II SA/Bk 980/05
Podsumowanie
Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę prokuratora na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego, która uchyliła decyzję o nałożeniu kary pieniężnej za usunięcie drzew, uznając zasadność wyłączenia pracowników organu z postępowania z powodu wątpliwości co do ich bezstronności.
Sprawa dotyczyła kary pieniężnej nałożonej na spółkę za usunięcie drzew bez zezwolenia. Samorządowe Kolegium Odwoławcze uchyliło decyzję organu I instancji, wskazując na błędy proceduralne, w tym prowadzenie postępowania przez pracownika, co do którego istniały wątpliwości co do bezstronności. WSA w Białymstoku oddalił skargę prokuratora, potwierdzając zasadność uchylenia decyzji i wyłączenia pracowników organu z postępowania z powodu naruszenia przepisów KPA.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku rozpoznał skargę Prokuratora Rejonowego na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego (SKO), która uchyliła decyzję Naczelnika Wydziału Ochrony Środowiska nakładającą na spółkę S. Polska karę pieniężną w wysokości ponad 933 tys. zł za usunięcie 165 drzew bez zezwolenia. SKO uchyliło również postanowienie o odmowie wyłączenia pracownika organu z postępowania i wyłączyło z urzędu innego pracownika, stwierdzając utratę zdolności organu do załatwienia sprawy i wyznaczając Burmistrza W. do jej rozpatrzenia. Prokurator zarzucił SKO naruszenie art. 138 § 2 KPA poprzez bezzasadne uchylenie decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia, a także naruszenie przepisów dotyczących wyłączenia pracownika organu. WSA oddalił skargę, uznając, że decyzja kasacyjna SKO była uzasadniona. Sąd podkreślił, że postępowanie w pierwszej instancji było prowadzone przez pracownika, który powinien zostać wyłączony z powodu wątpliwości co do jego bezstronności, co naruszało zasady KPA. Ponadto, wyłączenie pracownika pełniącego funkcję organu (Prezydenta B.) z urzędu było zasadne ze względu na okoliczności mogące budzić wątpliwości co do jego bezstronności, co skutkowało utratą zdolności organu do załatwienia sprawy i koniecznością wyznaczenia innego organu. Sąd uznał, że zakres wymaganych czynności dowodowych przekraczał ramy uzupełnienia postępowania, co uzasadniało decyzję kasacyjną.
Potrzebujesz głębszej analizy? Agent AI przeanalizuje tę sprawę na tle orzecznictwa i odpowiedniego stanu prawnego.
SprawdźZagadnienia prawne (3)
Odpowiedź sądu
Nie, czynności procesowe przeprowadzone z udziałem pracownika, który powinien zostać wyłączony od udziału w postępowaniu, nie mogą być uznane za prowadzące do wyjaśnienia sprawy, ponieważ nie zostały wykonane zgodnie z przepisami KPA nakazującymi odsunięcie pracownika od prowadzenia sprawy dla zapewnienia bezstronności działania organu.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że wyłączenie pracownika organu z postępowania z powodu wątpliwości co do jego bezstronności jest zgodne z art. 24 § 3 KPA. Postępowanie prowadzone przez takiego pracownika jest wadliwe i nie może prowadzić do prawidłowego rozstrzygnięcia.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalono_skargę
Przepisy (12)
Główne
k.p.a. art. 138 § 2
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 24 § 3
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 26 § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 26 § 2
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 26 § 3
Kodeks postępowania administracyjnego
p.p.s.a. art. 151
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Pomocnicze
u.o.p. art. 88 § 1
Ustawa o ochronie przyrody
u.o.p.
Ustawa o ochronie przyrody
k.p.a. art. 7
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 8
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 141 § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 136
Kodeks postępowania administracyjnego
Argumenty
Skuteczne argumenty
Postępowanie w pierwszej instancji było prowadzone przez pracownika, który powinien zostać wyłączony z powodu wątpliwości co do jego bezstronności. Wyłączenie pracownika pełniącego funkcję organu z urzędu było uzasadnione okolicznościami budzącymi wątpliwości co do jego bezstronności. Organ, którego pracownik został wyłączony, utracił zdolność do załatwienia sprawy, co uzasadniało decyzję kasacyjną SKO i wyznaczenie innego organu.
Odrzucone argumenty
Zarzuty prokuratora dotyczące bezzasadnego uchylenia decyzji organu I instancji i przekazania sprawy do ponownego rozpatrzenia. Zarzuty prokuratora dotyczące braku podstaw prawnych do wyłączenia Prezydenta B. i przekazania sprawy Burmistrzowi W.
Godne uwagi sformułowania
czynności procesowe przeprowadzone z udziałem pracownika, który powinien zostać wyłączony od udziału w postępowaniu, nie mogą być uznane za prowadzące do wyjaśnienia sprawy zasadniczym mankamentem kwestionowanego postanowienia o odmowie wyłączenia jest również jego argumentacja, sugerująca [...] że 'bezstronność' [...] nie dotyczy sytuacji powstających w sprawach, w których brakuje sprzecznych interesów stron organ wyłączony od udziału w postępowaniu w sprawie nie może udzielić upoważnienia do załatwienia sprawy ani swoim zastępcom, ani pracownikom urzędu
Skład orzekający
Grażyna Gryglaszewska
przewodniczący
Stanisław Prutis
sprawozdawca
Elżbieta Trykoszko
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Uzasadnienie wyłączenia pracownika organu z postępowania z powodu wątpliwości co do bezstronności oraz konsekwencje prawne prowadzenia postępowania przez wyłączonego pracownika."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznych sytuacji proceduralnych w postępowaniu administracyjnym, związanych z wyłączeniem pracownika organu.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy ważnych kwestii proceduralnych w postępowaniu administracyjnym, w tym wyłączenia pracownika organu z powodu wątpliwości co do bezstronności, co ma istotne znaczenie dla zapewnienia prawidłowego przebiegu postępowania i zaufania obywateli do organów państwa.
“Wątpliwości co do bezstronności pracownika organu mogą unieważnić całe postępowanie administracyjne.”
Dane finansowe
WPS: 933 249,5 PLN
Masz pytanie dotyczące tej sprawy?
Zapytaj AI Research — przeanalizuje to orzeczenie w kontekście ponad 1,4 mln innych spraw i aktualnych przepisów.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
II SA/Bk 980/05 - Wyrok WSA w Białymstoku Data orzeczenia 2006-03-09 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2005-11-14 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku Sędziowie Elżbieta Trykoszko Grażyna Gryglaszewska /przewodniczący/ Stanisław Prutis /sprawozdawca/ Symbol z opisem 6132 Kary pieniężne za naruszenie wymagań ochrony środowiska Hasła tematyczne Administracyjne postępowanie Sygn. powiązane II OSK 879/06 - Wyrok NSA z 2007-06-05 Skarżony organ Samorządowe Kolegium Odwoławcze Treść wyniku Oddalono skargę Powołane przepisy Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071 art. 138 par. 2 , art. 24 par. 3 i art. 26 par. 1 Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Grażyna Gryglaszewska, Sędziowie sędzia NSA Stanisław Prutis (spr.), sędzia NSA Elżbieta Trykoszko, Protokolant Elżbieta Stasiewicz, po rozpoznaniu w dniu 09 marca 2006 r. sprawy ze skargi Prokuratora Rejonowego B.-P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. z dnia [...] września 2005 r. Nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej za usunięcie drzew bez wymaganego zezwolenia oddala skargę Uzasadnienie Zaskarżoną decyzją z dnia [...] września 2005r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w B. uchyliło decyzję Naczelnika Wydziału Ochrony Środowiska i Gospodarki Komunalnej Urzędu Miejskiego w B. działającego z upoważnienia Prezydenta B., z dnia [...] lipca 2005r. (znak:[...]) na mocy której wymierzono S. Polska spółce z ograniczoną odpowiedzialnością karę pieniężna za usunięcie bez wymaganego zezwolenia 165 sztuk drzew rosnących na terenie działek nr 1691 i 1501 położonych w B. między ulicami J.K. B. i N., w wysokości 933.249,50 zł. Nadto Samorządowe Kolegium Odwoławcze uchyliło postanowienie Prezydenta B. z dnia [...] kwietnia 2005 roku (znak:[...]), na mocy którego odmówiono wyłączenia od udziału w postępowaniu w przedmiotowej sprawie pracownika organu – J. Ł.; wyłączyło - na żądanie strony - pracownika organu – J. Ł. -od udziału w postępowaniu w przedmiotowej sprawie, wyłączyło z urzędu pracownika organu – R. T., piastującego funkcję tego organu - od udziału w postępowaniu w przedmiotowej sprawie; stwierdziło, że organ prowadzący postępowanie w przedmiotowej sprawie utracił zdolność do jej załatwienia na skutek wyłączenia w/w pracowników organu i wyznaczyło do załatwienia sprawy Burmistrza W. W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy przedstawił następujący stan sprawy: Sprawa jest już po raz drugi przedmiotem rozpoznania w postępowaniu odwoławczym przed Samorządowym Kolegium Odwoławczym w B. Uchylając poprzednią decyzję Prezydenta B. organ odwoławczy wskazał organowi I instancji na konieczność uzupełnienia materiału dowodowego i wszechstronnego rozpatrzenia całej sprawy. Zamiast przystąpić do jej wyjaśnienia i zakończenia, działająca z upoważnienia Prezydenta B., Naczelnik Wydziału Ochrony Środowiska i Gospodarki Komunalnej UM w B., powołując się na przepis art. 88 ust. l pkt 2 ustawy o ochronie przyrody z dnia 16 kwietnia 2004 roku, "wszczęła" nowe postępowanie w tej sprawie. W toku podjętego postępowania dopuszczono: 1) dowód z oględzin i przeprowadzono je z udziałem przedstawiciela strony, 2) dowód z opinii biegłego w postaci "Ekspertyzy dendrologicznej stanu żywopłotu głogowego i sposobu wykonania cięć odmładzających", sporządzonej przez Prof. dr hab. inż. M. S. na zamówienie strony , 3) dowód z opinii biegłego w postaci opinii dendrologicznej Pt. "Ocena stanu faktycznego drzew znajdujących się na gruncie S. Polska Sp. z o.o. w W., planowanym pod budowę stacji paliw w B., 4) dowód z przesłuchania świadków (R. R. i M. B. W.-T.), przeprowadzonych dwukrotnie, raz bez zapewnienia stronie udziału w przesłuchaniu, a następnie - z jej udziałem. W toku postępowania strona skarżąca zapoznawała się ze zgromadzonym materiałem dowodowym i wielokrotnie wypowiadała swoje opinie. Na podkreślenie zasługują w szczególności wystąpienia pełnomocnika Spółki z dnia l marca 2005 roku i z dnia 28 czerwca 2005 r. W pierwszym, strona zażądała wyłączenia pracownika organu – J. Ł. oraz wyłączenia się ze sprawy organu ją prowadzącego, z uwagi na utratę zdolności do jej załatwienia w rozumieniu art. 26 § 3 Kpa. W drugim - zgłosiła szereg zastrzeżeń do przebiegu i wyników prowadzonego postępowania oraz zgłosiła wniosek dowodowy o przesłuchania biegłego (Prof. dr hab. inż. M. S.) na okoliczność ustalenia, że obie w/w działki porośnięte były krzewami- głogu, a nie 140 drzewami tegoż gatunku. Organ I instancji nie uwzględnił żądania dowodowego Spółki. Wcześniej jednak, Prezydent B. rozpoznał osobiście wniosek o wyłączenie podległego mu pracownika oraz o wyłączenie się organu na zasadach art. 26 § 3 Kpa. Decyzją z dnia [...] lipca 2005r. (znak:[...]) organ I instancji wymierzył spółce z ograniczoną odpowiedzialnością S. Polska karę pieniężna za usunięcie bez wymaganego zezwolenia 165 sztuk drzew rosnących na terenie działek nr 1691 i 1501 położonych w B. między ulicami J.K. B. i N., w wysokości 933.249,50 zł. Odwołanie od powyższej decyzji wniosła S. Polska - spółka z ograniczona odpowiedzialnością i podtrzymała twierdzenie, że postępowanie powinno być umorzone, gdyż nie doszło do usunięcia drzew bez wymaganego zezwolenia, zaś zabieg dokonany na żywopłocie z głogów był zabiegiem pielęgnacyjnym. Co do pozostałych drzew odwołująca się podtrzymała, że nie były usuwane na polecenie Spółki zarządzającej nieruchomością. Pełnomocnik spółki zakwestionował uprawnienie organu do rozpoznania sprawy z uwagi na to, że podlegał wyłączeniu ze sprawy i zarzucił naruszenie przepisu art. 78 § l Kpa, polegające na zaniechaniu uwzględnienia żądania dowodowego strony, dotyczącego istotnej w sprawie i nie udowodnionej kwestii, że przedmiotowe grunty porośnięte były, przed dokonanymi w 2003 roku zabiegami cięcia, krzewami. Rozpoznając odwołanie organ II instancji zważył, co następuje: Rozpatrując sprawę ponownie Samorządowe Kolegium Odwoławcze zmuszone było po raz drugi do uchylenia zaskarżonej decyzji w całości celem przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w znacznej części oraz rozważenia i ocenienia całokształtu materiału dowodowego. Organ podniósł przy tym, że przyczyny zastosowania art. 138 § 2 kpa tym razem są poważniejszej natury. Zaskarżoną decyzję wydano bowiem w postępowaniu przeprowadzonym z udziałem pracownika organu, podlegającego wyłączeniu od udziału w postępowaniu na zasadach art. 24 § 3 i art. 26 § l kpa oraz - zakończonym wydaniem decyzji przez tego pracownika. Zaskarżone odwołaniem postanowienie o odmowie wyłączenia uznać bowiem należy za rozpatrzone z istotnym naruszeniem przepisu art. 24 § 3 kpa. W postanowieniu tym Prezydent Miasta wykazuje bowiem bezzasadność zarzutu stronniczości pracownika. Tymczasem wskazany przepis nakłada, na bezpośredniego przełożonego pracownika organu, obowiązek wyłączenia od udziału w postępowaniu każdego pracownika, o ile zostaną uprawdopodobnione okoliczności mogące wywołać wątpliwości co do bezstronności pracownika (a nie wówczas, gdy "udowodniona" zostanie jego "stronniczość"). W ocenie składu orzekającego Kolegium, ujawniane wobec prasy przekonanie o tym, że w sprawie nie może zapaść inna decyzja, niż decyzja o ukaraniu i to jeszcze przed zakończeniem postępowania wyjaśniającego, nie tylko "może wywoływać" wątpliwości co do braku bezstronności wypowiadającego się w ten sposób pracownika, ale wręcz rodzi takie wątpliwości jako naturalną, ludzką reakcję na nie przyjmowanie do wiadomości zarzutu popełnienia błędu. Organ II instancji podniósł, że istotnym mankamentem kwestionowanego postanowienia o odmowie wyłączenia jest również jego argumentacja, sugerująca -jak trafnie zauważa strona - że "bezstronność" w rozumieniu w/w przepisu nie dotyczy sytuacji powstających w sprawach, w których brakuje sprzecznych interesów stron. Rozumowaniu takiemu należy się zdecydowanie przeciwstawić. Ani w orzecznictwie, ani w doktrynie nie budzi wątpliwości, że cecha bezstronności winna być zachowana przez organ administracji publicznej we wszystkich sprawach i oznacza ustalanie i ocenianie sytuacji faktycznych wyłącznie w oparciu o kryteria obiektywne, z uwzględnieniem zarówno interesu społecznego, jak i słusznych interesów obywateli. Postępowanie takie nakazuje organom art. 7 Kpa. Niedostrzeganie, że ujawniony publicznie stosunek pracownika do sprawy, przed zebraniem w niej pełnego materiału dowodowego okoliczności, rodzi wątpliwości co do bezstronności takiego pracownika, uznać można za działanie podważające zaufanie obywateli do organów państwa. Rozpoznając niniejszą sprawę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wzięło też pod uwagę okoliczność znaną mu z urzędu, że swój stosunek do sprawy i sposobu jej załatwiania przez Urząd Miejski w B., ujawnił także sam Prezydent Miasta – R. T. Napisał bowiem o niej do Prezesa Rady Ministrów jako o przykładzie sprawy, która stwarza, powodowane działalnością orzeczniczą Kolegium, "zagrożenia prawidłowego wykonywania zadań publicznych przez organy Miasta B." i ocenił postępowanie UM w B.w przedmiotowej, zakończonej poprzednią decyzją kasacyjną sprawie, jako prowadzone "skrupulatnie zgodnie z obowiązującymi przepisami kpa oraz aktualnymi przepisami z zakresu ochrony przyrody" (pismo z dnia 4 kwietnia 2005 r., znak:[...]). Przytaczając motywy stwierdzenia nieważności pierwszej decyzji w przedmiotowej sprawie i uchylenia następnej decyzji organu I instancji, ograniczył się do wskazania po jednej z wielu przesłanek, które spowodowały konieczność uznania sprawy za kwalifikującą się - za pierwszym razem – do stwierdzenia nieważności podjętej w niej decyzji, zaś drugim razem - do ponownego rozpatrzenia. Pominięto natomiast w tym piśmie inne argumenty zawarte w uzasadnieniach decyzji Kolegium, wskazujące na kardynalne błędy w prowadzonym postępowaniu administracyjnym (prowadzenie postępowania bez zapewnienia stronie możliwości uczestniczenia w postępowaniu, przesłuchanie strony przed przeprowadzeniem innych dowodów, przyjęcie jako dowód w sprawie ustaleń z oględzin, z których protokół zawierał jedynie wypowiedzi ich uczestników, a nie opis faktów uznanych za ustalone, zaniechanie umożliwienia stronie wypowiedzenia się co do zgromadzonego materiału dowodowego, dowolność oceny zgromadzonego materiału dowodowego, braki w konstrukcji decyzji, polegające na pominięciu w jej uzasadnieniu wykazania sposobu obliczenia wysokości wymierzanej kary, odsyłanie w decyzji do załącznika, którego istnienia w aktach sprawy nie stwierdzono, nierozważnie podnoszonej przez stronę kwestii konieczności zastosowania w sprawie dotychczasowym przepisów). Okoliczność powyższa niewątpliwie może wzbudzić wątpliwość co do bezstronności osoby piastującej funkcję organu w przedmiotowej sprawie. Skoro mimo wydania wiążącej decyzji organu wyższego stopnia, kwestionującej zgodność z prawem postępowania prowadzonego w danej sprawie, pracownik organu ocenia przebieg tego postępowania jako prawidłowy, dalszy jego udział w tej sprawie może nasuwać przypuszczenia, że sposób jej załatwiania jest konsekwencją własnego, wcześniej zajętego stanowiska i kontestowania decyzji organu wyższego stopnia. Wprawdzie postępowanie prowadzić może każdy z pracowników działający z upoważnienia organu, to jednak -jak przyjmuje się w orzecznictwie i doktrynie -zaistnienie podstaw do wyłączenia od udziału w postępowaniu pracownika pełniącego funkcję organu powoduje, że traci on zdolność także do upoważniania do załatwiania sprawy swoich zastępców oraz innych pracowników tego organu. W zaistniałej sytuacji Kolegium - kierując się poglądami wyrażanymi w piśmiennictwie, że jako organ wyższego stopnia upoważnione jest do podjęcia rozstrzygnięcia o wyłączeniu osoby piastującej funkcję organu - uznało, iż skoro przepis art. 24 § 3 kpa obliguje do wyłączenia pracownika z urzędu, jeżeli uprawdopodobnione zostaną okoliczności mogące budzić wątpliwości co do jego bezstronności, przepis ten należało zastosować. Jak już wyżej sygnalizowano, w przypadku wyłączenia od udziału w postępowaniu pracownika piastującego funkcję organu, żaden z jego pracowników nie może prowadzić postępowania, gdyż nie może być upoważniony do załatwienia sprawy i wydania decyzji przez osobę wyłączoną. Tym samym organ ten traci zdolność do załatwienia sprawy i powinny w niej znaleźć zastosowanie przepisy art. 26 § 2 i 3 kpa, przewidujące w takich sytuacjach przejście kompetencji do załatwienia sprawy na organ wyższego stopnia. Zgodnie z przepisem art. 26 § 2 zdanie drugie, organ ten upoważniony jest także do wyznaczenia do załatwienia sprawy inny, podległy mu organ. Z możliwości tej Samorządowe Kolegium Odwoławcze skorzystało w celu zapewnienia dwuinstancyjność postępowania. Samorządowe Kolegium Odwoławcze wskazało, że wyznaczony do załatwienia sprawy Burmistrz W., miasta położonego najbliżej B. i dysponującego - według wiedzy Kolegium - personelem urzędniczym o wysokich kwalifikacjach prawniczych, niezbędnych przy załatwianiu przedmiotowej sprawy, zwróci szczególną uwagę na wyjaśnienie podstawowych jej aspektów, a mianowicie: zakwalifikowania głogów rosnących na przedmiotowych działkach do drzew lub krzewów (czego, w ocenie składu orzekającego, nadal nie wyjaśniono w wystarczającym stopniu ), a w przypadku uznania ich za krzewy - ustalenia czy doszło w sprawie do ich usunięcia, zniszczenia, czy - jedynie pielęgnacyjnego cięcia. W przypadku ustalenia, że przedmiotowe głogi były drzewami, koniecznym będzie także wyjaśnienie poprawności pomiarów dokonanych w trakcie inwentaryzacji w 2002 roku, które - jak przyznała osoba ich dokonująca - nie we wszystkich przypadkach dokonane zostały na ustawowej wysokości 1,3 metra. Ponadto wyjaśnienia wymagać będzie wówczas kwestia odpowiedzialności Spółki za usunięcie drzew, w tym także 25 drzew innego gatunku, gdyż wyjaśnienia strony skarżącej nie sprawiają wrażenia wiarygodnych. Ponadto, skoro z materiału dowodowego można wnioskować, że firma dokonująca cięć upoważniona była do usunięcia drzew owocowych (na które nie jest wymagane zezwolenie organu), rozważyć należy, czy dokonując wycięcia drzew, na których usunięcie zezwolenie jest wymagane, sama nie ponosi odpowiedzialności za ich ścięcie. Powyższą decyzję w części dotyczącej : -uchylenia zaskarżonej decyzji w całości i przekazania sprawy do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji, -wyłączenia z urzędu pracownika organu - R. T., piastującego funkcję tego organu - od udziału w postępowaniu w przedmiotowej sprawie, - stwierdzenia, że organ prowadzący postępowanie w przedmiotowej sprawie utracił zdolność do jej załatwienia na skutek wyłączenia pracowników organu, -wyznaczenia do załatwienia sprawy Burmistrza W. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego zaskarżył Prokurator Prokuratury Rejonowej B.- P. w B. i zarzucił naruszenie prawa mające istotny wpływ na wynik sprawy, a mianowicie: 1. art. 138§2 kpa poprzez: - uznanie jako przyczynę zastosowania art. 138§2 kpa, że zaskarżoną decyzję wydano w postępowaniu prowadzonym z udziałem pracownika organu podlegającego wyłączeniu od udziału w postępowaniu na zasadach art. 24§3 i art. 26§1 kpa oraz zakończonym wydaniem decyzji przez tego pracownika, w sytuacji, gdy wydanie w toku postępowania przez bezpośredniego przełożonego pracownika, po rozpoznaniu wniosku strony, postanowienia o odmowie wyłączenia pracownika od udziału w sprawie, czyni powyższy zarzut całkowicie bezzasadnym -uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji w sytuacji, gdy zakres i rodzaj wskazanych przez organ odwoławczy w uzasadnieniu decyzji czynności postępowania wyjaśniającego nie rodzi konieczności ponownego prowadzenia postępowania w znacznej części i mieści się w kompetencji organu odwoławczego do uzupełnienia postępowania wyjaśniającego (art.136 kpa) wyłączając dopuszczalność kasacji decyzji 2. art. 24§3 i art. 26§2i3 kpa - poprzez bezzasadne i dowolne uznanie, że zachodzą okoliczności mogące wzbudzić wątpliwość co do bezstronności osoby piastującej funkcję organu- Prezydenta Białegostoku - i wyłączenie go z urzędu od udziału w postępowaniu, a następnie, po uznaniu utraty przez ten organ zdolności do załatwienia sprawy - przekazanie sprawy do załatwienia Burmistrzowi W., w sytuacji, gdy brak było podstaw prawnych do wyłączenia Prezydenta B., a strona nigdy nie wysuwała zarzutu stronniczości wobec Prezydenta Miasta i nigdy nie wnioskowała o jego wyłączenie na tej podstawie, a w konsekwencji: 3. rażące naruszenie art. 138§1 i 2 kpa poprzez wydanie decyzji nie mieszczącej się w ramach tego przepisu. Wskazując na powyższe Prokurator Prokuratury Rejonowej B.- P. w B. wniósł o uchylenie decyzji w zaskarżonej części i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia organowi II instancji. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w B. w części dotyczącej rozstrzygnięcia o uchyleniu decyzji organu I instancji i przekazania sprawy do ponownego rozpatrzenia wniosło o oddalenie skargi jako bezzasadnej, natomiast w pozostałych częściach (dotyczących wyłączenia pracownika organu - R. T., piastującego funkcję tego organu- od udziału w postępowaniu w przedmiotowej sprawie, stwierdzenia, że organ prowadzący postępowanie w przedmiotowej sprawie utracił zdolność do jej załatwienia na skutek wyłączenia pracowników organu oraz wyznaczenia do załatwienia sprawy Burmistrza W. wniosło o odrzucenie skargi jako niedopuszczalnej ewentualnie o jej oddalenie jako nieuzasadnionej. Wojewódzki Sąd Administracyjny w B. zważył co następuje: Zarzuty i argumenty skargi nie podważają legalności zaskarżonej decyzji, dlatego też Sąd skargę oddalił. Sąd nie uwzględnił wniosku Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. o odrzucenie skargi na postanowienia dotyczące: 1) wyłączenia z urzędu pracownika organu- pana R. T., piastującego funkcję tego organu – od udziału w postępowaniu w niniejszej sprawie, 2) stwierdzenia, że organ prowadzący postępowanie w sprawie utracił zdolność do jej załatwienia na skutek wyłączenia pracownika organu, 3) wyznaczenia do załatwienia sprawy Burmistrza W. Wprawdzie na postanowienia te, jako na postanowienia na które- zgodnie z art. 141§1 Kpa - nie służy zażalenie, nie przysługuje również samoistna skarga do sądu administracyjnego, jednakże strona (a także prokurator) może kwestionować zasadność takich postanowień w przypadku wniesienia środka zaskarżenia od decyzji wydanej w sprawie ( por. B. Adamiak, J. Borkowski: Komentarz do Kodeksu postępowania administracyjnego, C.H. Beck, Warszawa 2005r., s. 205). Sąd uznał, iż prokurator ma prawo do domagania się oceny prawidłowości wydania w/w postanowień w ramach skargi na wydaną przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzję kasacyjną. Co się tyczy legalności decyzji kasacyjnej stwierdzić należy, iż wydana decyzja nie narusza dyspozycji przepisu art. 138 §2 Kpa. Zgodnie z tym przepisem organ odwoławczy może uchylić zaskarżoną decyzję w całości i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji, gdy rozstrzygniecie sprawy wymaga uprzedniego przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w całości lub w znacznej części. W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji organ odwoławczy wskazał, które z podstawowych aspektów sprawy wymagają wyjaśnienia. Zdaniem Sądu, wskazane tam okoliczności (w szczególności zakwalifikowanie głogów rosnących na działkach do drzew lub krzewów) wymagają przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w znacznej części. Co jednak istotne, postępowanie przed organem I instancji prowadzone było przez pracownika co do którego został zgłoszony wniosek o wyłączenie. Wprawdzie organ I instancji odmówił wyłączenia tego pracownika, jednakże Kolegium dopatrzyło się błędu w odmowie i uchyliło postanowienie Prezydenta B. z [...] kwietnia 2005r. na mocy którego odmówiono wyłączenia od udziału w postępowaniu w niniejszej sprawie pracownika organu- pani J. Ł. W konsekwencji Kolegium wyłączyło – na żądanie strony- tego pracownika od udziału w postępowaniu w przedmiotowej sprawie. Rozstrzygniecie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w przedmiocie wyłączenia p. J. Ł. od udziału w sprawie jest zgodne z przepisem art. 24§3 Kpa, albowiem uprawdopodobnione zostało istnienie okoliczności mogących wywołać wątpliwości co do bezstronności tego pracownika. Zauważyć trzeba również, iż Prokurator Rejonowy nie kwestionuje tego rozstrzygnięcia SKO w B., nie wnosząc skargi w tym zakresie. Wobec uchylenia postanowienia organu I instancji o odmowie wyłączenia p. J. Ł. i wyłączenia jej od udziału w sprawie przez organ odwoławczy, mamy do czynienia z sytuacją, iż postępowanie w I instancji prowadzone było przez pracownika podlegającego wyłączeniu. W konsekwencji trzeba stwierdzić, że czynności procesowe przeprowadzone z udziałem pracownika, który powinien zostać wyłączony od udziału w postępowaniu, nie mogą być uznane za prowadzące do wyjaśnienia sprawy, albowiem nie zostały wykonane zgodnie z przepisami Kpa nakazującymi odsunięcie pracownika od prowadzenia sprawy dla zapewnienia bezstronności działania organu. Mając na uwadze szeroki zakres czynności dowodowych przeprowadzonych przez pracownika podlegającego wyłączeniu oraz wymóg zachowania zasady dwuinstancyjności postępowania, na który zwróciło uwagę Kolegium w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, stwierdzić należy, iż w pełni uzasadnione jest podjęcie przez organ odwoławczy decyzji kasacyjnej, albowiem zakres wymaganych czynności dowodowych w sprawie przekraczałby ramy czynności uzupełniających wykonywanych na podstawie art. 136 Kpa. Nie budzi wątpliwości legalność postanowienia organu odwoławczego o wyłączeniu z urzędu pracownika organu - pana R. T., piastującego funkcję tego organu - od udziału w postępowaniu w przedmiotowej sprawie. Zgodnie ze stanowiskiem doktryny i orzecznictwa sądowego, przepis art. 24 § 3 Kpa stanowiący podstawę wyłączenia odnosi się także do pracowników pełniących funkcję organu administracji publicznej właściwego w sprawie (por. B. Adamiak, J. Borkowski: Komentarz do Kodeksu postępowania administracyjnego, C.H. Beck, Warszawa 2005r., s. 168 i 169 i tam powołane orzecznictwo sądowe). A więc wyłączenie pracownika pełniącego funkcję organu może - zgodnie z powołanym przepisem- nastąpić także z urzędu, a przesłanką wyłączenia jest istnienie okoliczności, które mogą wywołać wątpliwości co do bezstronności pracownika pełniącego funkcje organu. Przytoczone w uzasadnieniu decyzji organu odwoławczego okoliczności leżące u podstaw wyłączenia mogą- zdaniem Sądu - wywołać wątpliwości co do bezstronności działania osoby pełniącej funkcję prezydenta miasta. Zasadne było zatem wyeliminowanie jakichkolwiek wątpliwości co do bezstronności działania, drogą wyłączenia pracownika pełniącego funkcję organu, aby zapewnić realizację zasad ogólnych postępowania administracyjnego, takich jak zasada prawdy obiektywnej ( art. 7 Kpa) oraz zasada pogłębiania zaufania obywateli do organów państwa (art. 8 Kpa). Dodać należy, iż zdaniem powołanych już Komentatorów do Kpa dla dokonania wyłączenia istnieje "potrzeba wykazania, że mogą istnieć wątpliwości co do bezstronności pracownika, natomiast nie ma potrzeby wykazywania, że pracownik rzeczywiście jest stronniczy w sprawie zawisłej przed organem administracyjnym" ( Komentarz do Kpa, j.w., s. 186). W uchwale 7 sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z 19 maja 2003r. (sygn. OPS 1/03, ONSA nr 4/2003, poz. 115) Sąd zajął stanowisko, że organ wyłączony od udziału postępowaniu w sprawie nie może udzielić upoważnienia do załatwienia sprawy ani swoim zastępcom, ani pracownikom urzędu. Stanowisko to determinuje uzasadnienie kolejnego rozstrzygnięcia zawartego w decyzji SKO, a mianowicie stwierdzenie, że organ prowadzący postępowanie w przedmiotowej sprawie utracił zdolność do jej załatwienia na skutek wyłączenia pracowników organów. Wyznaczenie do załatwienia sprawy Burmistrza W. jest logiczną konsekwencją dwu poprzednich rozstrzygnięć. I to postanowienie nie budzi wątpliwości co do legalności, albowiem organ odwoławczy w sposób wyczerpujący uzasadnił, dlaczego wyznaczył ten właśnie organ do rozpatrzenia sprawy, a rozstrzygnięcie znajduje podstawę prawną w przepisie art. 26§3 w zw. z §2 Kpa. Mając na uwadze powyższe rozważania Sąd stwierdził, iż zaskarżona decyzja oraz wydane w toku postępowania postanowienia organu odwoławczego są zgodne z prawem, dlatego też orzekł, jak w sentencji na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz. 1270 ze zm.).
Nie znalazłeś odpowiedzi?
Zadaj pytanie naszemu agentowi AI — przeszuka orzecznictwo i przepisy za Ciebie.
Rozpocznij analizę