II SA/Bk 194/24
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku rozpoznał skargę H. D. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Łomży, która utrzymała w mocy decyzję organu pierwszej instancji odmawiającą przyznania specjalnego zasiłku celowego na remont schodów do domu. Skarżąca, osoba niepełnosprawna, argumentowała, że remont jest niezbędny dla jej bezpieczeństwa i godnej egzystencji, a także umożliwi wykonanie podjazdu dla wózków inwalidzkich. Organy pomocy społecznej odmówiły przyznania zasiłku, wskazując na przekroczenie kryterium dochodowego oraz brak przesłanek do przyznania świadczenia w "szczególnie uzasadnionym przypadku". Podkreślono, że dochód rodziny skarżącej znacznie przekracza ustawowe kryteria, a środki na specjalne zasiłki celowe są ograniczone i przeznaczone w pierwszej kolejności dla osób spełniających kryteria dochodowe. Organy zwróciły również uwagę na fakt, że skarżąca wcześniej nie skorzystała z dofinansowania z PEFRON na likwidację barier architektonicznych z powodu niedostarczenia dokumentów w terminie. Sąd administracyjny oddalił skargę, uznając, że organy prawidłowo oceniły sytuację skarżącej. Sąd stwierdził, że remont schodów nie jest "szczególnie uzasadnionym przypadkiem" w rozumieniu ustawy o pomocy społecznej, a właściwą formą pomocy dla skarżącej jest ustawa o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych, która przewiduje dofinansowanie likwidacji barier architektonicznych. Sąd podkreślił, że pomoc społeczna ma charakter subsydiarny i nie może przerzucać wszystkich kosztów na organy, a skarżąca ma obowiązek współdziałania w rozwiązywaniu swojej trudnej sytuacji życiowej. Sąd podzielił wątpliwości organów co do zaniechań skarżącej w procesie uzyskiwania dofinansowania z PEFRON.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaInterpretacja przepisów dotyczących przyznawania specjalnego zasiłku celowego w przypadku przekroczenia kryterium dochodowego, znaczenie "szczególnie uzasadnionego przypadku", subsydiarność pomocy społecznej oraz właściwość innych ustaw (np. o rehabilitacji) w likwidacji barier architektonicznych.
Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji faktycznej i interpretacji przepisów ustawy o pomocy społecznej oraz ustawy o rehabilitacji. Wartość precedensowa może być ograniczona do podobnych stanów faktycznych.
Zagadnienia prawne (3)
Czy osoba niepełnosprawna, której dochód przekracza kryterium ustawowe, może otrzymać specjalny zasiłek celowy na remont schodów, jeśli sytuacja nie jest "szczególnie uzasadniona"?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, jeśli sytuacja nie spełnia kryteriów "szczególnie uzasadnionego przypadku" i istnieją inne, właściwsze formy pomocy.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że brak jest przesłanek do przyznania specjalnego zasiłku celowego, gdyż sytuacja skarżącej nie jest wyjątkowa, a dochód przekracza kryterium. Wskazano, że właściwszą formą pomocy jest ustawa o rehabilitacji, a pomoc społeczna ma charakter subsydiarny.
Czy odmowa przyznania specjalnego zasiłku celowego z powodu przekroczenia kryterium dochodowego i braku "szczególnie uzasadnionego przypadku" jest zgodna z prawem, gdy wnioskodawca potrzebuje środków na likwidację bariery architektonicznej?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, jeśli organy prawidłowo oceniły sytuację finansową i życiową wnioskodawcy oraz wskazały na inne dostępne formy pomocy.
Uzasadnienie
Sąd stwierdził, że organy prawidłowo oceniły, iż sytuacja skarżącej nie stanowi "szczególnie uzasadnionego przypadku", a pomoc społeczna nie jest zobowiązana do pokrycia wszystkich kosztów, zwłaszcza gdy istnieją inne dedykowane formy wsparcia.
Czy organy pomocy społecznej prawidłowo oceniły możliwość przyznania specjalnego zasiłku celowego, biorąc pod uwagę ograniczone środki finansowe i inne dostępne formy pomocy dla osób niepełnosprawnych?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, organy działają w ramach uznania administracyjnego, uwzględniając zarówno sytuację wnioskodawcy, jak i możliwości finansowe oraz inne dostępne formy wsparcia.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że organy prawidłowo oceniły sytuację finansową skarżącej, jej dochody oraz fakt korzystania z innych form pomocy, a także ograniczone środki finansowe ośrodka pomocy społecznej, co uzasadniało odmowę przyznania zasiłku.
Przepisy (11)
Główne
u.p.s. art. 39 § 1 i 2
Ustawa o pomocy społecznej
Zasiłek celowy może być przyznany w celu zaspokojenia niezbędnej potrzeby bytowej, w tym na drobne remonty, jednak jego przyznanie jest uzależnione od spełnienia kryterium dochodowego.
u.p.s. art. 41 § pkt 1
Ustawa o pomocy społecznej
W szczególnie uzasadnionych przypadkach osobie lub rodzinie o dochodach przekraczających kryterium dochodowe może być przyznany specjalny zasiłek celowy, którego wysokość nie może przekraczać kryterium dochodowego.
p.p.s.a. art. 151
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Pomocnicze
u.p.s. art. 8 § ust. 1 pkt 2 i ust. 3
Ustawa o pomocy społecznej
Określa kryterium dochodowe dla rodziny.
u.p.s. art. 2 § ust. 1
Ustawa o pomocy społecznej
Cel pomocy społecznej - umożliwienie przezwyciężania trudnych sytuacji życiowych.
u.p.s. art. 3 § ust. 4
Ustawa o pomocy społecznej
Potrzeby osób korzystających z pomocy powinny zostać uwzględnione, jeżeli odpowiadają celom i mieszczą się w możliwościach pomocy społecznej.
u.p.s. art. 4
Ustawa o pomocy społecznej
Obowiązek współdziałania świadczeniobiorcy z organami pomocy społecznej.
u.r.z.s. art. 35a § ust. 1 pkt 7 lit. d
Ustawa o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych
Dofinansowanie likwidacji barier architektonicznych jako zadanie powiatu.
k.p.a. art. 77 § § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 11
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 8
Kodeks postępowania administracyjnego
Argumenty
Skuteczne argumenty
Sytuacja skarżącej nie spełnia kryteriów "szczególnie uzasadnionego przypadku" do przyznania specjalnego zasiłku celowego. • Dochód skarżącej znacznie przekracza kryterium ustawowe. • Istnieją inne, właściwsze formy pomocy dla osób niepełnosprawnych, w tym dofinansowanie likwidacji barier architektonicznych z ustawy o rehabilitacji. • Pomoc społeczna ma charakter subsydiarny i nie jest zobowiązana do pokrycia wszystkich kosztów. • Skarżąca miała obowiązek współdziałania i wykazała zaniechania w procesie uzyskiwania dofinansowania z PEFRON.
Odrzucone argumenty
Naruszenie art. 41 ust. 1 ustawy o pomocy społecznej poprzez błędną interpretację i odmowę przyznania zasiłku. • Naruszenie art. 7, 8, 9, 11 oraz 77 § 1 K.p.a. poprzez nieobiektywne rozpatrzenie materiału dowodowego i nacechowane ocennością uzasadnienie decyzji. • Naruszenie art. 3 ust. 4 ustawy o pomocy społecznej poprzez sugerowanie hierarchii przyznawanych świadczeń. • Uzasadnienie decyzji w oparciu o rzekome możliwości finansowe Gminy Śniadowo.
Godne uwagi sformułowania
"szczególnie uzasadniony przypadek" • "niezbędna potrzeba bytowa" • "nie może przerzucać wszelkich kosztów utrzymania na organy pomocy społecznej" • "obowiązek współdziałania świadczeniobiorcy" • "brak jest podstaw do przyznania zasiłku celowego specjalnego" • "nie mamy do czynienia z żadnym nagłym, nie przewidzianym zdarzeniem losowym" • "właściwą pomocą jest właśnie pomoc przyznawana na podstawie ustawy o rehabilitacji" • "zdumienie budzi fakt, że skarżąca zaprzepaściła kwotę 21 tys. zł z PCPR a żąda specjalnego zasiłku celowego z OPS"
Skład orzekający
Elżbieta Trykoszko
przewodniczący
Marta Joanna Czubkowska
sprawozdawca
Marek Leszczyński
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących przyznawania specjalnego zasiłku celowego w przypadku przekroczenia kryterium dochodowego, znaczenie \"szczególnie uzasadnionego przypadku\", subsydiarność pomocy społecznej oraz właściwość innych ustaw (np. o rehabilitacji) w likwidacji barier architektonicznych."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji faktycznej i interpretacji przepisów ustawy o pomocy społecznej oraz ustawy o rehabilitacji. Wartość precedensowa może być ograniczona do podobnych stanów faktycznych.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa pokazuje trudności osób niepełnosprawnych w uzyskaniu wsparcia finansowego na likwidację barier architektonicznych, mimo posiadania dochodów przekraczających kryteria pomocy społecznej. Podkreśla złożoność systemu wsparcia i konieczność korzystania z odpowiednich przepisów.
“Niepełnosprawni w pułapce dochodów: dlaczego pomoc społeczna odmawia remontu schodów, mimo że potrzebne są środki na podjazd?”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.