II SA/BK 951/25
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła skargi D.Ł. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Białymstoku, która utrzymała w mocy decyzję Ośrodka Pomocy Społecznej odmawiającą przyznania zasiłku okresowego. Skarżący argumentował, że jego dochód, mimo przekroczenia kryterium, powinien być podstawą do przyznania pomocy, powołując się na zasady KPA i art. 30 Konstytucji RP, a także kwestionując wliczanie do dochodu wynagrodzenia za kuratelę nad matką. WSA w Białymstoku oddalił skargę, podzielając stanowisko organów administracji. Sąd uznał, że wynagrodzenie kuratora jest dochodem w rozumieniu art. 8 ust. 3 ustawy o pomocy społecznej i nie podlega wyłączeniu z dochodu na podstawie art. 8 ust. 4 tej ustawy, co potwierdza utrwalone orzecznictwo sądów administracyjnych. W związku z tym, łączny dochód rodziny skarżącego (wynagrodzenie kuratora, zasiłek pielęgnacyjny, emerytura matki) przekroczył ustalone kryterium dochodowe. Sąd stwierdził również, że sytuacja rodziny, wynikająca z długotrwałych problemów zdrowotnych i niskich dochodów, nie stanowi "szczególnie uzasadnionego przypadku" w rozumieniu art. 41 ustawy, który pozwalałby na przyznanie zasiłku w drodze wyjątku pomimo przekroczenia kryterium dochodowego. W konsekwencji, sąd uznał zaskarżoną decyzję za zgodną z prawem.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja przepisów dotyczących wliczania wynagrodzenia kuratora do dochodu w sprawach o świadczenia z pomocy społecznej oraz definicja "szczególnie uzasadnionego przypadku".
Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z pomocą społeczną i wynagrodzeniem kuratora.
Zagadnienia prawne (3)
Czy wynagrodzenie kuratora osoby częściowo ubezwłasnowolnionej powinno być wliczane do dochodu rodziny przy ustalaniu prawa do zasiłku okresowego z pomocy społecznej?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, wynagrodzenie kuratora stanowi dochód w rozumieniu art. 8 ust. 3 ustawy o pomocy społecznej i nie podlega wyłączeniu z dochodu na podstawie art. 8 ust. 4 tej ustawy, co potwierdza utrwalone orzecznictwo sądów administracyjnych.
Uzasadnienie
Ustawa o pomocy społecznej w art. 8 ust. 3 definiuje dochód jako sumę przychodów z każdego źródła, chyba że ustawa stanowi inaczej. Katalog wyłączeń z art. 8 ust. 4 jest zamknięty i nie obejmuje wynagrodzenia kuratora, co oznacza, że powinno ono być wliczane do dochodu.
Czy trudna sytuacja życiowa spowodowana długotrwałymi problemami zdrowotnymi i niskimi dochodami członków rodziny może stanowić "szczególnie uzasadniony przypadek" uzasadniający przyznanie zasiłku okresowego pomimo przekroczenia kryterium dochodowego?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, "szczególnie uzasadniony przypadek" wymaga nagłego, nieprzewidzianego zdarzenia losowego, a nie długotrwałych problemów, które nie stanowią zdarzenia nadzwyczajnego.
Uzasadnienie
Pojęcie "szczególnie uzasadnionego przypadku" odnosi się do sytuacji wyjątkowych, nagłych i nieprzewidzianych, wykraczających poza zwykłe trudności życiowe i możliwości zapobiegawcze. Długotrwałe problemy zdrowotne i niskie dochody nie spełniają tych kryteriów.
Czy odmowa przyznania zasiłku okresowego z powodu przekroczenia kryterium dochodowego i braku "szczególnie uzasadnionego przypadku" narusza art. 30 Konstytucji RP (zasada uwzględniania słusznego interesu obywatela)?
Odpowiedź sądu
Nie, odmowa przyznania świadczenia w oparciu o obowiązujące przepisy ustawy o pomocy społecznej, które są zgodne z Konstytucją, nie narusza art. 30 Konstytucji RP.
Uzasadnienie
Sąd stwierdził, że zaskarżona decyzja jest zgodna z przepisami prawa materialnego i procesowego, a argumenty skargi nie podważyły jej legalności. Niezadowolenie strony z rozstrzygnięcia nie jest podstawą do uwzględnienia skargi.
Przepisy (8)
Główne
u.p.s. art. 38 § ust. 1
Ustawa z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej
Zasiłek okresowy przysługuje osobie samotnie gospodarującej lub rodzinie, której dochód jest niższy od kryterium dochodowego.
u.p.s. art. 41 § pkt 2
Ustawa z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej
W szczególnie uzasadnionych przypadkach osobie lub rodzinie o dochodach przekraczających kryterium dochodowe może być przyznany specjalny zasiłek okresowy.
Pomocnicze
u.p.s. art. 8 § ust. 1 pkt 2
Ustawa z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej
Prawo do świadczeń pieniężnych z pomocy społecznej przysługuje osobie w rodzinie, której dochód na osobę nie przekracza kwoty 600 zł.
u.p.s. art. 8 § ust. 3
Ustawa z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej
Definicja dochodu jako sumy miesięcznych przychodów z miesiąca poprzedzającego złożenie wniosku, pomniejszoną o określone obciążenia.
u.p.s. art. 8 § ust. 4
Ustawa z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej
Katalog dochodów, które nie podlegają wliczeniu do dochodu ustalanego na potrzeby przyznania świadczeń z pomocy społecznej.
Konstytucja RP art. 30
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Podstawą systemu pomocy społecznej jest poszanowanie godności człowieka i jego słusznego interesu.
KPA
Kodeks postępowania administracyjnego
Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 11 lipca 2021 r. w sprawie zweryfikowanych kryteriów dochodowych oraz kwot świadczeń z pomocy społecznej art. 1 § pkt 1
Określa kryterium dochodowe na osobę w rodzinie na kwotę 600 zł.
Argumenty
Odrzucone argumenty
Wliczanie wynagrodzenia kuratora do dochodu rodziny. • Brak spełnienia przesłanki "szczególnie uzasadnionego przypadku" do przyznania zasiłku specjalnego. • Zgodność decyzji z przepisami ustawy o pomocy społecznej i KPA.
Godne uwagi sformułowania
wynagrodzenie dla kuratora osoby częściowo ubezwłasnowolnionej stanowi dochód rodziny w rozumieniu wyżej przytoczonego art. 8 ust. 3 ustawy i nie podlega wyłączeniu z tego dochodu. • szczególnie uzasadniony przypadek to taka sytuacja życiowa osoby lub rodziny, która ponad wszelką wątpliwość, bez konieczności wnikliwych zabiegów interpretacyjnych istniejącego stanu rzeczy, pozwala stwierdzić, że aż tak drastyczne, tak dotkliwe w skutkach i tak daleko ingerujące w plany życiowe zdarzenia nie należą do zdarzeń codziennych ani nawet do zdarzeń nadzwyczajnych.
Skład orzekający
Małgorzata Roleder
przewodniczący sprawozdawca
Marek Leszczyński
członek
Marta Joanna Czubkowska
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących wliczania wynagrodzenia kuratora do dochodu w sprawach o świadczenia z pomocy społecznej oraz definicja \"szczególnie uzasadnionego przypadku\"."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z pomocą społeczną i wynagrodzeniem kuratora.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia praktycznego dla osób korzystających z pomocy społecznej, a mianowicie interpretacji dochodu i kryteriów jego ustalania, co ma bezpośrednie przełożenie na ich sytuację życiową.
“Czy wynagrodzenie za opiekę nad bliskim może pozbawić Cię zasiłku? Sąd wyjaśnia.”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.