Pełny tekst orzeczenia II SA/Łd 180/26

II SA/Łd 180/26 - Wyrok WSA w Łodzi
Data orzeczenia
2026-07-17
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2026-03-06
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Sędziowie
Agata Sobieszek-Krzywicka
Beata Czyżewska
Michał Zbrojewski /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części, wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz
Hasła tematyczne
Budowlane prawo
Skarżony organ
Wojewoda
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2025 poz 418
art. 4, art. 5 ust. 1 pkt 1 lit. e, pkt 2 lit. b, pkt 9, art. 35 ust. 1, art. 36a ust. 1, ust. 3, ust. 5
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane
Dz.U. 2022 poz 1225
§ 12 ust. 1 pkt 1, pkt 2, § 13, § 60
Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (t. j.)
Dz.U. 2025 poz 647
art. 113, art. 115
Ustawa z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska (t. j.)
Dz.U. 2025 poz 1691
art. 7, art. 8, art. 10 § 1, art. 77 § 1, art. 107 § 3
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Dz.U. 2024 poz 1130
art. 61 ust. 1
Ustawa z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (t.j.)
Dz.U. 2025 poz 1071
art. 144
Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny
Dz.U. 1997 nr 78 poz 483
art. 2, art. 47, art. 64, art. 68
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. uchwalona przez Zgromadzenie Narodowe w dniu 2 kwietnia 1997 r., przyjęta przez Naród w referendum konstytucyjnym w dniu 25 maja 1997 r., podpisana przez Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej w dniu 16 lipca 1997 r.
Sentencja
Dnia 17 lipca 2026 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Michał Zbrojewski (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Beata Czyżewska Sędzia WSA Agata Sobieszek - Krzywicka Protokolant pomocnik sekretarza sądowego Aleksandra Adamczewska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 lipca 2026 roku sprawy ze skargi G. G. i K. G. na decyzję Wojewody Łódzkiego z dnia 23 grudnia 2025 roku nr 338/2025 znak: GPB-III.7721.178.2025 ŁCz w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego zamiennego i zmiany decyzji udzielającej pozwolenia na budowę oddala skargę. ał
Uzasadnienie
Zaskarżoną decyzją z 23 grudnia 2025 r. nr 338/2025, znak: GPB-III.7721.178.2025 Wojewoda Łódzki po rozpatrzeniu odwołania G. G.-P. i K. G. działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz. U. z 2025 r. poz. 1691), powoływanej dalej jako: "k.p.a.", utrzymał w mocy decyzję Starosty Brzezińskiego z 14 lipca 2025 r. nr 154/2025, znak: BG.6740.173.2024 zatwierdzającą projekt budowlany zamienny w sprawie zmiany decyzji Starosty Brzezińskiego nr 279/2022 z 19 października 2022 r., znak: BG.6740.227.2022 o pozwoleniu na budowę budynku socjalnego i mroźni składowej wraz z instalacjami wewnętrznymi: kanalizacyjną sanitarną, kanalizacyjną deszczową, wodociągową oraz energetyczną (WLZ) w B. przy ulicy S. na działkach o numerach ewidencyjnych [...], [...], [...], [...], obr. [...] oraz zmieniającą ww. decyzję w zakresie zmiany powierzchni: zabudowy, użytkowej i kubatury, zmiany wysokości budynku, zmiany lokalizacji budynku, zmiany rzędnej parteru budynku, zmiany ilości kondygnacji, zmiany warunków ochrony ppoż. budynku (było ZLIII, jest ZLV), zmiany sposobu odprowadzania ścieków z budynku socjalnego - do projektowanego zbiornika bezodpływowego o poj. 10 m3, zmiany powierzchni utwardzonej dla celów komunikacji do budynku socjalnego, zmiany oddziaływania budynku na sąsiednią działkę o nr ewid. [...].
Z akt sprawy wynika, że 27 lipca 2024 r. A.G. prowadząca działalność gospodarczą pod nazwą "G." A.G. Sp. k., złożyła do Starosty Brzezińskiego wniosek o pozwolenie na zmianę decyzji Starosty Brzezińskiego nr 279/2022 z 19 października 2022 r" znak: BG.6740.227.2022 o pozwoleniu na budowę budynku socjalnego i mroźni składowej wraz z instalacjami wewnętrznymi: kanalizacyjną sanitarną, kanalizacyjną deszczową, wodociągową oraz energetyczną (WLZ) w B. przy ulicy S. na działkach o numerach ewidencyjnych [...], [...], [...], [...], obr. [...]. 16 września 2024 r. Starosta Brzeziński wydał decyzję nr 186/2024 w sprawie zatwierdzenia projektu budowlanego zamiennego i udzielenia pozwolenia na budowę dla inwestycji obejmującej zmianę ww. decyzji. 24 lutego 2025 r. Wojewoda Łódzki uchylił ww. decyzję w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia.
Po ponownym rozpatrzeniu sprawy zostało wydane postanowienie o obowiązku usunięcia nieprawidłowości w terminie 90 dni w zakresie: przedstawienia projektu zagospodarowania terenu, uwzględniając zarówno projekt pierwotny i zamienny zatwierdzony decyzją nr 279/2022 z 19 października 2022 r. w celu zweryfikowania wpływu zmian na otoczenie wraz z uwzględnieniem zrealizowanych dotychczas robót budowlanych; wykazania pełnej analizy wpływu zmian w projekcie na sąsiednie nieruchomości (podwyższenie budynku i zmiana rzędnej parteru mogą prowadzić do problemów z odprowadzaniem wody deszczowej); przedstawienia dostatecznych dowodów na brak takiego ryzyka; określenia minimalnego czasu nasłonecznienia pomieszczeń; przedstawienia analizy poziomu hałasu i oddziaływania na komfort życia mieszkańców sąsiednich działek; przedłożenia analizy oddziaływania na warunki bezpieczeństwa ppoż. - zmiana kategorii odporności ogniowej budynku z klasy ZL III na ZL V wymaga dodatkowej weryfikacji pod kątem bezpieczeństwa przeciwpożarowego; przedłożenia dziennika budowy realizowanej inwestycji. W odpowiedzi Inwestor uzupełnił wskazane nieprawidłowości.
Przywołaną na wstępie decyzją organ I instancji zatwierdził projekt budowlany zamienny i zmienił decyzję Starosty Brzezińskiego nr 279/2022 z 19 października 2022 r., znak: BG.6740.227.2022 w zakresie zmiany powierzchni: zabudowy, użytkowej i kubatury, zmiany wysokości budynku, zmiany lokalizacji budynku, zmiany rzędnej parteru budynku, zmiany ilości kondygnacji, zmiany warunków ochrony ppoż. budynku (było ZLIII, jest ZLV), zmiany sposobu odprowadzania ścieków z budynku socjalnego - do projektowanego zbiornika bezodpływowego o poj. 10 m3, zmiany powierzchni utwardzonej dla celów komunikacji do budynku socjalnego, zmiany oddziaływania budynku na sąsiednią działkę o nr ewid. [...]. W uzasadnieniu stwierdził, że projekt jest zgodny z zapisami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego Uchwała Nr XXVII/120/04 Rady Miasta Brzeziny z dnia 29 listopada 2004 roku w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego miasta Brzeziny i został sporządzony przez osoby uprawnione.
Od ww. decyzji odwołanie złożyły G.G. oraz K.G.. Zarzuty skarżących stanowiły w większości powielenie tych samych zarzutów, które były przedmiotem rozpatrzenia w poprzednim postępowaniu odwoławczym. Skarżące wskazały, że budynek został podwyższony przy fundamencie i w związku z tym może dochodzić do zalewania działki sąsiedniej, podważają przedstawione w dokumentacji projektowej wyniki pomiarów hałasu, podnoszą naruszenie prywatności i komfortu życia spowodowane obecnością dużej ilości pracowników z zagranicy i z różnych kultur i wskazują na zaburzenie dostępu do światła słonecznego poprzez zacienienie budynku spowodowane projektowaną nadbudową. 2 września 2025 r. wpłynęło pismo pełnomocnika Inwestora, w którym odniosła się do zarzutów podniesionych w odwołaniu.
7 listopada 2025 r. organ wezwał Inwestora do złożenia wyjaśnień, czy zakres inwestycji w przedłożonym projekcie zamiennym dotyczącym budowy budynku socjalnego z częścią biurową i zakwaterowania dla pracowników w którym to projekcie w stosunku do pierwotnego projektu budowlanego nastąpiły zmiany, nie spowoduje konieczności zmiany decyzji Burmistrza Miasta Brzeziny o środowiskowych uwarunkowaniach z 15 lipca 2022 r., bądź o przedłożenie pisma Burmistrza Miasta Brzeziny dowodzącego, że różnice parametrów w projekcie zamiennym w stosunku do inwestycji objętej ww. decyzją środowiskową nie wymagają uzyskania zmiany decyzji. 21 listopada 2025 r. pełnomocnik Inwestora odpowiedział na ww. wezwanie stwierdzając, że zakres zmian wprowadzonych w projekcie zamiennym w stosunku do pierwotnego projektu budowlanego nie wymaga zmiany decyzji oraz przedłożenia pisma Burmistrza Miasta Brzeziny w ww. zakresie.
28 listopada 2025 r. organ ponownie wezwał Inwestora do przedłożenia decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla wnioskowanej inwestycji, bądź przedłożenia pisma Burmistrza Miasta Brzeziny dowodzącego, że różnice parametrów w projekcie zamiennym w stosunku do inwestycji objętej decyzją Burmistrza Miasta Brzeziny o środowiskowych uwarunkowaniach z 15 lipca 2022 r. nie wymagają uzyskania zmiany decyzji. 15 grudnia 2025 r. pełnomocnik Inwestora przedłożył zaświadczenie Burmistrza Miasta Brzeziny z 11 grudnia 2025 r. w którym Burmistrz Miasta Brzeziny potwierdził, że zmiany projektowe przedstawione przez Inwestora, w projekcie zamiennym dotyczące budynku socjalnego z częścią biurową i zakwaterowania, stanowiącym część inwestycji objętej decyzją o środowiskowych uwarunkowaniach z 15 lipca 2022 r. i nie powodują obowiązku uzyskania zmiany tej decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach.
Wojewoda Łódzki, po rozpoznaniu powyższego odwołania, utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.
Organ, po przywołaniu treści art. 35 ust. 1, art. 36a ust. 1, ust. 3, ust. 5 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (tekst jedn. Dz. U. z 2025 r. poz. 418 ze zm.), powoływanej dalej jako: "prawo budowlane" stwierdził, że wydanie decyzji zmieniającej pozwolenie na budowę podlega tym samym rygorom, co wydanie decyzji o pozwoleniu na budowę. W rozpoznawanej sprawie Inwestor wystąpił z wnioskiem o wydanie decyzji zamiennej do decyzji PnB w części dotyczącej: zmiany lokalizacji budynku; zwiększenia powierzchni zabudowy wynikających z powiększenia szerokości i długości budynku; zwiększenia powierzchni utwardzonej dla celów komunikacji do budynku socjalnego; zmiany sposobu odprowadzania ścieków z budynku socjalnego do projektowanego; dodatkowego zbiornika bezodpływowego o poj. 10 m3 oraz zmiany oddziaływania budynku na sąsiednią działkę nr ewid. [...]. Natomiast decyzją PnB Inwestor uzyskał pozwolenie na budowę dla zamierzenia inwestycyjnego obejmującego budowę budynku socjalnego oraz mroźni składowej wraz z niezbędną infrastrukturą techniczną, w ramach rozbudowy zakładu przetwórstwa mięsnego "G.".
Inwestor przedłożył projekt zamienny do projektu budowlanego budynku socjalnego dla pracowników, zmiana nazwy budynku socjalnego na: budynek socjalny z częścią biurową i zakwaterowania dla pracowników zakładu "G." oraz instalacją kanalizacyjną ze szczelnym zbiornikiem na ścieki V=10 m3. Z dokumentacji projektowej wynika, że zmiany projektu w części zagospodarowania terenu dotyczą tylko budynku biurowego i zakwaterowania, pozostała część projektu zagospodarowania terenu pozostała bez zmian. Z projektu zagospodarowania terenu wynika, że zmiana obejmuje: lokalizację budynku, powierzchnię zabudowy - było 183,70 m2, jest 193,44 m2 - powyższe zwiększenie następuje z powodu zwiększenia szerokości i długości budynku, powierzchnię utwardzoną do celów komunikacji do budynku socjalnego - było 37 m2, jest 1285 m2, sposób odprowadzenia ścieków z budynku socjalnego - było tylko do kanalizacji sanitarnej jest dodatkowo do zbiornika bezodpływowego o pojemności do 10 m3, ścianę oporową wykonaną z krawężnika w celu zabezpieczenia działki sąsiedniej nr ewid. [...] przed spływem wód opadowych, powierzchnię użytkową przedmiotowego budynku z 297,41 m2 na 442,23 m2, wzrost o 144,82 m2, wysokość budynku - było 7,46 m, jest 10,14 m.; zmiana ilości kondygnacji budynku - były 2 kondygnacje, są 3 kondygnacje, rzędną parteru - było +200,10 m n.p.m., jest +199,60 m n.p.m., oddziaływanie na sąsiednią działkę nr ewid. [...], kubaturę budynku - było 1265,5 m3, jest 1816 m3, wzrost o 550,5 m3, warunki ochrony przeciwpożarowej budynku z ZL III na ZL V, lokalizację wagi samochodowej.
Projekt zamienny nie przewiduje podwyższenia budynku na poziomie fundamentów, a rzędna posadzki została obniżona do wartości +199,60 m n.p.m. W związku z powyższym nastąpi zmiana całkowitej powierzchni zabudowy i utwardzonych terenów infrastruktury technicznej przekształconej na potrzeby zakładu z 14244,12 m2 na 14828,61 m2, co oznacza, że 32,19 % powierzchni działki będzie zajęte pod zabudowę. Nastąpi również zmiana powierzchni biologicznie czynnej z 31821,88 m2 na 31237,39 m2, co oznacza, że 64,81 % powierzchni działki będzie stanowiło powierzchnię biologicznie czynną. Łączna powierzchnia działek nr ewid. [...], [...], [...] i [...] to 46066 m2.
Powyższe zmiany są zgodne z uchwałą Nr XXVII/120/04 Rady Miasta Brzeziny z 29 listopada 2004 r. w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego miasta Brzeziny, powoływaną dalej jako: "m.p.z.p.". Planowane przedsięwzięcie znajduje się w jednostce planistycznej oznaczonej w m.p.z.p. symbolem 65 PUm - tereny produkcji, usług oraz produkcyjno-usługowe nieuciążliwe z dopuszczeniem zabudowy mieszkaniowej niskiej jednorodzinnej wraz z zielenią towarzyszącą i izolacyjną oraz niezbędnymi drogami (ulicami) wewnętrznymi, dojściami, dojazdami i parkingami. Według m.p.z.p. są to tereny położone częściowo w zasięgu oddziaływania istniejących linii energetycznych średniego napięcia. W m.p.z.p. ustalono szczegółowe zasady zagospodarowania: dojazd zjazdem z ulicy S. (oznaczonej symbolem 119 a KL), ulicą lokalną oznaczoną symbolem 120 KL oraz układem komunikacyjnym ulic dojazdowych i wewnętrznych. Zakaz zjazdu bezpośrednio z obwodnicy B. w ciągu drogi krajowej nr 72 (oznaczonej symbolem 118 KG); maksymalny procent powierzchni działki pod zabudowę oraz utwardzone dojścia, dojazdy i parkingi - 60 %, pozostała powierzchnia, jako biologicznie czynna - w postaci zieleni towarzyszącej i izolacyjnej;- nieprzekraczalna linia zabudowy w stosunku do terenów komunikacji - wg ustaleń ogólnych. Ponadto, zapisy m.p.z.p. dopuszczają: adaptację na cele usług istniejących obiektów produkcyjnych oraz realizację nieuciążliwych sieci, instalacji, urządzeń infrastruktury technicznej i obsługi komunalnej oraz obiektów obsługi turystyki i transportu w sposób zgodny z przepisami odrębnymi i innymi ustaleniami planu;- realizację zabudowy mieszkaniowej w pasie terenu o szerokości 70 m od linii rozgraniczającej ulicy S. lub w postaci mieszkań wbudowanych w obiekty usług w pasie terenu o szerokości nie większej niż 100,0 m od linii rozgraniczającej ulicy S.. Na terenie należącym do Inwestora zaprojektowano 6 miejsc dla samochodów ciężarowych i 23 miejsca dla samochodów osobowych. Natomiast w budynku biurowym i zakwaterowania będzie przebywało 45 pracowników, a więc ilość miejsc postojowych została zapewniona zgodnie z ww. § 2 ust. 1 pkt 5 lit. 1 m.p.z.p. Zamierzenie budowlane jest zgodne z ww. warunkami określonymi w m.p.z.p.
Następnie organ przywołał treść § 12 ust. 1, § 13, § 60 ust. 1, ust. 2 r.w.t. i stwierdził, że projektowany budynek socjalny zlokalizowany został na działce nr ewid. [...], obręb [...] w B. przy ul. S., w odległości 5 m od granicy z działką nr ewid. [...].
Jak wynika z analizy zacieniania znajdującej się w aktach sprawy (rys. Z_01 A i Z 01B), projektowany budynek nie będzie powodował przesłaniania i zacieniania obiektów na działce Skarżących w godzinach od 12:00 do 15:00. Ponadto budynek skarżących ma dostęp do światła słonecznego poprzez inne okna w budynku, tj. położonych od strony południowej i wschodniej. Projektowany budynek socjalny nie powoduje przesłaniania okien od strony granicy z sąsiednim budynkiem mieszkalnym Skarżących. Spełniono zatem warunki określone w § 13 r.w.t. Zarzut skarżących odnośnie zmniejszenia nasłonecznienia na ich działce, poprzez zacienianie budynku nie znajduje poparcia w dokumentacji sprawy, a skarżące nie przedłożyły żadnych dowodów na poparcie stawianych w tym zakresie tez.
Budynek socjalny jest zlokalizowany w odległości 5 m od granicy z działką skarżących, a z wyjaśnień Inwestora z 2 września 2025 r. oraz z dokumentacji projektowej wynika, że wody opadowe z przedmiotowego budynku będą odprowadzane na teren zielony na nieruchomości Inwestora. W celu dodatkowego zabezpieczenia działki nr ewid. [...] przed spływem wód opadowych zaprojektowano ścianę oporową z krawężnika betonowego. Natomiast z projektu zagospodarowania terenu wynika, że zaprojektowano również wewnętrzną instalację kanalizacji deszczowej, która będzie odbierała wody opadowe z projektowanego placu utwardzonego. Powyższe jest zgodne z § 28 (odnośnie kanalizacji deszczowej) i § 29 (odnośnie spływu wód opadowych) r.w.t.. Zarzut skarżących odnośnie spływu wód opadowych na teren ich działki podczas intensywnych opadów deszczu nie znajduje uzasadnienia.
W piśmie z 2 września 2025 r. Inwestor wskazał, że budynek socjalny z częścią biurową nie generuje hałasu (nie jest źródłem hałasu). W dokumentacji sprawy znajduje się sprawozdanie nr [...] z badań hałasu emitowanego przez ruch pojazdów, instalacji, urządzeń i zakładów przemysłowych, z którego wynika, że w dniu wykonania pomiarów poziom hałasu (11 marca 2025 r.) nie przekroczył wartości dopuszczalnych. Odnosząc się do zarzutu Skarżących odnośnie hałasu i uciążliwości związanych z funkcjonowaniem przedmiotowego budynku, organ stwierdził, że spełnione zostały warunki określone w § 323 i § 324 r.w.t. dotyczących dopuszczalnych poziomów hałasu.
Po przywołaniu § 26 ust. 1 r.w.t. organ stwierdził, że z projektu zagospodarowania terenu wynika, że zaprojektowano infrastrukturę techniczną w postaci wewnętrznej instalacji: elektroenergetycznej (zasilanie do budynku socjalnego), wodociągowej (zasilanie do budynku socjalnego), kanalizacyjnej (odprowadzenie ścieków bytowych z budynku socjalnego). Planowana inwestycja spełnia również warunki określone w § 271 ust. 1 r.w.t., tj. projektowany budynek spełnia wymagania ochrony pożarowej, ponieważ odległości wskazane w tym przepisie zostały zachowane w stosunku do najbliższego budynku mieszkalnego znajdującego się na działce nr ewid. [...]. Ponadto projekt zagospodarowania terenu został zaopiniowany bez uwag przez rzeczoznawcę do spraw przeciwpożarowych.
Inwestycja nie pozbawia nieruchomości sąsiednich dostępu do drogi publicznej ani dostępu do szeroko rozumianych mediów (woda, ciepło, prąd, telekomunikacja), nie spowoduje uciążliwości w zakresie hałasu, wibracji, zanieczyszczenia powietrza i gleby.
Odnośnie zarzutu dotyczącego zatrudniania przez Inwestora cudzoziemców oraz różnic kulturowych i językowych, organ stwierdził, że pozostają bez wpływu na niniejsze rozstrzygnięcie, bowiem organ administracji architektoniczno-budowlanej zobowiązany jest do weryfikacji sprawy w zakresie ściśle określonym przepisami prawa budowlanego.
Następnie organ stwierdził, że w dokumentacji sprawy znajduje się decyzja Burmistrza Miasta Brzeziny z 15 lipca 2022 r., znak: RI.6220.2.5.2022, o środowiskowych uwarunkowaniach dla przedsięwzięcia polegającego na: "budowie mroźni składowej oraz budynku socjalnego dla pracowników wraz z niezbędną infrastrukturą techniczną (...) planowanego do realizacji w B. przy ul. S., na działkach o nr ewid. [...], [...],[...], [...], obręb [...] Brzeziny", w której stwierdzono brak potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko dla ww. przedsięwzięcia. Organ zaznaczył, że w związku ze zmianą decyzji PnB nastąpi zmiana powierzchni zabudowy projektowanego budynku socjalnego z częścią biurową i zakwaterowania dla pracowników zwiększy się z o 9,74 m2. Powierzchnia użytkowa budynku socjalnego zwiększy się o 144,82 m2. Nastąpi zwiększenie powierzchni utwardzonych do celów komunikacji do budynku socjalnego o 1248 m2. Nastąpi pomniejszenie powierzchni zielonych o 584,49 m2. Nastąpi zwiększenie wysokości budynku socjalnego o 2,68 m. W aktach sprawy znajduje się zaświadczenie Burmistrza Miasta Brzeziny z 11 grudnia 2025 r. z którego wynika, że zmiany projektowe przedstawione w projekcie zamiennym z kwietnia 2025 r. nie powodują obowiązku uzyskania zmiany ww. decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach.
Konkludując organ stwierdził, że przedstawiony projekt zagospodarowania terenu i projekt architektoniczno-budowlany jest kompletny, opracowany zgodnie z wymaganiami rozporządzenia Ministra Rozwoju z dnia 11 września 2020 r. w sprawie szczegółowego zakresu i formy projektu budowlanego (tekst jedn. Dz.U. z 2022 r. poz. 1679 ze zm.), zastosowane rozwiązania zostały zaprojektowane przez osoby posiadające wymagane uprawnienia budowlane, aktualne na dzień ich opracowania, które złożyły stosowne oświadczenie, że projekt budowlany został sporządzony zgodnie z obowiązującymi przepisami oraz zasadami wiedzy technicznej zgodnie z art. 34 ust. 3d pkt 3 prawa budowlanego.
W skardze wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi G.G. i K.G. zaskarżyły w całości decyzję organu II instancji zarzucając naruszenie:
1. art. 113-115 p.o.ś. w zakresie braku przeprowadzenia obligatoryjnej oceny akustycznej przed wydaniem decyzji;
2. art. 5 ust. 1 pkt 5 lit. e i art. 5 ust. 1 pkt 7 prawa budowlanego w zakresie braku zapewnienia ochrony przed hałasem i prawidłowego odprowadzenia wód opadowych;
3. art. 61 ust. 1 pkt 1 u.p.z.p. w zakresie braku zachowania zasady dobrego sąsiedztwa;
4. art. 144 k.c. w zakresie przekroczenia przeciętnej miary uciążliwości dla nieruchomości sąsiednich;
5. art. 7, art. 8, art. 77 § 1 oraz art. 107 § 3 k.p.a. w zakresie braku należytego uzasadnienia decyzji i niewłaściwe zebranie materiału dowodowego;
6. art. 10 § 1 k.p.a. w zakresie nierównego traktowania stron postępowania;
7. art. 2, art. 47, art. 64, art. 68 Konstytucji RP.
Skarżące wniosły o uchylenie w całości decyzji organów obu instancji i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania oraz zasądzenie kosztów postępowania wg norm przepisanych.
Uzasadniając poszczególne zarzuty skarżące stwierdziły, że ich nieruchomość skarżących (zabudowa mieszkaniowa) stanowi teren faktycznie zagospodarowany w rozumieniu art. 113 ust. 2 pkt 1 p.o.ś. i podlega obligatoryjnej ochronie przed hałasem. Decyzja została wydana bez przeprowadzenia oceny czy budynek socjalny dla 50 osób w odległości 5 m od granicy działki skarżących nie naruszy tych norm. Organ nie wymagał prognozy oddziaływania akustycznego budynku socjalnego ani nie zastosował środków ochrony akustyczne. Budynek socjalny dla 50 osób pracujących na zmiany (w tym w godzinach nocnych) będzie generować znaczny hałas z tytułu: ruchu osób (wejścia/wyjścia, rozmowy, przemieszczanie), ruchu pojazdów (dojazdy pracowników, parkowanie), instalacji technicznych (wentylacja, klimatyzacja, systemy chłodnicze). Odległość 5 m od granicy działki nie zapewnia izolacji akustycznej
Następnie stwierdziły, że projekt nie zawiera rozwiązań technicznych zapewniających ochronę przed hałasem dla sąsiedniej zabudowy mieszkaniowej. Odległość 5 m od granicy działki przy planowanym zagospodarowaniu terenu (utwardzenie, place manewrowe, parking) oraz funkcji budynku (50 osób, praca zmianowa) nie spełnia wymogów prawa budowlanego.
Ponadto projekt przewiduje znaczną niwelację terenu i utwardzenie nawierzchni (kostka brukowa, asfalt). Po zagospodarowaniu, woda opadowa będzie spływać w kierunku działki skarżących. Projektant wskazał że woda będzie odprowadzana na "tereny zielone wokół budynku", jednakże: tereny zielone stanowią zaledwie 8-10% powierzchni działki inwestora, co jest niewystarczające do absorpcji wody z dużej powierzchni utwardzonej; brak jest projektu systemu retencji – nie wskazano jak będzie zabezpieczona retencja wody deszczowej; istnieje zagrożenie zalaniem posesji skarżących – historycznie teren doświadczał podtopień podczas intensywnych opadów. Zdaniem skarżących organ powinien wymagać: pełnego projektu odwodnienia i retencji wód opadowych, analizy hydrograficznej terenu oraz rozwiązań technicznych zabezpieczających przed spływem wody na działkę skarżących.
Odnosząc się do trzeciego zarzutu, skarżące wskazały, że zabudowa mieszkaniowa jest już istniejąca, a cała okolica to tereny mieszkaniowe jednorodzinne. Budynek socjalny dla 50 osób to zupełnie inna funkcja - zakwaterowanie pracowników zakładu produkcyjnego, biura, funkcjonowanie 24h/dobę. Odległość 5 m od granicy uniemożliwia pogodzenie dwóch funkcji – brak jest harmonii zabudowy i separacji funkcjonalnej. Organ przeanalizował wyłącznie zgodność ilościową (procent zabudowy: 32,19%, powierzchnia biologicznie czynna: 64,81%), ale całkowicie pominął badanie zgodności nocnych jakościowej - czy funkcja budynku socjalnego dla 50 osób w pracy zmianowej, w tym w godzinach jest zgodna z otoczeniem zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej/wielorodzinnej. Budynek socjalny w odległości 5 m od granicy działki domu mieszkalnego wyraźnie doprowadzi do zmiany warunków (hałas, ruch, pojazdy, zagrożenie zdrowia i bezpieczeństwa).
W ocenie skarżących decyzja prowadzi do naruszenia art. 144 k.c. przez dopuszczenie zabudowy przekraczającej przeciętną miarę uciążliwości dla zabudowy mieszkaniowej. Budynek socjalny dla 50 osób przekroczy przeciętną miarę przez: ciągły hałas z ruchu osób i pojazdów, funkcjonowanie – praca zmianowa w tym praca w godzinach nocnych, intensywny ruch związany z dojazdem i wyjazdem pracowników. Instalacje techniczne (wentylacja, chłodnictwo) działające całodobowo, naruszenie prywatności (okna budynku socjalnego z widokiem na pomieszczenia mieszkalne). Odległość 5 m od granicy to krytycznie mała odległość dla separacji funkcji mieszkaniowej od funkcji socjalno-biurowej dla 50 osób.
Uzasadniając zarzuty naruszenia prawa procesowego skarżące stwierdziły, że organ nie odniósł się do kluczowych zarzutów podniesionych przez skarżące. Wojewoda nie przytoczył konkretnych danych liczbowych. Bez konkretnych wartości pomiarów i parametrów oznacza, że niemożliwe jest sprawdzenie czy decyzja jest prawidłowa. Ponadto w ich ocenie organ nie zebrał dowodów niezbędnych do prawidłowego rozstrzygnięcia sprawy, w szczególności, niedostateczny pomiar hałasu, brak pełnej dokumentacji hydrologicznej oraz brak weryfikacji rzeczywistej działalności. W ich ocenie decyzja została wydana z naruszeniem procedury, bez zebrania pełnego materiału dowodowego i bez właściwego uzasadnienia zawierającego konkretne dane liczbowe. Jednocześnie skarżące zaznaczyły, że Inwestor, reprezentowany przez profesjonalny zespół, miał możliwość wielokrotnego uzupełniania dokumentacji i wprowadzania zmian. Skarżące natomiast składając zastrzeżenia i zarzuty zostały całkowicie ignorowane.
Końcowo skarżące stwierdziły, że decyzja dopuszczająca budynek socjalny dla 50 osób w odległości 5 m od granicy działki domu mieszkalnego narusza prawo do ochrony zdrowia, prawo własności przez dopuszczenie zabudowy uciążliwej dla nieruchomości skarżących, prawo do prywatności oraz zasadę praworządności.
W odpowiedzi na skargę Wojewoda Łódzki wniósł o jej oddalenie podtrzymując argumentację wyrażoną w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
W piśmie z 26 czerwca 2026 r. Inwestor, reprezentowany przez pełnomocnika w osobie adwokata, wniósł o oddalenie skargi w całości i zasądzenie od skarżących na jego rzecz kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.
W uzasadnieniu wskazał, że skarga jest w istocie powieleniem zarzutów, które były już wielokrotnie podnoszone na etapie postępowania administracyjnego i wyczerpująco rozpatrzone przez organy obu instancji. Argumentacja skarżących opiera się na ogólnikowych, subiektywnych obawach, które nie znajdują odzwierciedlenia w zgromadzonym materiale dowodowym ani obowiązujących przepisach prawa.
Odnosząc się do poszczególnych zarzutów stwierdził, że w orzecznictwie przyjmuje się, że budynki wielorodzinne, nawet te wielokondygnacyjne, po ich zrealizowaniu, co do zasady nie generują (nie są źródłem) hałasu, drgań, czy zanieczyszczeń powietrza. Ponadto, w projekcie budowlanym wskazano wprost, że projektowany budynek socjalny nie będzie emitował hałasu. Mimo to w aktach sprawy znajduje się sprawozdanie nr [...] z 11 marca 2025 r. z badań hałasu emitowanego przez ruch pojazdów i instalacje Inwestora, z którego wynika, że wartości dopuszczalne nie zostały przekroczone.
Odnosząc się do rzekomego zagrożenia spływem wód opadowych, z dokumentacji projektowej jednoznacznie wynika, że wody opadowe z budynku będą odprowadzane na teren zielony na nieruchomości Inwestora. W celu dodatkowego zabezpieczenia działki nr ewid. [...] przed spływem wód opadowych zaprojektowano specjalną ścianę oporową z krawężnika betonowego. Co więcej, zaprojektowano również wewnętrzną instalację kanalizacji deszczowej, która będzie odbierała wody opadowe z projektowanego placu utwardzonego.
Następnie stwierdził, że art. 61 ust. 1 pkt 1 u.p.z.p ma zastosowanie wyłącznie w sytuacji, gdy dla danego terenu brakuje miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego i zachodzi konieczność wydania decyzji o warunkach zabudowy. Tymczasem działka Inwestora jest w całości objęta obowiązującym miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego, zatwierdzonym uchwałą nr XXVII/120/04 Rady Miasta Brzeziny z 29 listopada 2004 r. Decyzja o pozwoleniu na budowę jest w pełni zgodna z tym planem.
Inwestor wskazał, że kwestie ewentualnych roszczeń wynikających z art. 144 k.c. należą do wyłącznej właściwości sądów cywilnych, a nie organów administracji architektoniczno-budowlanej czy sądów administracyjnych.
Końcowo Inwestor stwierdził, że Wojewoda Łódzki w pełni zrealizował obowiązek wskazania faktów i dowodów, wprost powołując się na znajdujące się w aktach sprawy. Bezpodstawne są twierdzenia o niewyczerpującym zebraniu materiału dowodowego. Organ prawidłowo ocenił, że projekt zamienny jest kompletny i zgodny z przepisami, co czyni zarzuty procesowe skarżących całkowicie bezzasadnymi.
Obecny na rozprawie pełnomocnik uczestnika postępowania cofnął wniosek o zasadzenie koszów postępowania za reprezentowanie uczestnika postępowania.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje:
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Stosownie do treści art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn. Dz. U. z 2024 r. poz. 1267) w zw. z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2026 r. poz. 143 ze zm.), powoływanej dalej jako "p.p.s.a.", sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Wspomniana kontrola sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sąd administracyjny bada więc co do zasady, czy zaskarżony akt administracyjny jest zgodny z obowiązującymi w dacie jego podjęcia przepisami prawa materialnego określającymi prawa i obowiązki stron oraz przepisami proceduralnymi normującymi podstawowe zasady postępowania przed organami administracji publicznej.
Uchylenie zaskarżonej decyzji lub postanowienia w całości albo w części następuje w przypadku stwierdzenia przez sąd naruszenia przepisów prawa materialnego, jeżeli miało ono wpływ na wynik sprawy lub naruszenia przepisów prawa procesowego, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a także dając podstawę do wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a.). Natomiast w razie nieuwzględnienia skargi, sąd skargę oddala odpowiednio w całości albo w części (art. 151 p.p.s.a.). Ponadto należy wskazać, że zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a., sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Biorąc pod uwagę tak zakreśloną kognicję sądów administracyjnych i przyczyny wzruszenia aktów organów administracji publicznej Sąd stwierdził, że zaskarżone decyzje odpowiadają prawu, co uzasadnia oddalenie skargi.
W pierwszej kolejności wyjaśnić należy, że przedmiotem skargi w kontrolowanej sprawie jest decyzja Wojewody Łódzkiego utrzymująca w mocy decyzję Starosty Brzezińskiego zatwierdzająca projekt budowlany zamienny i zmieniająca decyzję Starosty Brzezińskiego z 19 października 2022 r. nr 279/2022, znak: BG.6740.227.2022 o pozwoleniu na budowę budynku socjalnego i mroźni składowej wraz z instalacjami wewnętrznymi: kanalizacyjną sanitarną, kanalizacyjną deszczową, wodociągową oraz energetyczną (WLZ) w B. przy ulicy S. na działkach o numerach ewidencyjnych [...], [...], [...], [...], obr. [...] w zakresie zmiany powierzchni: zabudowy, użytkowej i kubatury, zmiany wysokości budynku, zmiany lokalizacji budynku, zmiany rzędnej parteru budynku, zmiany ilości kondygnacji, zmiany warunków ochrony ppoż. budynku (było ZLIII, jest ZLV), zmiany sposobu odprowadzania ścieków z budynku socjalnego - do projektowanego zbiornika bezodpływowego o poj. 10 m3, zmiany powierzchni utwardzonej dla celów komunikacji do budynku socjalnego, zmiany oddziaływania budynku na sąsiednią działkę o nr ewid. [...]. W ocenie organów projekt zagospodarowania terenu i projekt architektoniczno-budowlany jest kompletny, opracowany zgodnie z wymaganiami rozporządzenia Ministra Rozwoju z dnia 11 września 2020 r. w sprawie szczegółowego zakresu i formy projektu budowlanego (tekst jedn. Dz.U. z 2022 r. poz. 1679 ze zm.), powoływanego dalej jako: "r.p.b." oraz obowiązującymi przepisami oraz zasadami wiedzy technicznej. Planowana inwestycja spełnia wszystkie wymagania określone przepisami prawa. Natomiast w ocenie skarżących organy administracji dopuściły się naruszenia przepisów poprzez oparcie rozstrzygnięcia na niekompletnym materiale dowodowym oraz niewłaściwą ocenę wpływu projektowanych zmian na nieruchomość sąsiednią.
Lektura akt sprawy prowadzi do wniosku, że zasadniczy problem, który zarysował się na tle niniejszej sprawy, sprowadza się do oceny prawidłowości przeprowadzonego przez organy administracji architektoniczno-budowlanej postępowania w sprawie zmiany decyzji o pozwoleniu na budowę. Istota sporu ogniskuje się wokół kolizji interesów inwestora do modyfikacji zamierzenia budowlanego oraz właścicieli nieruchomości sąsiednich do poszanowania i ochrony ich interesu prawnego przed ponadnormatywnym, negatywnym oddziaływaniem nowej zabudowy.
W pierwszej kolejności należy wyjaśnić, że decyzja w sprawie zmiany pozwolenia na budowę ma charakter decyzji związanej. To zaś oznacza, że właściwy organ, w tym wypadku organ administracji architektoniczno-budowlanej, nie może odmówić inwestorowi wydania takiej decyzji w sytuacji, gdy zostaną spełnione przesłanki ściśle określone przepisami prawa. Na gruncie przepisów ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (tekst jedn.: Dz.U. z 2025 r., poz. 418), powoływanej dalej jako: "p.b.", mających zastosowanie w rozpatrywanej sprawie, ustawodawca w art. 4 wprowadził zasadę wolności budowlanej, wedle której każdy ma prawo zabudowy nieruchomości gruntowej, jeżeli wykaże prawo do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, pod warunkiem zgodności zamierzenia budowlanego z przepisami. Postępowanie administracyjne poprzedzające wydanie decyzji o pozwoleniu na budowę lub jej zmiany prowadzone jest wyłącznie na wniosek i z inicjatywy inwestora, który decyduje o finalnym kształcie inwestycji. Wniosek inwestora określa przedmiot spornego postępowania i determinuje kierunek działań podejmowanych przez organ, których celem jest przede wszystkim ocena, czy projektowana na określonym terenie inwestycja jest zgodna z przepisami obowiązującego prawa.
Zgodnie z treścią art. 36a ust. 1 p.b. istotne odstąpienie od zatwierdzonego projektu zagospodarowania działki lub terenu oraz projektu architektoniczno-budowlanego lub innych warunków decyzji o pozwoleniu na budowę jest dopuszczalne jedynie po uzyskaniu decyzji o zmianie pozwolenia na budowę wydanej przez organ administracji architektoniczno-budowlanej.
Z treści tego przepisu wynika, że inwestor realizując dany obiekt, jest związany treścią decyzji zatwierdzającej projekt budowlany i nie może w sposób istotny samodzielny zmieniać jej ustaleń. Swego rodzaju definicję istotnego odstąpienia od zatwierdzonego projektu budowlanego zawiera art. 36a ust. 5 p.b. w którym wymieniono odstępstwa, których wystąpienie wyklucza zakwalifikowanie ich do nieistotnych. Przepis art. 36a p.b. reguluje tryb postępowania i materialnoprawne przesłanki zatwierdzenia zamiennego projektu budowlanego precyzując jednocześnie, co należy rozumieć przez istotne odstąpienie od zatwierdzonego projektu budowlanego lub innych warunków pozwolenia na budowę. Przepis ten ma niewątpliwie na celu przyspieszenie procesu inwestycyjnego przez ułatwienie inwestorowi dokonania zmian w projekcie budowlanym, który został już zatwierdzony, bez konieczności ponownego wszczynania skomplikowanej i czasochłonnej procedury wydawania decyzji o pozwoleniu na budowę. Skoro przepis ten dotyczy odstępstw od zatwierdzonego projektu budowlanego, to odstępstwa te muszą być powiązane z dotychczasowym projektem, stanowić jego zmianę (modyfikację, przekształcenie, przeobrażenie, ewolucję, odmianę), a nie mogą prowadzić do powstania zupełnie nowej materii budowlanej, powiązanej z pierwotnym projektem tylko osobą inwestora i miejscem lokalizacji inwestycji. Odmienne wykładanie tych przepisów stanowiłoby ich nadużycie w celu obejścia wymogów związanych z uzyskaniem nowego pozwolenia na budowę i rodziłoby cały szereg problemów praktycznych związanych chociażby z ustaleniem zakresu faktycznie udzielonych - poprzez wielokrotne i daleko idące "zmienianie" pierwotnego pozwolenia na budowę i zatwierdzonego nim projektu - zgód budowlanych (por. wyrok NSA z 28 listopada 2018 r., sygn. akt II OSK 6/17, dostępny w internetowej Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych pod adresem: orzeczenia.nsa.gov.pl, przywoływanej dalej jako: "CBOSA"). Zastosowanie przepisu art. 36a ust. 1 p.b., czyli dokonanie zmiany decyzji o pozwoleniu na budowę jest możliwe wyłącznie w przypadku tożsamości obiektu oznaczonego w pozwoleniu na budowę i obiektu, którego zamierzone odstępstwa dotyczą. Stosowanie tej regulacji nie może bowiem doprowadzić do wybudowania innego obiektu, choćby jego przeznaczenie było podobne czy nawet identyczne (por. wyrok NSA z 3 lutego 2017 r., sygn. akt II OSK 1264/15, CBOSA). Przepisy art. 36a p.b. nie mają zastosowania po dokonaniu samowolnego odstępstwa do zatwierdzonego projektu budowlanego. Przesądzają one jedynie, że istotne odstępstwo od zatwierdzonego projektu budowlanego lub innych warunków pozwolenia na budowę jest dopuszczalne tylko po uzyskaniu decyzji o zmianie pozwolenia na budowę. W przypadku nieuzyskania takiej decyzji ma zastosowanie art. 50 i 51 p.b. (por. wyrok NSA z 24 marca 2017 r., sygn. akt II OSK 1901/15, CBOSA).
Katalog istotnych odstępstw od projektu budowlanego zawiera z kolei przepis art. 36a ust. 5 p.b. W myśl tego unormowania istotne odstąpienie od zatwierdzonego projektu zagospodarowania działki lub terenu lub projektu architektoniczno-budowlanego lub innych warunków pozwolenia na budowę stanowi odstąpienie w zakresie: 1) projektu zagospodarowania działki lub terenu, w przypadku zwiększenia obszaru oddziaływania obiektu poza działkę, na której obiekt budowlany został zaprojektowany; 2) charakterystycznych parametrów obiektu budowlanego dotyczących: a) powierzchni zabudowy w zakresie przekraczającym 5%, b) wysokości, długości lub szerokości w zakresie przekraczającym 2%, c) liczby kondygnacji; 3) warunków niezbędnych do korzystania z obiektu budowlanego przez osoby niepełnosprawne, o których mowa w art. 1 Konwencji o prawach osób niepełnosprawnych, sporządzonej w Nowym Jorku dnia 13 grudnia 2006 r., w tym osoby starsze; 4) zmiany zamierzonego sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części; 5) ustaleń miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, innych aktów prawa miejscowego lub decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu; 6) wymagającym uzyskania lub zmiany decyzji, pozwoleń lub uzgodnień, które są wymagane do uzyskania decyzji o pozwoleniu na budowę lub do dokonania zgłoszenia: a) budowy, o której mowa w art. 29 ust. 1 pkt 1-4, lub b) przebudowy, o której mowa w art. 29 ust. 3 pkt 1 lit. a, oraz instalowania, o którym mowa w art. 29 ust. 3 pkt 3 lit. d; 7) zmiany źródła ciepła do ogrzewania lub przygotowania ciepłej wody użytkowej, ze źródła zasilanego paliwem ciekłym, gazowym, odnawialnym źródłem energii lub z sieci ciepłowniczej, na źródło opalane paliwem stałym.
Dla zmiany udzielonego pozwolenia na budowę istotne znaczenie ma ustalenie zakresu i charakteru planowanej przez inwestora zmiany zamierzeń budowlanych. Zmiana decyzji w trybie w art. 36a ust. 1 p.b. jest bowiem dopuszczalna tylko w sytuacji istotnego odstąpienia od zatwierdzonego pierwotnie projektu budowlanego, zaś w przypadku gdy zakres zmian prowadzi do powstania zupełnie nowego obiektu, to wówczas uzasadnione jest uzyskanie na jego wybudowanie pozwolenia na budowę, a nie dokonanie zmiany udzielonego wcześniej pozwolenia na budowę. Innymi słowy rzecz ujmując - zmiana decyzji o pozwoleniu na budowę dotyczyć może tylko takich odstępstw, który mają charakter istotny i nie stanowią o przedstawieniu przez inwestora nowego zamierzenia inwestycyjnego (por. wyrok WSA w Szczecinie z 14 lutego 2019 r. sygn. akt II SA/Sz 1257/18, CBOSA). Decyzja zmieniająca wydana na podstawie art. 36a ust. 1 p.b. powinna nawiązywać w swojej treści do pozwolenia na budowę, którego przedmiot rozstrzygnięcia zmienia, a więc dotyczyć zmian tylko w zatwierdzonym uprzednio w projekcie budowlanym w zakresie wskazanym w art. 36a ust. 5 p.b.
Wydana w niniejszej sprawie decyzja zmieniająca niewątpliwie nawiązuje do pierwotnego pozwolenia na budowę tj. decyzji Starosty Brzezińskiego z 19 października 2022 r. nr 279/2022, znak: BG.6740.227.2022 udzielającej pozwolenia na budowę budynku socjalnego i mroźni składowej wraz z instalacjami wewnętrznymi: kanalizacyjną sanitarną, kanalizacyjną deszczową, wodociągową oraz energetyczną (WLZ) w B. przy ul. S., na działkach nr ewid.: [...], [...], [...], [...], obręb [...], a rodzaj zmian mieści się w katalogu istotnych odstępstw z art. 36a ust. 5 p.b.
Inwestor wystąpił bowiem z wnioskiem o wydanie decyzji zamiennej w części dotyczącej: zmiany lokalizacji budynku; zwiększenia powierzchni zabudowy wynikających z powiększenia szerokości i długości budynku; zwiększenia powierzchni utwardzonej dla celów komunikacji do budynku socjalnego; zmiany sposobu odprowadzania ścieków z budynku socjalnego do projektowanego; dodatkowego zbiornika bezodpływowego o poj. 10 m3 oraz zmiany oddziaływania budynku na sąsiednią działkę nr ewid. [...]. Z dokumentacji projektowej wynika, że zmiany projektu w części zagospodarowania terenu dotyczą budynku biurowego i zakwaterowania, a pozostała część projektu zagospodarowania terenu pozostała bez zmian. Z projektu zagospodarowania terenu wynika, że zmiana obejmuje: lokalizację budynku, powierzchnię zabudowy - było 183,70 m2, jest 193,44 m2 - powyższe zwiększenie następuje z powodu zwiększenia szerokości i długości budynku, powierzchnię utwardzoną do celów komunikacji do budynku socjalnego - było 37 m2, jest 1285 m2, sposób odprowadzenia ścieków z budynku socjalnego - było tylko do kanalizacji sanitarnej jest dodatkowo do zbiornika bezodpływowego o pojemności do 10 m3, ścianę oporową wykonaną z krawężnika w celu zabezpieczenia działki sąsiedniej nr ewid. [...] przed spływem wód opadowych, powierzchnię użytkową przedmiotowego budynku z 297,41 m2 na 442,23 m2, wzrost o 144,82 m2, wysokość budynku - było 7,46 m, jest 10,14 m. Zmiana ilości kondygnacji budynku - były 2 kondygnacje, są 3 kondygnacje, rzędną parteru - było +200,10 m n.p.m., jest +199,60 m n.p.m., oddziaływanie na sąsiednią działkę nr ewid. [...], kubaturę budynku - było 1265,5 m3, jest 1816 m3, wzrost o 550,5 m3, warunki ochrony przeciwpożarowej budynku z ZL III na ZL V, lokalizację wagi samochodowej. Projekt zamienny nie przewiduje podwyższenia budynku na poziomie fundamentów, a rzędna posadzki została obniżona do wartości +199,60 m n.p.m. Nastąpi zmiana całkowitej powierzchni zabudowy i utwardzonych terenów infrastruktury technicznej przekształconej na potrzeby zakładu z 14244,12 m2 na 14828,61 m2, co oznacza, że 32,19 % powierzchni działki będzie zajęte pod zabudowę. Nastąpi również zmiana powierzchni biologicznie czynnej z 31821,88 m2 na 31237,39 m2, co oznacza, że 64,81 % powierzchni działki będzie stanowiło powierzchnię biologicznie czynną. Łączna powierzchnia działek nr ewid. [...], [...], [...] i [...] to 46066 m2.
Następnie wskazać należy, że zgodnie z art. 36a ust. 3 p.b. w postępowaniu w sprawie zmiany decyzji o pozwoleniu na budowę, przepisy art. 32-35 stosuje się odpowiednio do zakresu tej zmiany. Inwestor, który chce dokonać istotnego odstąpienia od zatwierdzonego projektu budowlanego lub innych warunków pozwolenia na budowę, musi uzyskać nową decyzję pozwoleniu na budowę, ograniczoną tylko do tych aspektów inwestycji, które mają ulec zmianie. Decyzja o zmianie pozwolenia na budowę jest decyzją uprawniającą do rozpoczęcia i prowadzenia robót budowlanych (objętych zmianą), a zatem jest w pewnym sensie rozstrzygnięciem, o którym mowa w art. 28 ust. 1 p.b. Postępowanie w sprawie zmiany pozwolenia na budowę wszczynane jest w sprawie nowej w stosunku do rozstrzygniętej wcześniej decyzją o pozwoleniu na budowę, lecz jest ograniczone merytorycznie tylko do zakresu dokonywanej zmiany projektu budowlanego i decyzji o pozwoleniu na budowę. Organ, prowadząc postępowanie odnośnie do zmiany pozwolenia na budowę, nie dokonuje ponownej oceny całego zamierzenia budowlanego. Jest on bowiem związany ostateczną decyzją o pozwoleniu na budowę, a nowe postępowanie w sprawie zatwierdzenia projektu zamiennego może dotyczyć jedynie wprowadzonych do niego zmian (por. wyrok WSA w Gdańsku z 23 września 2020 r., sygn. akt II SA/Gd 223/20, CBOSA).
W art. 36a ust. 3 p.b. ustawodawca wyraźnie wskazał, że art. 32-35 stosuje się odpowiednio jedynie do zakresu zmian. Nie jest zatem wymagane ponowne badanie kwestii całości inwestycji, a zasadne jest ograniczenie się do zakresu wyznaczonego przez zmianę.
Przenosząc powyższe na grunt niniejszej sprawy należy wskazać, że organy obu instancji dokonały słusznej wykładni przepisów w tym zakresie przeprowadziły ocenę złożonego wniosku o zmianę jedynie w zakresie zmiany, a nie weryfikowały całości realizacji inwestycji.
W pierwszej kolejności godzi się wskazać, że zmiany zaproponowane przez Inwestora są zgodne z uchwałą nr XXVII/120/04 Rady Miasta Brzeziny z dnia 29 listopada 2004 r. w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego miasta Brzeziny (Dz. Urz. Województwa Łódzkiego z 2005 r. Nr 51, poz. 534 ze zm.,), powoływaną dalej jako: "m.p.z.p.", co też nie jest kwestionowane. Planowane przedsięwzięcie znajduje się w jednostce planistycznej oznaczonej symbolem 65 PUm - tereny produkcji, usług oraz produkcyjno-usługowe nieuciążliwe z dopuszczeniem zabudowy mieszkaniowej niskiej jednorodzinnej wraz z zielenią towarzyszącą i izolacyjną oraz niezbędnymi drogami (ulicami) wewnętrznymi, dojściami, dojazdami i parkingami. Projekt budowlany zgodny jest z zapisami m.p.z.p., szczegółowej oceny zatwierdzonych rozwiązań z zapisami planu dokonał organ odwoławczy, a Sąd uznaje je za prawidłowe.
Sąd uznał, że zaskarżona decyzja nie narusza również przepisów rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (tekst jedn. Dz. U. z 2022 r. poz. 1225 ze zm.), powoływanej dalej jako: "r.w.t.
Z akt sprawy, w tym z projektu zagospodarowania działki stanowiącego element dokumentacji objętej zaskarżoną decyzją, wynika, że projektowany budynek socjalny zlokalizowany został na działce nr ewid. [...], obręb [...] w B., przy ul. S., w odległości 5 m od granicy z działką nr ewid. [...] stanowiącą własność skarżących. Odległość ta przekracza zarówno wymóg 4 m przewidziany dla ściany z otworami okiennymi lub drzwiowymi zwróconej w stronę granicy, jak i wymóg 3 m przewidziany dla ściany pozbawionej takich otworów, a zatem pozostaje zgodna z § 12 ust. 1 pkt 1 i 2 r.w.t.
Przepis § 13 r.w.t. określa wymogi dotyczące odległości budynku od innych obiektów, mające na celu zapewnienie odpowiedniego naświetlenia pomieszczeń przeznaczonych na pobyt ludzi, znajdujących się w budynkach istniejących na nieruchomościach sąsiednich – w szczególności poprzez wykluczenie sytuowania nowej zabudowy w sposób powodujący nadmierne przesłanianie okien tych pomieszczeń. § 60 r.w.t. określa z kolei wymogi w zakresie nasłonecznienia pomieszczeń przeznaczonych na pobyt ludzi, wymagając, w odniesieniu do budynków objętych jego zakresem, zapewnienia nasłonecznienia trwającego przez czas nie krótszy niż określony w przepisie, w porze dnia i roku wskazanej w tym przepisie. W aktach sprawy znajduje się analiza zacieniania (rysunki nr Z_01A oraz Z_01B), sporządzona przez projektanta na potrzeby oceny wpływu projektowanego budynku socjalnego na nieruchomości sąsiednie z której wynika, że projektowany budynek nie będzie powodował przesłaniania ani zacieniania obiektów znajdujących się na działce skarżących w godzinach od 12:00 do 15:00, a zatem w zakresie odpowiadającym wymogom wynikającym z § 13 ust. 1 r.w.t. Zgodnie z analizą projektowany budynek nie powoduje przesłaniania okien znajdujących się od strony granicy z sąsiednim budynkiem mieszkalnym skarżących, a tym samym nie ogranicza nasłonecznienia pomieszczeń w tym budynku w stopniu naruszającym normy wynikające z § 60 ust. 1 i 2 r.w.t. Brak przesłaniania okien w godzinach 12:00–15:00, potwierdzony graficzną analizą zawartą w aktach sprawy, w połączeniu z zachowaniem dostępu do światła słonecznego poprzez okna usytuowane od strony południowej i wschodniej budynku skarżących, prowadzi do wniosku, że wymagany przepisami czas nasłonecznienia pomieszczeń pozostaje zachowany.
Analiza akt sprawy, w tym w szczególności projektu zagospodarowania działki, projektu architektoniczno-budowlanego oraz uzasadnienia zaskarżonej decyzji, prowadzi do wniosku, że organ dokonał w toku postępowania weryfikacji zgodności przedłożonej dokumentacji projektowej z wymogami wynikającymi z pozostałych przepisów r.w.t., a poczynione w tym zakresie ustalenia znalazły odzwierciedlenie w treści uzasadnienia decyzji. Organ dokonał wyczerpującej weryfikacji przedłożonej dokumentacji projektowej pod kątem zgodności w szczególności z § 26 ust. 1, § 28, § 29, § 271 ust. 1, § 323 oraz § 324 r.w.t. Ustalenia poczynione przez organ w tym zakresie znalazły odzwierciedlenie w treści uzasadnienia zaskarżonej decyzji, w którym wskazano, że projektowana inwestycja, uwzględniająca zmienione parametry objęte wnioskiem o zmianę pozwolenia na budowę, spełnia wymogi wynikające z powołanych przepisów r.w.t. Dokumentacja projektowa w sposób spójny i wyczerpujący odnosi się do parametrów technicznych podlegających ocenie na gruncie tych przepisów, a wnioski organu znajdują w niej pełne oparcie. Sąd uznał, że organ w sposób prawidłowy i wyczerpujący zweryfikował zgodność projektowanej inwestycji z przepisami r.w.t., a poczynione w tym zakresie ustalenia faktyczne i ocena prawna nie budzą zastrzeżeń i zasługują na aprobatę.
Przechodząc natomiast do zarzutów zawartych w skardze należy wskazać, że koncentrują się one na czterech głównych płaszczyznach.
Pierwszy z nich odnosi się naruszenia wymogów ochrony akustycznej. Skarżące podnoszą wadliwość uzasadnienia decyzji organu II instancji z uwagi na całkowity brak wskazania konkretnych, mierzalnych wartości poziomu hałasu (wskaźników Lden i Ln wyrażonych w dB). Zdaniem skarżących, zaniechanie to uniemożliwia weryfikację, czy w związku ze zmienioną funkcją i kubaturą obiektu zachowane zostaną dopuszczalne normy emisji hałasu dla pory dziennej i nocnej.
Należy zatem wyjaśnić, że zgodnie z art. 35 ust. 1 p.b. organ administracji architektoniczno-budowlanej, przed wydaniem decyzji o pozwoleniu na budowę (odpowiednio – decyzji o zmianie takiego pozwolenia), bada zgodność projektu zagospodarowania działki oraz projektu architektoniczno-budowlanego z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, wymaganiami ochrony środowiska (w zakresie wynikającym z przepisów odrębnych) oraz przepisami techniczno-budowlanymi. Katalog ten ma charakter zamknięty i formalny – organ nie prowadzi w tym postępowaniu własnego postępowania dowodowego w przedmiocie prognozowanych parametrów akustycznych planowanej inwestycji, wyrażonych w konkretnych wartościach wskaźników Lden czy Ln w dB. System norm hałasu unormowany w art. 113–115 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska (tekst jedn. Dz. U. z 2025 r. poz. 647 ze zm.), powoływanej dalej jako: "p.o.ś." służy przede wszystkim planowaniu przestrzennemu oraz następczemu nadzorowi środowiskowemu. Prawo budowlane nie przewiduje wprost włączenia tego mechanizmu do zakresu kontroli projektu budowlanego dokonywanej w postępowaniu o wydanie (zmianę) pozwolenia na budowę. Oczekiwanie skarżących, by w decyzji wydawanej na tym etapie przytoczone zostały konkretne wartości pomiarowe hałasu, nie znajduje zatem oparcia w obowiązujących przepisach określających przedmiot i granice tego postępowania. Dodatkowo zgodnie z art. 115 p.o.ś., kwalifikacji akustycznej terenu dokonuje się na podstawie jego przeznaczenia określonego w m.p.z.p. W niniejszej sprawie obowiązujący m.p.z.p. klasyfikuje przedmiotowy obszar jako tereny produkcji i usług z dopuszczeniem zabudowy mieszkaniowej, nie zaś jako tereny przeznaczone wyłącznie lub przede wszystkim pod zabudowę mieszkaniową. Samo dopuszczenie zabudowy mieszkaniowej nie przesądza o zakwalifikowaniu terenu do kategorii objętej najbardziej rygorystycznymi standardami akustycznymi właściwymi dla terenów stricte mieszkaniowych. Analizowany obowiązek nie wynika również z decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, albowiem dla przedmiotowego przedsięwzięcia decyzja taka nie była wymagana.
Niezależnie od powyższego, wskazać należy, że budynek socjalny o funkcji biurowo-socjalnej, przeznaczony na potrzeby zakwaterowania pracowników, nie stanowi typowego źródła hałasu w rozumieniu rozporządzenia wykonawczego wydanego na podstawie art. 113 p.o.ś. Rozporządzenie to różnicuje dopuszczalne poziomy hałasu w zależności od kategorii terenu chronionego akustycznie oraz rodzaju źródła emisji (hałas komunikacyjny, przemysłowy, instalacyjny), nie zaś w odniesieniu do samej funkcji budynku o charakterze socjalno-biurowym. Ewentualna emisja hałasu związana z inwestycją mogłaby wiązać się z ruchem pojazdów obsługujących obiekt oraz pracą towarzyszących instalacji technicznych, a więc z elementami poddanymi ocenie w znajdującym się w aktach sprawy sprawozdaniu nr [...] z 11 marca 2025 r. z badań hałasu emitowanego przez ruch pojazdów oraz instalacje związane z inwestycją, z którego jednoznacznie wynika, że dopuszczalne wartości poziomu hałasu nie zostały przekroczone. Okoliczność ta, choć wykraczająca poza zakres obligatoryjnej kontroli projektu na etapie art. 35 p.b., dodatkowo potwierdza bezzasadność twierdzenia skarżących, jakoby weryfikacja zachowania norm hałasu była w niniejszej sprawie niemożliwa.
Mając na uwadze powyższe, zarzut braku przytoczenia w zaskarżonej decyzji konkretnych wartości pomiarów hałasu należało uznać za chybiony zarówno z przyczyn systemowych jak i faktycznych.
Odnosząc się kolejno do zarzutu braku zapewnienia ochrony przed hałasem i prawidłowego odprowadzenia wód opadowych, należy uznać go za częściowo błędnie sformułowany, a w zakresie odpowiadającym jego rzeczywistej treści – za nieuzasadniony.
W pierwszej kolejności Sąd zauważa, że powołana w skardze podstawa prawna nie odpowiada rzeczywistej systematyce art. 5 ust. 1 p.b. Obowiązek zapewnienia odpowiedniej ochrony przed hałasem został unormowany w art. 5 ust. 1 pkt 1 lit. e p.b., nie zaś w art. 5 ust. 1 pkt 5 lit. e. Z kolei kwestia odpowiedniego usuwania (odprowadzania) ścieków i wód opadowych unormowana jest w art. 5 ust. 1 pkt 2 lit. b p.b., natomiast ewentualne poszanowanie uzasadnionych interesów osób trzecich, w tym właścicieli nieruchomości sąsiednich – w art. 5 ust. 1 pkt 9 p.b. Przepis art. 5 ust. 1 pkt 7 p.b., błędnie powołany w skardze jako podstawa omawianego zarzutu, dotyczy natomiast ochrony obiektów wpisanych do rejestru zabytków oraz obiektów objętych ochroną konserwatorską, a więc materii pozostającej bez jakiegokolwiek związku z przedmiotem zarzutu.
Odnosząc się natomiast do istoty podniesionych zastrzeżeń, ocenianych z uwzględnieniem ich rzeczywistej treści, a nie wyłącznie błędnie wskazanej podstawy prawnej należy stwierdzić, że są one niezasadne.
Materia poruszona przez skarżące, dotycząca ochrony przed hałasem powodowanym ruchem pojazdów obsługujących budynek, znajduje swoje szczegółowe umocowanie nie w art. 5 ust. 1 pkt 1 lit. e p.b. rozumianym jako norma o charakterze ogólnym, lecz w przepisach r.w.t., które konkretyzują ten obowiązek poprzez określenie minimalnych odległości miejsc postojowych oraz placów manewrowych od okien pomieszczeń przeznaczonych na pobyt ludzi w budynkach mieszkalnych. Z akt sprawy wynika, że zmiana pozwolenia na budowę nie ingerowała w rozmieszczenie ani parametry miejsc postojowych i placu manewrowego względem działki sąsiedniej. W konsekwencji wymagane przepisami r.w.t. odległości pozostały zachowane w stopniu, w jakim zostały już zweryfikowane i zaakceptowane na etapie pierwotnego pozwolenia na budowę. Przepisy prawa nie nakładają przy tym na inwestora dalej idących obowiązków w zakresie ochrony akustycznej niż zachowanie tych normatywnie określonych odległości. W szczególności nie wymagają wykonania dodatkowych analiz czy zabezpieczeń akustycznych, o ile minimalne odległości zostały dochowane. Skoro warunek ten został spełniony, zarzut naruszenia art. 5 ust. 1 pkt 1 lit. e p.b. w zakresie ochrony przed hałasem nie znajduje potwierdzenia w materiale dowodowym sprawy.
Odnosząc się do zarzutu dotyczącego nieprawidłowego odprowadzenia wód opadowych, Sąd wskazuje, że z dokumentacji projektowej stanowiącej podstawę zaskarżonej decyzji wynika, że wody opadowe z terenu zielonego nieruchomości Inwestora odprowadzane będą powierzchniowo, w granicach tej nieruchomości, przy czym w celu zabezpieczenia sąsiedniej działki nr ewid. [...] przed spływem tych wód zaprojektowano ścianę oporową z krawężnika betonowego, stanowiącą fizyczną barierę odgradzającą teren zielony Inwestora od nieruchomości skarżących. Dodatkowo wody opadowe z powierzchni utwardzonych ujęte zostały w szczelny system kanalizacji deszczowej i odprowadzane do istniejącego zbiornika retencyjnego, który, jak wynika z dokumentacji, dysponuje nadwyżką pojemności wystarczającą dla przyjęcia dodatkowego spływu związanego z realizacją inwestycji.
W świetle powyższego twierdzenie skarżących o braku rozwiązań zabezpieczających przed niekontrolowanym spływem wód opadowych na ich nieruchomość należy uznać za nieznajdujące potwierdzenia w aktach sprawy. Inwestor nie ograniczył się do ogólnikowego zapewnienia zgodności z przepisami, lecz zaprojektował konkretne, zindywidualizowane środki techniczne odpowiadające na ryzyko oddziaływania inwestycji na nieruchomość skarżących.
Następnie Sąd stwierdza, że zarzut naruszenia zasady dobrego sąsiedztwa jest chybiony u samych podstaw, albowiem powołany przepis nie znajduje w niniejszej sprawie zastosowania. Powołany przez skarżące art. 61 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (tekst jedn. Dz. U. z 2024 r. poz. 1130 ze zm.), powoływanej dalej jako: "u.p.z.p.", statuujący tzw. zasadę dobrego sąsiedztwa (kontynuacji funkcji, parametrów, cech i wskaźników zagospodarowania terenu), stanowi jedną z ustawowych przesłanek, które łącznie muszą zostać spełnione wyłącznie w postępowaniu o ustalenie warunków zabudowy. Przepis ten adresowany jest do organu wydającego decyzję WZ i służy zastąpieniu planu miejscowego w sytuacji jego braku poprzez odtworzenie, na podstawie analizy urbanistycznej sąsiedztwa, tych ustaleń, których nie dostarcza plan. W niniejszej sprawie dla terenu, na którym realizowana jest przedmiotowa inwestycja, obowiązuje miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego klasyfikujący ten obszar jako tereny produkcji i usług z dopuszczeniem zabudowy mieszkaniowej. Skoro przeznaczenie i warunki zagospodarowania terenu wynikają wprost z aktu prawa miejscowego, to w sprawie nie było i nie mogło być wydawane rozstrzygnięcie w formie decyzji o warunkach zabudowy, organ nie badał ani nie mógł badać przesłanek określonych w art. 61 ust. 1 u.p.z.p., gdyż przepis ten, z uwagi na obowiązywanie planu, w ogóle nie znajduje zastosowania. "Zasada dobrego sąsiedztwa" nie stanowi i nie mogła zatem stanowić kryterium oceny zgodności inwestycji z prawem, ani na etapie pierwotnego pozwolenia na budowę ani na etapie jego zmiany objętej zaskarżoną decyzją. Organ wydający decyzję o pozwoleniu na budowę (jego zmianie) nie jest uprawniony do ponownej, merytorycznej weryfikacji tych ustaleń planistycznych w indywidualnym postępowaniu administracyjnym, ani do zastępowania ich własną oceną opartą na kryteriach właściwych dla zupełnie odrębnej procedury. Takie rozwiązanie pozostawałoby w oczywistej sprzeczności z konstrukcją u.p.z.p. oraz podważałoby stabilizującą funkcję m.p.z.p. jako aktu prawa miejscowego wiążącego zarówno organy jak i inwestorów oraz właścicieli nieruchomości sąsiednich. W konsekwencji zarzut naruszenia zasady dobrego sąsiedztwa należało uznać za bezprzedmiotowy i tym samym nieuzasadniony.
Sąd nie podziela jednocześnie zarzutu przekroczenia przeciętnej miary uciążliwości dla nieruchomości sąsiednich. Zarzut ten nie może odnieść skutku, albowiem przepis art. 144 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (tekst jedn. Dz. U. z 2025 r. poz. 1071 ze zm.), powoływanej dalej jako: "k.c." nie stanowi wzorca kontroli legalności decyzji administracyjnej wydawanej w przedmiocie pozwolenia na budowę (jego zmiany). Jak już wcześniej wskazano zakres kontroli, jakiej podlega projekt budowlany na etapie postępowania o wydanie (zmianę) pozwolenia na budowę, wyznacza w sposób wyczerpujący art. 35 ust. 1 p.b. Organ administracji architektoniczno-budowlanej nie orzeka natomiast o tym, czy przyszłe funkcjonowanie zrealizowanego obiektu budowlanego naruszy prawo sąsiedzkie w rozumieniu k.c., a w szczególności czy spowoduje ono immisje przekraczające przeciętną miarę uciążliwości w rozumieniu art. 144 k.c. Byłoby to orzekanie o cywilnoprawnych roszczeniach między podmiotami prywatnymi, do czego organ administracyjny, działający w granicach i na podstawie przepisów prawa administracyjnego, nie posiada umocowania. Art. 144 k.c. stanowi element regulacji tzw. prawa sąsiedzkiego i nakłada na właściciela nieruchomości obowiązek powstrzymywania się przy wykonywaniu swego prawa własności od działań, które zakłócałyby korzystanie z nieruchomości sąsiednich ponad przeciętną miarę, wynikającą ze społeczno-gospodarczego przeznaczenia nieruchomości i stosunków miejscowych. Nie jest to norma prawa administracyjnego adresowana do organu administracji publicznej i wyznaczająca zakres jego kompetencji kontrolnych w postępowaniu jurysdykcyjnym.
Ochrona przewidziana w art. 144 k.c. realizowana jest na drodze postępowania cywilnego, w szczególności w drodze powództwa negatoryjnego z art. 222 § 2 k.c. w związku z art. 144 k.c., wytaczanego przed sądem powszechnym przez właściciela nieruchomości, którego prawo własności zostało naruszone immisjami przekraczającymi przeciętną miarę. To sąd powszechny, a nie organ administracji architektoniczno-budowlanej, ani sąd administracyjny kontrolujący legalność decyzji tego organu jest właściwy do dokonania oceny, czy w konkretnym, zindywidualizowanym stanie faktycznym doszło do przekroczenia przeciętnej miary uciążliwości, z uwzględnieniem wszystkich okoliczności sprawy. Skoro zatem art. 144 k.c. nie należy do przepisów, których zgodność z projektem budowlanym podlega badaniu w postępowaniu administracyjnym w przedmiocie pozwolenia na budowę, to tym samym nie może on stanowić także wzorca kontroli legalności decyzji administracyjnej w postępowaniu przed sądem administracyjnym. Jednocześnie należy zaznaczyć, że wydanie pozwolenia na budowę (jego zmiana) nie zamyka skarżącym drogi do dochodzenia ewentualnej ochrony przewidzianej w art. 144 k.c. na drodze postępowania cywilnego, o ile po zrealizowaniu i oddaniu obiektu do użytkowania dojdzie do faktycznego przekroczenia przeciętnej miary uciążliwości w stosunku do ich nieruchomości.
Sąd nie podzielił także zarzutów naruszenia przepisów prawa procesowego oraz Konstytucji RP. Jak wynika z przeprowadzonej wyżej analizy zarzutów materialnoprawnych, organ prawidłowo zidentyfikował zakres okoliczności podlegających badaniu na etapie art. 35 i art. 36a p.b. oraz odniósł się do wszystkich istotnych dla sprawy zagadnień.
Zgodnie z art. 77 § 1 k.p.a. organ administracji publicznej jest obowiązany w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy, przy czym obowiązek ten odnosi się do okoliczności istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy, wyznaczonych przedmiotem i zakresem konkretnego postępowania. W niniejszej sprawie przedmiotem postępowania była zmiana ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę w zakresie ściśle określonym we wniosku inwestora (powierzchnia, kubatura, wysokość, lokalizacja budynku, liczba kondygnacji, kategoria zagrożenia ludzi, sposób odprowadzania ścieków, powierzchnia utwardzona, zasięg oddziaływania). Z akt sprawy wynika, że materiał dowodowy zgromadzony przez organ obejmował dokumentację adekwatną do tak zakreślonego przedmiotu postępowania. Zgromadzenie i uwzględnienie zgromadzonych w toku postępowania dokumentów, w tym odpowiedzi Inwestora na wezwania organu dotyczących uzupełnienia materiału dowodowego świadczy o tym, że organ nie ograniczył się do formalnej kontroli wniosku, lecz przeprowadził postępowanie wyjaśniające adekwatne do zgłaszanych w toku postępowania wątpliwości, w tym dotyczących oddziaływania inwestycji na nieruchomość sąsiednią.
Zasada wyrażona w art. 7 k.p.a. nakłada na organ obowiązek podejmowania z urzędu lub na wniosek stron wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, z uwzględnieniem interesu społecznego i słusznego interesu obywateli. Obowiązek ten pozostaje w ścisłym związku z art. 77 § 1 k.p.a. i w istocie stanowi jego materialnoprawne dopełnienie. Skoro organ zgromadził materiał dowodowy adekwatny do przedmiotu sprawy i uwzględnił w swej ocenie zarówno interes inwestora, jak i sygnalizowany w toku postępowania interes właścicieli nieruchomości sąsiedniej nie sposób przyjąć, by doszło do naruszenia zasady prawdy obiektywnej.
Zarzut naruszenia art. 10 § 1 k.p.a., statuującego obowiązek zapewnienia stronom czynnego udziału w każdym stadium postępowania, a przed wydaniem decyzji umożliwienia im wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań, również nie znajduje potwierdzenia w okolicznościach sprawy. Skarżące, jako właścicielki nieruchomości sąsiedniej pozostającej w zasięgu oddziaływania inwestycji, posiadały status strony postępowania administracyjnego i jako takie korzystały z uprawnień przewidzianych w k.p.a., w tym prawa wglądu w akta sprawy, składania wniosków dowodowych oraz zgłaszania zastrzeżeń. Skarżące miały rzeczywistą możliwość zapoznania się z materiałem dowodowym zgromadzonym w aktach sprawy i wypowiedzenia się co do niego. Nie wykazały przy tym żadnej konkretnej czynności procesowej, w której organ miałby je pominąć lub uniemożliwić im wypowiedzenie się.
Zasada wyrażona w art. 8 k.p.a. ma natomiast charakter zasady ogólnej, której naruszenie rozpatrywane jest zwykle łącznie z naruszeniem konkretnych przepisów postępowania regulujących poszczególne uprawnienia stron. Skoro w niniejszej sprawie nie potwierdziło się naruszenie art. 7, art. 10 § 1 ani art. 77 § 1 k.p.a., brak jest podstaw do przyjęcia, że postępowanie organu prowadzone było w sposób podważający zaufanie obywateli do organów administracji publicznej. Działania podejmowane przez organ świadczą o rzetelnym, a nie arbitralnym sposobie prowadzenia postępowania.
Jednocześnie należy stwierdzić, że analiza treści zaskarżonej decyzji prowadzi do wniosku, że wymogi uzasadnienia wynikające z art. 107 § 3 k.p.a. zostały spełnione. Organ wskazał podstawę prawną rozstrzygnięcia, przedstawił zakres i charakter dokonywanej zmiany pozwolenia na budowę, a nadto odniósł się w stopniu adekwatnym do przedmiotu i zakresu kontroli przewidzianej w art. 35 p.b. do zgłaszanych wątpliwości dotyczących oddziaływania inwestycji na nieruchomość sąsiednią, w tym w zakresie ochrony przed hałasem i gospodarki wodami opadowymi. Wobec powyższego, zarzuty naruszenia art. 7, art. 8, art. 10 § 1, art. 77 § 1 oraz art. 107 § 3 k.p.a. należało uznać za nieuzasadnione.
Końcowo odnosząc się do zarzutu naruszenia przepisów Konstytucji RP, wskazać należy, że mają one charakter norm o wysokim stopniu ogólności, wyrażających zasady ustrojowe (art. 2) bądź prawa i wolności konstytucyjne o charakterze programowym lub wymagającym konkretyzacji w ustawodawstwie zwykłym (art. 47, art. 64, art. 68). Powołanie się w skardze na naruszenie przepisów Konstytucji RP może być skuteczne przede wszystkim wówczas, gdy skarżący wykaże, że organ, dokonując wykładni i stosując przepisy prawa materialnego, w sposób oczywisty pominął wynikające z niej dyrektywy interpretacyjne. W ocenie Sądu wynikająca z przywołanych przepisów ochrona interesów właścicieli nieruchomości sąsiednich została w realiach niniejszej sprawy zachowana.
Art. 47 Konstytucji RP gwarantuje każdemu prawo do ochrony życia prywatnego, rodzinnego, czci i dobrego imienia oraz do decydowania o swoim życiu osobistym. Jak wykazano, zarówno w zakresie ochrony akustyczne, jak i w zakresie gospodarki wodami opadowymi, inwestycja nie generuje oddziaływań wykraczających poza standardy przewidziane obowiązującymi przepisami. Art. 64 Konstytucji RP gwarantuje ochronę prawa własności, w tym prawo do niezakłóconego korzystania z nieruchomości. Ochrona ta nie ma jednak charakteru absolutnego i podlega ograniczeniom wynikającym z konieczności poszanowania praw i wolności innych osób, w tym prawa własności inwestora do zabudowy własnej nieruchomości zgodnie z jej przeznaczeniem określonym w m.p.z.p. Skoro realizacja inwestycji odbywa się w zgodzie z ustaleniami m.p.z.p. oraz z zachowaniem przepisów techniczno-budowlanych chroniących nieruchomości sąsiednie, nie sposób przyjąć, by zaskarżona decyzja stanowiła niedopuszczalną, nieproporcjonalną ingerencję w prawo własności skarżących. Art. 68 Konstytucji RP z kolei statuuje prawo do ochrony zdrowia. Skoro konkretyzujące prawo do ochrony zdrowia normy ustawowe i wykonawcze zostały w realiach sprawy dochowane, brak jest podstaw do przyjęcia, że zaskarżona decyzja stanowi zagrożenie dla zdrowia skarżących w stopniu uzasadniającym stwierdzenie naruszenia tego przepisu.
Mając na uwadze, że zastosowane przez organ przepisy prawa materialnego i proceduralnego zapewniają skarżącym ochronę odpowiadającą standardom wynikającym z powołanych przepisów Konstytucji RP, a ochrona ta w realiach niniejszej sprawy została zachowana, zarzuty naruszenia art. 2, art. 47, art. 64 oraz art. 68 Konstytucji RP należało uznać za nieuzasadnione.
Wobec powyższych ustaleń Sąd stwierdza zatem, że zaskarżone rozstrzygnięcie zostało oparte na prawidłowej analizie zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, który pozwolił na wyczerpujące ustalenie istotnych okoliczności sprawy. Przeprowadzone postępowanie wyjaśniające poprzedzające wydanie kontrolowanych w sprawie decyzji zostało przeprowadzone przez organy obu instancji zgodnie z wymogami art. 7, art. 8, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. Ustalenia poczynione w tym zakresie znalazły odzwierciedlenie w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, zawierającym w pełni wyczerpujące uzasadnienie faktyczne i prawne podjętego przez organ rozstrzygnięcia, które w ocenie sądu skonstruowane zostało zgodnie z wymogami określonymi w art. 107 § 3 k.p.a. odpowiada prawu. W ocenie Sądu organy podjęły niezbędne czynności do dokładnego wyjaśnienia sprawy i wydały trafne rozstrzygnięcie, prawidłowo dokonując subsumpcji stanu faktycznego do norm prawa materialnego mających zastosowanie w sprawie. W związku z tym nie zasługiwały na uwzględnienie zarzuty podniesione w skardze. Natomiast sam fakt, że zaskarżona decyzja jest niezgodna z oczekiwaniami i przekonaniami skarżących, nie oznacza automatycznie jej wadliwości.
Skoro zatem w toku postępowania administracyjnego poprzedzającego wydanie zaskarżonej decyzji nie doszło do naruszenia norm prawa procesowego i materialnego w stopniu istotnie rzutującym na wynik sprawy, a zarzuty skargi okazały się niezasadne, Sąd nie stwierdziwszy podstaw do uchylenia wydanych w sprawie decyzji zobowiązany był oddalić skargę.
Mając powyższe na uwadze Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji wyroku.
MR