II SA/Bk 627/22

II SA/Bk 627/22 - Wyrok WSA w Białymstoku
Data orzeczenia
2022-10-12
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2022-08-29
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku
Sędziowie
Dariusz Marian Zalewski /sprawozdawca/
Małgorzata Anna Dziemianowicz /przewodniczący/
Paweł Janusz Lewkowicz
Symbol z opisem
6037 Transport drogowy i przewozy
Hasła tematyczne
Transport
Kara administracyjna
Sygn. powiązane
II GSK 47/23 - Postanowienie NSA z 2025-09-25
Skarżony organ
Inne
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2019 poz 2140
art. 4 ust. 11, art. 18 ust. 4a, art. 92a ust. 1
Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym - t.j.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Małgorzata Anna Dziemianowicz, Sędziowie sędzia WSA Paweł Janusz Lewkowicz, sędzia WSA Dariusz Marian Zalewski (spr.), Protokolant sekretarz sądowy Renata Kryńska, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 12 października 2022 r. sprawy ze skargi A. Sp. z o.o. w B. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] lipca 2022 r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej oddala skargę
Uzasadnienie
I. Rozstrzygnięcie zapadło w następującym stanie faktycznym:
1. W dniu [...] stycznia 2021 r. w W. przy ul. [...] miała miejsce kontrola drogowa pojazdu marki Skoda o nr rej. [...], przeprowadzona przez Inspektorów Transportu Drogowego. Kontrolowanym pojazdem kierował A. Z. Podczas kontroli ustalono, że kierowca wykonywał zarobkowy przewóz osób w W. z ul. [...] na ul. [...]. Przewóz został zamówiony przez pasażera za pomocą aplikacji UBER. W toku kontroli stwierdzono naruszenia ustawy o transporcie drogowym. Kontrola została udokumentowana protokołem kontroli drogowej nr [...] z dnia [...] stycznia 2021 r.
2. Pismem z dnia [...] marca 2021 r. M. Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego (dalej powoływany jako organ I instancji, MWITD) zawiadomił pełnomocnika strony o wszczęciu postępowania administracyjnego z urzędu wobec A. Sp. z o.o. z siedzibą w B. (dalej powoływana jako skarżąca) w związku z ww. kontrolą drogową. Ww. zawiadomienie zostało doręczone pełnomocnikowi [...] kwietnia 2021 r. Zawiadomienie to organ I instancji uzupełnił pismem z [...] czerwca 2021 r., które doręczono skarżącej [...] lipca 2021 r.
3. Postępowanie zakończyło się wydaniem przez MWITD decyzji z dnia [...] sierpnia 2021 r. nr [...] nakładającej na stronę karę pieniężną w łącznej wysokości 9.300 zł.
W następstwie odwołania skarżącej, decyzją z dnia [...] lipca 2022 r., nr [...], Główny Inspektor Transportu Drogowego (dalej powoływany jako organ odwoławczy, GITD) utrzymał w mocy decyzję MWITD.
W uzasadnieniu tej decyzji organ odwoławczy wskazał, że podstawę faktyczną rozstrzygnięcia stanowiły następujące naruszenia: (-) niewyposażenie kierowcy w dokumenty, o których mowa w art. 87 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz.U. z 2019 r., poz. 2140 ze zm., dalej jako: u.t.d.) – za każdy dokument, (-) niezgłoszenie w formie pisemnej, w postaci papierowej lub elektronicznej, organowi, który udzielił zezwolenia na wykonywanie zawodu przewoźnika drogowego lub licencji, zmiany danych, o których mowa odpowiednio w art. 7a i art. 8 u.t.d., w wymaganym terminie - za każdą zmianę, (-) wykonywanie przewozu okazjonalnego pojazdem niespełniającym kryterium konstrukcyjnego określonego w art. 18 ust. 4a u.t.d., z zastrzeżeniem przewozów, o których mowa w art. 18 ust. 4b u.t.d.
Jak wyjaśnił GITD, stronę wykonującą przewóz ustalił na podstawie protokołu kontroli z dnia [...] stycznia 2021 r., nr [...]. Wskazał, że strona ani w toku postępowania administracyjnego, ani w odwołaniu od zaskarżonej decyzji nie zakwestionowała ustaleń organu I instancji dotyczących podmiotu wykonującego przewóz w dniu [...] stycznia 2021 r. Na podstawie protokołu kontroli dołączonego do akt sprawy organ odwoławczy ustalił, że pojazd marki Skoda o nr rej. [...] jest przeznaczony do przewozu 5 osób łącznie z kierowcą. Tym samym w ocenie organu odwoławczego przewóz wykonywany przez stronę skarżącą w dniu kontroli nie spełnił wszystkich wymogów wykonywania przewozu okazjonalnego. GITD stwierdził, że zgodnie z art. 18 ust. 4a u.t.d. - przewóz okazjonalny wykonuje się pojazdem samochodowym przeznaczonym konstrukcyjnie do przewozu powyżej 7 osób łącznie z kierowcą. Ocenił więc, że pojazd skarżącej tego warunku nie spełniał. Wskazał również, że przewóz wykonywany przez skarżącą w dniu kontroli nie spełniał również wymogów określonych w art. 18 ust. 4b pkt 2 u.t.d., który przewiduje wyłączenia do ust. 4a.
Na podstawie informacji z Urzędu Miejskiego w B. z dnia [...] maja 2021 r. organ odwoławczy ustalił, że na dzień kontroli tj. [...] stycznia 2021 r. strona posiadała ważną licencję nr [...] na wykonywanie krajowego transportu drogowego w zakresie przewozu osób samochodem osobowym, ale równocześnie do ww. licencji do dnia [...] maja 2021 r. nie zgłosiła pojazdu o nr rej. [...]. Według GITD z zebranego materiału dowodowego wynika, że kierowca nie okazał w trakcie kontroli dokumentu uprawniającego do wykonywania przewozu osób w imieniu strony, o którym mowa w art. 87 u.t.d., a niewyposażenie kierowcy w dokumenty, o których mowa w art. 87 u.t.d. sankcjonowane jest karą pieniężną w wysokości 500 zł stosownie do treści art. 92a ust. 1, 3 i 7 pkt 1 u.t.d.
Na podstawie pisma informacyjnego z Urzędu Miejskiego w B. z dnia [...] maja 2021 r. organ odwoławczy ustalił zaś, że na dzień kontroli tj. [...] stycznia 2021 r. strona nie dokonała zmiany danych w licencji nr [...] na wykonywanie krajowego transportu drogowego w zakresie przewozu osób samochodem osobowym tj. zgłoszenia pojazdu, którym wykonywany był przewóz do posiadanego uprawnienia. Organ odwoławczy wyjaśnił, że zmiany danych powinny zostać zgłoszone organowi, który udzielił licencji nie później niż w terminie 28 dni od dnia ich powstania. GITD stwierdził, że strona nie dokonała wymaganej zmiany danych w licencji.
Organ odwoławczy ocenił, że kontrowany pojazd nie spełniał wymogów dotyczących wyposażenia, jakie powinien spełniać pojazd, aby uznać go za taksówkę. Stwierdził bowiem, że kontrolowany pojazd marki Skoda o nr rej. [...] nie posiadał wymaganego obligatoryjnie wyposażenia, tj. lampy z napisem "TAXI"- co niepodważalnie wyróżniałoby go tak z zewnątrz jak i wewnątrz z grupy innych pojazdów. Zauważył przy tym, że kontrolowany przewóz został zamówiony za pomocą aplikacji mobilnej UBER. Organ odwoławczy ustalił, że pojazd nie był oznakowany jak taksówka wykonująca przewozy na podstawie licencji na wykonywanie krajowego transportu drogowego w zakresie przewozu osób taksówką udzielonej przez Prezydenta [...] W. oraz stosownie do uchwały nr [...] Rady [...] W. z dnia [...] lipca 2014 r. w sprawie dodatkowych oznaczeń taksówek.
4. Nie zgadzając się z powyższym rozstrzygnięciem, skarżąca wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku. Zaskarżając decyzję w całości, zarzuciła naruszenie przepisów prawa procesowego, tj.:
a) art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 8, art. 7, art. 77 § 1, art. 107, art. 76 § 1, art. 80 oraz 86 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2021 r., poz. 735 ze zm., dalej jako: k.p.a.) i wydanie zaskarżanej decyzji pomimo tego, iż organ rozpoznający niniejszą sprawę w drugiej instancji błędnie ustalił, iż art. 5b ust. 1 pkt 3 u.t.d. nie ma zastosowania w sprawie, a skarżąca z powodu braku oznakowania taksówki, miała jakby wykonywać przewóz okazjonalny, w sytuacji gdy faktycznie na podstawie licencji nr [...], którą skarżąca uzyskała w dniu [...] lipca 2020 roku (a więc parę miesięcy przed wykonaniem usługi w dniu [...] stycznia 2021 r.) na wykonywanie krajowego transportu drogowego w zakresie przewozu osób taksówką ("Licencja Taksówkowa"), wykonywała przewóz taksówką.
b) art. 18 ust. 4a i ust. 4b pkt 2 w zw. z art. 4 pkt 11 oraz art. 5b ust. 1 pkt 1 u.t.d. poprzez błędną wykładnię i w konsekwencji zastosowanie tych przepisów w sprawie, w sytuacji gdy skarżąca wykonywała przewóz taksówką na podstawie Licencji Taksówkowej i przepisy dotyczące przewozu okazjonalnego nie mogły mieć zastosowania do przewozu wykonywanego przez skarżącą,
c) nie mają zastosowania:
(-) § 24 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z 31 grudnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych pojazdu oraz zakresu ich niezbędnego wyposażenia (Dz.U. z 2016 r. poz. 2022 ze zm., dalej jako: r.w.t.p.) w brzmieniu obowiązującym w dniu wydania zaskarżonej decyzji,
(-) art. 7a § 1 k.p.a., oraz art. 2 pkt 43 lit. b) ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 2020 r. poz. 110 ze zm., dalej jako: p.r.d.),
(-) zaś art. 2 pkt 43 lit. a) p.r.d. ma zastosowanie,
a w konsekwencji błędne uznanie, że taksówka powinna posiadać taksometr w sytuacji, gdy art. 2 pkt 43 lit. b) p.r.d. przewiduje, iż opłata za przewóz taksówką może zostać ustalona na podstawie aplikacji mobilnej, o której mowa w art. 13b u.t.d., a ponadto na mocy § 24 ust. 1 pkt 1 r.w.t.p. w brzmieniu obowiązującym od 1 stycznia 2020 r. taksówkę wyposaża się w taksometr elektroniczny z ważnym dowodem legalizacji, o ile występuje, co w konsekwencji doprowadziło do bezpodstawnego przyjęcia, iż skarżąca posiadająca Licencję Taksówkową świadczy usługi przewozu osób samochodem osobowym w ramach przewozu okazjonalnego, podczas gdy prawidłowa wykładnia ww. przepisów powinna prowadzić do wniosku, że przedsiębiorca posiadający Licencję Taksówkową wykonuje krajowy transport drogowy w zakresie przewozu osób taksówką, co w konsekwencji doprowadziło do bezpodstawnego zastosowania art. 18 ust. 4a i ust. 4b pkt 2 u.t.d. w sytuacji, w której przepisy te nie powinny były znaleźć zastosowania.
W oparciu o powyższe zarzuty autor skargi wniósł o uwzględnienie skargi i uchylenie zaskarżonej decyzji w całości, a ponadto o zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych.
5. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie.
II. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku zważył, co następuje.
1. Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j.: Dz. U. z 2021 r. poz. 137 ze zm.) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. 2022 poz. 329 ze zm., dalej jako: p.p.s.a.) sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, stosując środki przewidziane w ustawie.
2. W myśl art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną. Wykładnia powołanego przepisu wskazuje, że sąd ma nie tylko prawo, ale i obowiązek dokonania oceny zgodności z prawem zaskarżonego aktu administracyjnego, nawet wówczas, gdy dany zarzut nie został w skardze podniesiony. Z drugiej jednak strony, granicą praw i obowiązków sądu, wyznaczoną w art. 134 § 1 p.p.s.a. jest zakaz wkraczania w sprawę nową. Granice te zaś wyznaczone są dwoma aspektami, mianowicie: legalnością działań organu oraz całokształtem aspektów prawnych tego stosunku prawnego, który był objęty treścią zaskarżonego rozstrzygnięcia.
3. Rozpoznając sprawę według powyższych kryteriów należy uznać, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
4. Przedmiotem kontroli w niniejszej sprawie była decyzja z dnia [...] lipca 2022 r., którą GITD utrzymał w mocy decyzję MWITD z dnia [...] sierpnia 2021 r. Decyzją organu I instancji nałożono na skarżącą karę pieniężną w wysokości 9.300 zł.
5. Podstawę prawną wydanych decyzji stanowiły przepisy u.t.d., która – jak stanowi art. 1 ust. 1 i ust. 2 tej ustawy – określa zasady podejmowania i wykonywania krajowego transportu drogowego, międzynarodowego transportu drogowego, niezarobkowego krajowego przewozu drogowego, niezarobkowego międzynarodowego przewozu drogowego, jak również zasady działania Inspekcji Transportu Drogowego oraz odpowiedzialność za naruszenie obowiązków lub warunków przewozu drogowego podmiotów wykonujących przewóz drogowy lub inne czynności związane z tym przewozem, kierowców, osób zarządzających transportem i innych osób wykonujących czynności związane z przewozem drogowym, a także zasady i tryb wyznaczania dworców, w których jest udzielana pomoc osobom niepełnosprawnym i osobom o ograniczonej sprawności ruchowej oraz zasady ochrony praw pasażerów. Obowiązki lub warunki przewozu drogowego to - zgodnie z art. 4 pkt 22 u.t.d. - obowiązki lub warunki wynikające z przepisów ustawy oraz przepisów innych ustaw, przepisów Unii Europejskiej i wiążących Polskę umów międzynarodowych, wymienionych w art. 4 pkt 22 lit. a-y ustawy.
6. Zgodnie z art. 92a ust. 1 u.t.d., podmiot wykonujący przewóz drogowy lub inne czynności związane z tym przewozem z naruszeniem obowiązków lub warunków przewozu drogowego, podlega karze pieniężnej w wysokości od 50 do 12.000 zł za każde naruszenie. Suma kar pieniężnych nałożonych za naruszenia stwierdzone podczas jednej kontroli drogowej nie może przekroczyć 12.000 zł (art. 92a ust. 3 u.t.d.). Wykaz naruszeń obowiązków lub warunków przewozu drogowego, o których mowa w ust. 1, wysokości kar pieniężnych za poszczególne naruszenia, a w przypadku niektórych naruszeń numer grupy naruszeń oraz wagę naruszeń wskazane w załączniku I do rozporządzenia Komisji (UE) 2016/403: 1) popełnionych przez podmiot wykonujący przewóz drogowy określa lp. 1-9; 2) popełnionych przez przewoźnika drogowego w związku z wykonywaniem transportu drogowego określa lp. 10 - załącznika nr 3 do ustawy (art. 92a ust. 7 u.t.d.).
7. W rozpoznawanej sprawie organy stwierdziły następujące naruszenia:
- określone w lp. 1.12. załącznika nr 3 do u.t.d. naruszenie polegające na niewyposażeniu kierowcy w dokumenty, o których mowa w art. 87 u.t.d. – za każdy dokument, za które to naruszenie nałożono karę pieniężną w wysokości 500 zł,
- określone w lp. 1.5. załącznika nr 3 do u.t.d. naruszenie polegające na niezgłoszeniu w formie pisemnej, w postaci papierowej lub elektronicznej, organowi, który udzielił zezwolenia na wykonywanie zawodu przewoźnika drogowego lub licencji, zmiany danych, o których mowa odpowiednio w art. 7a i art. 8 u.t.d., w wymaganym terminie - za każdą zmianę, za które to naruszenie nałożono karę pieniężną w wysokości 800 zł,
- określone w lp. 2.11. załącznika do u.t.d. naruszenie polegające na wykonywaniu przewozu okazjonalnego pojazdem niespełniającym kryterium konstrukcyjnego określonego w art. 18 ust. 4a u.t.d., z zastrzeżeniem przewozów, o których mowa w art. 18 ust. 4b u.t.d., za które to naruszenie nałożono karę pieniężną w wysokości 8.000 zł.
8. Zasadniczy spór w niniejszej sprawie dotyczy ostatniego z wymienionych naruszeń, tj. wykonywania przewozu okazjonalnego pojazdem niespełniającym kryterium konstrukcyjnego. Skarżąca kwestionuje przede wszystkim uznanie organów, że zarobkowy przewóz osób wykonywany przez skarżącą w dniu [...] stycznia 2021 r. stanowił przewóz okazjonalny. Skarżąca konsekwentnie utrzymuje bowiem, że nie był to przewóz okazjonalny, lecz przewóz taksówką.
9. Definicję przewozu okazjonalnego zawiera art. 4 pkt 11 u.t.d., w myśl którego jest to przewóz osób, który nie stanowi przewozu regularnego, przewozu regularnego specjalnego albo przewozu wahadłowego. Wobec tego należałoby uznać, że każdy przewóz osób, który nie jest przewozem regularnym, przewozem regularnym specjalnym albo przewozem wahadłowym w rozumieniu u.t.d., winien być kwalifikowany jako przewóz okazjonalny. W art. 4 u.t.d. nie przewidziano definicji przewozu taksówką, przy tym jednak z wielu przepisów u.t.d., które zostaną omówione poniżej, wynika, że relację między pojęciem przewozu osób taksówką a przewozem okazjonalnym należy określić jako alternatywę rozłączną, tzn. jeżeli ma miejsce przewóz osób taksówką to nie ma miejsca przewóz okazjonalny – i odwrotnie, ustalenie, że miał miejsce przewóz okazjonalny wyklucza uznanie, że był to przewóz osób taksówką.
10. O takiej konkluzji świadczy chociażby obowiązek uzyskania odrębnej licencji na wykonywanie przewozów osób taksówką i odrębnej na wykonywanie przewozów okazjonalnych (art. 5b ust. 1 u.t.d.), z zastrzeżeniem jednak, że przewozy okazjonalne mogą być w określonych przypadkach wykonywane również bez zezwolenia (art. 18 ust. 3 u.t.d.). W myśl art. 5b ust. 1 podjęcie i wykonywanie krajowego transportu drogowego w zakresie przewozu osób: (1) samochodem osobowym, (2) pojazdem samochodowym przeznaczonym konstrukcyjnie do przewozu powyżej 7 i nie więcej niż 9 osób łącznie z kierowcą, (3) taksówką – wymaga uzyskania odpowiedniej licencji. Zgodnie zaś z art. 18 ust. 4a u.t.d. przewóz okazjonalny wykonuje się pojazdem samochodowym przeznaczonym konstrukcyjnie do przewozu powyżej 7 osób łącznie z kierowcą. Natomiast stosownie do treści art. 12 ust. 2 u.t.d. licencja, o której mowa w art. 5b ust. 1 pkt 1 i 2, nie uprawnia do wykonywania transportu drogowego taksówką.
11. Z treści art. 18 ust. 4a w zw. z art. 5b ust. 1 pkt 2 u.t.d. wynika, że najczęściej wykonywanie przewozów okazjonalnych będzie wymagało uzyskania odpowiedniej licencji, która jednak, z uwagi na treść art. 12 ust. 2 u.t.d., nie uprawnia do wykonywania przewozów osób taksówką. Na podstawie powyższych rozważań uzasadniony jest wniosek, że jedną z cech pozwalających na stwierdzenie, czy miał miejsce przewóz osób taksówką czy przewóz okazjonalny może być posiadanie odpowiedniej licencji, z tym, że istotne jest, by możliwe było przypisanie posiadanej licencji do konkretnego przewozu, a to jest możliwe jedynie w przypadku zgłoszenia pojazdu do licencji.
12. Skarżąca wskazała, że posiada licencję na wykonywanie krajowego transportu drogowego w zakresie przewozu osób taksówką (licencja nr [...]), jednak w piśmie Urzędu [...] W. z [...] maja 2021 r. wskazano, że pojazd marki Skoda o nr rej. [...] na dzień kontroli, tj. [...] stycznia 2021 r., nie był zgłoszony do tej licencji. Sama okoliczność posiadania licencji "taksówkowej" nie może świadczyć, że miał miejsce przewóz taksówką, skoro pojazd nie był zgłoszony do odpowiedniej licencji. Z pisma Urzędu [...] W. z [...] maja 2021 r. wynika, że skarżąca posiada np. licencję "taksówkową" nr [...], natomiast w piśmie Urzędu Miejskiego w B. wymienione zostały posiadane przez skarżącą licencje: licencja "taksówkowa" nr [...] czy też licencja nr [...] na wykonywanie przewozu osób samochodem osobowym. Wspomnianego pojazdu marki Skoda nie zgłoszono do żadnej z tych licencji. Nie można przyjąć, że pojazd niezgłoszony do licencji "taksówkowej" jest taksówką tylko na tej podstawie, że skarżąca posiada określone licencje. W przypadku pojazdu niezgłoszonego do żadnej licencji brak jest też wskazanej wyżej cechy odróżniającej przewóz taksówką od przewozu okazjonalnego, a uzasadnione jest nawet stwierdzenie, że w takim przypadku może to być jedna z okoliczności świadczących o wykonywaniu przewozu okazjonalnego, skoro w określonych przypadkach przewóz okazjonalny może być wykonywany bez licencji.
13. Należy też zauważyć, że nie jest to jedyna cecha odróżniająca przewóz osób taksówką od przewozu okazjonalnego. Zgodnie z art. 18 ust. 5 u.t.d. przy wykonywaniu przewozów okazjonalnych w krajowym transporcie drogowym pojazdem przeznaczonym konstrukcyjnie do przewozu nie więcej niż 9 osób łącznie z kierowcą zabrania się: (1) umieszczania i używania w pojeździe taksometru; (2) umieszczania w sposób widoczny i czytelny z zewnątrz pojazdu oznaczeń z nazwą, adresem, telefonem, adresem strony internetowej przedsiębiorcy lub innych oznaczeń mających na celu identyfikację przedsiębiorcy, a także reklam usług taksówkowych i przedsiębiorców świadczących takie usługi; (3) umieszczania na dachu pojazdu lamp lub innych urządzeń technicznych.
14. W przypadku taksówek nie tylko nie przewiduje się takich zakazów, ale istnieją nakazy oznaczania pojazdu w określony sposób, w tym umieszczania na dachu pojazdu lampy z napisem "TAXI".
Definicję taksówki zawiera art. 2 pkt 43 p.r.d., zgodnie z którym taksówką jest pojazd samochodowy, odpowiednio wyposażony i oznaczony, przeznaczony do przewozu osób w liczbie nie większej niż 9 łącznie z kierowcą oraz ich bagażu podręcznego za opłatą ustaloną na podstawie: (a) taksometru albo (b) aplikacji mobilnej, o której mowa w art. 13b ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz. U. z 2022 r. poz. 180 i 209). To odpowiednie wyposażenie i oznaczenie pojazdu samochodowego zostało szczegółowo określone w § 24 ust. 1 r.w.t.p. Zgodnie z tym przepisem taksówkę wyposaża się w (1) taksometr elektroniczny z ważnym dowodem legalizacji, o ile występuje; (2) co najmniej dwa miejsca dla pasażerów; (3) co najmniej dwoje drzwi z każdego boku nadwozia lub dwoje drzwi z prawej strony, jedne z lewej strony i jedne z tyłu nadwozia umożliwiające, tylko w razie konieczności, wyjście na zewnątrz; (4) pomieszczenie na podręczny bagaż pasażerów; (6) apteczkę doraźnej pomocy; (7) ogumione koło zapasowe lub zestaw naprawczy, oponę samouszczelniającą (Seal tyre); (8) dodatkowe światło z napisem "TAXI", odpowiadające następującym warunkom: (a) rozmieszczenie: na dachu, (b) barwa: biała lub żółta samochodowa z czarnymi napisami widocznymi z przodu i z tyłu pojazdu, (d) powinno być widoczne po zapadnięciu zmroku z odległości co najmniej 50 m przy dobrej przejrzystości powietrza.
W ust. 2 tego przepisu dopuszcza się uzupełnienie światła z napisem "TAXI" o dwa światła migające barwy żółtej samochodowej, umieszczone po obu stronach lampy we wspólnej obudowie. Światła te mogą być włączane i wyłączane odrębnym wyłącznikiem przez kierowcę taksówki w razie zagrożenia jego bezpieczeństwa. W ust. 3 wskazuje się natomiast, że dopuszcza się stosowanie dodatkowych lamp z napisami określającymi firmę, jej telefon lub inne dane dodatkowo identyfikujące taksówkę. Ponadto w myśl ust. 4 omawianego przepisu dopuszcza się stosowanie dodatkowych oznaczeń zawierających nazwę miejscowości, herb miejscowości, numer boczny oraz inne oznaczenia identyfikujące miejscową taksówkę, pod warunkiem że są one zgodne z ustaleniami obowiązującymi na obszarze danych gmin lub związku komunalnego.
15. Rację ma skarżąca, że posiadanie taksometru nie stanowi już obowiązkowego wyposażenia taksówek, a opłata za przewóz może być ustalona również za pomocą aplikacji mobilnej. Nie uległo jednak zmianie, że taksówki powinny być oznaczane za pomocą światła z napisem "TAXI", którego nie posiadał pojazd, którym w dniu [...] stycznia 2021 r. skarżąca wykonywała przewóz. Brak oznaczeń w postaci lamp z napisami określającymi firmę, jej telefon i inne dane identyfikujące taksówkę również przemawia za uznaniem, że miał miejsce przewóz okazjonalny, skoro pojazd wykonujący tego rodzaju przewóz nie może posiadać tego rodzaju oznaczeń, co jest zaś dopuszczalne w przypadku taksówek. Z ustaleń organów wynika również, że pojazd nie posiadał także oznaczeń przewidzianych w uchwale Rady [...] W. nr [...] z dnia [...] lipca 2014 r. w sprawie dodatkowych oznaczeń taksówek. Oznaczenia przewidziane w załączniku do tej uchwały to m. in.: pas żółto-czerwony w barwach [...] W., numer boczny taksówki, herb W., zgodny ze wzorem określonym w statucie [...] W.
16. Ustalenie czy miał miejsce przewóz okazjonalny czy przewóz taksówką wymaga uwzględnienia wszystkich powyższych okoliczności i ich oceny we wzajemnym powiązaniu. W rozpoznawanej sprawie brak było jakichkolwiek okoliczności, które mogłyby świadczyć o tym, że świadczony przez skarżąca przewóz osób stanowił przewóz taksówką. Zarzuty skarżącej odnoszą się do poszczególnych okoliczności w odosobnieniu i w oderwaniu od realiów sprawy, przykładowo awaria taksometru jest w okolicznościach niniejszej sprawy kwestią wyłącznie hipotetyczną, a przy tym brak taksometru w kontrolowanym pojeździe mógł stanowić jedną z wielu okoliczności, które mogły wskazywać na to, że nie jest to taksówka. Jeśli skarżąca twierdzi, że po to uzyskała licencję "taksówkową", aby na jej podstawie wykonywać przewóz osób, to w żaden sposób nie uzewnętrzniła tej woli, ani bowiem nie zgłosiła pojazdu do tej licencji, ani też nie oznaczyła tego pojazdu w sposób przewidziany dla taksówek.
17. Konieczność rozróżniania przewozów taksówką od przewozów okazjonalnych na podstawie powyższych faktycznych przesłanek wyrażało wielokrotnie orzecznictwo. W wyroku z dnia 17 grudnia 2014 r., sygn. akt II GSK 1836/13 (powołane w uzasadnieniu orzeczenia sądów administracyjnych są dostępne na internetowej stronie bazy orzeczeń: http://orzeczenia.nsa.gov.pl) NSA określił podstawowe różnice w wykonywaniu transportu drogowego taksówką i przewozu okazjonalnego, wskazując, że sprowadzają się do obowiązku posiadania odmiennych licencji, wielkości pojazdów w zakresie liczby pasażerów, którzy mogą być przewożeni (taksówka do 9 osób łącznie z kierowcą, przewóz okazjonalny wykonuje się pojazdem samochodowym przeznaczonym konstrukcyjnie do przewozu powyżej 7 osób łącznie z kierowcą), ustalania jednej opłaty za przejazd na podstawie taksometru w taksówce, który to sposób rozliczania jest zabroniony w przewozie okazjonalnym oraz zakazu posiadania w pojeździe wykonującym przewóz okazjonalny w ogóle taksometru, jak i oznakowywania pojazdu w sposób charakterystyczny dla taksówki.
Obecnie opłata za przejazd taksówką może być ustalona za pomocą aplikacji mobilnej, jednak w pozostałym zakresie ocena NSA pozostaje aktualna. Zasadniczo w podobny sposób ocenia się tę kwestię również w innych orzeczeniach sądów administracyjnych (por. wyrok WSA w Warszawie z dnia 7 września 2021 r., sygn. akt VI SA/Wa 857/21; wyrok NSA z dnia 24 czerwca 2022 r., sygn. akt II GSK 330/19).
18. Nie ma racji autor skargi wskazując, że w przypadku braku właściwych oznaczeń taksówki skarżąca powinna ponieść kary pieniężne za braki w tym zakresie. Ustalenie czy miał miejsce przewóz taksówką czy przewóz okazjonalny jest odrębną kwestią od stwierdzenia określonych naruszeń. Jasnym powinno być, że ustalenie okoliczności faktycznych sprawy jest czynnością poprzedzającą proces subsumpcji, a więc w tym przypadku przypisania skarżącej naruszenia określonych przepisów. Pojazd samochodowy nieposiadający jakichkolwiek cech charakterystycznych taksówki, w tym obowiązkowego wyposażenia, takiego jak światło z napisem "TAXI" nie tylko nie spełnia wymogów stawianych taksówkom, ale taksówką po prostu nie jest, szczególnie, gdy pojazd ten nie był nawet zgłoszony do odpowiedniej licencji "taksówkowej". W rozpoznawanej sprawie organy skutecznie wykazały, że cechy pojazdu przemawiają za uznaniem, że miał miejsce przewóz okazjonalny, a nie przewóz taksówką.
Podstawowym dowodem służącym ustaleniu okoliczności świadczonego przez skarżącą przewozu osób był protokół kontroli nr [...], choć nie był to dowód jedyny, gdyż istotnymi dowodami były chociażby pisma Urzędu [...] W. czy też Urzędu Miejskiego w B., dotyczące posiadanych przez skarżącą licencji i braku zgłoszenia kontrolowanego pojazdu do tych licencji. Wypada podkreślić, że jako dokument urzędowy, protokół kontroli korzysta z wiarygodności zawartych w nim ustaleń. Dokument urzędowy stanowi podstawowy element materiału dowodowego w postępowaniu administracyjnym. Dokumenty urzędowe korzystają ze szczególnej mocy dowodowej, ponieważ stanowią dowód tego, co zostało w nich urzędowo stwierdzone. Z dokumentem urzędowym związane jest domniemanie prawdziwości jego treści. Skarżąca nie przedstawiła dowodów, które mogłyby w jakikolwiek sposób podważyć ustalenia organów w niniejszej sprawie.
W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji na str. 2 wspomina się o pojeździe marki Ford (podano prawidłowy nr rej.), należy jednak uznać, że było to wyłącznie uchybienie w zakresie redakcji uzasadnienia. W innych miejscach w uzasadnieniu mówi się już o pojeździe marki Skoda. Twierdzenie o braku ustaleń faktycznych w związku z tym uchybieniem jest zupełnie bezzasadne. Nie jest kwestią sporną, że pojazd marki Skoda o nr rej. [...] nie posiadał oznaczeń typowych dla taksówek i nie był zgłoszony do licencji.
19. Nie ma wątpliwości, że kontrolowany w dniu [...] stycznia 2021 r. pojazd skarżącej nie spełniał kryterium konstrukcyjnego określonego w art. 18 ust. 4a u.t.d., gdyż pojazd marki Skoda o nr rej. [...] jest przeznaczony do przewozu 5 osób łącznie z kierowcą. Zgodnie z art. 18 ust. 4b pkt 2 u.t.d. dopuszcza się przewóz okazjonalny samochodami osobowymi: (a) prowadzonymi przez przedsiębiorcę świadczącego usługi przewozowe albo zatrudnionego przez niego kierowcę, (b) na podstawie umowy zawartej bezpośrednio z klientem, każdorazowo przed rozpoczęciem usługi danego przewozu w formie pisemnej lub w formie elektronicznej, o której mowa w art. 781 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny (Dz. U. z 2019 r. poz. 1145), w lokalu przedsiębiorstwa będącym nieruchomością albo częścią nieruchomości, (c) po ustaleniu opłaty ryczałtowej za przewóz przed rozpoczęciem tego przewozu; zapłata za przewóz regulowana jest na rzecz przedsiębiorcy w formie bezgotówkowej; dopuszcza się wniesienie opłat gotówką w lokalu przedsiębiorstwa - niespełniającymi kryterium konstrukcyjnego określonego w ust. 4a i będącymi wyłączną własnością przedsiębiorcy lub stanowiącymi przedmiot leasingu tego przedsiębiorcy.
Należy podzielić stanowisko organu odwoławczego, że wszystkie przesłanki wymienione w tym przepisie winny być spełnione łącznie. Okoliczności ustalone przez organy wskazują, że nie zawarto umowy w lokalu przedsiębiorstwa, bezpośrednio z klientem, lecz poprzez aplikację mobilną UBER, ponadto płatność została uiszczona w gotówce i nie była uiszczana przed rozpoczęciem przewozu. Zasadnie nałożono zatem na skarżącą karę pieniężną za naruszenie polegające na wykonywaniu przewozu okazjonalnego pojazdem niespełniającym kryterium konstrukcyjnego.
20. Nie budzi wątpliwości, że kierowca podczas kontroli nie okazał dokumentu uprawniającego do wykonywania przewozu osób w imieniu skarżącej, co skutkowało nałożeniem kary pieniężnej w wysokości 500 zł. Podobnie właściwym było uznanie, że skarżąca nie dokonała wymaganej zmiany danych w licencji nr [...], nie zgłosiła bowiem kontrolowanego pojazdu marki Skoda o nr rej. [...] do tej licencji. W skardze ustalenia organów w tym zakresie nie są zresztą kwestionowane.
21. Organ odwoławczy nie miał podstaw do uchylenia decyzji organu I instancji, w związku z czym zasadnie zastosował art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., utrzymując w mocy tę decyzję. Ustalenia faktyczne organu I instancji zasadnie zostały zaakceptowane przez GITD, gdyż odpowiadają one wymogom postępowania administracyjnego uregulowanego w k.p.a., w tym normom wynikającym z art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a., nie stojąc jednocześnie w sprzeczności z zasadą prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie do organu (art. 8 k.p.a.).
Materiał dowodowy zgromadzony w sprawie pozwalał na ustalenie niebudzącego wątpliwości stanu faktycznego i został prawidłowo oceniony przez organy, w szczególności zasadnie organy oparły swoje ustalenia m. in. na podstawie dokumentu urzędowego w postaci protokołu kontroli. Wobec braku niewyjaśnionych faktów istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy, przeprowadzenie dowodu z przesłuchania strony nie było konieczne. Sama decyzja odpowiada prawu i poddaje się kontroli, jej uzasadnienie jest spójne, logiczne i zgodne z wymogami formalnymi przewidzianymi przez przepisy prawa. W szczególności organ odwoławczy w zaskarżonej decyzji odniósł się do zarzutów odwołania, wyjaśniając przede wszystkim jakie względy zadecydowały o nieuznaniu pojazdu marki Skoda o nr rej. [...] za taksówkę.
22. Mając na uwadze powyższe, skargę należało oddalić na podstawie art. 151 p.p.s.a.