie funkcję analizy ekonomicznej. Ponadto, nie podlega opiniowaniu i uzgadnianiu przez właściwe organy. Na etapie sporządzenia planu, a także podczas uchwalania planu miejscowego, prognoza skutków finansowych uchwalenia planu nie budziła jakichkolwiek kontrowersji oraz nie była kwestionowana przez radnych Rady Gminy.
Za niezasadny uznano także zarzut naruszenia art. 17 pkt 9 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Uwagi do planu zostały rozpatrzone zgodnie z prawem, a sposób rozstrzygnięcia został przedstawiony jako Załącznik nr 2 do uchwały - każda uwaga została szczegółowo opisana, do każdej z nich wskazano rozstrzygnięcie Wójta Gminy oraz Rady Gminy.
W piśmie procesowym z dnia 25 października 2019 r. skarżąca podtrzymała swoje dotychczasowe zastrzeżenia do planu wskazując, że skoro plan przewiduje dopuszczalność znacznej rozbudowy istniejącej infrastruktury w postaci powstania budynku o wysokości 14 m, a w konsekwencji zmianę charakteru dotychczasowego ośrodka wypoczynkowego z sezonowego na całoroczny, to stoi on w sprzeczności z ustaleniami Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy dotyczącymi strefy C2, zgodnie z którymi "miejscowości położone w tej strefie to ośrodki ze wskazaniem zatrzymania inwestowania na obecnym etapie, służące do obsługi ekstensywnej turystyki rekreacyjnej o charakterze przyrodniczym".
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga podlega oddaleniu.
Zgodnie z art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz.U. z 2019 r., poz. 2167 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem (legalności), jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sądy administracyjne, kierując się kryterium legalności, dokonują oceny zgodności treści zaskarżonego aktu oraz procesu jego wydania z normami prawnymi ustrojowymi, proceduralnymi i materialnymi. Istotą sądowej kontroli sprawowanej przez sądy administracyjne jest ocena legalności zaskarżonych aktów i czynności według stanu prawnego i faktycznego z daty ich podjęcia.
W świetle art. 3 § 2 p.p.s.a. kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje m.in. orzekanie w sprawach skarg na akty prawa miejscowego jednostek samorządu terytorialnego (art. 3 § 2 pkt 5 p.p.s.a.). Stosownie do przepisu art. 147 p.p.s.a., sąd uwzględniając skargę na akt, o którym mowa w art. 3 § 2 pkt 5 p.p.s.a., stwierdza nieważność tej uchwały w całości lub w części.
Zaskarżona uchwała w sprawie planu miejscowego, jako akt prawa miejscowego, należy niewątpliwie do kategorii aktów, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 5 p.p.s.a., na które skargę do sądu administracyjnego można wnieść w każdym czasie, zgodnie z art. 53 § 2a p.p.s.a.
Przedmiotem zaskarżenia w niniejszej sprawie objęto uchwałę Nr VII/109/2019 Rady Gminy z dnia 31 maja 2019 r. w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dla fragmentu miejscowości M., obręb geodezyjny S., gm. C., w części odnoszącej się do działki nr [..], stanowiącej własność skarżącej – K. K. - C.
Z części tekstowej i graficznej zaskarżonego planu wynika, że działka nr [..] objęta jest trzema jednostkami planistycznymi, oznaczonymi symbolami: 11 MN – teren zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej, 14 KX – teren ciągu pieszego lub pieszo - rowerowego i 13 ZP – tereny zieleni urządzonej.
Naruszenia swojego interesu prawnego, konstytuującego legitymację do skutecznego wszczęcia kontroli legalności zaskarżonej uchwały o planie, skarżąca upatruje w ukształtowaniu sposobu korzystania z działki nr [..] poprzez zaplanowanie na jej obszarze fragmentu ciągu pieszego lub pieszo – rowerowego, oddzielającego jej działkę od linii brzegowej Jeziora K. oraz tym samym pozbawienie jej prawa do znacznej części nieruchomości. Wskutek przyjętych rozwiązań planistycznych uwarunkowania korzystania z działki skarżącej, na której istnieje zabudowa mieszkaniowa, ulegną pogorszeniu, albowiem z działki położonej przy mało uczęszczanej drodze gminnej z dostępem do jeziora, jej działka stanie się działką okoloną z jednej strony drogą dojazdową o symbolu 21 KDD nieposiadającą parametrów niezbędnych do zaspokojenia zwiększonych potrzeb komunikacyjnych terenu objętego planem, a z drugiej ciągiem pieszo – rowerowym odgradzającym działkę od jeziora. W tych okolicznościach warunki korzystania z jej nieruchomości zmienią się poprzez intensyfikację ruchu pieszego, rowerowego oraz samochodowego i zwiększenie negatywnego oddziaływania.
Zgodnie z art. 101 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (t.j.: Dz.U. z 2020 r., poz. 713), zwanej dalej u.s.g., określającym kryterium oceny legitymacji procesowej w niniejszym postępowaniu, każdy, czyj interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone uchwałą lub zarządzeniem, podjętymi przez organ gminy w sprawie z zakresu administracji publicznej, może zaskarżyć uchwałę lub zarządzenie do sądu administracyjnego.
Badając powyższe uwarunkowania skargi w niniejszej sprawie Sąd uznał, że doszło do naruszenia interesu prawnego skarżącej, wynikającego z prawa własności wskazanej wyżej działki położonej na terenie objętym kwestionowanym planem.
Przyjęte dla działki nr [..] rozwiązania planistyczne doprowadziły bowiem do sytuacji, w której zasadniczą część tej nieruchomości pozostawiono w użytkowaniu mieszkaniowym jednorodzinnym, sankcjonując dotychczasowy sposób jej zagospodarowania, pozostałe jej fragmenty biegnące w zbliżeniu do Jeziora K. równolegle do jego linii brzegowej przeznaczając pod teren publiczny, tj. ciąg pieszy lub pieszo – rowerowy oznaczony symbolem 14 KX oraz zieleń urządzoną oznaczoną symbolem 13 ZP.
Tak uregulowane zasady ochrony i kształtowania ładu przestrzennego w obrębie usytuowania działki nr [..] bezpośrednio ukształtowały sposób wykonywania prawa własności przez skarżącą poprzez pozbawienie jej zasadniczego atrybutu tego prawa, a mianowicie możliwości korzystania z wyłączeniem osób trzecich z części działki przeznaczonej pod ciąg pieszy lub pieszo – rowerowy, przeznaczając ją pod teren komunikacyjny, ogólnodostępny. Również przeznaczenie działki pod teren zieleni urządzonej pomimo tego, że nie stanowi sam w sobie celu publicznego w rozumieniu art. 6 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (t.j. Dz.U. z 2020 r., poz. 65), zwanej dalej u.g.n., ograniczyło możliwości inwestycyjne skarżącej poprzez dopuszczenie lokalizowania na nim plaż, placów zabaw, obiektów małej architektury, wiat i zadaszeń nad ogniskiem oraz realizowania ścieżek spacerowych, przy jednoczesnym braku określenia parametrów i wskaźników zabudowy i zagospodarowania terenu.
W ocenie Sądu, istnieje zatem związek pomiędzy sferą indywidualnych praw i obowiązków skarżącej, wynikających z norm prawa materialnego, a zaskarżoną uchwałą, a interes skarżącej został tymi postanowieniami naruszony.
Naruszenie interesu lub uprawnienia otwiera drogę do merytorycznego rozpoznania skargi (oceny legalności planu), przy czym obowiązek uwzględnienia skargi na miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego powstaje, gdy naruszenie interesu prawnego lub uprawnienia skarżącego jest związane z jednoczesnym naruszeniem obiektywnego porządku prawnego. Natomiast, gdy naruszony zostaje interes prawny lub uprawnienie skarżącego, ale dzieje się to w zgodzie z obowiązującym prawem, w granicach uprawnień przysługujących gminie z mocy przepisów art. 1 oraz art. 3 ust. 1 ustawy z 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (t.j. Dz.U. z 2018 r., poz. 1945 ze zm.), zwanej dalej u.p.z.p., w brzmieniu obowiązującym w dacie podejmowania zaskarżonej uchwały, w ramach których rada gminy ustala przeznaczenie i zasady zagospodarowania terenów położonych na obszarze gminy to, mimo że naruszony zostaje prawem chroniony interes skarżącego, w szczególności wynikający z uprawnień właścicielskich, skarga podlega oddaleniu (zob. wyrok WSA w Gdańsku z 13 czerwca 2017 r., II SA/Gd 203/16 z powołaniem się na utrwalone w tej mierze orzecznictwo; wyrok NSA z dnia 18 stycznia 2007 r., II OSK 1627/06, dostępne na stronie https://orzeczenia.nsa.gov.pl).
Przechodząc do rozpoznania skargi wskazać należy, że zgodnie z art. 3 ust. 1 u.p.z.p., gminie przysługuje prawo do władczego przeznaczania terenu pod określone funkcje i ustalania zasad zagospodarowania terenu, określane w doktrynie jako "władztwo planistyczne". Samodzielność gminy, również w tym zakresie, uznawana jest za podstawową, immanentną cechę samorządu gminnego. Jest wartością chronioną Konstytucją Rzeczpospolitej Polskiej, jako jeden z fundamentów ustroju terytorialnego Państwa. Samodzielność publicznoprawna gminy oznacza, że jest ona zdecentralizowanym podmiotem władzy publicznej, działającym na podstawie i w granicach wynikających z przepisów obowiązującego prawa. W tych granicach gmina podejmuje czynności prawne i faktyczne, kierując się wyłącznie przepisami prawa i własną wolą wyrażoną w określonej formie przez jej organy pochodzące z wyboru.
Gmina nie ma jednak absolutnej władzy w określaniu przeznaczenia terenów i warunków zagospodarowania, a granice władztwa planistycznego gminy wyznaczają ograniczenia określone w ustawach, w tym w przepisach u.p.z.p. Ograniczenia władztwa planistycznego nie mogą być dorozumiane, czy interpretowane rozszerzająco (tak np. w wyroku WSA w Poznaniu z 12 stycznia 2017 r., IV SA/Po 657/16). Stanowisko to znajduje oparcie w orzecznictwie Trybunału Konstytucyjnego, który w wyroku z dnia 7 lutego 2001 r., K 27/00 (OTK 2001, nr 2, poz. 29) wskazał, iż organy gminy właściwe do sporządzenia projektu planu miejscowego i następnie do uchwalenia tego planu, muszą się kierować ogólnymi zasadami określonymi w art. 1 ust. 1 i 2 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, przepisami innych ustaw regulującymi określone sprawy szczegółowe z zakresu gospodarki przestrzennej oraz przepisami Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej. Fakt przyznania gminie władztwa planistycznego uprawniającego do decydowania o przeznaczeniu i zagospodarowaniu terenu, nie stoi jednocześnie w sprzeczności z koniecznością uwzględniania racjonalności w działaniu gminy w tym zakresie, realizującej się w przyjmowaniu finalnych, optymalnych rozwiązań planistycznych, a przepis art. 4 ust. 1 u.p.z.p. nie może stanowić legitymacji do nieograniczonej swobody w działaniach planistycznych.
Zgodnie z art. 28 ust. 1 u.p.z.p. przesłankami stwierdzenia nieważności uchwały w całości lub w części są: 1) istotne naruszenie zasad sporządzenia planu miejscowego; 2) istotne naruszenie trybu sporządzania planu 3) naruszenie właściwości organów w tym zakresie. Merytoryczna kontrola zaskarżonego aktu dokonywana jest w granicach wyznaczonych prawną ochroną przysługującą skarżącej posiadającej tytuł prawny do oznaczonej nieruchomości objętej planem, natomiast uwzględnienie skargi może nastąpić wyłącznie w części wyznaczonej indywidualnym interesem skarżącej. Sąd, kontrolując zaskarżony akt w zakresie przestrzegania zasad jego sporządzenia, czyni to więc zasadniczo w granicach wyznaczonych naruszeniem indywidualnego interesu prawnego skarżącej. Także naruszenia procedury planistycznej muszą mieć wpływ na interes prawny skarżącej.
Zdaniem Sądu kontrolującego zaskarżoną uchwałę o planie, procedura planistyczna poprzedzająca jej podjęcie została przeprowadzona prawidłowo, stosownie do przepisów u.p.z.p. oraz rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 26 sierpnia 2003 r. w sprawie wymaganego zakresu projektu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego (Dz.U. Nr 164, poz. 1587), zwanego dalej rozporządzeniem, co znajduje odzwierciedlenie w aktach sprawy. Prawidłowość procedowania planu nie została skutecznie podważona.
Zasady sporządzania planu rozumiane są jako wymogi kształtowania polityki przestrzennej przez uprawniony organ. Dotykają one problematyki związanej ze sporządzaniem planu, a więc zawartości aktu planistycznego (część tekstowa i graficzna, inne załączniki - art. 15 ust. 1, art. 17 pkt 4 i art. 20 ust. 1), przedmiotu planu (art. 15 ust. 2 i ust. 3), a także standardów dokumentacji planistycznej tj. materiałów planistycznych, skali opracowania kartograficznego, stosowanych oznaczeń, nazewnictwa, standardów oraz sposobów dokumentowania prac planistycznych określonych w powołanym wyżej rozporządzeniu.
Jedną z naczelnych zasad uchwalenia planu jest wymóg zgodności z ustaleniami studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego. W toku procedury planistycznej gmina zobligowana jest uwzględniać postanowienia studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego obowiązującego na danym terenie. Zgodnie bowiem z art. 9 ust. 4 u.p.z.p. ustalenia studium są wiążące dla organów gminy przy sporządzaniu planów miejscowych. Zgodność z ustaleniami studium, w myśl art. 20 ust. 1 u.p.z.p., potwierdza rada gminy uchwalając plan, co miało miejsce również w niniejszej sprawie.
Zgodnie z obowiązującą na terenie objętym kwestionowanym planem uchwałą nr XXV/417/2017 Rady Gminy z dnia 9 sierpnia 2017 r. w sprawie uchwalenia "Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy C.", działka skarżącej o nr [..] położona jest w strefie funkcjonalno – przestrzennej oznaczonej symbolem C – strefa atrakcyjna przyrodniczo i krajobrazowo, w podstrefie C1a – podstrefa miejscowości M. i F. – uporządkowania i ograniczenia funkcji turystycznej. Podkreślić przy tym należy, że w skardze błędnie wskazano, że działka skarżącej położona jest, zgodnie ze Studium, w strefie C2.
W strefie C, obejmującej cenny przyrodniczo, intensywnie użytkowany rekreacyjnie, o dużym nacisku inwestycyjnym teren, wskazano, że rejony rekreacyjne (zespoły zabudowy letniskowej i ośrodki wypoczynkowe) wymagają poprawy jakości zainwestowania w zakresie bazy noclegowej i infrastruktury technicznej, a także likwidacji zainwestowania substandardowego oraz rewaloryzacji technicznej (w zakresie ochrony środowiska) i architektonicznej (estetyzacja krajobrazu). Ze względu na duży nacisk inwestycyjny, wiele terenów wymaga wprowadzenia zakazu zabudowy.
W ramach wskazanej strefy wyodrębniono podstrefę C1a obejmującą miejscowość M. wraz z półwyspem M., stanowiącym korytarz ekologiczny łączący Park Narodowy z obszarami cennymi przyrodniczo oraz miejscowość F. W podstrefie tej, ze względu na duży nacisk inwestycyjny przewidziano, że obszar półwyspu M. wymaga wprowadzenia zakazu zabudowy. Co do miejscowości M. i F. określono, że wymagają uporządkowania pod względem jakości zainwestowania. Priorytetem tej podstrefy jest sporządzenie miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego regulujących i porządkujących obszar miejscowości z przeważającym zainwestowaniem o funkcji turystycznej, usługowej i rekreacyjnej oraz zakazujących zabudowy terenów szczególnie wartościowych pod względem przyrodniczym (półwysep M.). Przewidziano, że w strefach C1 i C2 oraz w ich podstrefach, ze względu na położenie na obszarze Parku Krajobrazowego, obowiązują zapisy rozporządzenia Wojewody z dnia 15 maja 2006 r. w sprawie Parku Krajobrazowego, w tym zakazuje się budowania nowych obiektów budowlanych w pasie szerokości 100 m od linii brzegów rzek, jezior i innych zbiorników wodnych, z wyjątkiem obiektów służących turystyce wodnej, gospodarce wodnej lub rybackiej. W odniesieniu do istniejących ośrodków wypoczynkowych dopuszczono przebudowę i modernizację istniejącego zainwestowania w celu poprawy standardów ochrony środowiska oraz walorów estetyczno-krajobrazowych, pod warunkiem nie zwiększania powierzchni zabudowy, ilości miejsc pobytowych a także nie zbliżania zabudowy do brzegów wód.
Miejscowość M. zaliczono do terenów, dla których należy sporządzić miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego, określając go jako "ważny dla rozwoju funkcji rekreacyjnych, usługowych, turystycznych, oznaczony cyfrą "IV" w celu uporządkowania i kontroli zainwestowania. W pkt 2.14. Studium miejscowości M. i F. określono jako obszary wskazane do rehabilitacji, które wymagają uporządkowania chaotycznej zabudowy oraz estetyzacji zabudowy rekreacyjnej.
W Studium wskazano, że ze względu na występujący w północnej części gminy konflikt funkcji turystycznej i prawnej ochrony przyrody w otoczeniu Parku Narodowego, zadaniem planowania przestrzennego jest zharmonizowanie zagospodarowania turystycznego oraz form i natężenia użytkowania turystycznego terenu. W pracach planistycznych konieczne jest uwzględnienie w szczególności następujących zagadnień: niedopuszczenie do nadmiernego obciążenia turystycznego środowiska przyrodniczego (prowadzi to do jego dewaloryzacji i utraty wartości, które były podstawą rozwoju funkcji turystycznej), efektywna ochrona przyrody, preferencje w zagospodarowaniu turystycznym dla obiektów ogólnodostępnych, estetyzacja krajobrazowa zainwestowania. W planach miejscowych uwzględniać należy lokalne i ponadlokalne (korytarze ekologiczne) uwarunkowania przyrodnicze oraz wartości środowiska kulturowego. Istniejące zagospodarowanie i zabudowa winny podlegać przekształceniom w celu poprawy warunków życia, poziomu estetyki, w terenach określonych w Studium jako "granice obszaru możliwego docelowego zainwestowania" czy też w istniejącym zainwestowaniu wiejskim – obszarze kontynuacji zabudowy dopuszcza się różnorodne funkcje komplementarne do mieszkalnictwa takie jak np. usługi, zieleń, drobne funkcje gospodarcze.
W pkt 2.3.2. zatytułowanym "Kierunki kształtowania ekologicznych warunków życia ludzi", jako jeden z głównych celów współczesnego planowania przestrzennego wskazano kształtowanie korzystnych, ekologicznych warunków życia ludzi. W Studium określono, że ekologiczne warunki życia ludzi w strukturach osadniczych zdeterminowane są m.in. przez powierzchnię i jakość terenów aktywnych biologicznie, w tym terenów rekreacyjnych oraz potencjał percepcyjny środowiska przyrodniczego, a zwłaszcza jego walory krajobrazowe. Wśród warunków rewaloryzacji środowiska i ekologicznych warunków życia ludzi dla terenów zwartej zabudowy mieszkaniowo-usługowej, z którą mamy do czynienia w przypadku działki nr [..], jak wynika z załącznika graficznego do Studium, wskazano restrukturyzację funkcjonalną części zainwestowania oraz ukształtowanie zielonych połączeń z wewnętrznymi i zewnętrznymi przyrodniczymi terenami rekreacyjnymi.
Według Studium zabezpieczenie trwałego ekologicznie i efektywnego ekonomicznie użytkowania przyrodniczych walorów rekreacyjnych w gminie wymaga m.in. adekwatnego do aktualnego stopnia wykorzystania zagospodarowania istniejącego odciążenia terenów nadmiernie eksploatowanych, zwłaszcza w obrębie i w pobliżu terenów poddanych szczególnym formom ochrony przyrody i krajobrazu, w tym ograniczanie i eliminowanie wszelkich form zagospodarowania i użytkowania, które bezpośrednio lub pośrednio powodują obniżanie jakości zasobów przyrodniczych i wzrost presji na przyrodę [..], [..] (D. aktualnie i O. potencjalnie jako główne, konfliktowe wobec [..] rejony zainwestowania rekreacyjnego w jego bezpośrednim sąsiedztwie) – przebudowa lub eliminacja części bazy rekreacyjnej, preferowania form zainwestowania turystycznego o charakterze ogólnodostępnym, w tym pozwalające na rozwój żeglarstwa, kajakarstwa, wędrówek pieszych, rowerowych, wyposażenia w elementy zainwestowania rekreacyjnego w zakresie tzw. małej architektury oraz kształtowania ładu przestrzennego w zagospodarowaniu rekreacyjnym oraz podniesienie estetyki zagospodarowania.
Wskazano, że wszelkie kubaturowe zainwestowanie rekreacyjne powinno być lokalizowane na terenach o umiarkowanych spadkach (wartość progową stanowi 10°), w pobliżu brzegów jezior o dobrej dostępności (nie bliżej niż 100 m od brzegu) oraz powinno spełniać kryteria neutralności krajobrazowej i normy w zakresie infrastruktury technicznej ochrony środowiska (gospodarka wodno-ściekowa, proekologiczne źródła ogrzewania itp.).
Miejscowość M. zaliczono do kompleksu turystyczno- rekreacyjnego obejmującego tereny rozwoju zagospodarowania turystycznego w zakresie infrastruktury usługowej i informacyjnej ze wskazaniem stagnacji bazy noclegowej.
W związku z potrzebą zharmonizowania zagospodarowania turystycznego oraz form i natężenia użytkowania turystycznego w pracach planistycznych polecono uwzględnić w szczególności następujące zagadnienia: niedopuszczenie do nadmiernego obciążenia turystycznego środowiska przyrodniczego (prowadzi to do jego dewaloryzacji i utraty wartości, które były podstawą rozwoju funkcji turystycznej), efektywną ochronę przyrody, preferencje w zagospodarowaniu turystycznym dla obiektów ogólnodostępnych, estetyzację krajobrazową zainwestowania.
W pkt 2.5.2. Studium zatytułowanym "Kierunki rozwoju infrastruktury komunikacyjnej gminy" wskazano, że trasy i ścieżki rowerowe zalicza się do elementów sieci drogowo-ulicznej. Celem budowy sieci dróg rowerowych jest zapewnienie użytkownikom rowerów bezpiecznego poruszania się w dogodnych warunkach środowiskowych. Rozwój sieci ścieżek rowerowych ma również na celu połączenie trasami wszystkich miejscowości atrakcyjnych turystycznie. Dodatkowym działaniem, przy realizacji układu ścieżek rowerowych, jest budowa bezpiecznych parkingów dla rowerów. W celu odpowiedniego zagospodarowania istniejących szlaków turystycznych (pieszych, rowerowych, itp.), konieczne są działania: wyposażenie ich np. w miejsca widokowe, piknikowe, oznakowanie, poprawa nawierzchni, przystosowanie do całorocznego wykorzystania, we współpracy z administracją parków, szkołami, nadleśnictwami i PTTK. Dodatkowo konieczne jest wyznaczenie i zagospodarowanie nowych szlaków turystycznych w celu dekoncentracji ruchu turystycznego na terenie gminy. Ścieżki, trasy rowerowe wraz z infrastrukturą turystyczną powinny funkcjonować w zintegrowanym systemie ze szlakami turystycznymi rangi lokalnej, regionalnej i międzyregionalnej, w związku z tym konieczne są spójne działania organizacji m.in. turystycznych, samorządowych, pozarządowych w celu uzyskania docelowego produktu. Lokalizacja nowych elementów komunikacji i infrastruktury technicznej jest dopuszczalna we wszystkich terenach inwestycyjnych oraz w terenach rolnych i leśnych. W nowych terenach mieszkaniowych oraz mieszkaniowo-usługowych przewiduje się sytuowanie zieleni o charakterze publicznym, placów zabaw i urządzeń sportowo-rekreacyjnych (np. boisk). Lokalizacja obiektów usługowych z zakresu usług publicznych możliwa jest w terenach istniejącej zabudowy oraz w nowych terenach inwestycyjnych i na podstawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego lub na skutek ustalenia decyzją.
Na terenie gminy C. w dokumencie Studium nie wyznaczono obszaru przestrzeni publicznej jako obszarów o szczególnym znaczeniu dla zaspakajania potrzeb mieszkańców, poprawy jakości życia i sprzyjające nawiązywaniu kontaktów społecznych ze względu na swoje położenie oraz cechy funkcjonalno –przestrzenne. Jednakże za obszary pełniące funkcje publiczne uznano tereny zieleni urządzonej, sportowo-rekreacyjne oraz usług w centralnych częściach miejscowości. Szczegółowe zasady zabudowy i zagospodarowania takich fragmentów miejscowości polecono określić w ramach planów miejscowych, które postulowane są do sporządzenia.
W ocenie Sądu, zestawienie przywołanych wyżej postanowień Studium z kwestionowanymi postanowieniami planu odnoszącymi się do działki nr [..] prowadzi do wniosku, że nie naruszają one ustaleń Studium. Kwestionowane postanowienia planu wdrażają i doprecyzowują bowiem ogólnie wyznaczoną w Studium politykę przestrzenną gminy w odniesieniu do obszarów intensywnie eksploatowanych rekreacyjnie, których położenie na terenie otuliny Parku Narodowego i Parku Krajobrazowego w przeważającej mierze zdeterminowało decyzje planistyczne.
Kwestionowane postanowienia planu kształtujące sposób zabudowy i zagospodarowania działki nr [..] oraz działek sąsiednich są wyrazem kompleksowego wdrożenia wiążących założeń Studium, w którym wyraźnie zarysowano potrzebę osiągnięcia w planowaniu przestrzennym kompromisu pomiędzy wymogami ochrony środowiska i przyrody a możliwościami turystycznego wykorzystania walorów przyrodniczych tego wyjątkowego terenu.
W ocenie Sądu, zaskarżony plan we wskazanej wyżej części jest zgodny z postanowieniami Studium i realizuje kierunki rozwoju zagospodarowania przestrzennego adekwatne do uwarunkowań i stanu zagospodarowania całej działki nr [..], w tym jej części północnej, przez którą przebiegać ma ciąg pieszy lub pieszo – rowerowy oraz zieleń urządzona.
W zakresie przewidzianej na działce nr [..] funkcji mieszkaniowej jednorodzinnej o symbolu 11 MN w planie zaakceptowano dotychczasowy sposób zagospodarowania terenu czyniąc zadość wytycznym określonym w Studium oraz pozostając w zgodzie z zasadami planowania przestrzennego wynikającymi z art. 1 ust. 3 u.p.z.p. Powyższe postanowienia planu pozostały niezakwestionowane w skardze.
W ocenie Sądu, również wprowadzenie w części działki nr [..] funkcji publicznej ciągu pieszo – rowerowego realizuje politykę przestrzenną wyznaczoną w Studium zmierzającą do stworzenia warunków dogodnej dla mieszkańców i przyjaznej środowisku formy komunikacji w obszarze intensywnie eksploatowanym turystycznie. Stworzenie sieci takich połączeń pieszo – rowerowych służyć ma połączeniu miejsc atrakcyjnych turystycznie w Gminie w sposób jak najmniej ingerujący w środowisko. Poza tym, w Studium wyraźnie opowiedziano się za ogólnodostępnością form zainwestowania turystycznego, w tym pozwalającego na rozwój żeglarstwa, kajakarstwa, wędrówek pieszych, rowerowych.
W zgodzie z tak wyznaczonym kierunkiem rozwoju przestrzennego Gminy pozostaje również przeznaczenie fragmentu działki nr [..], biegnącego równolegle do linii brzegowej Jeziora K., pod zieleń urządzoną o symbolu 13 ZP. W Studium tereny przeznaczone pod zieleń urządzoną uznano za obszary pełniące funkcje publiczne, dając tym samym wyraz ich szczególnego znaczenia dla zaspakajania potrzeb całej wspólnoty lokalnej i poprawy jakości życia mieszkańców w obszarze o dużej presji rekreacyjnej. Gmina ma obowiązek realizować zadania własne w zakresie zaspokajania zbiorowych potrzeb wspólnoty, w tym m.in. w zakresie spraw dotyczących zieleni gminnej i zadrzewień (art. 7 ust. 1 pkt 12 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (t.j. Dz.U. z 2020 r., poz. 713), które konkretyzuje art. 78 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody (Dz. U. z 2020 r. poz. 55), zwanej dalej u.o.p. określając obowiązek zakładania i utrzymywania w należytym stanie terenów zieleni i zadrzewień.
Pomimo tego, że przeznaczenie terenu pod zieleń publiczną niewątpliwie nie jest przeznaczeniem terenu pod inwestycję celu publicznego w rozumieniu art. 6 u.g.n. to tereny zieleni urządzonej uważane są za pełniące funkcje publiczne w rozumieniu art. 5 pkt 21 u.o.p. i zwłaszcza na terenach objętych różnymi formami ochrony przyrody winny być traktowane jako wyraz zabezpieczenia walorów przyrodniczych podlegających ochronie.
Gmina wskazując w planie tereny przeznaczone pod zieleń urządzoną w istocie ogólnodostępną, zmierzała do zaspokojenia interesu całej lokalnej społeczności w dostępie do terenów zielonych realizując tym samym politykę przestrzenną wytyczoną w Studium, której jednym z zasadniczych celów jest preferowanie form zainwestowania turystycznego o charakterze ogólnodostępnym, pozwalającym na wykorzystanie walorów przyrodniczych tych terenów przez większą liczbę ludności. Tereny przeznaczone pod zieleń urządzoną, ogólnodostępną, mogą być terenami należącymi do prywatnych właścicieli, do których to działek Gmina będzie musiała w przyszłości uzyskać tytuł prawny. Nie jest jednak konieczne uzyskanie takiego tytułu prawnego przed przystąpieniem do uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Władztwo planistyczne gminy obejmuje nie tylko prawo przeznaczania terenów na realizację celu publicznego w rozumieniu art. 6 u.g.n., które następnie umożliwia wywłaszczenie terenu, ale również przeznaczenie terenów na takie cele publiczne, co do których wywłaszczenie nie jest możliwe. Dla realizacji celu publicznego objętego planem, co do którego nie będzie możliwe wywłaszczenie, Gmina będzie miała obowiązek za zgodą właściciela, grunt taki nabyć na warunkach określonych przez strony. Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 22 maja 2012 r., II OSK 550/12, stwierdził, że katalog celów publicznych określony w art. 6 ustawy o gospodarce nieruchomościami nie wyczerpuje konstytucyjnego pojęcia "celów publicznych" zawartego wart. 21 ust. 2 Konstytucji (LEX nr 1252102 oraz wyrok NSA z dnia 3 czerwca 2009 r., II OSK 102/09, LEX nr 563528).
Wbrew twierdzeniom skarżącej, przeznaczenie części działki nr [..] na teren ciągu pieszego lub pieszo – rowerowego oraz zieleni urządzonej nie godzi w istotę przysługującego skarżącej prawa własności w sposób nieuzasadniony i nieproporcjonalny, wykluczając tym samym naruszenie władztwa planistycznego w tym zakresie przez Gminę.
Zgodnie z art. 1 ust. 2 u.p.z.p. w planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym gmina zobowiązana jest uwzględniać m.in.: wymagania ładu przestrzennego, w tym urbanistyki i architektury, walory architektoniczne i krajobrazowe, wymagania ochrony środowiska, w tym gospodarowania wodami i ochrony gruntów rolnych i leśnych, prawo własności oraz potrzeby interesu publicznego. Ustalając przeznaczenie terenu lub określając potencjalny sposób zagospodarowania i korzystania z terenu, organ winien ważyć interes publiczny i interesy prywatne. To zasada proporcjonalności, wyrażona w art. 31 ust. 3 Konstytucji Rzeczpospolitej Polskiej, zobowiązuje do ważenia wskazanych interesów. Przyjęte w u.p.z.p. rozwiązania prawne oparto na zasadzie równowagi interesu ogólnopaństwowego, interesu gminy i interesu jednostki. Oznacza to obowiązek rozważnego wyważenia praw indywidualnych (interesów obywateli) i interesu publicznego, mających szczególne znaczenie w przypadku kolizji tych interesów, w tym interesu gminy z interesem obywateli wynikającym np. z prawa własności nieruchomości gruntowych. Trafnie wskazuje się, że uwzględnienie prawa własności nie stanowi jedynego celu, jakim kierują się organy planistyczne w procedurze planistycznej. W okolicznościach tej sprawy należało także uwzględnić potrzebę zapewnienia ogólnodostępnych terenów zielonych na obszarze objętym planem miejscowym, zwłaszcza w sytuacji znacznego zagęszczenia terenów rekreacji indywidulanej na obszarze objętym różnymi formami ochrony przyrody.
Ograniczenia prawa własności ze względu na wymagania interesu publicznego przejawiającego się w potrzebie ochrony środowiska oraz zabezpieczenia możliwości realizacji przez obywateli przysługującego im prawa do powszechnego korzystania ze środowiska, które – zgodnie z art. 4 ust. 1 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska (t.j. Dz.U. z 2020 r., poz. 1219), zwanej dalej P.o.ś., przysługuje z mocy ustawy każdemu i obejmuje korzystanie ze środowiska, bez użycia instalacji, w celu zaspokojenia potrzeb osobistych oraz gospodarstwa domowego, w tym wypoczynku oraz uprawiania sportu, powinno następować tylko przy poszanowaniu zasady proporcjonalności. Zasada ta ma doniosłe znaczenie dla kontroli prawidłowości stanowienia aktów prawa miejscowego w tym miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego. Środowisko jest bowiem dobrem wspólnym i jednocześnie ochrona środowiska jest celem publicznym. Oznacza to, że każdy element środowiska ma jednakową wartość podlegającą ochronie prawnej w konfrontacji z takim prawem podstawowym jak ochrona prawa własności. Ochronie środowiska w planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym przysługuje zatem taka sama ochrona prawna jak prawu własności.
W ramach władztwa planistycznego gminie przysługuje uprawnienie do legalnej ingerencji w sferę wykonywania prawa własności. W ramach realizacji tego uprawnienia gmina zobowiązana jest do kierowania się interesem publicznym oraz odpowiednim jego wyważeniem z interesem prywatnym, przy jednoczesnym uwzględnieniu zasady proporcjonalności. Rozważenia tych interesów gmina dokonuje w ramach uznania, ale nie dowolnie.
Z dokumentacji planistycznej oraz z wyjaśnień gminy wynika, że motywacją do wprowadzenia rozwiązań planistycznych, było uporządkowanie istniejącej zabudowy i zagospodarowania w rejonach rekreacyjnych zespołów zabudowy letniskowej i ośrodków wypoczynkowych, które wymagają poprawy jakości zainwestowania w zakresie bazy noclegowej i infrastruktury technicznej, a także likwidacji zainwestowania substandardowego oraz rewaloryzacji technicznej (w zakresie ochrony środowiska) i architektonicznej (estetyzacja krajobrazu). Ponadto, dążono do stworzenia zasad współistnienia różnorodnych funkcji na terenie objętym planem oraz ochrony terenów cennych przyrodniczo, przy uwzględnieniu wymogów ochrony środowiska oraz nakazów i zakazów związanych z położeniem terenu w obszarach prawnie chronionych, tj. w otulinie Parku Narodowego, Parku Krajobrazowym, Obszarze Specjalnej Ochrony Ptaków Natura 2000 oraz Obszarze Natura 2000.
Regulacje planistyczne przyjęte dla działki nr [..] są wyrazem konsekwentnej koncepcji Gminy ładu przestrzennego na tym terenie rozumianego jako takie ukształtowanie przestrzeni, które stworzy harmonijną całość oraz uwzględnia w uporządkowanych relacjach wszelkie uwarunkowania i wymagania funkcjonalne, społeczno-gospodarcze, środowiskowe, kulturowe oraz kompozycyjno-estetyczne. Dokumentacja planistyczna potwierdza wyjaśnienia Gminy, że wprowadzając na terenie działki nr [..] strefę 11 MN, 14 KX i 13 ZP po pierwsze usankcjonowano istniejący stan zagospodarowania w zakresie zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej zezwalając jednocześnie, w zgodzie z regulacjami właściwymi dla Parku Krajobrazowego, na zabudowę w strefie 11 MN, a po drugie kontynuowano wcześniej zapoczątkowaną koncepcję rozwiązań komunikacyjnych i użyteczności publicznej związanej z zielenią użytkową odzwierciedloną w obowiązującym uprzednio dla tego terenu miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego terenu zabudowy mieszkaniowej we wsi M. (cz.dz. nr [..]-[..]), gmina C., przyjętego uchwałą nr IV/77/99 Rady Gminy z dnia 5 marca 1999 r. Zgodnie z tym planem działka nr [..] objęta była trzema strefami: 6 MN – tereny zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej, 2 KP – ciąg pieszy i 1 ZN – teren zieleni niskiej. Aktualnie przyjęte rozwiązania planistyczne dla działki nr [..] w istocie swej odpowiadają wcześniejszym założeniom uchwałodawcy gminnego i stanowią ich konsekwentną, adekwatną do potrzeb publicznych, kontynuację pozostającą w zgodzie z uwarunkowaniami ochrony przyrody oraz nienaruszającą prawa własności skarżącej w sposób niedopuszczalny.
W odniesieniu do określonego w planie miejscowym z 1999 r. ciągu pieszego oznaczonego symbolem 2 KP w § 4 ust. 2 pkt 2 przewidziano możliwość jego przedłużenia w kierunku wschodnim i zachodnim poza teren opracowania, co odzwierciedlono również w części rysunkowej planu. W konsekwencji, rozwiązań przyjętych w aktualnym planie dla strefy 14 KX jej przebiegu przez fragment działki skarżącej nie można potraktować inaczej niż jako w pełni uzasadnionej kontynuacji koncepcji komunikacyjnej Gminy zmierzającej do połączenia miejsc atrakcyjnych krajobrazowo i turystycznie siecią ciągów pieszych lub pieszo – rowerowych skomunikowanych z drogami publicznymi oraz ich ogólnodostępności.
Ustalenia te w pełni uwzględniają specyficzne uwarunkowania terenu objętego różnymi formami ochrony przyrody. Działka nr [..], podobnie jak cały obszar objęty granicami planu, położony jest na w otulinie Parku Narodowego (z wyjątkami w postaci obszarów, które położone są w granicach samego Parku Narodowego), w Parku Krajobrazowym, w Obszarze Natura 2000 oraz w Obszarze Natura 2000, co w dużej mierze determinuje uwarunkowania prawne odnoszące się do tego terenu oraz wymagany standard ochrony środowiska. Stan tej ochrony kształtują przepisy ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody (t.j. Dz.U. z 2018 r., poz. 1614), zwanej dalej u.o.p. oraz regulacje szczególne dotyczące otuliny Parku Narodowego i Parku Krajobrazowego.
W przepisach uchwały nr 144/VII/11 Sejmiku Województwa z dnia 27 kwietnia 2011 w sprawie Parku Krajobrazowego (Dz.Urz.Woj. z 2011 r., nr 66, poz. 1459) wprowadzono w § 3 pkt 7 zakaz budowania nowych obiektów budowlanych w pasie szerokości 100 m od: a) linii brzegów rzek, jezior i innych naturalnych zbiorników wodnych, b) zasięgu lustra wody w sztucznych zbiornikach wodnych usytuowanych na wodach płynących przy normalnym poziomie piętrzenia określonym w pozwoleniu wodnoprawnym, o którym mowa w art. 122 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 18 lipca 2001 r. - Prawo wodne, z wyjątkiem obiektów służących turystyce wodnej, gospodarce wodnej lub rybackiej. Zgodnie z § 4 ust. 1 uchwały Sejmiku zakaz, z § 3 pkt 7, nie dotyczy:
1) obszarów zwartej zabudowy wsi, w granicach określonych w studiach uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gmin, gdzie dopuszcza się uzupełnianie zabudowy mieszkaniowej i usługowej pod warunkiem wyznaczenia nieprzekraczalnej linii zabudowy od brzegów wód, określonej poprzez połączenie istniejących budynków na przylegających działkach;
2) istniejących siedlisk rolniczych - w zakresie uzupełniania istniejącej zabudowy o obiekty niezbędne do prowadzenia gospodarstwa rolnego, pod warunkiem nie przekraczania dotychczasowej linii zabudowy od brzegów wód;
3) istniejących obiektów letniskowych, mieszkalnych i usługowych, zrealizowanych na podstawie miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego, które utraciły moc przed dniem 1 stycznia 2004 r. - gdzie dopuszcza się modernizację istniejącego zainwestowania (rozbiórkę, odbudowę, nadbudowę poddasza użytkowego, przebudowę) w celu poprawy standardów ochrony środowiska oraz walorów estetyczno-krajobrazowych, pod warunkiem niezwiększania powierzchni zabudowy, a także nie przybliżania zabudowy do brzegów wód;
4) budowy lub przebudowy obiektów budowlanych i urządzeń technicznych służących celom parku krajobrazowego.
Ze wskazanych przepisów wynika zasada braku możliwości zabudowy nowymi obiektami budowlanymi w pasie szerokości 100 m m.in. od brzegów jezior i rzek, z wyjątkami przewidzianymi w § 4 ust. 1 uchwały w sprawie Parku Krajobrazowego. Organ uchwałodawczy Gminy, dopuszczając możliwość zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej w strefie 11 MN na działce nr [..] usytuowanej w bliższej odległości od brzegów Jeziora K. niż 100 m, zastosował wyjątek z § 4 ust. 1 pkt 1 uchwały umożliwiający uzupełnianie zabudowy mieszkaniowej i usługowej pod warunkiem wyznaczenia nieprzekraczalnej linii zabudowy od brzegów wód, określonej poprzez połączenie istniejących budynków na przylegających działkach w obszarze zwartej zabudowy wsi, w granicach określonych w studiach uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gmin. Uregulowania planistyczne w tym zakresie w pełni realizują postanowienia uchwały, jednocześnie uzasadniając brak możliwości dopuszczenia zabudowy obiektami mieszkaniowymi lub usługowymi poza wyznaczoną w planie nieprzekraczalną linią zabudowy od brzegów jeziora, której przebieg wynika z połącznia istniejących budynków na przylegających działkach.
W ocenie Sądu, kwestionowana uchwała nie ogranicza prawa własności skarżącej do działki nr [..], objętej trzema strefami o symbolach 11 MN, 14 KX i 13 ZP, w sposób niezgodny z prawem i nie narusza istoty przysługującego jej prawa. Treść prawa własności określa art. 140 k.c. stanowiąc, że w granicach określonych przez ustawy i zasady współżycia społecznego właściciel może, z wyłączeniem innych osób, korzystać z rzeczy zgodnie ze społeczno-gospodarczym przeznaczeniem swego prawa, w szczególności może pobierać pożytki i inne dochody z rzeczy. W tych samych granicach może rozporządzać rzeczą. Do atrybutu korzystania z rzeczy tradycyjnie zalicza się następujące uprawnienia: do posiadania (ius possidendi), do używania rzeczy (ius utendi), do pobierania pożytków i innych przychodów z rzeczy (ius fruendi) i do dyspozycji faktycznych (ius abutendi).
Ustalenia kwestionowanego przez skarżącą planu odnoszące się do działki nr [..] w części przeznaczającej ją na ciąg pieszy lub pieszo – rowerowy o symbolu nr 14 KX zmierzają do pozbawienia jej prawa własności na cele publiczne w rozumieniu art. 6 u.g.n., co będzie mogło nastąpić wyłącznie za stosownym odszkodowaniem. W ocenie Sądu, takie rozwiązanie planistyczne jest w pełni uzasadnione ukształtowaną w Studium koncepcją kierunków rozwoju przestrzennego Gminy w zakresie komunikacji oraz pozostaje w zgodności z uwarunkowaniami ochrony przyrody tego terenu.
Celem zaskarżonej uchwały w części oznaczonej symbolem 14 KX jest unormowanie dostępu z przyległych terenów zieleni urządzonej do dróg publicznych i z dróg publicznych do terenów przyległych zieleni urządzonej. Zapis ten mieści się w szeroko rozumianym pojęciu układu komunikacyjnego i dalej określenia warunków powiązań układu komunikacyjnego z ciągami pieszo – jezdnymi oznaczonymi symbolami 8 KDX i 9 KDX oraz drogą dojazdową 21 KDD. Dotyczy bowiem możliwości i zasad wjeżdżania z przyległych terenów zieleni urządzonej do dróg publicznych i odwrotnie, a więc ich powiązania. Tym samym podstawę prawną do zawarcia tego zapisu w planie miejscowym stanowi art. 15 ust. 2 pkt 10 u.p.z.p. w związku z § 4 pkt 9 lit. b rozporządzenia w sprawie wymaganego zakresu projektu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Uzupełnienie ciągu pieszego, przewidzianego w planie z 1999 r., o dalszą część łączącą zieleń urządzoną, i to nie tylko przewidzianą w strefie 13 ZP, ale również w strefie 12 ZP, z drogą dojazdową 21 KDD pozwoliło na stworzenie, wraz z ciągami pieszo – jezdnymi o symbolach 8 KDX i 9 KDX, ułatwiającą nieuciążliwą eksplorację turystyczną obszarów atrakcyjnych przyrodniczo i krajobrazowo sieć komunikacyjną. Przyjęte rozwiązania komunikacyjne, wbrew twierdzeniom skargi, wpisują się w spójną i przemyślaną koncepcję stworzenia warunków ogólnodostępności terenów o szczególnych walorach przyrodniczych.
Przeznaczenie natomiast części działki położonej najbliżej od linii brzegowej Jeziora K. pod zieleń urządzoną oprócz tego, że nie przekreśla możliwości korzystania z niej bądź rozporządzania nią zgodnie z przysługującym skarżącej prawem własności, a zatem nie narusza istoty przysługujących jej praw, co w świetle art. 31 ust. 3 Konstytucji RP byłoby niedopuszczalne, to również realizuje wytyczne określone w Studium i dokumentacji środowiskowej, tj. prognozie oddziaływania na środowisko, w której ze względu na szczególnie zasługujące na ochronę walory przyrodniczo – krajobrazowe Jeziora K. stwierdzono, że należy unikać zainwestowania w bezpośrednim sąsiedztwie z linią brzegową oraz grodzenia dostępu do jeziora.
Przeznaczenie terenu oraz ukształtowanie zasad jego zagospodarowania w strefie 13 ZP wpływa na sposób wykonywania przez skarżącą prawa własności, ale nie pozbawia jej możliwości korzystania z tego prawa oraz rozporządzania nim, co jest warunkiem wykorzystanie tej części działki na cele ogólnodostępne.
W ocenie Sądu, kwestionowane przez skarżącą regulacje planu odnoszące się do strefy 18 UT/Z – teren usług turystyki i zieleni towarzyszącej, wbrew jej twierdzeniom, nie prowadzą do naruszenia interesu prawnego związanego z prawem własności działki nr [..], a tylko w takim zakresie wskazane postanowienia planu podlegałyby kontroli legalności przez Sąd. Skarżąca naruszenia swojego interesu upatruje w postanowieniach przewidujących w strefie 18 UT/Z zabudowę o wysokości do 14 m przy braku, jej zdaniem, zapewnienia prawidłowego dojazdu do tej strefy drogą dojazdową oznaczoną w planie symbolem 21 KDD. Analiza postanowień planu przewidzianych dla działki nr [..] oraz obowiązujących w strefie 18 UT/Z, przy uwzględnieniu położenia działki skarżącej w planie i jej sąsiedztwa prowadzą do wniosku, że warunki zabudowy i zagospodarowania w strefie 18 UT/Z nie wpłyną na wykonywanie przez skarżącą prawa własności działki nr [..] zgodnie z planem. Działka nr [..] nie graniczy bezpośrednio z działką nr [..] objętą strefą 18 UT/Z. Jedynym łącznikiem pomiędzy tymi działkami jest strefa 13 ZP przebiegająca przez fragment działki nr [..] i część działki nr [..]. Podobnie ciąg pieszo – rowerowy w strefie 14 KX przebiega zarówno przez część działki skarżącej, jak i przez cześć działki nr [..] łącząc się ze strefą 21KDD – drogą dojazdową. Również położenie działki nr [..] i działki [..] przy jednej drodze dojazdowej o symbolu 21 KDD, której parametry nie zostały ściśle określone w planie, ale będą musiały spełniać wymogi przepisów technicznych, nie ograniczają skarżącej w korzystaniu z jej uprawnień w sposób, który naruszałby prawo. W prognozie oddziaływania na środowisko przewiedziano, że oddziaływanie terenów komunikacji o symbolach 21 KDD i 14 KX minimalnie wpłynie na wzrost zanieczyszczeń atmosfery i poziom emitowanego hałasu, ale nie spowoduje przekroczenia norm w powyższych zakresach. Przepisy prawa przewidują natomiast instrumenty, które mogą chronić skarżącą przed nadmiernym oddziaływaniem związanym z ewentualnym, hipotetycznym zwiększeniem ruchu drogowego na drodze dojazdowej 21 KDD, który skarżąca prognozuje w związku z możliwościami inwestycyjnymi w strefie 18 UT/Z. Natomiast w strefie 19 UT/Z, graniczącej z działką nr [..] poprzez drogę dojazdową 21 KDD ustalono zbliżone parametry zabudowy i zagospodarowania terenu takie jak w strefie 11 MN, zwłaszcza w zakresie wysokości zabudowy, powierzchni zabudowy oraz powierzchni biologicznie czynnej. Wobec tego warunki realizacji zabudowy w strefie 19 UT/Z nie ograniczą możliwości inwestycyjnych w tym zakresie na działce nr [..].
Z dokumentacji planistycznej wynika, że uregulowania planu przewidziane w sterach 18 UT/Z, 19 UT/Z oraz 19a ZL są wynikiem wypracowanego kompromisu pomiędzy potrzebami turystycznej eksploatacji terenu a wymogami ochrony przyrody, potwierdzonego uzgodnieniami z władzami Parku Narodowego i organami ochrony środowiska oraz treścią prognozy oddziaływania na środowisko. W strefach 18 UT/Z i 19 UT/Z dopuszczono przebudowę, rozbudowę i nadbudowę istniejącej zabudowy w ramach funkcji usług turystyki realizowanej dotychczas na tym terenie w formie ośrodka wypoczynkowego, a w strefie 19a ZL – tereny leśne, wprowadzono zakaz zabudowy czyniąc zadość wymogom ochrony szczególnie wartościowych elementów środowiska przyrodniczego.
Z argumentacji skargi oraz z wyjaśnień złożonych w toku postępowania przed tutejszym Sądem wynika, że kontestowanie postanowień planu odnoszących się do części działki skarżącej motywowane jest przede wszystkim chęcią przeciwdziałania rekreacyjnemu wykorzystaniu działek zlokalizowanych w strefach 18 UT/Z i 19 UT/Z oraz ogólnodostępnym formom zagospodarowania brzegów Jeziora K.
Przedstawiona argumentacja organu uchwałodawczego gminy, znajdująca odzwierciedlenie w dokumentacji planistycznej, w ocenie Sądu potwierdza, że organ podejmując zaskarżoną uchwałę przyjął prawidłowe rozwiązania planistyczne, którym przyświecała dbałość o ład przestrzenny i zrównoważony rozwój, czym zrealizował dyspozycję art. 1 ust. 1 u.p.z.p.
W niniejszej sprawie brak jest podstaw do stwierdzenia, by interes skarżącej naruszono w sposób niezasadny i nadmierny, z pogwałceniem powołanych w skardze przepisów Konstytucji RP, konstytucyjnej zasady ochrony prawa własności (art. 64 ust. 1 i ust. 3) oraz z przekroczeniem wyznaczonych granic ingerencji władz publicznych w sferę konstytucyjnych wolności i praw (art. 31 ust. 1 i ust. 3 Konstytucji RP).
Przeznaczanie działki skarżącej w części pod ciąg pieszy lub pieszo – rowerowy i zieleń urządzoną nie wynikało z arbitralnej decyzji Gminy, lecz jest wynikiem uwzględnienia koncepcji zagospodarowania tego terenu określonej w Studium oraz wymogów ochrony przyrody wynikających z regulacji dotyczących otuliny Parku Narodowego", Parku Krajobrazowego oraz obszarów Natury 2000. Brak jest zatem podstaw do stwierdzenia, że w uchwale o planie doszło do naruszenia interesów skarżącej w sposób nieuzasadniony. Również zakres naruszenia własności skarżącej odpowiada wyłącznie niezbędnym potrzebom zaspokojenia interesów publicznych, co świadczy o braku nadmiernego, nieproporcjonalnego naruszenia prawa własności.
W kontekście całej powyższej argumentacji za niemogące prowadzić do uwzględnienia skargi należy uznać wszelkie twierdzenia dotyczące nadmiernego, z przekroczeniem granic władztwa planistycznego, ograniczenia prawa własności skarżącej. Zdaniem Sądu, standardy konstytucyjnej ochrony własności (art. 64 Konstytucji RP) zostały zachowane, w tym uwzględniono proporcjonalność zastosowanego rozwiązania, która nie godzi w istotę prawa własności do nieruchomości (art. 31 ust. 3 Konstytucji RP).
Nie naruszono również zasady równości wynikającej z art. 32 Konstytucji RP, albowiem sytuację prawną właścicieli działek usytuowanych w najbliższym sąsiedztwie działki nr [..], charakteryzujących się podobnymi cechami relewantnymi, uregulowano w taki sam sposób jak działki nr [..].
Reasumując, Sąd uznał, że zakres ingerencji Rady Gminy w prawo własności skarżącej do działki nr [..] nie nosi znamion dowolności i mieści się w granicach wyznaczonych prawem gminy do władczego rozstrzygania o zasadach kształtowania ładu przestrzennego. Zakres ograniczeń własności skarżącej związanych z prawem własności nieruchomości, nie wykracza poza to, co konieczne dla realizacji wymogów zrównoważonego rozwoju oraz poza to, na co pozwala ustawodawca.
Nie potwierdziły się również zarzuty skargi sformułowane pod adresem sporządzonej w toku procedury planistycznej prognozy skutków finansowych. W prognozie tej przewidziano, że na cele publiczne przewiduje się wykup gruntów pod ciąg pieszo - jezdny o symbolu 8 KDX i ciąg pieszy lub pieszo – rowerowy (częściowo 14 KX). Obliczono prognozowaną wysokość wydatków związanych z wykupem nieruchomości na wskazane cele, przy założeniu średniej ceny rynkowej za 1 m2 gruntu wynoszącej 30 zł. W obliczeniach tych uwzględniono ciąg pieszo – jezdny i ciąg pieszy lub pieszo – rowerowy wskazując symbol 8 KDX i 9 KDX, zamiast 14 KX. To nie świadczy o pomięciu w prognozie ciągu pieszo – rowerowego 14 KX i o istotnym naruszeniu trybu sporządzania planu, skoro wszystkie istotne determinanty wysokości przewidywanych wydatków gminy związanych z wykupem nieruchomości na realizację celów publicznych były znane (grunty pod ciąg pieszo – rowerowy 14 KX i cena za 1 m2 gruntu). W tych okolicznościach nie można przyjąć, że Rada Gminy nie miała wiedzy o skali prognozowanych wydatków związanych z realizacją celów publicznych przewidzianych w projekcie planu i że, uchwałę o zaskarżonej treści w odniesieniu do przeznaczenia terenów pod ciąg pieszy i pieszo – rowerowy podjęła pod wpływem błędu. Skarżąca takiej zależności nie wykazała. Rada gminy powinna mieć świadomość uchwalając plan miejscowy o jego finansowych skutkach i powinna być to rzetelna informacja ekonomiczna. Jednakże stawiając zarzut istotnego naruszenia trybu sporządzania planu poprzez błędną zawartość prognozy skutków finansowych trzeba wykazać, iż taka prognoza doprowadziła do uchwalenia planu, a gdyby była rzetelna analiza ekonomiczna, do uchwalenia planu by nie doszło (por. wyrok NSA z dnia 23 stycznia 2013 r., II OSK 2348/12, LEX nr 1361625).
Sąd nie dostrzegł również zarzucanych w skardze naruszeń art. 17 pkt 9 u.p.z.p. dotyczących nieprawidłowości związanych z rozstrzygnięciem przez Radę Gminy uwag zgłoszonych do projektu planu. Zgromadzona dokumentacja planistyczna przedstawiająca poszczególne czynności procedowania planu oraz ich chronologię potwierdza prawidłowość działań organu gminy. Zgłoszone w stosowanym terminie, w trybie art. 17 pkt 11 u.p.z.p., uwagi do projektu planu zostały rozpatrzone przez Wójta Gminy, o czym wnoszący uwagi, w tym również skarżąca, zostali powiadomieni pisemnie wraz z uzasadnieniem stanowiska organu. Nie uwzględniając uwag dotyczących przebiegającego przez część działki nr [..] ciągu pieszo – rowerowego, organ nie miał obowiązku ponawiania żadnych wcześniejszych czynności planistycznych, a zgodnie z art. 17 pkt 14 u.p.z.p. zobligowany był do przedstawia radzie gminy projektu planu miejscowego wraz z listą nieuwzględnionych uwag, o których mowa w pkt 11. Dokumentacja potwierdza, że powyższemu obowiązkowi w pełni sprostał. Stanowiący przedmiot rozpatrzenia przez Radę Gminy wraz z projektem planu wykaz uwag wniesionych do wyłożonego do publicznego wglądu projektu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego zawierał treść każdej uwagi, wskazanie nieruchomości, której dotyczyła, stanowisko Wójta Gminy wobec uwagi ze szczegółowym jego umotywowaniem. W ocenie Sądu, zawartość wskazanego wykazu w pełni realizuje wymogi proceduralne określone w art. 17 pkt 14 u.p.z.p.
Rozstrzygając co do sposobu rozpatrzenia uwag do projektu planu miejscowego, zarówno rada gminy, jak i jej organ wykonawczy opowiedzieli się wyraźnie za ich nie uwzględnianiem, a stanowisko to uzasadnili wskazując określone motywy, co potwierdza załącznik do podjętej uchwały o planie miejscowym. Treść kwestionowanej uchwały nie pozostawia wątpliwości co do tego, że zarówno przedmiotem procedowania, jak i uchwalenia przez Radę Gminy wraz z kwestionowanym planem był obligatoryjny element w postaci rozstrzygnięcia o sposobie rozpatrzenia uwag do projektu planu. Przepisy u.p.z.p. nie stawiają żadnych dodatkowych wymogów formalnych w zakresie sposobu prowadzenia posiedzenia, w trakcie którego dochodzi do podjęcia uchwały o planie, po uprzednim stwierdzeniu, że nie narusza on ustaleń studium i jednoczesnym rozstrzygnięciu o sposobie rozpatrzenia uwag do projektu planu oraz sposobie realizacji, zapisanych w planie, inwestycji z zakresu infrastruktury technicznej, które należą do zadań własnych gminy, oraz zasadach ich finansowania, zgodnie z przepisami o finansach publicznych.
Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku, na podstawie art. 151 p.p.s.a., oddalił skargę jako bezzasadną.
Sąd rozpoznał niniejszą sprawę na posiedzeniu niejawnym, na które niniejsza sprawa została skierowana na podstawie zarządzenia przewodniczącego składu orzekającego z dnia 19 października 2020 r., wydanego na podstawie art. 15zzs4 ust. 3 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (t.j. Dz.U. z 2020 r., poz. 1842) i § 1 pkt 1 i 2 zarządzenia nr 49/2020 Prezesa Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 19 października 2020 r. w sprawie odwołania rozpraw oraz wstrzymania przyjmowania interesantów i ograniczenia obsad kadrowych w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Gdańsku w związku z istotnym zagrożeniem zakażenia wirusem SARS-CoV-2.
Tytułem wyjaśnienia wskazać należy, że w aktualnej, szczególnej sytuacji rozwoju epidemii i wprowadzenia dodatkowych ograniczeń, nakazów i zakazów związanych z objęciem miasta G. obszarem czerwonym, o którym mowa w § 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 października 2020 r. w sprawie ustanowienia określonych ograniczeń, nakazów i zakazów w związku z wystąpieniem stanu epidemii (Dz. U. poz. 1758, z późn.zm.), odwlekanie rozpoznania sprawy prowadziłoby do naruszenia art. 7 p.p.s.a. wyrażającego zasadę szybkości postępowania, w zgodzie z którą sąd powinien podejmować czynności zmierzające do szybkiego załatwienia sprawy i dążyć do jej rozstrzygnięcia na pierwszym posiedzeniu. Zasada ta ma związek z konstytucyjną zasadą prawa do rozpoznania sprawy przez sąd bez nieuzasadnionej zwłoki (art. 45 ust. 1 Konstytucji RP) oraz regułą rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki "w rozsądnym terminie" przewidzianą w art. 6 ust. 1 Konwencji o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności sporządzonej w Rzymie 4.11.1950 r., zmienionej następnie Protokołami nr 3, 5 i 8 oraz uzupełnionej Protokołem nr 2 (Dz.U. z 1993 r. poz. 284 ze zm.) i służyć ma ich urzeczywistnieniu. Przewlekłe postępowanie sądowe godzi w dobro wymiaru sprawiedliwości, powoduje zwiększenie kosztów jego działania i podważa zaufanie obywateli do wymiaru sprawiedliwości.
Zdaniem Sądu, skierowanie niniejszej sprawy do rozpoznania na posiedzeniu niejawnym umożliwiło rozstrzygnięcie sprawy bez szkody dla wyjaśnienia sprawy przeciwdziałając jednocześnie stanowi przewlekłości postępowania. Przy tym wyjaśnić należy, że rozpoznanie sprawy na posiedzeniu niejawnym nie prowadzi do pominięcia strony skarżącej, bowiem podnoszone przez nią argumenty, podobnie jak argumenty skarżonego organu, są rozważane w oparciu o akta sprawy oraz złożoną skargę, a sprawa po wnikliwej analizie rozpoznawana jest przez sąd w składzie trzech sędziów (art. 120 p.p.s.a.).

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI