Orzeczenie · 2026-02-18

II SA/Bd 731/25

Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy
Miejsce
Bydgoszcz
Data
2026-02-18
NSAbudowlaneWysokawsa
pozwolenie na budowęprawo budowlaneprojekt budowlanybudynek jednorodzinnyplan miejscowywsakontrola administracjisamowola budowlanaopinie geotechniczne

Sprawa dotyczyła skargi M. L. na decyzję Wojewody utrzymującą w mocy decyzję Prezydenta o pozwoleniu na budowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego. Skarżąca zarzuciła organom naruszenie przepisów postępowania administracyjnego i prawa materialnego, w szczególności dotyczące błędnej kwalifikacji obiektu jako jednorodzinnego, niezgodności z planem miejscowym oraz nieprawidłowej oceny projektu budowlanego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy uznał skargę za zasadną. Sąd stwierdził, że organy administracji nie przeprowadziły prawidłowej kontroli projektu budowlanego, nie zbadały wystarczająco jego rzeczywistej funkcji w kontekście definicji budynku mieszkalnego jednorodzinnego (art. 3 pkt 2a Prawa budowlanego) i zgodności z planem miejscowym, a także nie wyjaśniły kwestii wykorzystania istniejących fundamentów oraz kompletności wymaganej dokumentacji geotechnicznej. Sąd podkreślił, że organy są uprawnione do analizy rzeczywistych rozwiązań projektowych, a nie tylko formalnego nazewnictwa, w celu zapewnienia zgodności z prawem. W związku z naruszeniem przepisów k.p.a. i Prawa budowlanego, sąd uchylił zaskarżoną decyzję oraz decyzję organu pierwszej instancji.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja definicji budynku mieszkalnego jednorodzinnego, zakres kontroli projektu budowlanego przez organy administracji, wymogi dotyczące opinii geotechnicznej i informacji o posadowieniu.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji faktycznej i prawnej związanej z projektem budowlanym i planem miejscowym.

Zagadnienia prawne (4)

Czy organ administracji architektoniczno-budowlanej jest uprawniony do oceny rzeczywistej funkcji obiektu budowlanego, a nie tylko jego formalnego nazewnictwa w projekcie, w kontekście zgodności z planem miejscowym?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, organ jest uprawniony do analizy rzeczywistych rozwiązań projektowych i weryfikacji prawidłowości kwalifikacji inwestycji dokonanej przez autora projektu, zgodnie z art. 35 ust. 1 Prawa budowlanego.

Uzasadnienie

Sąd podkreślił, że zasada prawdy materialnej (art. 7 k.p.a.) wymaga od organów analizy rzeczywistych rozwiązań projektowych, a nie tylko formalnego nazewnictwa, aby zapewnić zgodność z planem miejscowym i przepisami prawa.

Czy projektowany budynek, w którym można wydzielić więcej niż dwa lokale mieszkalne, może być kwalifikowany jako budynek mieszkalny jednorodzinny w rozumieniu art. 3 pkt 2a Prawa budowlanego?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, budynek pozwalający na wydzielenie więcej niż dwóch lokali mieszkalnych nie kwalifikuje się jako jednorodzinny i może przyjmować funkcję budynku wielorodzinnego lub zamieszkania zbiorowego.

Uzasadnienie

Definicja budynku mieszkalnego jednorodzinnego dopuszcza wydzielenie nie więcej niż dwóch lokali mieszkalnych. Rozwiązania funkcjonalne projektu, takie jak wydzielenie trzech lokali na poddaszu z odrębnymi kuchniami i łazienkami, wskazują na inną niż jednorodzinną funkcję budynku.

Czy organ administracji architektoniczno-budowlanej powinien odmówić wydania pozwolenia na budowę, jeśli na terenie inwestycji znajdują się elementy konstrukcyjne po innym obiekcie budowlanym, potencjalnie powstałe w wyniku samowoli budowlanej?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, organ powinien wyjaśnić tę kwestię i może odmówić wydania pozwolenia, jeśli istniejące elementy są wynikiem samowoli budowlanej, aby uniknąć 'legalizacji' obiektu.

Uzasadnienie

Art. 35 ust. 4 Prawa budowlanego wprost stanowi, że organ wydaje decyzję o odmowie, jeśli na terenie znajduje się obiekt objęty nakazem rozbiórki. Należy wyjaśnić, czy istniejące podpiwniczenie jest efektem samowoli budowlanej.

Czy projekt budowlany jest kompletny, jeśli brakuje w nim wymaganej opinii geotechnicznej lub informacji o sposobie posadowienia obiektu?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, projekt jest niekompletny, a organ ma obowiązek wezwać do uzupełnienia braków pod rygorem odmowy wydania pozwolenia.

Uzasadnienie

Art. 34 ust. 3 pkt 2 lit. d Prawa budowlanego oraz przepisy wykonawcze wymagają opinii geotechnicznej. Brak tej opinii i informacji o posadowieniu, a także brak reakcji organu na te braki, stanowi naruszenie art. 35 ust. 1 i 3 Prawa budowlanego.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Uchylono decyzję
Uchylono zaskarżoną decyzję Wojewody oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta.

Przepisy (26)

Główne

p.b. art. 35 § ust. 1 pkt 1 lit. a

Prawo budowlane

Organ sprawdza zgodność projektu z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego.

p.b. art. 35 § ust. 1 pkt 2 i 3

Prawo budowlane

Organ bada zgodność projektu z przepisami techniczno-budowlanymi oraz kompletność projektu.

p.b. art. 35 § ust. 4

Prawo budowlane

W razie spełnienia wymagań, organ nie może odmówić wydania pozwolenia na budowę.

p.b. art. 3 § pkt 2a

Prawo budowlane

Definicja budynku mieszkalnego jednorodzinnego.

p.b. art. 35 § ust. 3

Prawo budowlane

Obowiązek nałożenia postanowieniem obowiązku usunięcia nieprawidłowości.

p.b. art. 35 § ust. 5 pkt 1

Prawo budowlane

Decyzja o odmowie wydania pozwolenia w przypadku niewykonania postanowienia o usunięciu nieprawidłowości.

p.b. art. 34 § ust. 3 pkt 2 lit. d

Prawo budowlane

Projekt architektoniczno-budowlany musi zawierać opinię geotechniczną i informację o sposobie posadowienia.

p.b. art. 34 § ust. 3 pkt 2 g

Prawo budowlane

Projekt architektoniczno-budowlany musi zawierać informacje o wyposażeniu zapewniającym użytkowanie zgodnie z przeznaczeniem.

Pomocnicze

k.p.a. art. 7

Kodeks postępowania administracyjnego

Zasada prawdy materialnej i działania organów w granicach prawa.

k.p.a. art. 77 § § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Obowiązek wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego.

k.p.a. art. 80

Kodeks postępowania administracyjnego

Obowiązek oceny materiału dowodowego.

k.p.a. art. 138 § § 1 pkt 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Utrzymanie w mocy decyzji organu pierwszej instancji.

k.p.a. art. 145 § § 1 pkt 1 a i c

Kodeks postępowania administracyjnego

Podstawy do uchylenia decyzji przez sąd administracyjny.

k.p.a. art. 135

Kodeks postępowania administracyjnego

Możliwość uchylenia decyzji organu pierwszej instancji przez sąd.

p.u.s.a. art. 1 § § 1 i 2

Prawo o ustroju sądów administracyjnych

Zakres kognicji sądów administracyjnych.

p.p.s.a. art. 3 § § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Zakres kontroli sądów administracyjnych.

p.p.s.a. art. 133 § § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd ocenia stan faktyczny na podstawie akt sprawy.

p.p.s.a. art. 200

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Zwrot kosztów postępowania.

p.p.s.a. art. 205 § § 2

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Zakres zasądzenia kosztów.

u.w.l. art. 2 § ust. 2

Ustawa o własności lokali

Definicja samodzielnego lokalu mieszkalnego.

p.b. art. 4

Prawo budowlane

Prawo do zabudowy nieruchomości.

rozp. projekt budowlany art. 20 § ust. 1 pkt 5

Rozporządzenie Ministra Rozwoju w sprawie szczegółowego zakresu i formy projektu budowlanego

Część opisowa projektu zawiera opinię geotechniczną.

rozp. projekt budowlany art. 20 § ust. 1 pkt 12

Rozporządzenie Ministra Rozwoju w sprawie szczegółowego zakresu i formy projektu budowlanego

Projekt zawiera informacje o wyposażeniu budowlano-instalacyjnym.

rozp. geotechniczne warunki art. 4 § ust. 4

Rozporządzenie Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej w sprawie ustalania geotechnicznych warunków posadawiania obiektów budowlanych

Kategorię geotechniczną obiektu określa projektant na podstawie badań.

rozp. geotechniczne warunki art. 5

Rozporządzenie Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej w sprawie ustalania geotechnicznych warunków posadawiania obiektów budowlanych

Geotechniczne warunki posadawiania ustala się m.in. w oparciu o bieżące wyniki badań.

rozp. opłaty radcowskie art. 14 § ust. 1 pkt 1 lit. c

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości w sprawie opłat za czynności radców prawnych

Stawka minimalna wynagrodzenia radcy prawnego.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Projekt budowlany nie spełnia definicji budynku mieszkalnego jednorodzinnego ze względu na liczbę wydzielonych lokali. • Organy nie zbadały rzeczywistej funkcji obiektu i jego zgodności z planem miejscowym. • Istniejące podpiwniczenie wymaga wyjaśnienia w kontekście samowoli budowlanej. • Projekt budowlany jest niekompletny z powodu braku opinii geotechnicznej i informacji o sposobie posadowienia.

Godne uwagi sformułowania

kwalifikacja prawna danej inwestycji powinna opierać się na rzeczywistych rozwiązaniach funkcjonalnych przyjętych w projekcie, a nie na formalnym nazewnictwie • nie może mieć miejsca sytuacja, w której wobec podania w projekcie architektonicznym funkcji obiektu, która ma znaczenie dla ustalenia zgodności projektu budowlanego z planem miejscowym - organ nie może dokonać samodzielnej, uzasadnionej prawem oceny tej funkcji

Skład orzekający

Joanna Janiszewska – Ziołek

przewodniczący sprawozdawca

Grzegorz Saniewski

sędzia

Mariusz Pawełczak

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja definicji budynku mieszkalnego jednorodzinnego, zakres kontroli projektu budowlanego przez organy administracji, wymogi dotyczące opinii geotechnicznej i informacji o posadowieniu."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji faktycznej i prawnej związanej z projektem budowlanym i planem miejscowym.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa pokazuje, jak ważne jest dokładne badanie projektu budowlanego przez organy administracji i jak kluczowa jest prawidłowa interpretacja definicji prawnych, aby uniknąć 'legalizacji' nieprawidłowości.

Czy Twój projekt domu jednorodzinnego na pewno jest jednorodzinny? Sąd wyjaśnia, co kryje się za definicją.

Sektor

budownictwo

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst