II SA/Bk 278/22
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę na uchwałę Rady Gminy dotyczącą miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, uznając ograniczenia w zabudowie działki w granicach parku narodowego za uzasadnione ochroną przyrody.
Skarżący B. Ż. i M. Ż. zaskarżyli uchwałę Rady Gminy w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, zarzucając naruszenie prawa własności poprzez ograniczenie możliwości rozbudowy siedliska na działce oznaczonej symbolem 7RM w granicach parku narodowego. Sąd administracyjny oddalił skargę, uznając ograniczenia za uzasadnione potrzebą ochrony przyrody i środowiska, zgodne z przepisami prawa oraz ustaleniami studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego.
Skarżący B. Ż. i M. Ż. zaskarżyli uchwałę Rady Gminy S. z dnia 23 sierpnia 2006 r. w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego części wsi S. i L. w gminie S., w części dotyczącej ich działki oznaczonej numerem geodezyjnym [...], o powierzchni 0,1983 ha (teren objęty symbolem 7RM). Zarzucili naruszenie przepisów prawa materialnego, w tym ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym oraz Konstytucji RP, wskazując na nadmierne i nieuzasadnione ograniczenie prawa własności poprzez zakaz realizacji nowych siedlisk oraz zakaz lokalizowania obiektów budowlanych w pasie 100 m od linii brzegowej jeziora. Skarżący domagali się stwierdzenia nieważności uchwały w tej części. Rada Gminy Suwałki wniosła o oddalenie skargi, argumentując, że ustalenia planistyczne zostały podjęte zgodnie z prawem, realizując interes publiczny w zakresie ochrony przyrody i krajobrazu, co było szczególnie istotne ze względu na położenie działki w granicach Wigierskiego Parku Narodowego. Sąd administracyjny oddalił skargę, stwierdzając, że skarżący wykazali naruszenie swojego interesu prawnego, jednakże ograniczenia w sposobie korzystania z nieruchomości wprowadzone planem są uzasadnione potrzebą ochrony przyrody i środowiska, zgodne z przepisami odrębnymi (ustawa o ochronie przyrody) oraz ustaleniami studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego. Sąd uznał, że nie doszło do naruszenia zasady równości ani istoty prawa własności, a wprowadzone zakazy są proporcjonalne do celów ochrony przyrody.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (3)
Odpowiedź sądu
Nie, ograniczenia te są uzasadnione potrzebą ochrony przyrody i środowiska, zgodne z przepisami prawa oraz ustaleniami studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że wprowadzone zakazy (np. zakaz realizacji nowych siedlisk, zakaz zabudowy w pasie 100 m od brzegu jeziora) są proporcjonalne do celów ochrony przyrody i nie naruszają istoty prawa własności, zwłaszcza w kontekście możliwości rozbudowy istniejącej zabudowy i prowadzenia racjonalnej gospodarki rolnej.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalono_skargę
Przepisy (19)
Główne
u.s.g. art. 101 § ust. 1
Ustawa o samorządzie gminnym
p.p.s.a. art. 151
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Pomocnicze
u.p.z.p. art. 1 § ust. 2 pkt 7
Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym
Naruszenie poprzez nieuwzględnienie prawa własności skarżących i jego nadmierne ograniczenie.
u.p.z.p. art. 1 § ust. 3
Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym
Naruszenie poprzez nieuwzględnienie interesu prywatnego skarżących.
u.p.z.p. art. 3 § ust. 1
Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym
Przekroczenie granic władztwa planistycznego.
Konstytucja RP art. 32 § ust. 1 i 2
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Naruszenie zasady równości wobec prawa.
Konstytucja RP art. 64 § ust. 3
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Naruszenie istoty prawa własności.
Ustawa o ochronie przyrody art. 15 § ust. 1
Ustawa o ochronie przyrody art. 117 § ust. 2
p.p.s.a. art. 53 § § 2
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Termin do wniesienia skargi po wezwaniu do usunięcia naruszenia prawa.
k.c. art. 140
Kodeks cywilny
u.p.z.p. art. 28 § ust. 1
Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym
Nieważność uchwały rady gminy w przedmiocie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego.
u.p.z.p. art. 9 § ust. 4
Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym
Ustalenia studium są wiążące dla organów gminy.
u.p.z.p. art. 15 § ust. 1
Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym
Projekt miejscowego planu zgodnie z zapisami studium.
u.p.z.p. art. 20 § ust.1
Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym
Rada gminy podejmuje uchwałę po stwierdzeniu zgodności z ustaleniami studium.
u.p.z.p. art. 3 § ust. 2
Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym
Elementy uwzględniane w planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym.
u.p.z.p. art. 15 § ust. 2 pkt 9
Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym
Określenie szczególnych warunków zagospodarowania terenów oraz ograniczeń w ich użytkowaniu.
Ustawa o ochronie przyrody art. 91 § ust. 4
Obowiązek określenia zasad ochrony przyrody przez wójta przy opracowaniu planów.
Ustawa o ochronie przyrody art. 71 § ust. 3
Zapewnienie zachowania walorów krajobrazowych.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Ograniczenia w zabudowie na działce w parku narodowym są uzasadnione ochroną przyrody. Zróżnicowanie planistyczne terenów jest oparte na relewantnych kryteriach. Skarżący wykazali naruszenie interesu prawnego, ale nieistotne naruszenie prawa materialnego. Uchwała została podjęta z zachowaniem wymogów formalnych i terminowych.
Odrzucone argumenty
Naruszenie prawa własności poprzez nadmierne ograniczenia zabudowy. Naruszenie zasady równości wobec prawa. Naruszenie istoty prawa własności. Naruszenie zasad sporządzania planu miejscowego.
Godne uwagi sformułowania
Priorytet zachowania istniejącej zabudowy zagrodowej przeważa nad prywatnym interesem zamiaru realizacji nowych siedlisk. Ustalenia planistyczne zakwestionowanych paragrafów planu naruszają uprawnienia skarżących. Wójt gminy jest organem ochrony przyrody, a będąc takim organem z mocy art. 91 ust. 4 ustawy o ochronie przyrody, przy opracowaniu miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego musi obowiązkowo określić zasady ochrony i kształtowania ładu przestrzennego, zasady ochrony środowiska, przyrody i krajobrazu oraz zasady kształtowania krajobrazu. Każde ograniczenie właściciela w prawie do wykorzystania nieruchomości zgodnie z jej naturalnym charakterem, powinno być należycie uzasadnione.
Skład orzekający
Elżbieta Trykoszko
przewodniczący sprawozdawca
Elżbieta Lemańska
sędzia
Małgorzata Roleder
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego w kontekście ochrony przyrody i prawa własności na terenach parków narodowych."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji działki w granicach parku narodowego i specyficznych zapisów planu.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy konfliktu między prawem własności a ochroną przyrody na terenach cennych przyrodniczo, co jest tematem często pojawiającym się w praktyce prawniczej i budzącym zainteresowanie.
“Prawo własności kontra ochrona przyrody: Czy można budować w parku narodowym?”
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyII SA/Bk 278/22 - Wyrok WSA w Białymstoku Data orzeczenia 2022-06-09 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2022-04-22 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku Sędziowie Elżbieta Trykoszko /przewodniczący sprawozdawca/ Symbol z opisem 6150 Miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego 6391 Skargi na uchwały rady gminy w przedmiocie ... (art. 100 i 101a ustawy o samorządzie gminnym) Hasła tematyczne Planowanie przestrzenne Sygn. powiązane II OSK 2138/22 - Wyrok NSA z 2025-04-08 Skarżony organ Rada Gminy Treść wyniku Oddalono skargę Powołane przepisy Dz.U. 2020 poz 713 art. 101 ust. 1 Ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym. Dz.U. 2021 poz 1098 art. 15 ust. 1 i art. 117 ust. 2 Ustawa z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody - t.j. Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Elżbieta Trykoszko (spr.), Sędziowie sędzia WSA Elżbieta Lemańska, sędzia WSA Małgorzata Roleder, Protokolant sekretarz sądowy Natalia Paulina Kielak, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 2 czerwca 2022 r. sprawy ze skargi B. Ż. i M. Ż. na uchwałę Rady Gminy S. z dnia [...] sierpnia 2006 r. nr [...] w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego części wsi S. i L. w gminie S. oddala skargę Uzasadnienie Skargą z dnia [...] marca 2022r. (data wpływu do organu) B. Ż. i M. Ż. zaskarżyli uchwałę nr uchwałę nr XXXVI/314/06 Rady Gminy Suwałki z dnia 23.08.2006 r. w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego części wsi Stary Folwark i Leszczewek w gminie Suwałki (Dz. Urz. Woj .Podlaskiego z 2006 r., nr 237, poz. 2313) w części dotyczącej działki oznaczonej numerem geodezyjnym [...], o powierzchni 0,1983 (teren objęty symbolem 7RM), stanowiącej własność skarżących w odniesieniu do zapisów § 13 ust. 4 pkt 3, 5, 13, § 28 ust. 7 pkt 1 uchwały. Zaskarżonej uchwale zarzucili naruszenie przepisów prawa materialnego, tj.: 1. art. 1 ust. 2 pkt 7 ustawy z dnia 27.03.2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz.U. z 2022 r. poz. 503 - dalej jako "u.p.z.p.") poprzez nieuwzględnienie w uchwale prawa własności skarżących poprzez jego nadmierne, nieproporcjonalne i nieuzasadnione ograniczenie, polegające na ustanowieniu na terenie oznaczonym symbolem 7RM zakazu realizacji nowych siedlisk, pomimo przeznaczenia tego terenu pod zabudowę zagrodową, jak i zakazu lokalizowania obiektów budowlanych w pasie szerokości 100 m od linii brzegu jeziora, pomimo znajdowania się takiej zabudowy w najbliższym sąsiedztwie przedmiotowej działki skarżących, tj. kilka metrów od linii brzegu jeziora; 2. art. 1 ust. 3 u.p.z.p. poprzez nieuwzględnienie interesu prywatnego skarżących przy ustalaniu przeznaczenia terenu oznaczonego symbolem 7RM, jako "istniejąca zabudowa zagrodowa, nie przewiduje się realizacji nowych siedlisk" w sytuacji, gdy działka o nr. geod. [...] (teren oznaczony symbolem 7RM) wraz z działkami m.in. [...] stanowi gospodarczą całość skarżących, a postanowienia planu miejscowego uniemożliwiają rozbudowę siedliska; 3. art. 3 ust. 1 u.p.z.p. poprzez przekroczenie granic władztwa planistycznego poprzez przyjęcie rozwiązań wobec działki [...], które stoją w sprzeczności z istniejącą zabudową zagrodową na sąsiadujących działkach, a rozwiązania te nie uwzględniają interesu indywidualnego; 4. art. 32 ust. 1 i 2 Konstytucji RP poprzez nieuwzględnienie w postanowieniach uchwały zasady równości wszystkich wobec prawa poprzez niczym nieuzasadnione zróżnicowanie sytuacji działki skarżących wobec sytuacji działek sąsiadujących, tj. uniemożliwienie zabudowy działki skarżących przy pozostawieniu możliwości zabudowy okolicznych działek pozostających w analogicznym usytuowaniu co działka skarżących, m.in. względem linii brzegowej jeziora; 5. art. 64 ust. 3 Konstytucji RP poprzez naruszenie istoty prawa własności skarżących poprzez uniemożliwienie skarżącym korzystania z ich nieruchomości w pełnym zakresie bez uzasadnionych przyczyn; Jednocześnie wnieśli o dopuszczenie i przeprowadzenie dowodu z dokumentów: 1. wydruku z elektronicznego systemu ksiąg wieczystych KW [...], 2. wezwania do usunięcia naruszenia prawa wraz z potwierdzeniem nadania, 3. wydruku mapy z serwisu Geoportal, na okoliczność naruszenia interesu prawnego skarżących, przysługującego im prawa własności wskazanych działek, naruszenia uchwałą prawa własności skarżących, legitymacji czynnej, terminu wniesienia skargi, naruszenia zasady równości, proporcjonalności – zasad sporządzania planu miejscowego. Podnosząc powyższe skarżacy wnieśli: - o stwierdzenie nieważności uchwały nr XXXVl/314/06 Rady Gminy Suwałki z dnia 23.08.2006 r. w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego części wsi Stary Folwark i Leszczewek w gminie Suwałki w części obejmującej § 13 ust. 4 pkt 3, 5, 13, § 28 ust. 7 pkt 1 uchwały w odniesieniu do działki o numerze geodezyjnym [...]; - zasądzenie od Rady Gminy Suwałki na rzecz skarżących M. i B. Ż. kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. W uzasadnieniu skargi skarżący podali, że działka nr [...], położona w miejscowości Leszczewek o powierzchni 0,1983 ha, będąca ich własnością, stanowi gospodarczą całość wraz z innymi działkami skarżących m.in. o numerach [...] Skarżący mieli w planach rozbudowę prowadzonego gospodarstwa o budowę nowego siedliska właśnie na działce o nr [...]. Dodali, że teren oznaczony symbolem 7RM składa się z działek o numerach [...] stanowiących własność skarżących oraz działki nr [...]. Ze wskazanych działek, jedynie działka oznaczona numerem [...] nie jest działką zabudowaną. Następnie skarżący wskazali na treść kwestionowanych zapisów planu. Zgodnie z § 13 ust. 4 uchwały, na terenie objętym granicami opracowania planu ustala się priorytet wymagań ochrony środowiska i przyrody, a w szczególności ochrony środowiska, przyrody i krajobrazu, poprzez zakaz wyrębu zadrzewień przydrożnych i śródpolnych poza przypadkami uzasadnionymi względami sanitarnymi lub bezpieczeństwa publicznego (pkt 3), poza terenami przeznaczonymi pod zainwestowanie ustala się nakaz pozostawienia użytków rolnych, użytków zielonych i lasów w dotychczasowej formie użytkowania z dopuszczeniem zmiany przeznaczenia użytków rolnych na trwały użytek zielony, zakaz zmiany nieużytków na użytki rolne oraz wyznacza się obszary wyłączone z zabudowy (pkt 5), zakaz lokalizowania obiektów budowlanych w pasie szerokości 100 m od linii brzegów jezior, z wyjątkiem urządzeń wodnych oraz obiektów służących prowadzeniu racjonalnej gospodarki leśnej lub rybackiej, oraz służącej racjonalnej gospodarek rolnej (pkt 13). Zgodnie natomiast z § 28 ust. 7 pkt 1 uchwały, dla terenów oznaczonych symbolem 7RM ustala się przeznaczenie podstawowe - istniejąca zabudowa zagrodowa, nie przewiduje się realizacji nowych siedlisk. Powyższe nakazy i zakazy, w tym zakaz budowy nowych siedlisk de facto istotnie ogranicza prawo własności skarżących, gdyż zostali oni pozbawieni możliwości rozbudowy należącego do nich gospodarstwa o inne budynki, przy czym działki stanowiące własność skarżących znajdujące się w bezpośrednim sąsiedztwie działki o nr. [...], stanowią grunty rolne zabudowane. Również działka znajdująca się na południe od przedmiotowej działki jest działką zabudowaną (znajduje się na niej kilka budynków w odległości od linii brzegu jeziora wynoszącej kilka metrów). Ww. ograniczenia, ustanowione uchwałą, są nieracjonalne, nie uwzględniają bezpośredniego sąsiedztwa zabudowań, a tym samym w sposób nieuprawniony ingerują w prawo własności skarżących, które jest prawem nadrzędnym. Dodatkowo uchwała zakazuje lokalizowania obiektów budowlanych w pasie szerokości 100 m od linii brzegów jezior, co również niweczy plany skarżących w zakresie rozbudowy siedliska. Nadmienili przy tym należy, że również i w tym zakresie, w bezpośrednim sąsiedztwie przedmiotowej działki znajdują się zabudowania w odległości zdecydowanie mniejszej niż 100 m od linii brzegu jeziora Leszczewek, stąd też utrzymanie regulacji z § 13 ust. 4 pkt. 13 uchwały w odniesieniu do działki skarżących pozbawione jest jakichkolwiek uzasadnionych podstaw. Powyższe odnosi się również do zakazu wyrębu zadrzewień (§ 13 ust. 4 pkt 3) oraz nakazu pozostawienia użytków rolnych, użytków zielonych i lasów w dotychczasowej formie użytkowania (§ 13 ust. 4 pkt 5). Skarżący podkreślili, że na ich działce na terenie 7RM występuje zakaz wznoszenia nowej zabudowy, natomiast na działkach położonych w bezpośrednim sąsiedztwie działek skarżących, tj. [...] czy części działki [...] (teren o symbolu 2RM), taki zakaz nie występuje, co więcej, postanowienia uchwały w § 28 ust. 2 pkt 1 jako przeznaczenie podstawowe wskazują istniejącą, jak również projektowaną zabudowę zagrodową w odniesieniu do terenów oznaczonych symbolem 2RM. Z powyższego wynika, że mieszkańcy wsi, w tożsamych okolicznościach, mają różne prawa, jedni mogą wznosić nową zabudowę zagrodową, inni tj. skarżący takich uprawnień zostali pozbawieni. Takie zróżnicowanie narusza konstytucyjną zasadę równości, wyrażoną w art. 32 ust. 1 i 2 Konstytucji RP. Nieracjonalne i pozbawione jakichkolwiek podstaw jest utrzymanie regulacji zabraniającej zabudowę działki [...] w sytuacji gdy z jednej i z drugiej strony działki istnieją zabudowania, również w odległości kilku metrów od linii brzegu jeziora Leszczewek. Zaskarżona uchwała postanowieniami § 13 ust. 4 pkt 3,5 i 13 oraz § 28 ust. 7 pkt 1 niewątpliwie w sposób istotny narusza zasady sporządzania planu miejscowego, wyrażone w art. 28 ust. 1 u.p.z.p., zatem zasadne jest stwierdzenie jej nieważności. W odpowiedzi na skargę Rada Gminy Suwałki wniosła o jej oddalenie stwierdzając, że skarżący nie wykazali, iż ustalenia planistyczne zakwestionowanych paragrafów planu naruszają uprawnienia skarżących i przywołane w skardze przepisy ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym oraz Konstytucji RP. Ustalenia bowiem § 13 ust. 4 pkt 3, 5, 13 mpzp oraz § 28 ust. 7 pkt 1 mpzp zostały podjęte zgodnie z normami Konstytucji RP oraz przepisami u.p.z.p. w ramach władztwa planistycznego, realizując ustalenia studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy, i nie spowodowały - wbrew zarzutowi skargi - naruszenia w sposób istotny określonych w art. 28 u.p.z.p. zasad sporządzania mpzp. Zgodnie z art. 6 u.p.z.p. ustalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego kształtują sposób wykonywania prawa własności nieruchomości. Z przepisu wynika także, że każdy ma prawo do zagospodarowania terenu, do którego ma tytuł prawny, jeżeli nie narusza to chronionego prawem interesu publicznego oraz osób trzech i jest zgodne z przepisami ustawowymi. Działka o numerze geodezyjnym [...] usytuowana w obrębie L. położona jest w granicach W. Parku Narodowego, najwyższej formy ochrony przyrody w Polsce. Wójt gminy jest organem ochrony przyrody, a będąc takim organem z mocy art. 91 ust. 4 ustawy o ochronie przyrody, przy opracowaniu miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego musi obowiązkowo określić zasady ochrony i kształtowania ładu przestrzennego, zasady ochrony środowiska, przyrody i krajobrazu oraz zasady kształtowania krajobrazu. W celu niedopuszczenia do degradacji walorów przyrodniczych, w art. 15 ust. 1 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody (Dz.U. z 2021r. poz. 1068 z późn. zm.) wprowadzono katalog zakazów obowiązujących w parkach narodowych, w tym: zakaz budowy lub przebudowy obiektów budowlanych i urządzeń technicznych, z wyjątkiem obiektów i urządzeń służących celom parku narodowego albo rezerwatu przyrody. Powyższe nie dotyczy obszarów objętych ochroną krajobrazową w trakcie ich gospodarczego wykorzystywania przez jednostki organizacyjne, osoby prawne lub fizyczne oraz wykonywania prawa własności, zgodnie z przepisami Kodeksu cywilnego. Przez ochronę krajobrazową należy rozumieć zachowanie cech charakterystycznych danego krajobrazu, a zatem działalność objęta zakazami dokonywania przez człowieka na obszarze objętym ochroną krajobrazową jest dopuszczalna, jeżeli stanowi kontynuację dotychczasowego sposobu wykorzystania gospodarczego danego terenu przez określony podmiot i nie wpływa na zmianę cech charakterystycznych krajobrazu na tym obszarze. Organ szczegółowo przytoczył wnioski do planu złożone na etapie procedury uchwalania przez W. Park Narodowy oraz zaakcentował, że W. Park Narodowy w zakresie budownictwa i estetyki krajobrazu postulował o zachowanie istniejącej kolonijnej zabudowy zagrodowej z możliwością jej modernizacji i remontów oraz wyznaczenie strefy skupianej zabudowy wsi, z wyłączeniem spod zabudowy pozostałych terenów. Wskazał, że W. Park Narodowy odmówił uzgodnienia pierwszego projektu planu, który przeznaczał działkę [...] w Leszczewie pod zabudowę mieszkaniową jednorodzinną i pensjonatową (symbol 8MN/MP) z uwagi na przeznaczenie pod zabudowę terenów położonych w stumetrowej strefie ochronnej jezior. Dopiero skorygowany projekt planu przeznaczający działkę [...] w Leszczewie pod istniejąca zabudowę zagrodową bez możliwości realizacji nowych siedlisk (symbol 7RM) spełnił postulat W. Parku narodowego i został pozytywnie uzgodniony. Organ wskazał na uregulowania obowiązującego obecnie Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego Gminy Suwałki (uchwalonego uchwałą Rady Gminy Suwałki Nr XXII/235/20 z 27 października 2020r.) według którego działka skarżących [...] w Leszczewie zlokalizowana jest w I strefie polityki przestrzennej, której granice pokrywają się z granicami W. Parku Narodowego i która należy do stref o wysokim reżimie ochronnym, z dopuszczeniem rozwoju turystyki i rolnictwa oraz opisał główne kierunki zagospodarowania przestrzennego w tej strefie. Organ wskazał także na przeznaczenie działki skarżących w poprzednim planie zagospodarowania przestrzennego (zatwierdzonym uchwałą Nr IV/17/94 Rady Gminy Suwałki z 10 listopada 1994r.) według którego działka ta położona była na terenie RP tj. gruntów ornych obszaru zabezpieczającego prawidłowe funkcjonowanie systemu biologicznie czynnego oraz znajdowała się w strefie ochronnej wokół jezior i rzek. Zdaniem organu zarzuty skargi naruszenia poszczególnych przepisów prawa materialnego zostały postawione dowolnie, gdyż nie dokonano oceny przesłanek wskazanych przepisów prawa materialnego w całościowym powiązaniu z innymi przepisami ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym oraz z poszczególnymi ustaleniami kwestionowanego planu. Zestawienie interesu publicznego wyrażonego ustaleniami par. 28 ust. 7 pkt 1 mpzm z konkretnymi interesami prywatnymi skarżących, prowadzi do wniosku, że wyrażony par. 28 ust. 7 pkt 1 planu priorytet zachowania istniejącej zabudowy zagrodowej przeważa nad prywatnym interesem zamiaru realizacji nowych siedlisk. Organ nadmienił, przy tym, że przyjmując, iż działka nr [...] stanowi gospodarczą całość z istniejącym siedliskiem rolniczym, żaden przepis planu nie zabrania lokalizacji obiektów niezbędnych do racjonalnego prowadzenia gospodarski rolnej, jako uzupełnienie istniejącego siedliska rolniczego. Zgodnie bowiem z ustaleniami § 28 ust. 7 lit. c mpzp "dopuszcza się przebudowę stanu istniejącego i inwestowanie w obiekty uzupełniające, niezbędne do potrzeb użytkowania, oraz rozbudowę służącą tym celom, przy zachowaniu maksymalnej dopuszczalnej powierzchni zabudowy działki: 30% i zabezpieczeniu przed pogarszaniem warunków ochrony wód powierzchniowych jeziora Leszczewek". Również przepis § 13 ust. 4 pkt 13 mpzp wprowadza zakaz lokalizowania obiektów budowlanych w pasie szerokości 100 m od linii brzegów jezior, z wyjątkiem urządzeń wodnych oraz obiektów służących prowadzeniu racjonalnej gospodarki leśnej lub rybackiej, oraz służącej racjonalnej gospodarce rolnej. W świetle powyższego bezzasadne jest podniesienie zarzutu naruszenia art. 1 ust. 3 u.p.z.p. Organ stwierdził, że ustalenia § 28 ust. 7 pkt 1 mpzp, podjęte zostały zgodnie z normami Konstytucji RP oraz u.p.z.p. w ramach władztwa planistycznego, realizując ustalenia studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy i nie spowodowały - wbrew zarzutowi skargi – naruszenia w sposób istotny określonych w art. 28 u.p.z.p. zasad sporządzania mpzp. Skarga – zdaniem organu - dowolnie zarzuca mpzp naruszenie art. 32 ust. 1 i 2 Konstytucji RP poprzez nieuwzględnienie w postanowieniach mpzp zasady równości wszystkich wobec prawa poprzez niczym nieuzasadnione zróżnicowanie sytuacji działki skarżących wobec sytuacji działek sąsiadujących tj. uniemożliwienie zabudowy działki skarżących przy pozostawieniu możliwości zabudowy okolicznych działek pozostających w analogicznym usytuowaniu co działka skarżących m.in. względem linii brzegowej jeziora oraz art. 64 ust. 3 Konstytucji RP poprzez naruszenie istoty prawa własności skarżących poprzez uniemożliwienie im korzystania z nieruchomości w pełnym zakresie bez uzasadnionych przyczyn. Dowolność w/w zarzutu wynika z błędnej interpretacji postanowień mpzp, która może być kompletna dopiero po analizie w świetle u.p.z.p. dokumentacji planistycznej mpzp, uzasadnienia zaskarżonego mpzp, a także studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy i która to analiza pozwala na jednoznaczne ustalenie motywów i racji, dla których organ administracji wprowadził do zaskarżonego mpzp postanowienia § 13 ust. 4 pkt 3, 5, 13, § 28 ust. 7 pkt 1 mpzp. Organ przypominał, że z treści § 28 ust. 7 pkt 1 mpzp wynika, że dla terenów oznaczonych symbolem 7RM jako przeznaczenie podstawowe przewidziano istniejącą zabudowę zagrodową, nieprzewidując realizacji nowych siedlisk, natomiast dla terenów oznaczonych symbolem 2RM ustalono w § 28 ust. 2 mpzp jako przeznaczenie podstawowe - istniejącą i projektowaną zabudowę zagrodową. Zatem kwestionowane zróżnicowanie uprawnień wbrew zarzutowi skargi nie opiera się na bliżej nieokreślonych "tożsamych okolicznościach" naruszających konstytucyjną zasadę równości z art. 32 Konstytucji RP, lecz na odrębnych kryteriach oraz ustaleniach planistycznych dla terenów oznaczonych symbolem 7RM (§ 28 ust. 7 mpzp) oraz dla terenów oznaczonych symbolem 2RM (§ 28 ust. 2 mpzp). W konsekwencji skoro istotą konstytucyjnej zasady równości wobec prawa nie może być traktowanie wszystkich jednakowo, lecz tylko równe traktowanie określonej grupy obywateli, wyróżnionej ze względu na cechę prawnie relewantną (por. wyrok TK z 7 czerwca 2004 r., sygn. akt P 4/03; wyrok TK z 10 kwietnia 2002 r., sygn. akt K 26/00, OTK-A 2002/2/18), to powyższy zarzut skargi wypacza istotę konstytucyjnej zasady równości. Organ stwierdził, że ustalenia mpzp umożliwiają korzystanie z nieruchomości skarżących w sposób dotychczasowy, a ewentualne zamierzenia inwestycyjne muszą być zgodne z przepisami prawa, w tym zwłaszcza o ochronie przyrody, ze względu na położenie w W. Parku Narodowym. Zasady planowania i zagospodarowania przestrzennego stanowią uzasadnione ograniczenie prawa własności, które nie jest prawem o charakterze absolutnym i może podlegać ograniczeniom ustawowym, co potwierdza art. 64 § 3 Konstytucji RP. Jako dowolny został też uznany zarzut skargi, iż postanowienia § 13 ust. 4 pkt 3, 5,13, § 28 ust. 7 pkt 1 mpzp w sposób istotny naruszają zasady sporządzania planu miejscowego wyrażone w art. 28 ust. 1 u.p.z.p. i uzasadniają stwierdzenie nieważności, gdyż powyższy zarzut nie zauważa, że wprowadzone ograniczenia planistyczne są usprawiedliwione względami interesu publicznego wyrażonego priorytetem wymagań ochrony środowiska i przyrody, w tym ochrony środowiska, przyrody i krajobrazu, oraz zachowania istniejącej zabudowy zagrodowej, które przeważają nad prywatnymi interesami skarżących, w szczególności zamiarem realizacji nowego siedliska, czy też zamiarem lokalizowania obiektów budowlanych w pasie szerokości 100 m od linii brzegów jeziora. Organ wniósł też o oddalenie wniosku dowodowego zawartego w skardze z powodu braku wskazania faktów, które mają być wykazane tymi dowodami. Na rozprawie poprzedzającej wydanie wyroku pełnomocnicy stron podtrzymali dotychczasowe stanowiska. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku zważył, co następuje; Przed przystąpieniem do merytorycznej oceny zasadności skargi sąd zobowiązany jest do ustalenia, czy odpowiada ona warunkom formalnym, czy wniesiona została w terminie, a także czy jest dopuszczalna. Skarga wniesiona w niniejszej sprawie oparta została na art. 101 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (t.j. Dz.U. z 2020 r., poz. 713, zwanej dalej "u.s.g."). Zgodnie z tym przepisem każdy, czyj interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone uchwałą lub zarządzeniem, podjętymi przez organ gminy w sprawie z zakresu administracji publicznej, może zaskarżyć uchwałę lub zarządzenie do sądu administracyjnego. W niniejszej sprawie powyższy przepis znajduje zastosowanie w brzmieniu obowiązującym do 1 czerwca 2017r. co wynika z art. 17 ust. 2 w zw. z art. 18 ustawy z dnia 7 kwietnia 2017r. o zmianie ustawy - Kodeks postępowania administracyjnego oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2017 r., poz. 935). Stosownie do tych przepisów, art. 52 i art. 53 p.p.s.a. oraz przepisy u.s.g., w ich brzmieniu nadanym ustawą zmieniającą, stosuje się do aktów i czynności organów administracji publicznej dokonanych po dniu wejścia w życie niniejszej ustawy, tj. po 1 czerwca 2017 r. W związku z tym, iż zaskarżona uchwała Rady Gminy S. została podjęta w dniu 23 sierpnia 2006r., a więc przed zmianą art. 101 ust. 1 u.s.g. (polegającą na rezygnacji z wymogu wezwania do usunięcia naruszenia prawa przed wniesieniem skargi do sądu administracyjnego na akty podejmowane przez organ gminy) oraz art. 53 p.p.s.a. (zgodnie z którym od dnia 1 czerwca 2017 r. skargę na akty, o jakich mowa w art. 3 § 2 pkt 5 i 6 p.p.s.a., tj. akty prawa miejscowego oraz inne akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej, można wnieść w każdym czasie), skarżący byli zobowiązani do wezwania Rady Gminy S. do usunięcia naruszenia prawa i do zachowania terminu do wniesienia skargi przewidzianego w art. 53 § 2 p.p.s.a. - w brzmieniu obowiązującym przed 1 czerwca 2017 r. Wezwanie właściwego organu do usunięcia naruszenia jest bowiem obligatoryjnym elementem skuteczności wniesienia skargi na uchwałę organu gminy podjętą przed 1 czerwca 2017 r. Stosownie do art. 53 § 2 p.p.s.a. (w brzmieniu obowiązującym przed dniem 1 czerwca 2017 r.), w przypadkach, o których mowa w art. 52 § 3 i 4, skargę wnosi się w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia wezwania o usunięcie naruszenia prawa. Naczelny Sąd Administracyjny w uchwale z dnia 2 kwietnia 2007 r., II OPS 2/07 (ONSAiWSA 2007, Nr 3, poz. 60) wyjaśnił, że przepis art. 53 § 2 p.p.s.a. ma zastosowanie do skargi wnoszonej do sądu administracyjnego na podstawie art. 101 ust. 1 u.s.g. Oznacza to, że skargę na uchwałę rady gminy podjętą przed 1 czerwca 2017 r., w trybie art. 101 u.s.g., należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia skarżącemu odpowiedzi rady gminy na wezwanie do usunięcia naruszenia interesu prawnego, a jeżeli rada nie udzieliła odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania. Jak wynika z akt sprawy skarżący wykazali zarówno wyczerpanie obligatoryjnego trybu wezwania organu do usunięcia naruszenia prawa przed wniesieniem skargi na uchwałę Rady Gminy S. z 23 sierpnia 2006 r. jak i wniesienie skargi w terminie. Pismem z dnia 19 stycznia 2022 r., nadanym w tej dacie w urzędzie pocztowym, co jest równoznaczne z datą złożenia w organie, wezwali Radę Gminy Suwałki do usunięcia naruszenia prawa kwestionowanymi zapisami uchwały. Rada Gminy Suwałki nie udzieliła odpowiedzi na wezwanie a zatem obowiązywał skarżących 60 – dniowy termin do wniesienia skargi liczony od daty złożenia wezwania do usunięcia naruszenia prawa. Termin ten upływał w dniu 20 marca 2022r. ale z uwagi na to, że dzień ten przypadał w niedzielę, termin uległ przesunięciu do pierwszego dnia roboczego po niedzieli czyli do poniedziałku 21 marca 2022 r. W tej właśnie dacie została nadana w urzędzie pocztowym skarga skierowana do sądu administracyjnego a złożona za pośrednictwem organu. Warunkiem wniesienia skargi na podstawie art. 101 ust. 1 u.s.g. jest również wykazanie naruszenia indywidualnego interesu prawnego regulacjami kwestionowanej uchwały. Zakres naruszenia interesu prawnego wyznacza granice, w jakich sąd może wyeliminować uchwałę z obrotu prawnego, chyba że naruszenia są tego rodzaju, że mają wpływ na treść uchwały jako całości. Zdaniem sądu, skarżący wykazali naruszenie indywidualnego interesu prawnego ustaleniami zaskarżonego planu miejscowego. Należąca do nich działka nr [...], położona w miejscowości Leszczewek, wyłączenia której to działki spod kwestionowanych regulacji § 13 ust. 4 pkt 3, 5, 13, § 28 ust. 7 pkt 1 planu domagają się skarżący (poprzez żądanie stwierdzenia nieważności powyższych zapisów planu w odniesieniu do działki [...]), znajduje się w granicach objętych planem. Została w planie przeznaczona, tak jak i pozostałe działki skarżących o numerach : [...] pod istniejącą zabudowę zagrodową bez możliwości realizacji nowych siedlisk (symbol w planie 7RM). Sytuacja ta narusza interes prawny skarżących wynikający z prawa własności (art. 140 Kodeksu cywilnego) albowiem nosili się z zamiarem zrealizowania nowego siedliska na działce [...]. Pełnomocnik skarżących na rozprawie podał, że potrzeby wielopokoleniowej rodziny skarżących wymagają budowy nowego siedliska, tym bardziej, że dotychczasowy budynek mieszkalny jest w takim stanie, że nie nadaje się do remontu. Samo jednak stwierdzenie wystąpienia naruszenia interesu prawnego podmiotu wnoszącego skargę na podstawie art. 101 ust. 1 u.s.g. nie wystarcza do uwzględnienia skargi, gdyż konieczne jest wykazanie, że naruszenie subiektywnie pojmowanego interesu prawnego jest powiązane z niedozwolonym nieprzestrzeganiem norm prawa powszechnie obowiązującego. W orzecznictwie sądów administracyjnych utrwalone jest bowiem stanowisko, że naruszenie interesu prawnego w rozumieniu art. 101 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym, to naruszenie subiektywnie pojmowanego interesu prawnego, które jest powiązane z nieprzestrzeganiem norm prawa powszechnie obowiązującego. W odniesieniu do skarg na uchwały w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, nieprzestrzeganie norm prawa powszechnie obowiązującego, prowadzące do wyeliminowania z obrotu prawnego ustaleń planu, to istotne naruszenie zasad sporządzania planu, istotne naruszenie trybu sporządzania planu oraz naruszenie właściwości organów w tym zakresie. Zgodnie bowiem z 28 ust. 1 ustawy z dnia 27 marca 2003r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. z 2017 r., poz. 1073 ze zm.) nieważność uchwały rady gminy w przedmiocie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego może być spowodowana istotnym naruszeniem zasad sporządzania planu, istotnym naruszeniem trybu sporządzenia planu oraz naruszeniem właściwości organów w zakresie uchwalenia planu. Zakres niedozwolonego naruszenia determinuje zakres uwzględnienia skargi. Naruszenie trybu sporządzania planu to złamanie sekwencji czynności podejmowanych w toku procedury planistycznej tj. wyznaczonych przepisami ustawy etapów uchwalania planu, przy czym istotność naruszenia trybu ma miejsce, gdy ustalenia planistyczne są odmienne od tych, które zostałyby podjęte, gdyby nie naruszono procedury sporządzania aktu planistycznego (tak, między innymi w wyroku NSA sygn. II OSK 925/16 i II OSK 1593/11). Takich naruszeń w procedurze uchwalania zaskarżonego planu Sąd nie stwierdził. Procedura uchwalania planu przeszła wszystkie konieczne etapy wskazane w art. 17 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym a projekt planu został poddany niezbędnym opiniom i uzgodnieniom. Zarzutów w tym zakresie nie podnieśli również skarżący. Zauważyć w tym miejscu należy, że zaskarżona uchwała była przedmiotem kontroli Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku w sprawach ze skarg innych podmiotów zarejestrowanych pod sygnaturami II SA/Bk 491/07, II SA/Bk 715/07 i II SA/Bk 56/09. Z powyższych akt, z których sąd dopuścił dowód (i fizycznie dołączył akt wymienionych spraw do sprawy niniejszej) wynika, że przedmiotem zarzutów wcześniejszych skarg były inne zapisy planu niż wskazane w skardze niniejszej. Wniesiona w tej sprawie skarga oparta jest na innych okolicznościach kształtujących interes prawny skarżących w stwierdzeniu nieważności uchwały i dotyczy zapisów planu odnoszących się do innego obrębu geodezyjnego położenia nieruchomości, niż nieruchomości wskazywane w sprawach wcześniejszych. Tryb podjęcia uchwały we wcześniejszych postępowaniach sądowych musiał być objęty kontrolą sądu administracyjnego z urzędu tj. niezależne od zarzutów skarg a w konsekwencji brak stwierdzenia wcześniejszymi wyrokami, że do naruszenia trybu sporządzenia planu doszło, wiąże sąd orzekający w sprawie niniejszej. Naruszenie zasad sporządzania planu ma natomiast miejsce w razie przyjęcia rozwiązań niezgodnych z normami konstytucyjnymi lub zawartymi w ustawach materialnoprawnych, które wyznaczają zakres władztwa planistycznego gminy. Jako naruszenie zasad sporządzania planu należy także traktować naruszenie ustaleń studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy (vide, między innymi: wyrok NSA z dnia 11 września 2008r. sygn. II OSK 215/08 oraz z dnia 9 października 2007r. sygn. II OSK 401/07). Stosownie do treści art. 9 ust. 4 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, ustalenia studium są wiążące dla organów gminy przy sporządzaniu miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego a stosownie do treści art. 15 ust. 1 tej ustawy, organ wykonawczy gminy sporządza projekt miejscowego planu zgodnie z zapisami studium. Uchwałę w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, rada gminy podejmuje natomiast po stwierdzeniu, że ustalenia planu nie naruszają ustaleń studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy (art. 20 ust.1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym). Jak stwierdził Naczelny Sąd Administracyjny w uzasadnieniu wyroku z dnia 27 stycznia 2015r. sygn. II OSK 1540/13, dokonując ustaleń w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego, rada gminy w toku prac planistycznych zobowiązana jest do dokonania autointerpretacji uchwalonego uprzednio studium bacząc, by projekt planu miejscowego odpowiadał określonej w studium polityce przestrzennej gminy. Kontrolowany plan zagospodarowania przestrzennego Rada Gminy Suwałki podjęła po stwierdzeniu zgodności ze "Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy Suwałki" uchwalonym uchwałą Nr XVII/114/01 Rady Gminy Suwałki z 30 stycznia 2001r. oraz aktualizacją "Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy Suwałki" uchwaloną uchwałą Nr XXVII/228/05 Rady Gminy Suwałki z 29 czerwca 2005r. Wyrazem stwierdzenia owej zgodności jest brzmienie par. 1 ust. 1 tekstu planu. Skarżący nie podnieśli zarzutów podważających stwierdzoną zgodność zatwierdzonego uchwałą projektu planu ze Studium i sąd z urzędu takiej niezgodności nie dostrzegł. Sąd w tym miejscu zauważa, że dopiero zatwierdzony ostatecznie projekt miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego (zaskarżoną uchwałą) w części ustaleń odnoszących się do obszaru nieruchomości skarżących, w tym działki [...] położonej w miejscowości Leszczewek, odpowiadał ustaleniom ówcześnie obowiązującego Studium z 30 stycznia 2001r. Wynika to jednoznacznie z treści postanowienia Dyrektora W. Parku Narodowego z [...] grudnia 2005r. odmawiającego uzgodnienia pierwotnego projektu planu, który nieruchomość skarżących przeznaczał pod zabudowę mieszkaniową i pensjonatową (8 MN/MP). Organ uzgadniający wyraźnie podkreślił, ze obowiązujące ówcześnie Studium, pozytywnie uzgodnione przez Dyrektora W. Parku Narodowego, przewidziało zakaz lokalizowania obiektów budowlanych w pasie szerokości 100 metrów od linii brzegów rzek i jezior. Zaskarżona uchwała wbrew zarzutom skarżących nie naruszyła wskazanych przez skarżących przepisów ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym tj. art. 1 ust. 2 pkt 7 ustawy i art. 1 ust. 3 ustawy ani powołanych w skardze przepisów Konstytucji RP – art. 32 ust. 1 i 2, wyrażających zasadę równości i zakaz dyskryminacji i art. 64 ust. 3, określający granice ograniczenia własności. Przepis art. 3 ust. 2 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym wymienia elementy, które uwzględnia się w planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Na równi z wymienionym w punkcie 7 prawem własności, ustawodawca potraktował inne wartości, w tym w punkcie 3 wymagania ochrony środowiska, gospodarowania wodami i ochronę gruntów rolnych i leśnych. Nakazał też brać pod uwagę – między innymi - wymagania ładu przestrzennego, w tym urbanistyki i architektury (pkt 1), walory architektoniczne i krajobrazowe (pkt 2 , potrzeby interesu publicznego (pkt 9). W art. 1 ust. 3 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym ustawodawca nakazał organom uchwalającym plan zagospodarowania przestrzennego, by "ustalając przeznaczenie terenu lub określając potencjalny sposób zagospodarowania i korzystania z terenu, organy te ważyły interes publiczny i interesy prywatne, w tym zgłaszane w postaci wniosków i uwag, zmierzające do ochrony istniejącego sposobu zagospodarowania terenu, jak i zmian w zakresie jego zagospodarowania, a także analizy ekonomiczne, środowiskowe i społeczne". Przepis ten wyraża zasadę proporcjonalności ingerencji w prawo własności nieruchomości ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Konstytucyjne ramy ingerencji w prawo własności wyznaczają: zasada ochrony własności, zasada równości, zakaz naruszania istoty prawa własności, zasada proporcjonalności oraz wartości wskazane art. 31 ust. 3 Konstytucji, których ochrona przemawia za dopuszczalnością ingerencji w prawa właściciela tj. bezpieczeństwo i porządek publiczny, ochrona środowiska, zdrowia i moralności publicznej albo wolności i praw innych osób. Ingerencja w sferę prawa własności pozostawać musi w racjonalnej i odpowiedniej proporcji do wskazanych wyżej celów, dla osiągnięcia których ustanawia się określone ograniczenia. Dopiero w sytuacji gdy ograniczenie prawa własności nie znajduje uzasadnienia w żadnej z wartości wymienionych w art. 31 ust. 3 Konstytucji, nie spełnia jednego z postulatów zasady proporcjonalności, czy też narusza istotę prawa własności, nie może być uznane za legalne. Wymóg proporcjonalności zwany zakazem nadmiernej ingerencji, oznacza konieczność zachowania proporcji pomiędzy ograniczeniem konstytucyjnego prawa lub wolności (nałożonymi na jednostkę obciążeniami) a zamierzonym (pozytywnym efektem) danej regulacji prawnej. Oznacza też konieczność wyważania i godzenia przeciwstawnych wartości (dóbr), których pełna realizacja jest niemożliwa. Każde ograniczenie właściciela w prawie do wykorzystania nieruchomości zgodnie z jej naturalnym charakterem, powinno być należycie uzasadnione. Uprawnienie do ograniczania uprawnień właścicielskich do nieruchomości (w tym do pobierania pożytków i zabudowy) jest działaniem zgodnym z prawem tylko w przypadku uzasadnionym okolicznościami, w pierwszym rzędzie uwzględniającymi interes publiczny. Dopuszczalność wprowadzania w miejscowych planach zagospodarowania przestrzennego zakazów zabudowy wprost wynika z art. 15 ust. 2 pkt 9 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Treść tego przepisu doprecyzowuje Rozporządzenie Ministra Infrastruktury w sprawie wymaganego zakresu projektu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, w dacie uchwalania było to rozporządzenie z 26 sierpnia 2003r. (Dz. U. z 2003r., poz. 1587), które w par. 4 pkt 2, pkt 3, pkt 4, pkt 5 uściślało jak w projekcie planu należy określić, między innymi, zasady ochrony i kształtowania ładu przestrzennego, zasady ochrony środowiska, przyrody i krajobrazu, zasady ochrony dziedzictwa kulturowego i zabytków, wymagania wynikające z potrzeb kształtowania przestrzeni publicznej. Każdorazowe wprowadzenie zakazów wymaga uzasadnienia wskazującego na potrzebę ochrony dóbr wymienionych w art. 15 ust. 2 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, rozwiniętych pojęciowo w § 4 Rozporządzenia wykonawczego. W ustawie o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, dopuszczalność wprowadzenia zakazu zabudowy została wymieniona wprost w art. 15 ust. 2 pkt 9 tj. przy określaniu szczególnych warunków zagospodarowania terenów oraz ograniczeń w ich użytkowaniu. W kontrolowanej sprawie nie doszło – zdaniem sądu - do przekraczającej zasadę proporcjonalności ingerencji w uprawnienia właścicielskie skarżących do działki [...]. Wprowadzone planem a zakwestionowane przez skarżących ograniczenia w sposobie korzystania z nieruchomości (zakaz wyrębu zadrzewień, nakaz pozostawienia dotychczasowej formy użytkowania rolniczego, zakaz zlokalizowania na niej nowego siedliska (nowej zabudowy zagrodowej), są uzasadnione potrzebą ochrony przyrody i środowiska i nie naruszają istoty prawa własności. Kwestionowane przez skarżących zapisy planu wynikają z ograniczeń wprowadzonych przepisami odrębnymi, których przestrzeganie było obowiązkiem rady gminy w procesie planistycznym (vide: art. 15 ust. 1 ustawy o planowaniu o zagospodarowaniu przestrzennym). Zgodnie z art. 15 ust. 1 ustawy projekt miejscowego planu zarówno w części tekstowej, jaki i graficznej powinien być zgodny z zapisami Studium jak i przepisami odrębnymi. Przepisami odrębnymi są - między innymi - przepisy ustawy o ochronie przyrody. Nieruchomość skarżących jest w całości położona w granicach obszaru W. Parku Narodowego i to jej położenie wywarło i wywiera wpływ na gospodarkę przestrzenną i treść miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego. W tym miejscu, odnosząc się do zaprezentowanej na rozprawie przez pełnomocnika skarżących argumentacji odwołującej się do treści uchwały Nr [...] Sejmiku Województwa P. z [...] czerwca 2015r. w sprawie Obszaru Chronionego Krajobrazu "Pojezierze Północnej S." ze wskazaniem, że zakaz nowej zabudowy na terenie o symbolu 7RM, który to obszar jest położony w pasie szerokości 100 metrów od brzegów jeziora L., pozostaje w sprzeczności z wprowadzonym w uchwale Sejmiku odstępstwem od zakazu dla obiektów służących racjonalnej gospodarce rolnej, sąd stwierdza, że argumentacja powyższa trafia w próżnię. Sąd dokonał bowiem wglądu na stronę internetową Generalnej Dyrekcji Ochrony Środowiska (na istnienie której powołał się na rozprawie pełnomocnik organu – vide: zapis w protokole rozprawy), gdzie w zakładce GEOSERWIS odnalazł mapę Polski z naniesionymi różnymi kolorami obszarami form ochrony przyrody i stwierdził, że obszar W. Parku Narodowego rzeczywiście – jak podnosił na rozprawie pełnomocnik organu - nie pokrywa się z obszarem Chronionego Krajobrazu "Pojezierze Północnej S.". Obszar ustaleń kwestionowanego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego leży wyłącznie na terenie W. Parku Narodowego i obszarze Natura 2000, co zresztą znalazło wyraz w treści par. 13 ust. 1 tekstu planu. Tym samym wszelkie ograniczenia w wykonywaniu prawa własności nieruchomości skarżących wprowadzone do planu, w tym kwestionowane przez nich, wynikają z faktu objęcia nieruchomości skarżących formami ochrony przyrody w postaci W. Parku Narodowego i obszaru Natura 2000. Powtórzyć zatem należy argumentację przytoczoną przez organ w odpowiedzi na skargę. Wójt gminy, będący organem ochrony przyrody, zgodnie z art. 91 ust. 4 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody, opracowując miejscowe plany zagospodarowania przestrzennego określa obowiązkowo zasady ochrony i kształtowania ładu przestrzennego, zasady ochrony środowiska, przyrody i krajobrazu oraz zasady kształtowania krajobrazu. Park narodowy obejmuje obszar wyróżniający się szczególnymi wartościami przyrodniczymi, naukowymi, społecznymi, kulturowymi i edukacyjnymi, o powierzchni nie mniejszej niż 1000 ha, na którym ochronie podlega cała przyroda oraz walory krajobrazowe. Jego utworzenie lub powiększenie stanowi cel publiczny w rozumieniu ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2021 r. poz. 1899 z późn. zm.). Park narodowy tworzy się w celu zachowania różnorodności biologicznej, zasobów, tworów i składników przyrody nieożywionej i walorów krajobrazowych, przywrócenia właściwego stanu zasobów i składników przyrody oraz odtworzenia zniekształconych siedlisk przyrodniczych, siedlisk roślin, siedlisk zwierząt lub siedlisk grzybów. Przywrócenie właściwego stanu zasobów i składników przyrody na terenie parku narodowego prowadzone realizowane jest przez zabiegi ochrony czynnej. W celu niedopuszczenia do degradacji walorów przyrodniczych, w art. 15 ust. 1 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody (Dz.U. z 202Ir. poz. 1068 z późn. zm.) wprowadzono katalog zakazów obowiązujących w parkach narodowych, w tym: zakaz budowy lub przebudowy obiektów budowlanych i urządzeń technicznych, z wyjątkiem obiektów i urządzeń służących celom parku narodowego albo rezerwatu przyrody. Powyższe nie dotyczy obszarów objętych ochroną krajobrazową w trakcie ich gospodarczego wykorzystywania przez jednostki organizacyjne, osoby prawne lub fizyczne oraz wykonywania prawa własności, zgodnie z przepisami Kodeksu cywilnego. Przez ochronę krajobrazową należy rozumieć zachowanie cech charakterystycznych danego krajobrazu, a zatem działalność objęta zakazami dokonywania przez człowieka na obszarze objętym ochrona krajobrazową jest dopuszczalna, jeżeli stanowi kontynuację dotychczasowego sposobu wykorzystania gospodarczego danego terenu przez określony podmiot i nie wpływa na zmianę cech charakterystycznych krajobrazu na tym obszarze. Dyrekcje parków narodowych, mające obowiązek uzgadniania dokumentów planistycznych dokonują tych uzgodnień mając na względzie wynikające z planów ochrony czy zadań ochronnych działania na rzecz ograniczania zabudowy terenów przyległych do jezior i rzek przez postulowanie wyznaczenia i wyłączenia spod zabudowy 100 m strefy ochronnej. Również urbanizacja WPN prowadząca do pogorszenia walorów krajobrazowych została ujęta jako zagrożenie wewnętrzne, przy którym ustalono konieczność działania na rzecz wprowadzenia do studiów uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gmin oraz do miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego postanowień obejmujących wyłączenie określonych terenów spod zabudowy, w szczególności w pasie o szerokości 100 m od brzegów jezior i rzek. Ponadto zgodnie z zapisami art. 117 ust 2 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody (Dz.U. z 202Ir. poz. 1068 z późn. zm.) na gruntach użytkowanych gospodarczo w parkach narodowych stosuje się ochronę krajobrazowa, polegającą na zachowaniu cech charakterystycznych danego krajobrazu. Jednocześnie art. 71 ust. 3 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska (Dz. U. z 2021 r., poz. 1973), w dziale dotyczącym Ochrony środowiska w zagospodarowaniu przestrzennym i przy realizacji inwestycji, stanowi iż przeznaczenie i sposób zagospodarowania terenu powinny w jak największym stopniu zapewniać zachowanie jego walorów krajobrazowych. Stosowanie ochrony krajobrazowej na terenie W. Parku Narodowego jest obligatoryjne, a nie fakultatywne. Ustawodawca nie dopuszcza stosowania ochrony krajobrazowej a nakazuje jej stosowanie o czym świadczy zawarcie w powołanym przepisie sformułowania "stosuje się". Podkreślić należy, że W. Park Narodowy aktywnie uczestniczący w procedurze planistycznej wnioskował o wprowadzenie takich ustaleń w planie, które w pełni będą chroniły zasoby przyrodnicze parku a pozytywne uzgodnienie ostatecznego projektu planu wprowadzającego zakaz zabudowy pasa szerokości 100 metrów od brzegów jezior oraz wyłączenie realizacji nowych siedlisk na obszarze 7RM wskazuje, że te właśnie rozwiązania spełniają postulaty objęte wnioskiem. Kwestionowane rozwiązania nie naruszają istoty uprawnień właścicielskich skarżących. Działka [...] była niezabudowaną działką rolniczą i taką pozostała. Nie można na niej zrealizować nowego siedliska ale skarżący mają prawo przebudowy i rozbudowy istniejącej na działce sąsiedniej zabudowy zagrodowej oraz zainwestowania w obiekty uzupełniające niezbędne do potrzeb użytkowania starego siedliska (vide: par. 28 ust. 7 pkt 2 lit.c tekstu planu). Zakaz lokalizowania obiektów budowlanych w pasie szerokości 100 metrów od linii brzegów jezior nie dotyczy – jak wynika z par. 13 ust. 4 pkt 13 tekstu planu – między innymi obiektów służących prowadzeniu racjonalnej gospodarki rolnej. Nadto skarżący mają prawo prowadzenia na terenie swojego gospodarstwa rolnego usług hotelarskich polegających na wynajmie pokoi mieszkalnych, prowadzeniu pól biwakowych oraz prowadzenia nieuciążliwej działalności usługowej i agroturystycznej (vide: par. 28 ust. 7 pkt 2 lit.a tekstu planu). Sąd nie podziela zarzutu naruszenia zasady równości, wyrażającego się w nieuzasadnionym – zdaniem skarżących – zróżnicowaniu reżimu prawnego obszaru 7RM od obszarów 2RM, gdzie w przeznaczeniu podstawowym przewidziano także projektowaną zabudowę zagrodową. Żaden z obszarów 2RM nie przylega bowiem bezpośrednio do jeziora L. a właśnie położenie obszaru miało decydujący wpływ na ustalenia planu. Z samego faktu istnienia zabudowy mieszkalnej w pasie szerokości 100 metrów od brzegu jeziora Leszczewek, której istnienie potwierdza część rysunkowa planu sporządzona na mapie pozyskanej z zasobu geodezyjnego i kartograficznego, na której zinwentaryzowano istniejącą w dacie uchwalania planu zabudowę , nie można wyprowadzać naruszenia zasady równości, tym bardziej, że i skarżący swoje siedlisko mają położone w tej strefie. Mając powyższe na uwadze sąd orzekł o oddaleniu skargi (art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi).
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI