II SA/Łd 309/04

Wojewódzki Sąd Administracyjny w ŁodziŁodzi2005-04-18
NSAochrona środowiskaŚredniawsa
ochrona przyrodywycinka drzewopłatyteren gospodarczyplan zagospodarowania przestrzennegonasadzeniaWSAdecyzja administracyjnaprawo ochrony środowiska

Podsumowanie

Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił decyzję o opłacie za wycięcie drzew, uznając, że drzewa posadzone na terenie przeznaczonym pod działalność gospodarczą nie podlegają opłacie, ale utrzymał w mocy obowiązek nasadzenia nowych drzew.

Spółka A Sp. z o.o. zaskarżyła decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. dotyczącą opłaty za wycięcie 13 drzew na działce przeznaczonej pod działalność gospodarczą oraz obowiązku nasadzenia nowych drzew. Spółka argumentowała, że drzewa posadzone na terenach nieprzeznaczonych pod zadrzewienia, zgodnie z planem zagospodarowania przestrzennego, nie podlegają opłacie. WSA w Łodzi przychylił się do tego stanowiska, uchylając decyzję w części dotyczącej opłaty, ale oddalił skargę w zakresie obowiązku nasadzenia nowych drzew, uznając go za zasadny.

Sprawa dotyczyła skargi A Sp. z o.o. w P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P., która utrzymała w mocy decyzję organu I instancji dotyczącą zezwolenia na usunięcie 13 drzew oraz ustalenia opłaty za ich wycięcie w wysokości 47.433,91 zł, a także nałożenia obowiązku nasadzenia 13 nowych drzew. Spółka kwestionowała zasadność naliczenia opłaty, powołując się na przepis art. 47g ust. 1 pkt 8 ustawy o ochronie przyrody, który zwalnia z opłat za drzewa posadzone tymczasowo na terenach nieprzeznaczonych pod zadrzewienia. Argumentowała, że drzewa te rosną na działce przeznaczonej pod działalność gospodarczą i ich usunięcie jest konieczne dla realizacji inwestycji. Organy administracji obu instancji uznały, że drzewa nie mają charakteru tymczasowego, wskazując na ich wiek, sposób posadzenia (w szpalerze) oraz fakt, że teren był zagospodarowany gospodarczo. WSA w Łodzi, analizując sprawę, stwierdził naruszenie prawa materialnego. Sąd uznał, że organy błędnie zinterpretowały przepis art. 47g ust. 1 pkt 8 ustawy o ochronie przyrody, skupiając się na "tymczasowości" nasadzeń zamiast na przeznaczeniu terenu zgodnie z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego. Sąd podkreślił, że plan ten nie przewidywał zadrzewień na przedmiotowej działce, co zgodnie z ustawą zwalnia z opłaty. W związku z tym, WSA uchylił zaskarżoną decyzję oraz decyzję organu I instancji w zakresie opłaty za wycięcie drzew. Jednocześnie sąd oddalił skargę w części dotyczącej obowiązku nasadzenia nowych drzew, uznając go za zgodny z prawem na podstawie art. 47e ust. 2 ustawy o ochronie przyrody.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, drzewa posadzone na terenach przeznaczonych w planach zagospodarowania przestrzennego na cele nieprzewidujące zadrzewień lub zakrzewień nie podlegają opłacie za usunięcie.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że przepis art. 47g ust. 1 pkt 8 ustawy o ochronie przyrody należy interpretować zgodnie z jego literalnym brzmieniem, a nie przez pryzmat "tymczasowości" nasadzeń. Kluczowe jest przeznaczenie terenu zgodnie z planem zagospodarowania przestrzennego, a nie sposób posadzenia drzew.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylono_decyzję

Przepisy (13)

Główne

u.o.p. art. 47e § ust. 2

Ustawa o ochronie przyrody

Organ może uzależnić udzielenie zezwolenia na usunięcie drzew od zastąpienia ich innymi drzewami.

u.o.p. art. 47g § ust. 1 pkt 8

Ustawa o ochronie przyrody

Nie pobiera się opłat za usunięcie drzew, które posadzono na terenach przeznaczonych w planach zagospodarowania przestrzennego na cele nieprzewidujące zadrzewień lub zakrzewień.

Pomocnicze

u.o.p. art. 47e § ust. 1

Ustawa o ochronie przyrody

u.o.p. art. 47f § ust. 1

Ustawa o ochronie przyrody

k.p.a. art. 138 § par. 1 pkt 1

Kodeks postępowania administracyjnego

u.p.s.a. art. 3 § par. 1

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

u.p.s.a. art. 145 § par. 1 pkt 1 "a"

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

u.p.s.a. art. 151

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

u.p.s.a. art. 152

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Ustawa Prawo o ustroju sądów administracyjnych art. 1 § par. 1

u.o.ś. art. 75 § ust. 3

Ustawa o ochronie środowiska

u.o.ś. art. 127 § ust. 2 pkt 4

Ustawa o ochronie środowiska

u.o.ś. art. 3 § pkt 8

Ustawa o ochronie środowiska

Argumenty

Skuteczne argumenty

Drzewa posadzone na terenach przeznaczonych w planach zagospodarowania przestrzennego na cele nieprzewidujące zadrzewień lub zakrzewień nie podlegają opłacie za usunięcie. Przeznaczenie terenu zgodnie z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego jest kluczowe dla zastosowania zwolnienia z opłaty, a nie sposób posadzenia drzew.

Odrzucone argumenty

Drzewa posadzone na terenach przeznaczonych pod działalność gospodarczą mają charakter tymczasowy i mogą być usunięte bez opłat. Zalecenia dotyczące nasadzeń nie mogą mieć zastosowania do terenów nieprzewidzianych w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego pod zadrzewienia.

Godne uwagi sformułowania

organy obu instancji nietrafnie interpretują ów przepis czasowy charakter nasadzenia drzew wynika [...] z przeznaczenia terenu zgodnie z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego, który dla przedmiotowej nieruchomości nie przewiduje zadrzewień i zakrzewień, a nie zaś ze sposobu zasadzenia nie można postawić organowi zarzutu, iż owe rozstrzygnięcie o uznaniowym charakterze posiada wady mogące wpłynąć na jego legalność

Skład orzekający

Arkadiusz Blewązka

sprawozdawca

Janusz Nowacki

członek

Sławomir Wojciechowski

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów ustawy o ochronie przyrody dotyczących opłat za wycinkę drzew na terenach przeznaczonych pod działalność gospodarczą."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji, gdy teren jest przeznaczony pod działalność gospodarczą, a drzewa zostały posadzone na nim w sposób nieprzewidziany przez plan zagospodarowania przestrzennego jako zadrzewienie.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy powszechnego problemu opłat za wycinkę drzew na terenach inwestycyjnych i pokazuje, jak kluczowa jest prawidłowa interpretacja przepisów prawa, zwłaszcza w kontekście planów zagospodarowania przestrzennego.

Czy wycinka drzew na terenie pod budowę magazynu zawsze wiąże się z opłatą? Sąd wyjaśnia.

Dane finansowe

WPS: 47 433,91 PLN

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

II SA/Łd 309/04 - Wyrok WSA w Łodzi
Data orzeczenia
2005-04-18
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2004-04-13
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Sędziowie
Arkadiusz Blewązka /sprawozdawca/
Janusz Nowacki
Sławomir Wojciechowski /przewodniczący/
Symbol z opisem
6136 Ochrona przyrody
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Uchylono decyzję I i II instancji
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi - Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Sławomir Wojciechowski, Sędziowie: NSA Janusz Nowacki, Asesor Arkadiusz Blewązka (spr.), Protokolant asystent sędziego Dominika Janicka, po rozpoznaniu w dniu 18 kwietnia 2005 r. na rozprawie sprawy ze skargi A Sp. z o.o. w P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie opłat za pozwolenie na wycięcie drzew 1. uchyla zaskarżoną decyzję w przedmiocie pobrania opłaty za wycięcie drzew oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta P. z dnia [...], Nr [...] w zakresie punktu 3 i 4; 2. oddala skargę w pozostałym zakresie; 3. ustala, iż zaskarżona decyzja w takim zakresie w jakim została uchylona nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku.
Uzasadnienie
Decyzją z dnia [...], Nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w P., po rozpoznaniu odwołania A Spółka z o.o. w P. od decyzji wydanej z upoważnienia Prezydenta Miasta P. przez Zastępcę Dyrektora Wydziału Rozwoju Miasta z dnia [...], Nr [...] w przedmiocie wydania zezwolenia na usunięcie 10 sztuk drzew gatunku topola oraz 3 sztuk drzew gatunku brzoza, rosnących na terenie działki oznaczonej nr ewidencyjnym 223/18 obręb [...], położonej w P. przy ulicy A 12 b, działając na podstawie art. 138 par. l pkt l ustawy z dnia 14 czerwca 1960 roku – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 roku, Nr 98, poz. 1071 ze zm.), utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję.
W uzasadnieniu organ odwoławczy wskazał, iż decyzją z dnia [...] organ I instancji zezwolił A Spółka z o.o. w P. na usunięcie 10 sztuk drzew gatunku topola o obwodzie pni: 220 cm, 210 cm, 210 cm, 190 cm, 220 cm, 267 cm, 221 cm, 230 cm, 206 cm, 250 cm oraz 3 sztuk drzew gatunku brzoza o obwodzie pni: 110 cm, 98 cm i 99 cm rosnących na terenie działki oznaczonej nr ewidencyjny 223/18 obręb [...], położonej w P. przy ulicy A 12 b oraz umorzył postępowanie w zakresie wydania zezwolenia na usunięcie drzewa gatunku topola (dwupniowe) o obwodzie pni 160 cm i 186 cm oraz topola o obwodzie pnia 237 cm. Za usunięcie tych drzew organ ustalił opłatę w wysokości 47.433,91 złotych, którą Spółka winna uiścić na rachunek Gminnego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej w terminie 14 dni od dnia, w którym decyzja ustalająca wysokość opłaty stała się ostateczna. Ponadto organ zobowiązał Spółkę do dokonania na terenie działki nasadzeń drzew w ilości 13 sztuk w miejsce drzew usuniętych, w terminie do dnia 30 kwietnia 2005 roku.
Dalej organ wskazał, iż orzekając w niniejszej sprawie wykorzystano dowody zebrane w postępowaniu administracyjnym wszczętym na wniosek zainteresowanego z dnia 28 kwietnia 2003 roku w przedmiocie zezwolenia na usunięcie drzew, a umorzonym na jego wniosek decyzją z dnia [...], Nr [...].
Organ I instancji podniósł, iż z ustaleń miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego miasta P. zatwierdzonego uchwałą XXV/140/88 Miejskiej Rady Narodowej w Piotrkowie Trybunalskim z dnia 25 maja 1988 roku wynika, że przedmiotowa działka znajduje się na terenie podjednostki urbanistycznej [...], przeznaczonej pod tereny gospodarcze i obsługi technicznej, obejmujące obiekty aktywności ekonomicznej związanej z przetwórstwem, magazynowaniem, składowaniem oraz obsługą tej działalności, jak również obiekty obsługi technicznej miasta, zaplecza transportu, obsługi terenów mieszkaniowych, bazy zieleni. Ponadto z warunków przestrzennych wynika, że projektowany budynek magazynowy skalą i formą architektoniczną należy dostosować do krajobrazu, otaczającej zabudowy. W projekcie zagospodarowania należy przewidzieć zieleń towarzyszącą i izolacyjną.
W ocenie organu I instancji, podnoszony przez stronę argument, iż objęte wnioskiem drzewa zostały posadzone na terenie działki przeznaczonej pod działalność gospodarczą i dlatego mogą być usunięte bez opłat, nie znajduje uzasadnienia. Przedmiotowe drzewa są w wieku około 40 lat i znajdują się na terenie zagospodarowanym, w przeszłości i w przeszłości wykorzystywanym gospodarczo. Fakt, że obecny właściciel terenu dąży do zmiany sposobu jego zagospodarowania, zgodnie z założeniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego terenu, który jednocześnie nie określa wprost charakteru roślinności i wymogów związanych z jej istnieniem – w ocenie organu – nie może przesądzać o ich tymczasowym posadzeniu. Tym bardziej, że plan, który został zatwierdzony Uchwałą Nr XXV/140/88 Miejskiej Rady Narodowej w Piotrkowie Trybunalskim w ustaleniach szczegółowych przewiduje adaptację obiektów z możliwością rozbudowy, pod warunkiem nawiązania do istniejącej zabudowy i istniejącego układu wewnętrznego.
W wyniku ponownego rozpoznania sprawy organ pierwszej instancji wzbogacił posiadany materiał dowodowy o decyzję Nr [...] z dnia [...] wydaną przez Prezydenta Miasta P. – pozwolenie na budowę budynku hali magazynowej wraz z zapleczem socjalno – biurowym oraz infrastruktury podziemnej, projekty zagospodarowania terenu oraz protokół z wizji terenowej przeprowadzonej w dniu 7 stycznia 2004 roku.
Organ ustalił nadto, iż w czasie oględzin drzew przedstawiciel wnioskodawcy zmodyfikował wniosek z dnia 13 października 2003 roku podtrzymując swój wniosek w stosunku do 13 sztuk drzew i rezygnując z usunięcia drzewa gatunku topola o obwodzie pnia 237 cm (drzewo nr 12 na załączniku graficznym).
Organ wyjaśnił także, iż rozważał możliwość wydania zezwolenia na usunięcie drzew, pod warunkiem ich przesadzenia, jednakże z uwagi na gatunek drzew oraz ich wiek, przesadzenie ich w inne siedlisko nie gwarantowałoby zachowania żywotności po okresie 2 lat od ich przesadzenia.
Konkludując organ I instancji wskazał, że na podstawie zebranego w sprawie materiału dowodowego, zasadny jest wniosek strony w przedmiocie usunięcia drzew. Jednocześnie organ ten ustalił, iż jedynym powodem usunięcia drzew z terenu działki nr 223/18 jest kolizja z inwestycją. Dlatego też udzielił zezwolenia na ich usunięcie, jednocześnie naliczając opłatę za ich usunięcie.
Decyzję tę Spółka A zaskarżyła w części dotyczącej opłaty za usunięcie drzew oraz obowiązku nasadzenia nowych drzew w miejsce usuniętych. Wniosła o jej uchylenie w pkt 2, 3, 4 i 5 i zezwolenie na wycięcie drzew bez opłat. W odwołaniu podniosła, iż w przedmiotowej sprawie brak jest podstaw do naliczenia opłaty za usunięcie drzew. Zdaniem skarżącej Spółki obowiązujące przepisy zwalniają z obowiązku wnoszenia opłat za usuwanie drzew i krzewów, które posadzono tymczasowo na terenach przeznaczonych w planach zagospodarowania przestrzennego na cele nie przewidujące zadrzewień i zakrzewień. Skarżąca powołała się przy tym na wyrok NSA z dnia 24 kwietnia 1987 roku w sprawie P/SA 1094/86 (ONSA 1987, nr l. poz. 31), w którym sąd wyraził ogólny pogląd, iż tymczasowe posadzenie drzew na terenie nieprzewidzianym w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego pod zadrzewienie zachodzi zawsze wówczas, gdy w czasie dokonywania sadzenia wiadomo, że przystąpienie do wykorzystania lub wykorzystanie danego terenu zgodnie z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego łączyć się może z koniecznością usunięcia drzew uniemożliwiających lub utrudniających planowe wykorzystanie terenu. Taka też sytuacja – zdaniem Spółki – zachodzi w tym przypadku. Ponadto Spółka podniosła, iż na terenach przewidzianych w planie zagospodarowania przestrzennego na działalność gospodarczą nie może być zaleceń zarówno pośrednich jak i bezpośrednich dotyczących zadrzewiania i zakrzewiania. Ta decyzja należy wyłącznie do inwestora, tak aby nie utrudniać wykorzystania terenu zgodnie z jego przeznaczeniem. Zasadzone drzewa na terenie inwestycyjnym każdorazowo w oczywisty sposób będą miały charakter tymczasowy.
Spółka zarzuciła organowi I instancji używanie argumentu dotyczącego stanu zdrowotności drzew, którego Spółka we wniosku nie używa i nie kwestionuje. Ponadto odwołująca się Spółka nie zgodziła się z faktem zalecenia jej nasadzenia 13 sztuk drzew w miejsce drzew usuniętych. Stwierdza, iż wniosek o zezwolenie na wycięcie drzew uzasadniono tym, że one przeszkadzały w wykorzystaniu terenu zgodnie z jego przeznaczeniem, a nie zamianą drzew.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w P. rozpatrując odwołanie wskazało, iż kwestię ochrony drzew i krzewów regulują przepisy rozdziału 5a ustawy z dnia 16 października 1991 roku o ochronie przyrody (Dz. U. z 2001 roku, Nr 99, poz. 1079 ze zm.). W myśl przepisu art. 47 e ust. 2 tejże ustawy usunięcie drzew lub krzewów z terenu nieruchomości może nastąpić za zezwoleniem wójta, burmistrza albo prezydenta miasta wydanym na wniosek władającego, z tym że organ może uzależnić udzielenie zezwolenia między innymi od zastąpienia drzew przewidzianych do usunięcia innymi drzewami. Zgodnie z art. 47 f ust. 1 – 3 władający nieruchomością ponosi opłaty za usunięcie drzew, które nalicza, w zależności od obwodu pnia, rodzaju lub gatunku drzewa, organ właściwy do wydania zezwolenia na usunięcie drzew. Jednocześnie ustawa w art. 47 g ust. l enumeratywnie określa przypadki, kiedy nie pobiera się opłat za usunięcie drzew i krzewów.
Dalej organ odwoławczy wskazał, iż jak wynika z wniosku Spółki i odwołania, potrzeba usunięcia drzew objętych postępowaniem, związana jest z realizacją inwestycji budowy magazynów wysokiego składowania z zapleczem socjalnym i urządzeniami na działce nr 223/18 przy ulicy A 12 b w P. Podstaw zwolnienia z ponoszenia opłaty za usunięcie drzew Spółka upatruje w przepisie art. 47 g ust. l pkt 8 powołanej wyżej ustawy. Zdaniem strony, drzewa te zasadzone zostały w przeszłości na działce przeznaczonej zgodnie z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego na działalność gospodarczą, a zatem mają charakter tymczasowy. Drzewa te uniemożliwiają wykorzystanie terenu zgodnie z jego przeznaczeniem.
W ocenie organu – wbrew twierdzeniu skarżącej Spółki – przedmiotowy drzewostan nie ma charakteru zadrzewienia tymczasowego. Brak jest bowiem okoliczności świadczących o tym, że drzewa te zostały posadzone tymczasowo, a wręcz przeciwnie, usytuowanie drzew w szpalerze i w sposób zorganizowany, przy ogrodzeniu nie może świadczyć o tymczasowości, ale o planowym posadzeniu drzew. Są to drzewa 40-letnie znajdujące się na terenie zagospodarowanym w przeszłości i wykorzystywanym gospodarczo przez inny podmiot. Fakt, że obecny właściciel terenu dąży do zmiany zagospodarowania terenu stosownie do swego programu inwestycyjnego, zgodnego z założeniami miejscowego planu zagospodarowania terenu, w sytuacji gdy plan ten nie określa wprost charakteru roślinności i wymogów związanych z jej istnieniem, nie może przesądzać o ich tymczasowym posadzeniu. Tym bardziej, że plan w ustaleniach szczegółowych przewiduje adaptację obiektów z możliwością rozbudowy, pod warunkiem nawiązania do istniejącej zabudowy i istniejącego układu wewnętrznego.
Organ odwoławczy wskazał, iż organ I instancji zasadnie przyjął, że przepis art. 47 g ust. l pkt 8 ustawy o ochronie przyrody określa wyjątek od zasady ponoszenia opłat za usuwanie drzew i krzewów, dlatego też – w ocenie organu – należy interpretować go zawężająco. Zdaniem organu należy przyjąć, że w przepisie tym chodzi o świadomą działalność polegającą na czasowym zasadzeniu na terenie wyznaczonym w planie zagospodarowania przestrzennego roślinności, która może istnieć do czasu zagospodarowania terenu zgodnie z ustaleniami planu. Przepis ten pozostaje w ścisłym związku z przepisem art. 47 d omawianej ustawy, który zaleca sadzenie roślinności dostosowanej do otoczenia, z uwzględnieniem okresu zagospodarowania, jeżeli ma ono charakter czasowy.
Ponadto za trafne uznał organ odwoławczy zobowiązanie wnioskującej Spółki do dokonania nasadzenia 13 sztuk drzew na terenie działki, z której zezwolono na usunięcie drzew. Zobowiązanie w tym zakresie znajduje bowiem podstawę w przepisie art. 47 e ust. 2 omawianej ustawy, jak również jest – w ocenie organu – wyrazem dbałości o racjonalne kształtowanie i gospodarowanie zasobami przyrodniczymi, w tym przejawem niepogarszania stanu środowiska. Wybór gatunku drzew, jak i miejsce ich nasadzenia organ pozostawił uznaniu strony skarżącej (co koresponduje zresztą z treścią wniosku strony z dnia 13 października 2003 roku o udzielenie zezwolenia).
Organ odwoławczy wskazał nadto, iż owo zobowiązanie Spółki do dokonania nasadzeń znajduje wsparcie w przepisach ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 roku Prawo ochrony środowiska (Dz. U. Nr 62, poz. 627 ze zm.) wskazujących na podstawowe kierunki i formy ochrony zasobów przyrody, stanowiących jednocześnie wskazówki interpretacyjne przepisów szczegółowych. Chodzi w tym przypadku o zasadę odtwarzania zespołów czy stanowisk roślin (art. 127 ust. 2 pkt 4 tejże ustawy), a także kompensacji przyrodniczej (art. 75 ust. 3 w związku z art. 3 pkt 8 tejże ustawy) prowadzącej do przywrócenia równowagi przyrodniczej.
W dniu 8 marca 2004 roku skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi złożyła A Spółka z o.o. w P. wskazując, iż decyzja ta wydana została z naruszeniem prawa, to jest niezgodnie z ustawą z dnia 16 października 1991 roku o ochronie przyrody.
W uzasadnieniu skarżąca Spółka wskazała, iż we wniesionym odwołaniu do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. wystąpiła o uchylenie decyzji organu I instancji w części dotyczącej opłaty za wycięcie 13 sztuk drzew, oraz nasadzeniu takiej samej ilości innych drzew.
Zdaniem Skarżącej Samorządowe Kolegium Odwoławcze zajmując się tą sprawą od czerwca 2003 roku nietrafnie uzasadniło podstawę utrzymania w mocy decyzji organu I instancji. Skarżąca podała, iż w odwołaniu wskazywała podstawę, a konkretnie przepis art. 47 g. ust. l pkt. 8 ustawy z dnia 16 października 1991 roku o ochronie przyrody (Dz. U. z 2001 roku, Nr 99, poz. 1079 ze zm.), który jej zdaniem uprawnia do wycięcia drzew za zezwoleniem, ale bez opłat. Mimo przywołania wspomnianego powyżej przepisu organ odwoławczy w swojej decyzji ograniczył się do stwierdzenia, że należy go traktować jako wyjątek i interpretować zawężająco. Skarżąca podniosła, iż w omawianej ustawie nigdzie nie stwierdza się, że przepis art. 47g jest wyjątkiem, a wręcz odwrotnie, określa on precyzyjnie przypadki, w jakich powinien być zastosowany. Zdaniem skarżącej Samorządowe Kolegium Odwoławcze w swoim uzasadnieniu nie odniosło się wcale do powyższego przepisu. Dalej Spółka wskazała, iż organ odwoławczy w swoim uzasadnieniu zgodził się, że powyższy przepis należy stosować w przypadku świadomej działalności polegającej na czasowym zasadzeniu roślinności, która może istnieć do czasu zagospodarowania terenu zgodnie z miejscowym planem zagospodarowania. Wcześniej jednak organ ten stwierdził, iż drzew zasadzonych na wspomnianym terenie przeznaczonym w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego w przeszłości (przed zasadzeniem drzew) i obecnie na działalność gospodarczą i nieprzewidującym zadrzewienia i zakrzewienia nie można uznać za posadzone tymczasowo, ponieważ są posadzone w szpalerze i w sposób zorganizowany. Zdaniem skarżącej, tym stwierdzeniem organ odwoławczy wprowadza "definicję zasadzenia tymczasowego lub stałego, uzależnionego od sposobu posadzenia drzew", mimo istniejącej w tym względzie jednoznacznej wykładni zawartej w kompendium dla samorządu terytorialnego (ochrona prawna drzew i krzewów, stosowanie środków administracyjnych, inicjowanie ścigania karnego) autorstwa Marka Bojarskiego i Wojciecha Radeckiego, wydanym przez Uniwersytet Wrocławski w 1997 roku, oraz w wyroku NSA z dnia 24 kwietnia 1987 roku w sprawie IV SA 1094/86 (ONSA 1987, nr l, poz. 31), gdzie wyrażając pogląd ogólny stwierdzono, że tymczasowe posadzenie drzew na terenie nieprzewidzianym w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego pod zadrzewienie zachodzi zawsze wówczas, gdy w czasie dokonywania tego sadzenia wiadomo, że przystąpienie do wykorzystania danego terenu zgodnie z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego łączyć się może z koniecznością usunięcia drzew uniemożliwiających lub utrudniających planowe wykorzystanie terenu. Zdaniem skarżącej, organy administracji obu instancji nietrafnie interpretują ów przepis. Czasowy charakter nasadzenia drzew wynika, zgodnie z art. 47g ust. l pkt.8 omawianej ustawy z przeznaczenia terenu zgodnie z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego, który dla przedmiotowej nieruchomości nie przewiduje zadrzewień i zakrzewień, a nie zaś ze sposobu zasadzenia (w rządku czy chaotycznie). Zdaniem skarżącej, sadzenie drzew w szpalerze i wzdłuż płotu na terenach nieprzewidzianych w miejscowym planie zagospodarowania na zadrzewienie i zakrzewienie jest sadzeniem ogólnie przyjętym, dekoracyjnym, najmniej przeszkadzającym w wykorzystaniu terenu – nie może jednak przesądzać o jego charakterze stałym lub czasowym.
Skarżąca konkludując wskazała, iż w niniejszej sprawie zaistniała konieczność połączenia budowanej infrastruktury z siecią miejską, co wymaga usunięcia drzew, które zostały zasadzone tymczasowo i w miejscach, w których, jak spodziewano się w momencie sadzenia nie będą przeszkadzały. Czasy się zmieniły i konieczność usunięcia drzew zaistniała z uwagi na potrzebę wykorzystania terenu zgodnie z jego przeznaczeniem.
Skarżąca wskazała, iż również powtórne nasadzenie nowych drzew będzie miało charakter tymczasowy i może mieć ono miejsce pod warunkiem, że nie będą one przeszkadzać w wykorzystaniu terenu zgodnie z jego przeznaczeniem, nie zaś jak w decyzji I instancji w miejsce usuniętych i w określonej ilości. W ocenie skarżącej, zalecenie nasadzenia drzew nie może mieć zastosowania do terenów nieprzewidzianych w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego pod zadrzewienia i zakrzewienia. Opracowany przez Spółkę projekt zagospodarowania terenu, uwzględniający wszystkie obiekty inwestycyjne, przewiduje zadrzewienie w miejscach nieprzeszkadzających w wykorzystaniu terenu i w ilościach zaprojektowanych przez projektanta. Niemniej jednak, nadal będzie ono nosiło charakter tymczasowy, z uwagi na fakt ewentualnej zmiany planów wykorzystania terenu, zgodnie z jego przeznaczeniem.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w P. w odpowiedzi na skargę wniosło o jej oddalenie, wywodząc jak w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z treścią art. 3 par. l ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) (w skrócie: u.p.s.a.), sądy administracyjne sprawują w zakresie swojej właściwości kontrolę działalności administracji publicznej. Analogiczne unormowanie zawiera art. 1 par. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku – Prawo o ustroju sądów administracyjnych ( Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), który stanowi, że sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości między innymi przez kontrolę działalności administracji publicznej. Oznacza to, iż sąd bada legalność zaskarżonej decyzji pod kątem jej zgodności z prawem materialnym określającym prawa i obowiązki stron oraz prawem procesowym regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej.
Zgodnie zaś z art. 145 par. 1 ust.1 u.p.s.a. decyzja podlega uchyleniu w całości lub w części, jeżeli sąd administracyjny stwierdzi:
a) naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy,
b) naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego,
c) inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy;
Skarga wniesiona w niniejszej sprawie jest uzasadniona i skutkuje uchyleniem zaskarżonej decyzji oraz decyzji ją poprzedzającej w zakresie opłaty za wycięcie drzew. Natomiast w zakresie nałożenia obowiązku nasadzenia drzew w miejsce drzew wyciętych skargę jako bezzasadną należało oddalić (art. 151 u.p.s.a.)
Przepis art. 47 e par. 1 ustawy z dnia 16 października 1991 roku o ochronie przyrody (Dz. U. z 2001 roku, Nr 99, poz. 1097 ze zm.) stanowi, iż władający nieruchomością obowiązani są do utrzymywania we właściwym stanie drzew oraz krzewów rosnących na nieruchomościach będących w ich władaniu. Norma ta nie wyklucza jednak możliwości usunięcia drzew i krzewów z terenu nieruchomości, jednakże władający nieruchomością ponosi wówczas stosowne opłaty (art. 47 f ust. 1 omawianej ustawy). Usunięcie drzew i krzewów z terenu nieruchomości może nastąpić za zezwoleniem wójta, burmistrza albo prezydenta miasta wydanym na wniosek władającego nieruchomością. (art. 47 e ust. 2 omawianej ustawy). Dalej przepis stanowi, iż opłaty za wycięcie drzew nalicza i pobiera organ właściwy do wydania zezwolenia na usunięcie drzew lub krzewów, a ich wysokość ustala się w zależności od obwodu pnia, rodzaju lub gatunku (odmiany) drzewa, a za usunięcie krzewów – w zależności od powierzchni porośniętej krzewami. Opłatę tę ustala się przy udzielaniu zezwolenia (art. 47 f ust 2, 3, 4 omawianej ustawy).
Powyżej przedstawione uregulowania prawne mówiące w istocie o tym, iż za wycięcie drzew należy uiścić stosowną opłatę statuują regułę w działaniu organów administracji i słusznie podnosi tę okoliczność organ odwoławczy. Wyjątkiem od tej reguły jest przepis art. 47 g ust.. 1 omawianej ustawy, stanowiący w jakich sytuacjach nie pobiera się opłat za usunięcie drzew. Jedną z uregulowanych w tym przepisie okoliczności, nierodzącą obowiązku uiszczenia opłaty jest usunięcie drzew, które posadzono na terenach przeznaczonych w planach zagospodarowania przestrzennego na cele nieprzewidujące zadrzewień lub zakrzewień (art. 47 g ust. 1 pkt 8 omawianej ustawy)
W tym miejscu wskazać wypada, iż skarżący powoływał się na przepis art. 47 g ust. 1 pkt 8 omawianej ustawy, jednak w innym brzmieniu, które nie jest znane omawianej ustawie. Skarżący powołał się na przesłankę "tymczasowości nasadzeń", która znana była – niemającej zastosowania w niniejszej sprawie – ustawie z dnia 31 stycznia 1980 roku o ochronie i kształtowaniu środowiska (Dz. U. Nr 49, poz. 196 ze zm.). Przepis art. 86 d ust. 1 pkt 8 owej ustawy stanowił, iż nie pobiera się opłat za usuwanie drzew, które posadzono tymczasowo na terenach przeznaczonych w planach zagospodarowania przestrzennego na cele nieprzewidujące zadrzewień lub zakrzewień. Powyższy błąd w przytoczeniu treści przepisu art. 47 g ust. 1 pkt 8 ustawy o ochronie przyrody stał się również udziałem organów administracji, które oceniając istnienie okoliczności określonej w powyższym przepisie skupiły się na udowodnieniu, iż naniesienia na przedmiotowej nieruchomości nie mają charakteru tymczasowego. Powyższa wada prowadzonego postępowania administracyjnego stanowi naruszenie przepisów prawa materialnego, które nie pozostaje bez wpływu na treść wydanej decyzji. W istocie jest to samodzielna przesłanka przemawiająca za koniecznością uchylenia zaskarżonej decyzji w jej części odnoszącej się do opłaty za wycięcie drzew. Ponieważ jednak przedmiotem analizy organów administracji były również postanowienia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego wypada odnieść się także do przesłanek przepisu art. 47 f ust. 1 pkt 8 omawianej ustawy w rzeczywistym brzmieniu.
Jak to już powiedziano powyżej, przepis art.47 f ust. 1 pkt 8 stanowi, iż nie pobiera się opłaty za usunięcie drzew, które posadzono na terenach przeznaczonych w planach zagospodarowania przestrzennego na cele nieprzewidujące zadrzewień lub zakrzewień. Jak wskazały to organy, teren objęty procesem inwestycyjnym skarżącej Spółki znajduje się w podjednostce urbanistycznej [...], przeznaczonej w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego pod tereny gospodarcze i obsługi technicznej. Funkcją tejże podjednostki urbanistycznej jest adaptacja obiektów z możliwością rozbudowy, pod warunkiem nawiązania do istniejącej zabudowy i istniejącego układu wewnętrznego. Ewentualne uciążliwości zewnętrzne wynikające z prowadzonej działalności gospodarczej nie mogą przekroczyć granic terenu objętego ustaleniem (uchwała XXV/140/88 Miejskiej Rady Narodowej w Piotrkowie Trybunalskim z dnia 25 maja 1988 roku (Dz. Urz. Województwa Piotrkowskiego Nr 14, poz. 128 ze zm.).
Analiza zapisów miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego odnoszących się do przedmiotowej działki nie pozwala na wyciągnięcie wniosków, iż teren ten przeznaczony jest pod zadrzewienie lub zakrzewienie, bowiem wniosek taki możliwy byłby do wyciągnięcia jedynie w sytuacji, gdyby w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego przeznaczenie terenu pod zalesienie lub zakrzewienie było wyraźnie określone (vide: wyrok NSA z dnia 14 listopada 1997 roku w sprawie II SA/Wr 1467/96, OSP 1998/12/212). Tak więc wniosek skarżącej o wycięcie drzew posadzonych na terenie przeznaczonym w planach zagospodarowania przestrzennego na cele nieprzewidujące zadrzewień lub zakrzewień nie powinien pociągać za sobą obowiązku uiszczenia stosownej opłaty.
Powyższego zapatrywania nie może zmieniać decyzja o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, jaką otrzymała skarżąca Spółka przed uzyskaniem pozwolenia na budowę. Skoro decyzja w sprawie warunków o zabudowie i zagospodarowaniu terenu jest wyłącznie emanacją miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, to nie sposób wywodzić, iż zapisy w owej decyzji odnoszące się do przewidzianej dla inwestycji zieleni towarzyszącej i izolacyjnej mogą stanowić odmiennie niż miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego, iż funkcją przedmiotowego terenu jest zadrzewienie lub zakrzewienie. Uznać więc wypada, iż organy obu instancji błędnie przytoczyły przepis art. 47 f ust. 1 pkt 8 omawianej ustawy, a następnie bez zachowania reguł interpretacyjnych dokonały wykładni zapisów miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, jako przesłanek zastosowania przytoczonego powyżej przepisu. Naruszenie prawa materialnego w tym zakresie ma istotny charakter i miało wpływ na treść wydanej decyzji w zakresie ustalenia opłat za wycięcie drzew.
Z przytoczonych powyżej względów, Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie przepisu art. 145 par. 1 pkt 1 "a" u.p.s.a. uchylił zaskarżoną decyzję oraz decyzję ją poprzedzającą w zakresie opłat za wycięcie drzew.
Jednocześnie wskazać wypada, iż nie budzi zastrzeżeń krytycznych rozstrzygnięcie organu w zakresie zezwolenia na usunięcie drzew i umorzenie postępowania administracyjnego w takim zakresie, w jakim skarżąca Spółka przestała popierać wniosek o zezwolenie na wycięcie drzew. Powyższe rozstrzygnięcia organów nie były przedmiotem odwołania i skargi. Z uwagi jednak na to, iż sąd nie jest ograniczony zarzutami i wnioskami skargi oraz przywołaną podstawą prawną (art. 134 par. 1 u.p.s.a.), oceniając legalność zaskarżonej decyzji w jej całokształcie, nie dopatrzył się w powyższym zakresie uchybień, o których mowa w przepisie art. 145 u.p.s.a..
Nie budzi również uwag krytycznych nałożenie na skarżącą Spółkę obowiązku dokonania nowych nasadzeń w miejsce drzew usuniętych. W tym zakresie rozstrzygnięcie znajduje wprost podstawę prawną w przywołanym przez organ odwoławczy przepisie art. 47 e ust. 1 in fine ustawy o ochronie przyrody. Przepis ten stanowi, iż usunięcie drzew lub krzewów z terenu nieruchomości może nastąpić za zezwoleniem wójta, burmistrza albo prezydenta miasta wydanym na wniosek władającego, z tym że organ może uzależnić udzielenie zezwolenia od przeniesienia drzew lub krzewów we wskazane przez siebie miejsce albo zastąpienia drzew lub krzewów przewidzianych do usunięcia innymi drzewami lub krzewami. Organy administracji w sposób wyczerpujący przytoczyły motywy zarówno prawne jak i faktyczne, które uzasadniały nałożenie na skarżącą powyższego obowiązku. Nie można więc postawić organowi zarzutu, iż owe rozstrzygnięcie o uznaniowym charakterze posiada wady mogące wpłynąć na jego legalność. W powyższym zakresie skargę jako bezzasadną należało oddalić. (art. 151 u.p.s.a)
Wobec uchylenia zaskarżonej decyzji w zakresie opłat za wycięcie drzew, należało stwierdzić, iż do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku decyzja w powyższym zakresie nie podlega wykonalności (art. 152 u.p.s.a.).
Z tych wszystkich względów orzeczono jak powyżej.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI