II SA/BK 744/23

II SA/Bk 744/23 - Wyrok WSA w Białymstoku
Data orzeczenia
2023-12-04
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2023-10-02
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku
Sędziowie
Elżbieta Lemańska
Elżbieta Trykoszko /przewodniczący sprawozdawca/
Marta Joanna Czubkowska
Symbol z opisem
6153 Warunki zabudowy  terenu
Hasła tematyczne
Nieruchomości
Planowanie przestrzenne
Sygn. powiązane
II OSK 554/24 - Wyrok NSA z 2025-04-09
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2023 poz 977
art. 6 ust. 2, art. 56, art. 61 ust. 1 pkt 1- 5, art. 64 ust. 1
Ustawa z dnia 27 marca 2003 r.  o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (t. j.)
Dz.U. 2012 poz 145
art. 54,  art. 58 ust.1
Ustawa z dnia 18 lipca 2001 r. Prawo wodne - tekst jednolity.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Elżbieta Trykoszko (spr.), Sędziowie asesor sądowy WSA Marta Joanna Czubkowska, sędzia WSA Elżbieta Lemańska, Protokolant st. sekretarz sądowy Sylwia Tokajuk, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 4 grudnia 2023 r. sprawy ze skargi L. M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Białymstoku z dnia 1 sierpnia 2023 r. nr 409.90/B-2/26/23 w przedmiocie odmowy ustalenia warunków zabudowy oddala skargę
Uzasadnienie
Skarga została wywiedziona na tle następujących okoliczności.
Decyzją z 31.05.2023r. Burmistrz Supraśla odmówił uwzględnienia wniosku L. M. o ustalenie warunków zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie ośmiu budynków mieszkalnych jednorodzinnych wraz z niezbędną infrastrukturą techniczną na działce o numerze ewidencyjnym [...] położonej w K., gmina Supraśl. W uzasadnieniu decyzji stwierdził, iż planowana inwestycja nie spełnia przesłanek opisanych przepisem art. 61 ust. 1 pkt 1, pkt 2, pkt 3, pkt 4 i pkt 5 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Wskazał, powołując się na ustalenia sporządzonej analizy zabudowy i zagospodarowania terenu wokół planowanej inwestycji, iż nieruchomość stanowiąca teren inwestycji nie posiada "dobrego sąsiedztwa" gdyż na analizowanym obszarze w bezpośrednim sąsiedztwie wnioskowanej inwestycji nie ma zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej. Jest to teren typowo rolny, z zadrzewieniami śródpolnymi, wysokim drzewostanem samosiejnym oraz rowami melioracyjnymi i wodą tam płynącą. Przy tej samej drodze gruntowej, w niedalekiej odległości od wnioskowanego terenu, na działce o numerze ewidencyjnym [...] znajduje się jedno gospodarstwo rolne. W dalszej odległości i przy innej drodze publicznej a także w rejonie odmiennym urbanistycznie niż wnioskowany tj. wnioskowanej zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej, z racji na typowy układ pierzejowy wiejski, znajdują się budynki w zabudowie wiejskiej, zagrodowej (istniejąca wiejska zabudowa wsi K. szczytem do drogi). W dalszej odległości 130m znajdują się pojedyncze budynki mieszkalne jednorodzinne na działkach o nr ewidencyjnych [...], [...], [...], dostępne z innej drogi publicznej (ul. [...] poza obszarem analizy). Wynika stąd, iż działki sąsiednie dostępne z tej samej drogi publicznej, nie są zabudowane w sposób pozwalający na określenie wymagań dotyczących nowej zabudowy w zakresie kontynuacji funkcji, parametrów, cech i wskaźników kształtowania zabudowy oraz zagospodarowania terenu (art. 61 ust. 1 pkt 1 ustawy u.p.z.p.- warunek nie spełniony).
Po drugie, działka nie posiada dobrego dostępu do drogi publicznej, gdyż wnioskowany dojazd nie ma wystarczającej szerokości, która wynosi miejscami tylko 4.5 m, co jest niezgodne z przepisami i nie stanowi drogi publicznej w myśl ustawy (art. 61 ust. 1 pkt 2 ustawy u.p.z.p. -warunek nie spełniony). Ponadto, dojazd jest gruntowy i w bardzo złym stanie technicznym, w porach deszczowych jesienno-wiosennych prawie nieprzejezdny.
Po trzecie, istniejące i projektowane uzbrojenie terenu nie jest wystarczające dla planowanego zamierzenia. W bezpośrednim sąsiedztwie wnioskowanej nieruchomości Gmina Supraśl nie posiada infrastruktury wodnokanalizacyjnej będącej własnością Gminy. Organ określił wstępnie, że ze względu na brak infrastruktury technicznej wodno-kanalizacyjnej, będącej własnością Gminy Supraśl, należy realizować zaopatrzenie w wodę i odprowadzenie ścieki we własnym zakresie. Jednak, wstępnie dopuszczone opomiarowane ujęcie własne- studnia, na posesji inwestora, oraz wstępnie wnioskowana realizacja bezodpływowego zbiornika na nieczystości ciekłe na posesji Inwestora, na etapie szczegółowej analizy pod kątem przepisów szczególnych, okazała się niemożliwa do realizacji, gdyż wnioskowana działka ujęta jest w wykazie działek ewidencyjnych znajdujących się w obrębie terenu ochrony pośredniej strefy ochronnej komunalnych ujęć wód podziemnych i powierzchniowych (art. 61 ust. 1 pkt 3 ustawy u.p.z.p. - warunek nie spełniony).
Po czwarte, decyzja nie jest zgodna z przepisami odrębnymi (art. 61 ust. 1 pkt 5 ustawy u.p.z.p. – warunek niespełniony). Zgodnie z Rozporządzeniem Nr 13/2014 Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w Warszawie z dnia 24 lipca 2014r. w sprawie ustanowienia strefy ochronnej komunalnych ujęć wód podziemnych i powierzchniowych dla Białegostoku w J. i Wasilkowie (Dz. Urz. Woj. Podl, 21sierpnia 2014r. poz. 2921), wnioskowana działka ujęta jest w wykazie działek ewidencyjnych znajdujących się w obrębie terenu ochrony pośredniej (Załącznik Nr 5 ww. rozporządzenia). W związku z tym, zgodnie z § 3 ust. 1 na terenie ochrony pośredniej zabrania się m.in.: pkt 1) wprowadzania ścieków do wód lub do ziemi, z wyjątkiem wód opadowych i roztopowych spełniających wymogi zgodnie z obowiązującymi przepisami; oraz pkt 6) lokalizowania nowych ujęć wód podziemnych z wyjątkiem modernizacji, rozbudowy oraz budowy studni awaryjnych lub zastępczych dla komunalnych ujęć wód "J." i "Wasilków". W związku z tymi zakazami, ze względu na to, iż wnioskodawca wskazał we wniosku chęć wybudowania zarówno zbiornika szczelnego jak i nowego ujęcia wody, organ stwierdził, że takie zainwestowanie jest zabronione na wnioskowanych działkach. Wynika to z zapisów ww. rozporządzenia.
Zdaniem organu spełniony został jedynie warunek z art. 61 ust. 1 pkt 4 i pkt 6 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym.
Odwołanie wnioskodawczyni od tej decyzji nie zostało uwzględnione. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Białymstoku po jego rozpoznaniu decyzją z 1.08.2023r. orzekło o utrzymaniu w mocy decyzji organu I instancji. W uzasadnieniu decyzji odwoławczej Kolegium przytoczyło treść art. 61 ust. 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, podkreślając, że uzyskanie pozytywnej decyzji o ustaleniu warunków zabudowy wymaga łącznego spełnienia wszystkich wymienionych w przytoczonym przepisie warunków.
W sprawie, zdaniem Kolegium, poza sporem pozostaje spełnienie przez planowaną inwestycję warunku, o którym mowa w art. 61 ust. 1 pkt 4 u.p.z.p. Kontrowersyjne stało się natomiast to, czy zostały spełnione warunki wskazane w art. 61 ust. 1, w pkt 1, 2, 3 i 5 u.p.z.p. W ocenie Kolegium zastrzeżenia Burmistrza co do spełnienia warunków określonych w pkt 1 i 2 art. 61 ust. 1 u.p.z.p. nie są uzasadnione, warunek posiadania wystarczającego uzbrojenia terenu (pkt. 3) powinien być uznany za niespełniony w zakresie zaopatrzenia w wodę, a wymóg zgodności z przepisami odrębnymi ocenić należy jako niespełniony ze względu na przepisy rozporządzenia Nr 13/2014 i jest to zasadniczym powodem wydania decyzji odmownej.
W ocenie Kolegium zaplanowana budowa studni narusza przepis § 3 ust. 1 pkt 1 i pkt 6 rozporządzenia Nr 13/2014 r., bowiem zabrania on lokalizowania nowych ujęć wód podziemnych. Podnoszone przez inwestor wątpliwości co do położenia przedmiotowej nieruchomości w strefie ochrony pośredniej określonej rozporządzeniem z 2014 r. można rozwiać wskazaniem, że działka o numerze [...], na której inwestycja miałaby zostać zrealizowana, jest wprost wymieniona w załączniku nr 5 do rozporządzenia Nr 13/2014 pod pozycją 12161. Bezspornym w sprawie jest zatem, że przedmiotowa inwestycja położona jest w granicach obszaru ochrony pośredniej ujęć wód powierzchniowych i podziemnych. Strefa ochrony pośredniej ww. ujęć wód, ustanowiona została w dniu 24 lipca 2014 r. na mocy rozporządzenia Nr 13/2014. Zgodnie z art. 58 ust. 1 ustawy - Prawo wodne z 2001 r. będącego podstawą dla wydania ww. rozporządzenia (albowiem w chwili jego wydania obowiązywały przepisy ustawy z 2001r.); jest ono aktem prawa miejscowego, obowiązującym na wskazanym tam obszarze i zawierającym zakazy, nakazy i ograniczenia w zakresie użytkowania gruntów oraz korzystania z wody, stosownie do art. 52-57 P.w. z 2001r. Z przepisów tych wynika, że strefę ochronną dzieli się na: teren ochrony bezpośredniej, w którym zabronione jest użytkowanie gruntów do celów niezwiązanych z eksploatacją ujęcia wody (art. 52 ust. 2 pkt 1 w zw, z art. 53 ust. 1 P.w. z 2001 r.) i na terenie którego obowiązują ustawowe nakazy wymienione w art. 53 ust. 2 pkt 1 - 4 P.w. z 2001 r. oraz na teren ochrony pośredniej (art. 52 ust. 2 pkt 2 P.w. z 2001 r.), na którym może być zabronione lub ograniczone wykonywanie robót oraz innych czynności, powodujących zmniejszenie przydatności ujmowanej wody lub wydajności ujęcia. Przykładowy katalog tych ograniczeń zawiera art. 54 ust. 1-7 P.w. z 2001 r. Podstawowym zaś celem ustanowienia strefy ochronnej ujęć wody jest zapewnienia odpowiedniej jakości wody ujmowanej do zaopatrzenia ludności w wodę przeznaczoną do spożycia oraz zaopatrzenia zakładów wymagających wody wysokiej jakości, a także ze względu na ochronę zasobów wodnych (art. 51 P.w. z 2001 r.). Kolegium podkreśliło, że analogiczne przepisy dotyczące stref ochronnych ujęć wody, zostały zawarte w art. 120 - 142 aktualnie obowiązującego Prawa wodnego, a rozporządzenia Nr 13/2014 jest nadal aktem obowiązującym.
Katalog ograniczeń, nakazów i zakazów, obowiązujących na terenie ochrony pośredniej, obejmującym obszar inwestycji, został zawarty w § 3 ust. 1 rozporządzenia Nr 13/2014. Z przepisu tego wynika, że na ww. terenie zabrania się m.in. wprowadzania ścieków do wód lub do ziemi, z wyjątkiem wód opadowych i roztopowych spełniających wymogi zgodnie z obowiązującymi przepisami (pkt 1) oraz lokalizowania nowych ujęć wód podziemnych z wyjątkiem modernizacji, rozbudowy oraz budowy studni awaryjnych lub zastępczych dla komunalnych ujęć wód "J." i "Wasilków" (pkt 6). Przepis ten nie wyklucza zatem gromadzenia ścieków komunalnych w szczelnych zbiornikach, ale wyklucza zaopatrzenie w wodę z planowanych do wybudowania studni. W takim tylko zakresie planowana inwestycja nie spełnia wymagań art. 61 ust. 1 pkt 3 u.p.z.p.
Kolegium nawiązało do stanowiska WSA w Białymstoku wyrażonego wyrokiem w sprawie o sygn. II SA/Bk 90/22 i stwierdziło, że skoro planowane przedsięwzięcie mające polegać na budowie ośmiu domów jednorodzinnych wymagać będzie (co wynika z wniosku o ustalenie warunków zabudowy) ujęć własnych w postaci studni wierconych, to nie sposób wykazać, aby inwestycja nie wymagała lokalizowania wskazanych w rozporządzeniu "nowych ujęć wód podziemnych". Lokalizacja tych ujęć jest zaś zakazana odrębnym przepisem prawa
powszechnie obowiązującego (tj. § 3 ust. 1 pkt 6 rozporządzenia Nr 13/2014).
Odnosząc się do okoliczności wskazanej w piśmie uzupełniającym odwołanie w kwestii wydania zaskarżonej decyzji w oparciu o § 3 rozporządzenia Ministra Infrastruktury, który jest przepisem nieobowiązującym i został uchylony z dniem 3 stycznia 2022 r., Kolegium zauważyło, że decyzje o warunkach zabudowy podejmowane są w sprawach wszczętych w 2022 r. - zgodnie z art. 61 ust. 5a ustawy (a nie z § 3 ust. 1 rozporządzenia, który został uchylony na mocy rozporządzenia Ministra Rozwoju i Technologii z dnia 17 grudnia 2021 r.) - po przeprowadzeniu analizy funkcji oraz cech zabudowy i zagospodarowania terenu w zakresie warunków, o których mowa w art. 61 ust. 1 ustawy. Sprawa niniejsza dotyczy budowy ośmiu budynków mieszkalnych jednorodzinnych, wraz z niezbędną infrastrukturą techniczną, a to oznacza, że konieczne jest w niej ustalenie, czy wskazany przepis ma zastosowanie do inwestycji planowanej przez skarżącą, a co za tym idzie tak, jak założył w tej sprawie organ I instancji, konieczne jest ustalenie spełnienia wymagań określonych w art. 61 ust. 1 pkt 1 i pkt 2.
Wobec ustalenia, że zaplanowana inwestycja jest sprzeczna z przepisem odrębnym (art. 61 ust. 1 pkt 5 u.p.z.p.) - bez znaczenia jest, czy spełnia ona pozostałe wymogi określone w art. 61 ust. 1 pkt 1-4 u.p.z.p.. W tych okolicznościach organ I instancji zobowiązany był odmówić ustalenia warunków zabudowy dla planowanego przedsięwzięcia, a tym samym brak jest podstaw do uznania, iż zaskarżona decyzja zasługuje na wyeliminowanie jej z obrotu prawnego. Organ I instancji nie musiał poprzedzać decyzji procedurą jej uzgadniania, bo uzgadnianiu podlegają (zgodnie z brzmieniem art. 53 ust. 4 w zw. z art. 64 ust. 1 u.p.z.p.) tylko decyzje ustalające warunki zabudowy.
W skardze wniesionej do sądu administracyjnego na powyższą decyzję ostateczną L. M. podniosła następujące zarzuty:
- naruszenia prawa procesowego art. 6 kpa, art. 7 kpa i art. 8 kpa oraz prawa materialnego art. 36 ustawy Prawo wodne obowiązującego w 2001 r., a obecnie art. 33 ustawy Prawo wodne i art. 61 ust. 1 pkt 3 i pkt 5 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym;
- braku dokonania wykładni przepisów ustawy Prawo wodne, w szczególności art. 33 ustawy oraz zastosowania normy niższego rzędu, sprzecznej z normą wyższego rzędu jako podstawy rozstrzygnięcia w sprawie;
- naruszenia art. 32 Konstytucji RP oraz art. 8 kpa - polegającego na braku odniesienia się w rozstrzygnięciu organu II instancji co do zarzutów dotyczących wydanych już decyzji ustalających warunki zabudowy dla inwestycji na sąsiednich działkach tego obrębu geodezyjnego, w tych samych uwarunkowaniach prawnych, czym naruszona została zasada równego traktowania podmiotów oraz bezstronności Skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji.
W piśmie uzupełniającym skargę skarżąca podniosła, ze organ II instancji nie odniósł się do istotnych kwestii podnoszonych przez skarżącą w zakresie realizacji inwestycji powstających na działkach sąsiadujących, również położonych w terenie ochronnym, w identycznym stanie prawnym i faktycznym, uzyskujących warunki zabudowy oraz prawo do korzystania z wód. Organ w tym zakresie nie przeprowadził żadnych czynności i nie dokonał żadnych ustaleń odnośnie wydanych już dla działek z tego obszaru decyzji o warunkach zabudowy i korzystaniu z wód. Działaniami tymi
organ naruszył zasadę pogłębiania zaufania strony postępowania do władzy publicznej oraz równego traktowania podmiotów występujących w tych samych uwarunkowaniach faktycznych i prawnych - na dowód czego strona załączyła decyzję ustalającą warunki zabudowy dla działki [...] z obszaru objętego Rozporządzeniem 13/2014.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Białymstoku w odpowiedzi na skargę wniosło o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku zważył, co następuje;
Skarga podlegała oddaleniu albowiem odmowa ustalenia warunków zabudowy dla inwestycji opisanej we wniosku skarżącej nie naruszyła przepisów prawa materialnego a odmowna decyzja została wydana po przeprowadzeniu w sposób prawidłowy postępowania administracyjnego.
Przepis art. 6 ust. 2 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym uprawnia każdego dysponującego tytułem prawnym do terenu objętego zamiarem inwestycyjnym do jego zagospodarowania, zgodnie z warunkami określonymi w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego albo w decyzji o warunkach zabudowy, jeżeli nie narusza to chronionego prawem interesu publicznego oraz interesów osób trzecich. Przepis powyższy wyraża zasadę swobody inwestowania na własnym gruncie, przy czym tytułem prawnym do władania nieruchomością na cele budowlane, należy się wykazać dopiero na etapie ubiegania się o udzielenie pozwolenia budowlanego. Celem decyzji o warunkach zabudowy jest bowiem przesądzenie o dopuszczalnym w świetle państwowego porządku planistycznego, sposobie zagospodarowania terenu, dla którego nie ma obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego tj. nie ustanowiono lokalnego porządku planistycznego. Decyzja o warunkach zabudowy w swej treści stanowi szczegółową urzędową informację o tym, jaki obiekt i pod jakimi warunkami inwestor może na danym terenie zrealizować. Przesłanki wydania decyzji o warunkach zabudowy określa przepis art. 61 ust. 1 pkt 1-5 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Zasadniczo sprowadzają się do konieczności kontynuacji zabudowy istniejącej w sąsiedztwie terenu inwestycji w zakresie funkcji oraz cech architektonicznych i urbanistycznych (art. 61 ust. 1 pkt 1), dostępu do drogi publicznej (art. 61 ust. 1 pkt 2), zapewnienia wystarczającego dla inwestycji uzbrojenia terenu (art. 61 ust. 1 pkt 3), odpowiadającej ochronie gruntów rolnych i leśnych zgodności charakteru zabudowy z charakterem gruntów (art. 61 ust. 1 pkt 4), zgodności planowanej zabudowy z przepisami odrębnymi (art. 61 ust. 1 pkt 5) oraz braku kolizji planowanej lokalizacji inwestycji z obszarami stref ochronnych (art. 61 ust.1 pkt 6).
Zaznaczyć należy, że postępowanie o ustalenie warunków zabudowy jest postępowaniem wnioskowym (vide: art. 52 w związku z art. 64 ust.1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym) a decyzja w przedmiocie ustalenia warunków zabudowy (tak pozytywna, jak i negatywna) jest decyzją związaną, co znaczy, że zgodność inwestycji objętej wnioskiem z przepisami zobowiązuje organ do ustalenia warunków zabudowy, natomiast niezgodność z przepisami zobowiązuje organ do odmowy ustalenia warunków zabudowy. Powyższe wynika z art. 56 w związku z art. 64 ust. 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Zgodnie z art. 56 ustawy nie można odmówić ustalenia lokalizacji inwestycji celu publicznego, a w konsekwencji odesłania z art. 64 ust. 1, również nie można odmówić ustalenia warunków zabudowy, jeżeli zamierzenie inwestycyjne jest zgodne z przepisami odrębnymi. Przepis art. 1 ust. 2 ustawy (wyrażający normy ogólne dotyczące ładu przestrzennego) nie może stanowić wyłącznej podstawy odmowy decyzji pozytywnej tzn. nie można wykluczyć ustalenia warunków zabudowy z ogólnym powołaniem się na ład przestrzenny. Oczywiście organ ma obowiązek odmowy ustalenia warunków zabudowy w przypadku dostrzeżenia braku spełnienia chociażby jednej ustawowej przesłanki z art. 61 ust. 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Dla uzyskania pozytywnego ustalenia warunków zabudowy bowiem wszystkie przesłanki wskazane w art.61 ust.1 ustawy powinny być spełnione łącznie.
W okolicznościach niniejszej sprawy trafnie organy obu instancji stwierdziły ze wnioskowane zamierzenie inwestycyjne jest sprzeczne z przepisami odrębnymi a tym samym nie spełnia przesłanki z art. 61 ust.1 pkt 5 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Przepis powyższy musi być wykładany w łączności z art. 56 zdanie pierwsze w związku z art. 64 ust. 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, w świetle których nie można odmówić ustalenia warunków zabudowy, jeżeli zamierzenie inwestycyjne jest zgodne z przepisami odrębnymi a w konsekwencji, gdy jest niezgodne z przepisami odrębnymi istnieje podstawa do odmowy ustalenia warunków zabudowy.
Przepisy odrębne, o których mowa w art. 61 ust. 1 pkt 5 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym są to wszelkie normy prawa powszechnie obowiązującego tj. przepisy ustaw, rozporządzeń a także aktów prawa miejscowego, obowiązujących na terenie, na którym ma być realizowana inwestycja i współkształtujących sposób zagospodarowania terenu inwestycji. Ocena zgodności planowanej inwestycji z przepisami odrębnymi należy do kompetencji organu orzekającego o ustaleniu warunków zabudowy.
Nie ulega wątpliwości, że nieruchomość stanowiąca teren inwestycji objęty wnioskiem skarżącej, oznaczona numerem geodezyjnym [...], położona w K., gmina Supraśl jest zlokalizowana na obszarze terenu ochrony pośredniej strefy ochronnej komunalnych ujęć wód poziemnych i powierzchniowych dla Białegostoku w J. i Wasilkowie. Strefa powyższa została ustanowiona w akcie prawa miejscowego w postaci Rozporządzenia Nr 13/2014 Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w warszawie z 24 lipca 2014r. w sprawie ustanowienia strefy ochronnej komunalnych ujęć wód podziemnych i powierzchniowych dla Białegostoku w J. i Wasilkowie (Dz. Urz. Woj. Podl, 21sierpnia 2014r. poz. 2921). Nieruchomość skarżącej ujęta jest w wykazie działek ewidencyjnych znajdujących się w obrębie terenu ochrony pośredniej (Załącznik Nr 5 ww. rozporządzenia, pozycja 12161). Wymienione wyżej rozporządzenie zostało wydane w oparciu o upoważnienie ustawowe zawarte w art. 58 ust.1 ustawy z 18 lipca 2001r. Prawo wodne (Dz. U. z 2012r., poz.145 ze zm.). Przepis upoważniający stanowił, że strefę ochronną ujęcia wody ustanawia w drodze aktu prawa miejscowego dyrektor regionalnego zarządu gospodarki wodnej na wniosek i koszt właściciela ujęcia wody wskazując zakazy, nakazy, ograniczenia oraz obszary, na których one obowiązują, stosownie do art. 52-57 ustawy. Ustawowe zakazy i nakazy obowiązujące na terenie ochrony bezpośredniej ujęć wód wymieniał przepis art. 53 ustawy Prawo wodne z 2001r., natomiast zakazy i nakazy obowiązujące na terenie ochrony pośredniej ujęć wód wymieniał przepis art. 54 ustawy Prawo wodne z 2001r. Z art. 54 ust.1 pkt 12 wprost wynikało, że na terenach ochrony pośredniej mogło być zabronione lub ograniczone wykonywanie robót oraz innych czynności powodujących zmniejszenie przydatności ujmowanej wody lub wydajności ujęcia poprzez zakaz lokalizowania nowych ujęć wody.
Właśnie taki zakaz został wprowadzony na terenie ochrony pośredniej ujęć wód podziemnych i powierzchniowych dla Białegostoku w J. i Wasilkowie. Z § 3 ust. 1 pkt 6 Rozporządzenia Nr 13/2014 Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w Warszawie z 24 lipca 2014r. w sprawie ustanowienia strefy ochronnej komunalnych ujęć wód podziemnych i powierzchniowych dla Białegostoku w J. i Wasilkowie (Dz. Urz. Woj. Podl, 21 sierpnia 2014r. poz. 2921) wprost wynika, że na terenie ochrony pośredniej zabrania się lokalizowania nowych ujęć wód podziemnych z wyjątkiem modernizacji, rozbudowy oraz budowy studni awaryjnych lub zastępczych dla komunalnych ujęć wód "J." i "Wasilków". Wskazane wnioskiem skarżącej rozwiązanie w zakresie zaopatrzenia w wodę planowanej inwestycji, mającej być zlokalizowaną na terenie ochrony pośredniej ujęć wód w J. i Wasilkowie, przewidziało natomiast budowę ujęcia do poboru wody pitnej a tym samym jest niezgodne z zakazem wynikającym z przepisu odrębnego.
Argumentacja skargi nie podważa prawidłowości wydanej decyzji. Przepisy aktu prawa miejscowego z mocy Konstytucji RP stanowią źródło powszechnie obowiązującego prawa na obszarze działania organu, który to prawo ustanowił (vide: art. 87 ust. 2 Konstytucji RP). Skład orzekający nie znajduje podstaw do odmowy zastosowania opisanej wyżej normy aktu prawa miejscowego w sprawie objętej skargą. Odmowa zastosowania aktu prawa miejscowego przez sąd administracyjny w ramach kontroli pośredniej tj. w związku z kontrolą legalności decyzji organu opartej o normę (normy) aktu prawa miejscowego, powinna wynikać z wykazanej wadliwości aktu prawa miejscowego względem norm ustawy lub Konstytucji. Nie jest bowiem dopuszczalne aby normy prawne zawarte w aktach prawa miejscowego nie znajdowały podstawy w przepisach ustawy lub żeby zakresem regulacji naruszały źródła prawa stojące wyżej w hierarchii. Zgodnie z art. 87 ust. 1 i 2 Konstytucji RP hierarchia źródeł prawa w polskim porządku prawnym przedstawia się następująco: Konstytucja, ustawy, ratyfikowane umowy międzynarodowe oraz rozporządzenia a także obowiązujące na obszarze działania organów, które je ustanowiły, akty prawa miejscowego.
Wprowadzony w Rozporządzeniu Nr 13/2014 Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w Warszawie z 24 lipca 2014r. w sprawie ustanowienia strefy ochronnej komunalnych ujęć wód podziemnych i powierzchniowych dla Białegostoku w J. i Wasilkowie (Dz. Urz. Woj. Podl. z 21sierpnia 2014r. poz. 2921) zakaz lokalizowania na terenie ochrony pośredniej ujęć wód w J. i Wasilkowie, nowych ujęć wód podziemnych z wyjątkiem modernizacji, rozbudowy oraz budowy studni awaryjnych lub zastępczych dla komunalnych ujęć wód "J." i "Wasilków", został przewidziany na podstawie upoważnienia ustawowego przewidzianego w art. w art. 58 ust.1 ustawy z 18 lipca 2001r. Prawo wodne (Dz. U. z 2012r., poz.145 ze zm.) i w granicach tego upoważnienia. Przepis upoważniający wprost przewidział uprawnienie dyrektora regionalnego zarządu gospodarki wodnej do określenia aktem prawa miejscowego obszarów ochrony ujęć wód oraz do zamieszczenia w akcie prawa miejscowego zakazów, nakazów i ograniczeń wymienionych w przepisach art. 53 i 54 ustawy. Rozporządzenie Nr 13/2014 Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w Warszawie z 24 lipca 2014r. w sprawie ustanowienia strefy ochronnej komunalnych ujęć wód podziemnych i powierzchniowych dla Białegostoku w J. i Wasilkowie, jest aktem nadal obowiązującym, dotychczas niepodważonym. Orzecznictwo Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku wskazuje przy tym, że nierespektowanie zakazów, nakazów czy ograniczeń przewidzianych w ww. Rozporządzeniu dla terenów ochrony pośredniej ujęć wód w J. i Wasilkowie, stanowiło podstawę stwierdzenia nieważności miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego części obszaru Wasilkowa w rejonie ulicy [...] zatwierdzonego uchwałą Rady Miejskiej w Wasilkowie z 4 listopada 2021r nr XLV/416/21. Sąd oddalając wyrokiem z 7 kwietnia 2022r. wydanym w sprawie o sygn. II SA/Bk 90/22 skargę Gminy Wasilków na rozstrzygnięcie nadzorcze Wojewody Podlaskiego stwierdzające nieważność planu z powodu braku wprowadzenia do treści planu, obejmującego obszar ochrony pośredniej ujęć wód w J. i Wasilkowie, między innymi zakazu dopuszczalności zaopatrzenia w wodę z własnego ujęcia, mimo przewidzianego w cytowanym Rozporządzeniu zakazu lokalizowania na terenie ochrony pośredniej nowych ujęć wód podziemnych ustanowionego na mocy § 3 ust. 1 pkt 6 Rozporządzenia, dokonał oceny legalności Rozporządzenia. Także potwierdził wydanie Rozporządzenia na podstawie i w granicach upoważnienia ustawowego. Odniósł się także do kwestii, którą podnosi również skarżąca a mianowicie relacji opisanego zakazu z przewidzianym ustawą Prawo wodne, prawem właściciela gruntu do zwykłego korzystania z wód stanowiących jego własność oraz z wód podziemnych znajdujących się na jego gruncie. Prawo to wynika z zapisów art. 33 aktualnie obowiązującego Prawa wodnego i obejmuje pobór wód podziemnych lub powierzchniowych w ilości średniorocznie nieprzekraczającej 5 m3 na dobę. Sąd stwierdził, powołując się na stanowisko doktryny, że strefy ochronne ujęć wody stanowią przykład obszarów specjalnych tworzonych na potrzeby ochrony środowiska gruntowo – wodnego, rozumianych jako przestrzeń, na której obowiązuje specyficzny reżim prawny, wyłączający lub co najmniej ograniczający dotychczasowy porządek prawny tj. normy powszechnie obowiązujące. Stanowisko sądu wojewódzkiego zaakceptował Naczelny Sąd Administracyjny, który wyrokiem z 3 listopada 2022r. oddalił skargę kasacyjną Gminy Wasilków od wyroku WSA w Białymstoku o sygn. II SA/Bk 90/22.
Powoływanie się na odmienne rozstrzygnięcia organu w sprawach innych osób ubiegających się o ustalenie warunków zabudowy nieruchomości także położonych na obszarze strefy ochronnej ujęć wód w J. i Wasilkowie i akceptujących rozwiązanie w zakresie zaopatrzenia w wodę z własnego ujęcia, nie może stanowić podstawy do podważenia legalności zaskarżonej decyzji.
Mając powyższe na uwadze sąd skargę oddalił (art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi)