II SA/Bk 702/04
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę Parku Narodowego na decyzję o warunkach zabudowy dla inwestycji rolnej, uznając, że ocena wpływu na krajobraz jest możliwa dopiero na etapie pozwolenia na budowę.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku rozpoznał skargę W. Parku Narodowego na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego dotyczącą warunków zabudowy dla inwestycji rolnej. Park Narodowy zarzucał naruszenie przepisów o ochronie przyrody i krajobrazu, twierdząc, że planowana zabudowa zniszczy walory krajobrazowe i zasłoni widok na jezioro. Sąd oddalił skargę, uznając, że na etapie ustalania warunków zabudowy nie można definitywnie ocenić wpływu inwestycji na krajobraz, a taka ocena będzie możliwa dopiero przy wydawaniu pozwolenia na budowę, gdy znane będą szczegóły projektu.
Sprawa dotyczyła skargi W. Parku Narodowego na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego, która utrzymała w mocy decyzję Wójta Gminy N. o ustaleniu warunków zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie budynku mieszkalnego i gospodarczego w ramach rolniczej zabudowy siedliskowej. Park Narodowy argumentował, że planowana inwestycja narusza przepisy ustawy o ochronie przyrody, w szczególności art. 36 i 47a, poprzez degradację krajobrazu i ograniczenie widoku na jezioro. Podkreślano również planowaną zabudowę działek sąsiednich. Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę, powołując się na przepisy przejściowe, zgodnie z którymi zastosowanie miały przepisy ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym z 1994 r. i ustawy o ochronie przyrody z 1991 r. Sąd uznał, że zgodnie z art. 43 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym, nie można odmówić ustalenia warunków zabudowy, jeśli zamierzenie jest zgodne z prawem i planem zagospodarowania (lub przepisami szczególnymi w jego braku). Sąd podkreślił, że przepisy szczególne, w tym art. 36 ustawy o ochronie przyrody, dopuszczają budowę obiektów związanych z gospodarstwem rolnym, pod warunkiem, że ich lokalizacja, wielkość i architektura nie spowoduje degradacji przyrody i krajobrazu. Sąd wskazał, że gwarancją ochrony krajobrazu jest treść załącznika nr 2 do decyzji, zawierająca m.in. nieprzekraczalną linię zabudowy. Kluczowe dla rozstrzygnięcia było stwierdzenie, że ocena wpływu inwestycji na krajobraz, w tym na widok na jezioro, jest możliwa dopiero na etapie postępowania o pozwolenie na budowę, kiedy inwestor przedstawi szczegółowy projekt budowlany. Na etapie ustalania warunków zabudowy nie były znane dokładna lokalizacja, wielkość ani architektura obiektu, co uniemożliwiało definitywne stwierdzenie degradacji krajobrazu. Podobnie ocena wpływu zabudowy działek sąsiednich będzie możliwa w przyszłości. Sąd oddalił skargę na podstawie art. 151 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (3)
Odpowiedź sądu
Nie, ocena wpływu inwestycji na krajobraz i środowisko, w tym na widok na jezioro, jest możliwa dopiero na etapie postępowania o wydanie pozwolenia na budowę, gdy znane są szczegółowe parametry projektu budowlanego.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że na etapie ustalania warunków zabudowy nie są znane wszystkie niezbędne elementy (dokładna lokalizacja, wielkość, architektura), aby dokonać pełnej oceny wpływu inwestycji na krajobraz. Taka ocena jest możliwa dopiero przy analizie projektu budowlanego.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalono_skargę
Przepisy (7)
Główne
u.o.p. art. 36 § 1
Ustawa o ochronie przyrody
u.o.p. art. 47 a § 1
Ustawa o ochronie przyrody
u.o.p. art. 47 a § 3
Ustawa o ochronie przyrody
Pomocnicze
u.z.p. art. 36
Ustawa o zagospodarowaniu przestrzennym
u.z.p. art. 43
Ustawa o zagospodarowaniu przestrzennym
u.z.p. art. 47 a
Ustawa o zagospodarowaniu przestrzennym
p.p.s.a. art. 151
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Argumenty
Skuteczne argumenty
Ocena wpływu inwestycji na krajobraz jest możliwa dopiero na etapie postępowania o pozwolenie na budowę, a nie na etapie ustalania warunków zabudowy. Przepisy przejściowe pozwalały na zastosowanie starszych ustaw, które zostały prawidłowo zastosowane przez organy. Warunki zabudowy określone w decyzji, w tym te dotyczące ochrony krajobrazu, wiążą organ na dalszym etapie postępowania.
Odrzucone argumenty
Planowana inwestycja spowoduje degradację krajobrazu i ograniczy otwartość krajobrazu na jezioro. Organ administracyjny nie dokonał oceny wpływu budowy na krajobraz. W miejscu planowanej inwestycji nie powinna powstać żadna zabudowa.
Godne uwagi sformułowania
Taka ocena, jak wskazano, możliwa będzie dopiero na etapie pozwolenia na budowę, gdy inwestor przedstawi już projekt budowlany określający m.in. wielkość i architekturę oraz dokładne usytuowanie spornych budynków. W obecnym stadium nie są jeszcze znane ani dokładna lokalizacja (tylko granice inwestycji i nieprzekraczalna linia zabudowy), ani wielkość (tylko maksymalna wysokość), ani architektura planowanego obiektu, do których wprost nawiązuje art. 36 ust. 1 "a" ustawy o ochronie przyrody.
Skład orzekający
Danuta Tryniszewska-Bytys
przewodniczący sprawozdawca
Elżbieta Trykoszko
członek
Stanisław Prutis
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Uzasadnienie dopuszczalności ustalenia warunków zabudowy w sytuacji braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego oraz określenie momentu właściwego do oceny wpływu inwestycji na środowisko i krajobraz."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznego stanu prawnego (przepisy przejściowe) i kontekstu parku narodowego. Ocena wpływu na krajobraz jest zawsze indywidualna.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa ilustruje typowy konflikt między rozwojem inwestycyjnym a ochroną przyrody i krajobrazu, a także precyzuje granice kompetencji organów na różnych etapach postępowania administracyjnego.
“Kiedy można ocenić wpływ budowy na krajobraz? Sąd wyjaśnia granice postępowania o warunki zabudowy.”
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyII SA/Bk 702/04 - Wyrok WSA w Białymstoku Data orzeczenia 2004-12-16 orzeczenie nieprawomocne Data wpływu 2004-11-08 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku Sędziowie Danuta Tryniszewska-Bytys /przewodniczący sprawozdawca/ Elżbieta Trykoszko Stanisław Prutis Symbol z opisem 6153 Warunki zabudowy terenu Hasła tematyczne Zagospodarowanie przestrzenne Skarżony organ Samorządowe Kolegium Odwoławcze Treść wyniku Oddalono skargę Powołane przepisy Dz.U. 1999 nr 15 poz 139 art. 36, art. 43, art. 47 a Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym - tekst jednolity. Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Danuta Tryniszewska-Bytys (spr.), Sędziowie sędzia NSA Stanisław Prutis, sędzia NSA Elżbieta Trykoszko, Protokolant Elżbieta Stasiewicz, po rozpoznaniu w dniu 16 grudnia 2004 r. sprawy ze skargi W. Parku Narodowego w K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. z dnia [...] października 2004 r. Nr [...] w przedmiocie warunków zabudowy i zagospodarowania terenu oddala skargę, - Uzasadnienie Wójt Gminy N. decyzją nr [...] z dnia [...] lipca 2004 r. ustalił J. K. warunki zabudowy i zagospodarowania terenu dla inwestycji polegającej na budowie budynku mieszkalnego i budynku gospodarczego wraz z infrastrukturą techniczną w ramach rolniczej zabudowy siedliskowej na działce nr [...] położonej w miejscowości B. Sprawa była przez ten organ dwukrotnie rozpoznawana na skutek decyzji kasacyjnej Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] czerwca 2004 r. W uzasadnieniu wskazano, że projektowana inwestycja nie koliduje z treścią art. 36 ustawy z dnia 16 października 2004 r. o ochronie przyrody, według którego dopuszczalna jest na terenie parku narodowego budowa obiektów związanych z prowadzeniem gospodarstwa rolnego i leśnego, jeżeli ich lokalizacja, wielkość i architektura nie spowoduje degradacji przyrody i krajobrazu. W stosunku do tej inwestycji nie mają też zastosowania zakazy zawarte w rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 6 marca 1997 r. w sprawie utworzenia W. Parku Narodowego. Granice inwestycji określono w załączniku graficznym (nr 1), zaś w załączniku nr 2 określono warunki zabudowy wynikające z ochrony i kształtowania krajobrazu, z przepisów szczególnych, warunki obsługi w zakresie infrastruktury technicznej oraz wymagania dotyczące ochrony interesów osób trzecich. W odwołaniu od powyższej decyzji W. Park Narodowy dowodził, iż planowana inwestycja sprzeczna jest z art. 36 ustawy z ochronie przyrody, bowiem będzie powodować degradację krajobrazu, a przede wszystkim ograniczy otwartość krajobrazu na jezioro. Akcentował planowaną zabudowę także dwóch działek sąsiednich. Powoływał się na wcześniejsze zapisy nieobowiązującego planu zagospodarowania przestrzennego, który zawierał zakaz zabudowy terenu przeznaczonego pod sporną inwestycję. Samorządowe Kolegium Odwoławczego w S. po rozpatrzeniu odwołania decyzją z dnia [...] października 2004 r. nr [...] utrzymało w mocy zaskarżone orzeczenie. Wskazano, iż ze względu na przepisy przejściowe w sprawie miała zastosowanie ustawa o zagospodarowaniu przestrzennym z dnia 7 lipca 1994 r. (Dz. U. Nr 15 z 1999 r., poz. 139 ze zm.). Wymogi procesowe tej ustawy zostały spełnione, a pozytywna decyzja organu I instancji nie narusza prawa. Podkreślono, że na tym etapie postępowania nie jest możliwa ocena czy i w jakim zakresie planowana budowa może ograniczyć otwartość krajobrazu na jezioro. Taka ocena, jak wskazano, możliwa będzie dopiero na etapie pozwolenia na budowę, gdy inwestor przedstawi już projekt budowlany określający m.in. wielkość i architekturę oraz dokładne usytuowanie spornych budynków. Zauważono, że działki sąsiednie pozostają zabudowane w mniejszym lub większym stopniu. Podkreślono zabezpieczenie wymogów ochrony przyrody przez sformułowanie treści załącznika nr 2 do decyzji ustalającej warunki zabudowy. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego W. Park Narodowy zarzucił decyzji SKO naruszenie dyspozycji art. 47 "a" pkt 1 i 3 ustawy o ochronie przyrody. Domagał się jej uchylenia, jak i uchylenia decyzji organu I instancji. Tak, jak wcześniej, dowodził, iż realizacja inwestycji spowoduje degradację krajobrazu, a organ administracyjny nie dokonał oceny wpływu budowy na krajobraz. Tym samym nie zbadał wymogów art. 36 ustawy o ochronie przyrody. Zdaniem skarżącego, w miejscu planowanej inwestycji nie powinna powstać żadna zabudowa. Walory krajobrazowe spornego miejsca to otwarty widok na jezioro W., a poza sporną działką planowana jest zabudowa działek sąsiednich. Spowoduje to utratę walorów krajobrazowych miejsca i zasłonięcie widoku na jezioro W. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze postulowało jej oddalenie podtrzymując stanowisko zaprezentowane w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji i podkreślając przedwczesność jakichkolwiek ocen. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Na wstępie należy wskazać, iż sprawa niniejsza jest trzecią z rzędu identycznych spraw, bowiem w sprawach II SA/Bk 433/04 oraz II SA/Bk 434/04 zostały oddalone skargi W. Parku Narodowego na decyzje Samorządowego Kolegium Odwoławczego dotyczące ustalenia warunków zabudowy dla działki nr [...] (J. K.) i nr [...] (W. K.). Wyroki są prawomocne. Zaskarżona w sprawie niniejszej decyzja wbrew ocenie skarżącego Parku Narodowego, nie narusza prawa. W związku z datą wszczęcia postępowania o przedmiotowe ustalenie warunków zabudowy w dniu 27 marca 2003 r. – mimo wydania decyzji dnia [...] października 2004 r., kiedy obowiązywały już przepisy ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym z dnia 27 marca 2003 r. (Dz. U. Nr 80 poz. 717 ze zm.) oraz "nowej" ustawy o ochronie przyrody z dnia 16 kwietnia 2004 r. (Dz. U. Nr 92, poz. 880) – w sprawie, z mocy regulacji przepisów przejściowych miały zastosowanie dotychczasowe przepisy, tj. ustawa o ochronie przyrody z dnia 16 października 1991 r. (Dz. U. Nr 99 z 2001 r., poz. 1079 ze zm.) oraz ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. Nr 15 z 1999 r., poz. 139 ze zm.). Te przepisy (dotychczasowe) prawidłowo zostały zastosowane w postępowaniu administracyjnym zakończonym zaskarżoną decyzją. Zgodnie z art. 43 ostatnio powołanej ustawy – nie można odmówić ustalenia warunków zabudowy i zagospodarowania terenu, jeżeli zamierzenie jest zgodne z przepisami prawa i ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. W przypadku braku planu (jak w sprawie niniejszej), organ orzeka na podstawie przepisów szczególnych (art. 40 ust. 1). Zasada ta, jak i sama procedura postępowania zostały zrealizowane. Wbrew zarzutom skargi nie zostały naruszone przepisy ustaw szczególnych, w szczególności ustawy o ochronie przyrody z dnia 16 października 1991 r. Przepis art. 36 ust. 1 tej ustawy na terenie parku narodowego dopuszczał budowę obiektów budowlanych związanych z prowadzeniem gospodarstwa rolnego. Zgodnie z ust. 2 tego przepisu budowa takich obiektów była dopuszczalna, jeżeli ich wielkość, lokalizacja lub architektura nie spowoduje degradacji przyrody lub krajobrazu. Z mocy art. 47 "a" ust. 1 i 3 walory krajobrazowe podlegają ochronie bez względu na to, czy są objęte szczególnymi formami ochrony przyrody, a na terenach o szczególnych walorach krajobrazowych zabrania się budowy obiektów budowlanych naruszających walory krajobrazowe, czy uniemożliwiających do nich dostęp. Gwarancją realizacji powołanych przepisów jest treść załącznika nr 2 do decyzji organu I instancji, który to załącznik stanowi integralną część decyzji. Punkt II tego załącznika obejmuje warunki zabudowy wynikające z ochrony i kształtowania krajobrazu. W ppkt 2 ustalono nieprzekraczalną linię zabudowy. Z kolei pkt III ppkt 3 załącznika wprost stanowi o warunkach art. 36 ustawy o ochronie przyrody. Ppkt 4 odsyła do rozporządzenia Wojewody S. z dnia [...] czerwca 1998 r. Trzeba w tym miejscu zauważyć, że tymi warunkami (całej decyzji o warunkach zabudowy) będzie związany organ administracji architektoniczno-budowlanej w postępowaniu o zatwierdzenie projektu budowlanego i wydanie pozwolenia na budowę. Zatem dopiero w kolejnym postępowaniu (gdy inwestor przedłoży projekt budowlany, składający się oprócz części architektonicznej także z planu zagospodarowania terenu z naniesionymi odległościami) będzie możliwość zbadania, czy dana inwestycja nie spowoduje degradacji krajobrazu w postaci zamknięcia widoku na jezioro W. W obecnym stadium nie są jeszcze znane ani dokładna lokalizacja (tylko granice inwestycji i nieprzekraczalna linia zabudowy), ani wielkość (tylko maksymalna wysokość), ani architektura planowanego obiektu, do których wprost nawiązuje art. 36 ust. 1 "a" ustawy o ochronie przyrody. Dlatego, tak, jak oceniły to organy administracyjne – brak było podstaw do przyjęcia w tej sprawie, by inwestycja spowodowała degradację przyrody lub krajobrazu. Odnośnie zarzutu nieuwzględnienia projektowanej zabudowy działek sąsiednich (nr [...]) – to także na datę orzekania nie ma danych, które można analizować. W przyszłym postępowaniu – o pozwolenie na budowę, które jest koniecznym warunkiem możliwości legalnej budowy – będzie zachodziła zarówno potrzeba, jak i możliwość "całościowej" oceny co do wpływu nowego zagospodarowania działek znajdujących się w strefie krajobrazu chronionego. Dopiero po przedłożeniu przez inwestora projektu budowlanego zajdą podstawy do oceny wpływu inwestycji na krajobraz. W postępowaniu o ustalenie warunków zabudowy i zagospodarowania terenu inwestor nie mógł być zobowiązany do przedłożenia projektu budowlanego. Ten przedłoży przy ubieganiu się o pozwolenie na budowę. Na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270) orzeczono jak na wstępie.-
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI