II SA/Bd 348/25
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny uchylił decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w sprawie ustalenia warunków zabudowy dla budynku magazynowego z częścią mieszkalną, uznając, że organy nie przeprowadziły wystarczającego postępowania wyjaśniającego w zakresie racjonalnej gospodarki rolnej.
Skarżąca wniosła o ustalenie warunków zabudowy dla budynku magazynowego z częścią mieszkalną w ramach gospodarstwa rolnego, jednak organy odmówiły, powołując się na zakaz zabudowy w pasie 100 m od zbiornika wodnego. Skarżąca argumentowała, że inwestycja jest niezbędna dla racjonalnej gospodarki rolnej. Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję, stwierdzając, że organy nie przeprowadziły wystarczającego postępowania wyjaśniającego w celu ustalenia, czy planowany budynek służy racjonalnej gospodarce rolnej.
Sprawa dotyczyła wniosku o ustalenie warunków zabudowy dla zmiany zagospodarowania terenu polegającej na budowie budynku magazynowego na płody rolne z częścią mieszkalną w ramach zabudowy zagrodowej w istniejącym gospodarstwie rolnym. Burmistrz odmówił wydania decyzji, wskazując na niespełnienie warunków z art. 61 ust. 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, w szczególności na zakaz budowania nowych obiektów w pasie 100 m od zbiornika wodnego, wynikający z uchwały Sejmiku Województwa Kujawsko-Pomorskiego. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy decyzję Burmistrza. Skarżąca wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, zarzucając naruszenie przepisów proceduralnych i materialnych. Sąd uznał skargę za zasadną, ale z innych powodów niż wskazywała skarżąca. Sąd stwierdził, że organy obu instancji nie przeprowadziły wystarczającego postępowania wyjaśniającego, aby rzetelnie ocenić, czy planowany budynek mieści się w wyjątku od zakazu zabudowy jako obiekt służący prowadzeniu racjonalnej gospodarki rolnej. Brak było analizy charakteru działalności rolniczej, skali upraw, specyfiki przechowywania płodów rolnych oraz uzasadnienia dla lokalizacji inwestycji w bezpośrednim sąsiedztwie zbiornika wodnego. Sąd uchylił zaskarżoną decyzję i zasądził zwrot kosztów postępowania.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Tak, ale wymaga to szczegółowego postępowania wyjaśniającego, które organy obu instancji zaniedbały.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że organy nie przeprowadziły wystarczającego postępowania wyjaśniającego w celu ustalenia, czy planowany budynek mieści się w wyjątku od zakazu zabudowy jako obiekt służący racjonalnej gospodarce rolnej. Brak było analizy charakteru działalności rolniczej, skali upraw, specyfiki przechowywania płodów rolnych oraz uzasadnienia dla lokalizacji inwestycji.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
uchylono_decyzję
Przepisy (20)
Główne
u.p.z.p. art. 61 § 1
Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym
Pomocnicze
u.p.z.p. art. 59 § 1
Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym
u.p.z.p. art. 60 § 1, 4
Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym
u.p.z.p. art. 63 § 2
Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym
u.p.z.p. art. 64 § 1
Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym
k.p.a. art. 104
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 7
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 7a
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 77 § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 80
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 107 § 1, 3
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 8
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 15
Kodeks postępowania administracyjnego
u.p.oś. art. 73 § 1 pkt 1
Ustawa Prawo ochrony środowiska
Prawo wodne art. 389 § 1
Ustawa Prawo wodne
p.p.s.a. art. 134 § 1
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 145 § 1 pkt 1 lit. c
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 200
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości w sprawie opłat za czynności radców prawnych art. 14 § 1 pkt 1 lit c
u.o.p.
Ustawa o ochronie przyrody
Argumenty
Skuteczne argumenty
Organy nie przeprowadziły wystarczającego postępowania wyjaśniającego w celu ustalenia, czy planowany budynek służy racjonalnej gospodarce rolnej. Organy powierzchownie oceniły pojęcie 'racjonalnej gospodarki rolnej', nie analizując specyfiki działalności rolniczej skarżącej.
Odrzucone argumenty
Argumentacja organów, że działalność ukierunkowana na optymalizację korzyści ekonomicznych wyklucza racjonalność gospodarowania.
Godne uwagi sformułowania
brak jest ustawowej definicji pojęcia 'racjonalna gospodarka rolna', a orzecznictwo sądowoadministracyjne dopuszcza elastyczną interpretację tego pojęcia Taki pogląd pozostaje nie tylko nieprzekonujący, ale również niespójny z zasadą opłacalności i efektywności, jaka powinna towarzyszyć gospodarce rolnej.
Skład orzekający
Grzegorz Saniewski
przewodniczący sprawozdawca
Mariusz Pawełczak
członek
Renata Owczarzak
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja pojęcia 'racjonalna gospodarka rolna' w kontekście przepisów o planowaniu przestrzennym i ochrony krajobrazu, a także obowiązki organów w zakresie postępowania wyjaśniającego."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji lokalizacji inwestycji w obszarze chronionego krajobrazu i zakazu zabudowy w pasie przybrzeżnym.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa pokazuje, jak ważne jest dokładne postępowanie wyjaśniające organów administracji i jak elastycznie można interpretować pojęcia prawne, takie jak 'racjonalna gospodarka rolna'.
“Czy budowa magazynu na płody rolne z mieszkaniem jest racjonalną gospodarką rolną? Sąd wyjaśnia.”
Sektor
rolnictwo
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyII SA/Bd 348/25 - Wyrok WSA w Bydgoszczy Data orzeczenia 2025-07-08 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2025-05-16 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy Sędziowie Grzegorz Saniewski /przewodniczący sprawozdawca/ Mariusz Pawełczak Renata Owczarzak Symbol z opisem 6153 Warunki zabudowy terenu Hasła tematyczne Zagospodarowanie przestrzenne Skarżony organ Samorządowe Kolegium Odwoławcze Treść wyniku uchylono zaskarżoną decyzję Powołane przepisy Dz.U. 2003 nr 80 poz 717 art. 59 ust. 1 , art. 60 ust. 1, 4, art. 61 ust. 1, art. 63 ust. 2 , art. 64 ust. 1 Ustawa z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Grzegorz Saniewski (spr.) Sędziowie sędzia WSA Renata Owczarzak asesor WSA Mariusz Pawełczak Protokolant sekretarz sądowy Katarzyna Gołda po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 lipca 2025 r. sprawy ze skargi [...] na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] nr [...] w przedmiocie ustalenia warunków zabudowy 1. uchyla zaskarżoną decyzję; 2. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] na rzecz [...] kwotę 997 (dziewięćset dziewięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Uzasadnienie Samorządowe Kolegium Odwoławcze (zwane dalej "Kolegium") zaskarżoną decyzją z [...] marca 2025 r. nr [...] utrzymało w mocy decyzję Burmistrza S. (zwany dalej "Burmistrzem") z [...] stycznia 2025 r., nr [...] którą to decyzją Burmistrz odmówił ustalenia warunków zabudowy dla zmiany zagospodarowania terenu polegającej na budowie budynku magazynowego na płody rolne z częścią mieszkalną w ramach zabudowy zagrodowej w istniejącym gospodarstwie rolnym na terenie części działki numer [...] w miejscowości W.. Zaskarżona decyzja zapadła w następującym stanie sprawy: W wyniku rozpatrzenia wniosku T. S. (zwanej dalej "Skarżącą"), Burmistrz działając na podstawie art. 59 ust. 1, art. 60 ust. 1, 4, art. 61 ust. 1, art. 63 ust. 2 i art. 64 ust. 1 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz.U. z 2024 r., poz. 1130 ze zm., zwanej w skrócie "u.p.z.p."), art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2024 r., poz. 572 ze zm., w skrócie "k.p.a."), odmówił ustalenia warunków zabudowy dla zmiany zagospodarowania terenu polegającej na budowie budynku magazynowego na płody rolne z częścią mieszkalną w ramach zabudowy zagrodowej w istniejącym gospodarstwie rolnym na terenie części działki numer [...] w miejscowości W. ze względu na niespełnienie warunków z art. 61 ust. 1 u.p.z.p. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ I instancji wskazał, że teren objęty wnioskiem jest zlokalizowany na obszarze Chronionego Krajobrazu Jezior Żędowskich, dla którego obowiązują zakazy określone w uchwale nr XIV/288/20 Sejmiku Województwa Kujawsko-Pomorskiego z 24 lutego 2020 r. w sprawie Obszaru Chronionego Krajobrazu Jezior Żędowskich (Dz. Urz. Woj. Kuj. Pom. z 2020 r. poz. 1083, zwana dalej w skrócie "uchwała Ch.K.J.Ż"). Organ podkreślił, że inwestycja niezgodna jest z zakazami istniejącymi ww. uchwale. W szczególności zgodnie z zapisem § 5 pkt 7 uchwały Ch.K.J.Ż na tym obszarze obowiązuje zakaz budowania nowych obiektów budowlanych w pasie szerokości 100 m od linii brzegów rzek, jezior i innych naturalnych zbiorników wodnych oraz w pasie szerokości 100 m od zasięgu lustra wody w sztucznych zbiornikach wodnych usytuowanych na wodach płynących przy normalnym poziomie piętrzenia określonym w pozwoleniu wodnoprawnym, o którym mowa w art. 389 pkt 1 ustawy z dnia 20 lipca 2017 r. Prawo wodne (Dz.U. z 2021 r. poz. 2233 ze zm.) z wyjątkiem urządzeń wodnych oraz obiektów służących prowadzeniu racjonalnej gospodarki wodnej, leśnej lub rybackiej. Dodatkowo organ podkreślił, że budowa budynku magazynowego na płody rolne z częścią mieszkalną nie jest funkcjonalnie związana z możliwością prowadzenia racjonalnej gospodarki leśnej lub rybackiej. W złożonym odwołaniu Skarżąca uznała, że planowane przedsięwzięcie nie jest sprzeczne z treścią uchwały Ch.K.J.Ż podkreślając, że planowane przedsięwzięcie dotyczy budowy budynku magazynowego na płody rolne z częścią mieszkalną w ramach zabudowy zagrodowej w istniejącym gospodarstwie rolnym. Podkreśliła, że głównym przeznaczeniem budynku będzie funkcja magazynowa płodów rolnych w postaci roślin i roślin ozdobnych, których specyfika uprawy wymaga odpowiedniego przechowywania, miejsc uprawy pod względem wilgotności gleby, powietrza oraz zabezpieczenia przed kradzieżą. Zdaniem Skarżącej wybudowanie budynku magazynowego w bezpośrednim sąsiedztwie przyniesie racjonalne korzyści ekonomiczne dotyczące braku potrzeby transportu, atrakcyjnego miejsca do bezpośredniej sprzedaży roślin ozdobnych, natomiast część mieszkalna pozwoli na zamieszkanie w bezpośrednim sąsiedztwie plantacji co pozwoli na bezpośredni nadzór oraz zmniejszy koszty na zabezpieczenie przed kradzieżą, wpływając tym samym na aspekt ekonomiczny. Dodała także, że działka objęta wnioskiem w części lokalizacji budowy ma najgorszą klasę gruntu RVI w gospodarstwie i budowa na gorszej klasie gruntu odnosi się do racjonalnej gospodarki rolnej zamiast planować budowle na wyższych (lepszych) klasach gruntu. W wyniku rozpatrzenia sprawy w postępowaniu odwoławczym Kolegium decyzją z [...] marca 2025 r. nr [...] utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję Burmistrza z [...] stycznia 2025 r. W uzasadnieniu Kolegium zwróciło uwagę, że teren, na którym planowana jest inwestycja nie jest objęty miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego, stąd realizacja zamierzonego przedsięwzięcia wymaga uzyskania decyzji o ustaleniu warunków zabudowy na podstawie art. 61 ust. 1 u.p.z.p. Wydanie decyzji o warunkach zabudowy jest możliwe w przypadku łącznego spełnienia wskazanych w tym przepisie warunków, w szczególności gdy decyzja jest zgodna z przepisami odrębnymi. Kolegium zauważyło, że w niniejszej sprawie przepisy odrębne znajdują zastosowanie albowiem działka na której zlokalizowana jest inwestycja położona jest w granicach Obszaru Chronionego Krajobrazu Jezior Żędowskich. Dlatego też wydanie decyzji o warunkach zabudowy winno być poprzedzone przeprowadzeniem postępowania wyjaśniającego, w zakresie spełnienia przesłanek, o których mowa w art. 61 ust. 1 u.p.z.p., przy zachowaniu warunków, określonych w przepisach ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody (Dz.U. z 2023 r. poz. 1336 ze zm. – zwana dalej u.o.p.). Kolegium podkreśliło, że planowana inwestycja dotyczy budynku magazynowego na płody rolne z częścią mieszkalną w ramach zabudowy zagrodowej w istniejącym gospodarstwie rolnym na terenie części działki numer [...], w miejscowości W. i wpisuje się w zakaz dotyczący budowania nowych obiektów budowlanych w pasie 100 m od zbiorników wodnych. W związku z takim posadowieniem planowanej inwestycji ma zastosowanie do niej zakaz wynikający z § 5 pkt 7 uchwały Ch.K.J.Ż. Kolegium uznało przy tym, że obiekt nie jest obiektem służącym prowadzeniu racjonalnej gospodarki rolnej, leśnej lub rybackiej, który nie podlega ww. zakazowi. Sama strona w odwołaniu zaznaczyła, że budynek ma na celu optymalizację korzyści ekonomicznych inwestora, co w żaden sposób nie czyni jej obiektem służącym prowadzeniu racjonalnej gospodarski rolnej. W skardze do Sądu na decyzję Kolegium z [...] marca 2025 r. T. S., reprezentowana przez zawodowego pełnomocnika, wniosła o jej uchylenie oraz o uchylenie decyzji organu I instancji oraz o zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego wg norm przepisanych. Zaskarżonej decyzji zarzuciła naruszenie: a) prawa procesowego tj.: - przepisu art. 7, art. 7a, art. 77 § 1, art. 80, art. 107 § 1 i 3 k.p.a. poprzez zaniechanie przeprowadzenia wszelkich czynności niezbędnych dla dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, a także poprzez brak należytego wykazania w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji przesłanek, którymi kierował się organ administracji publicznej rozstrzygając sprawę oraz dowodów, na których to rozstrzygnięcie zostało oparte, - przepisu art. 8 k.p.a. poprzez prowadzenie postępowania w sposób nie budzący zaufania jego uczestników do władzy publicznej, bez poszanowania zasady proporcjonalności, bezstronności i równego traktowania, - przepisu art. 15 k.p.a. poprzez naruszenie zasady dwuinstancyjności oraz nieodniesienie się do wszystkich zarzutów wskazanych w odwołaniu i ograniczenie się przez organ odwoławczy wyłącznie do potwierdzenia słuszności rozstrzygnięcia podjętego przez organ I instancji, bez dogłębnej analizy sprawy, oraz b) prawa materialnego tj. art. 61 ust. 1 pkt 5 u.p.z.p. w zw. z art. 73 ust. 1 pkt 1 ustawy Prawo ochrony środowiska oraz § 5 pkt 7 uchwały nr XIV/288/20 Sejmiku Województwa Kujawsko-Pomorskiego z dnia 24 lutego 2020 r. w sprawie Obszaru Chronionego Krajobrazu Jezior Żędowskich poprzez błędne i bezpodstawne ustalenie, że decyzja nie jest zgodna z przepisami odrębnymi, a konkretnie narusza zakaz budowania nowych obiektów budowlanych w pasie szerokości 100 m od linii brzegów rzek, jezior i innych naturalnych zbiorników wodnych oraz w pasie szerokości 100 m od zasięgu lustra wody w sztucznych zbiornikach wodnych usytuowanych na wodach płynących przy normalnym poziomie piętrzenia określonym w pozwoleniu wodnoprawnym, o którym mowa w art. 389 pkt 1 ustawy Prawo wodne, z wyjątkiem urządzeń wodnych oraz obiektów służących prowadzeniu racjonalnej gospodarki rolnej, leśnej lub rybackiej. W uzasadnieniu skargi Skarżąca podniosła, że organ w swoich rozważaniach pominął, iż w bezpośrednim sąsiedztwie terenu objętego wnioskiem znajduje się istniejące gospodarstwo rolne w zabudowie siedliskowej – budynek mieszkalny wraz z zabudowaniami służącymi produkcji rolnej. Teren objęty wnioskiem oddziela od terenu zabudowy siedliskowej droga. Skarżąca podkreśliła, że błędne jest twierdzenie organu, jakoby wzniesienie planowanego budynku nie wpisuje się w pojęcie racjonalnej gospodarki rolnej. Podniosła, że takiej kwalifikacji nie wyklucza okoliczność, że w planowanym budynku gospodarczym będzie część mieszkalna. Usytuowanie bowiem w ramach zabudowy zagrodowej budynku mieszkalnego, a nawet większej ich ilości, nie skutkuje uznaniem, że zabudowa ta nie wchodzi w skład gospodarstwa rolnego. Skarżąca podkreśliła ponadto, że przedmiotem wniosku nie jest niezależna zabudowa mieszkaniowa lecz budynek magazynowy na płody rolne wraz z częścią mieszkalną. Zdaniem Skarżącej wnioskowana zabudowa powinna zostać poddana analizie pod kątem jej związku z istniejącą zabudową siedliskową na działce nr [...]. Skarżąca podniosła, że wbrew twierdzeniu organu odwoławczego planowana inwestycja nie ma na celu optymalizacji korzyści ekonomicznych inwestora, lecz służy racjonalizacji produkcji rolnej. Planowane zamierzenie nie jest przy tym sprzeczne z celami ochronnymi obszaru chronionego krajobrazu. W odpowiedzi na skargę Kolegium wniosło o jej oddalenie, podtrzymując swoje stanowisko. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga jest zasadna, aczkolwiek z innych powodów niż wskazuje Skarżąca. Sąd administracyjny, nie będąc związany granicami skargi w myśl art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r. poz. 935 ze zm.), powoływanej dalej jako: "p.p.s.a.", wziął bowiem pod rozwagę z urzędu nie wskazane przez Skarżącą naruszenia prawa, które są wystarczającą podstawą do wzruszenia zaskarżonej decyzji. W rozpoznawanej sprawie bezsporne pozostaje, że dla terenu objętego wnioskiem o wydanie decyzji o warunkach zabudowy, brak jest miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Dla inwestora oznacza to konieczność uzyskania decyzji o warunkach zabudowy. Wydanie decyzji o warunkach zabudowy, po myśli art. 61 ust. 1 u.p.z.p., jest możliwe jedynie w przypadku łącznego spełnienia następujących warunków: 1) co najmniej jedna działka sąsiednia, dostępna z tej samej drogi publicznej, jest zabudowana w sposób pozwalający na określenie wymagań dotyczących nowej zabudowy w zakresie kontynuacji funkcji, parametrów, cech i wskaźników kształtowania zabudowy oraz zagospodarowania terenu, w tym gabarytów i formy architektonicznej obiektów budowlanych, linii zabudowy oraz intensywności wykorzystania terenu; 2) teren ma dostęp do drogi publicznej; 3) istniejące lub projektowane uzbrojenie terenu, z uwzględnieniem ust. 5, jest wystarczające dla zamierzenia budowlanego; 4) teren nie wymaga uzyskania zgody na zmianę przeznaczenia gruntów rolnych i leśnych na cele nierolnicze i nieleśne albo jest objęty zgodą uzyskaną przy sporządzaniu miejscowych planów, które utraciły moc na podstawie art. 67 ustawy, o której mowa w art. 88 ust. 1; 5) decyzja jest zgodna z przepisami odrębnymi; 6) zamierzenie budowlane nie znajdzie się w obszarze: a) w stosunku do którego decyzją o ustaleniu lokalizacji strategicznej inwestycji w zakresie sieci przesyłowej, o której mowa w art. 5 ust. 1 ustawy z dnia 24 lipca 2015 r. o przygotowaniu i realizacji strategicznych inwestycji w zakresie sieci przesyłowych (Dz. U. z 2024 r. poz. 555 i 834), ustanowiony został zakaz, o którym mowa w art. 22 ust. 2 pkt 1 tej ustawy, b) strefy kontrolowanej wyznaczonej po obu stronach gazociągu, c) strefy bezpieczeństwa wyznaczonej po obu stronach rurociągu. Organ właściwy do wydania takiej decyzji zobowiązany jest wydać pozytywną decyzję, jeśli wnioskowane zamierzenie inwestycyjne czyni zadość wszystkim wymogom wynikającym z konkretnych przepisów prawa, a ma obowiązek odmówić ustalenia warunków zabudowy tylko wówczas, gdy wnioskowana inwestycja nie spełnia chociażby jednej ustawowej przesłanki, wynikającej ze skonkretyzowanej normy prawnej. Jak wynika z art. 61 ust. 1 pkt 5 u.p.z.p., decyzja o warunkach zabudowy musi być ponadto zgodna z przepisami odrębnymi. W ocenie Sądu, organy obu instancji trafnie przyjęły, że do przepisów odrębnych w rozumieniu art. 61 ust. 1 pkt 5 u.p.z.p. należy zaliczyć m.in. przepisy uchwały z dnia 24 lutego 2020 r. Sejmiku Województwa Kujawsko-Pomorskiego w sprawie Obszaru Chronionego Krajobrazu Jezior Żędowskich (dalej - "uchwała Ch.K.J.Ż"). Zakazy wynikające z ww. uchwały zapewniają ochronę Obszaru Chronionego Krajobrazu Jezior Żędowskich wyróżniającego się krajobrazem o zróżnicowanych ekosystemach, wartościowego ze względu na możliwość zaspokojenia potrzeb związanych z turystyką i wypoczynkiem, a także pełniona funkcja korytarzy ekologicznych. W ocenie orzekających w sprawie organów inwestycja Skarżącej nie jest zgodna z przepisami odrębnymi, określonymi w § 5 pkt 7 wskazanej uchwały, z której wynika jednoznaczny zakaz budowania nowych obiektów budowlanych w pasie szerokości 100 m od linii brzegów rzek, jezior i innych naturalnych zbiorników wodnych oraz w pasie szerokości 100 m od zasięgu lustra wody w sztucznych zbiornikach wodnych usytuowanych na wodach płynących przy normalnym poziomie piętrzenia określonym w pozwoleniu wodnoprawnym, o którym mowa w art. 389 § 1 ustawy z dnia 20 lipca 2017 r. Prawo wodne, z wyjątkiem urządzeń wodnych oraz obiektów służących prowadzeniu racjonalnej gospodarki rolnej, leśnej lub rybackiej. Należy zauważyć, że nie jest sporne, że planowany budynek znajduje się w pasie szerokości 100 m od linii jeziora objętym zakazem zabudowy. Spór dotyczy natomiast tego, czy planowany budynek służy racjonalnej gospodarce rolnej, a tym samym jest objęty wyjątkiem od zakazu zabudowy. Dokonując kontroli zaskarżonych decyzji Sąd dopatrzył się, że zostały one wydane z naruszeniem przepisów postępowania administracyjnego, które miały istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 7, art. 77 § 1, art. 80 oraz art. 107 § 3 k.p.a. Należy podkreślić, że organ nie przeprowadził wystarczającego postępowania wyjaśniającego, które pozwoliłoby na rzetelną i wnikliwą ocenę, czy planowany budynek, będący przedmiotem wniosku, mieści się w zakresie wyjątku od zakazu zabudowy na obszarze chronionego krajobrazu, przewidzianego w uchwale Ch.K.J.Ż. jako obiekt "służący prowadzeniu racjonalnej gospodarki rolnej". Z materiału dowodowego nie wynika, by organ szczegółowo zbadał charakter i specyfikę prowadzonej przez Skarżącą działalności rolniczej. Tymczasem, zgodnie z zasadą pogłębionego postępowania wyjaśniającego (art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a.), na organie spoczywa obowiązek nie tylko zebrania, ale i wszechstronnego rozważenia całokształtu materiału dowodowego, w tym również informacji mogących świadczyć o zasadności lokalizacji inwestycji w kontekście przepisów szczególnych. W pierwszej kolejności należy zauważyć, że Samorządowe Kolegium Odwoławcze, rozpatrując odwołanie od decyzji organu I instancji, w istocie powieliło jego ustalenia i argumentację, nie podejmując próby samodzielnego zweryfikowania twierdzeń zawartych w odwołaniu, ani też nie przeprowadzając pełnego postępowania wyjaśniającego w zakresie okoliczności istotnych dla sprawy. W szczególności organ odwoławczy pominął kwestię ustalenia własności działki oznaczonej numerem [...], co do której Skarżąca twierdziła, że stanowi jej własność i znajduje się tam jej siedlisko. Organ nie podjął żadnych działań zmierzających do ustalenia, czy twierdzenia te są prawdziwe, mimo że miały one kluczowe znaczenie dla oceny zasadności wniosku o ustalenie warunków zabudowy pod kątem weryfikacji twierdzenia, że część mieszkalna w planowanym budynku jest niezbędna dla prowadzenia racjonalnej gospodarki rolnej. Pominięto również rozważenie klasy gruntu działki nr [...], na której znajduje się siedlisko, oraz ewentualnych uwarunkowań, które przemawiałyby za wyborem lokalizacji inwestycji poza tą działką. Brak jest w aktach sprawy jakiejkolwiek analizy porównawczej odległości planowanego obiektu od istniejącego budynku mieszkalnego w stosunku do innych budynków zlokalizowanych w obrębie siedliska, ale już poza granicami obszaru objętego zakazem. Pominięcie tych kwestii uniemożliwiało rzetelną ocenę, czy zamieszkiwanie w bezpośrednim sąsiedztwie upraw istotnie jest niezbędne z punktu widzenia racjonalności i efektywności prowadzenia działalności rolniczej. Słusznie Skarżąca podnosi, że Kolegium ograniczyło się do powierzchownej oceny co w okolicznościach tej konkretnej sprawy należy uznać za prowadzenie "racjonalnej gospodarki rolnej". Kolegium nie dokonało analizy specyfiki działalności prowadzonej przez Skarżącą, nie zbadało, jakie dokładnie uprawy Skarżąca prowadzi i dlaczego wskazana lokalizacja planowanej inwestycji może być dla niej istotna z punktu widzenia organizacji gospodarstwa rolnego. Nie ustalono, czy w świetle zasad prowadzenia rodzaju uprawy wskazanej przez Skarżącą rzeczywiście istnieją szczególne uwarunkowania – np. konieczność stałego nadzoru nad konkretnym rodzajem upraw, zagrożenie kradzieżami lub szkodami ze strony zwierząt, potrzeba szybkiego reagowania na zmienne warunki atmosferyczne, czy też specyficznych zabiegów agrotechnicznych wykonywanych o nieregularnych porach dnia i nocy. Organ nie ustalił także, czy uprawy rzeczywiście wymagają częstej obecności właściciela, ani czy istnieją inne przesłanki uzasadniające tę lokalizację. Uznać zatem należy, że ustalenia w tym zakresie mają charakter ogólnikowy i schematyczny. Z perspektywy racjonalnego zarządzania gospodarstwem, nawet niewielka odległość (np. 1–2 km) może mieć znaczenie, jeżeli wymusza każdorazowe przemieszczanie się z domu do miejsca uprawy, utrudnia transport narzędzi, środków ochrony roślin, dostęp do wody, czy nadzór nad działaniami sezonowymi. W zakresie badania kwestii prowadzenia "racjonalnej gospodarki rolnej" Kolegium w istocie ograniczyło się do stwierdzenia, że "działalność ukierunkowana na optymalizację korzyści ekonomicznych" nie stanowi racjonalnej gospodarki rolnej, przy czym twierdzenie to pozbawione jest jakiejkolwiek szerszej argumentacji. Tymczasem brak jest ustawowej definicji pojęcia "racjonalna gospodarka rolna", a orzecznictwo sądowoadministracyjne dopuszcza elastyczną interpretację tego pojęcia, uwzględniającą indywidualne uwarunkowania produkcji rolniczej i celowość ekonomiczną inwestycji (por. np. wyrok WSA w Krakowie z 19 stycznia 2022 r., sygn. II SA/Kr 1011/21, LEX nr 3296307), co skutkuje koniecznością szczegółowego uzasadnienia odnoszącego się do konkretnych okoliczności rozpatrywanej sprawy. Nie sposób podzielić opinii organu, że jakakolwiek działalność zmierzająca do osiągania korzyści ekonomicznych wyklucza racjonalność gospodarowania. Taki pogląd pozostaje nie tylko nieprzekonujący, ale również niespójny z zasadą opłacalności i efektywności, jaka powinna towarzyszyć gospodarce rolnej. Idąc za rozumowaniem organu należałoby bowiem przyjąć, że racjonalna działalność rolna to taka działalność, która jest ekonomicznie nieopłacalna, a dobry rolnik to taki, który nie ma nadziei na osiągnięcie zysków z prowadzonej działalności. Wskazane okoliczności wskazują na brak kompleksowej analizy przez organ II instancji całokształtu sprawy zarówno co do faktów jak i odniesienia do nich pojęcia "racjonalnej gospodarki rolnej". Prowadzi to do wniosku, że zaskarżona decyzja została wydana bez wyjaśnienia wszystkich istotnych dla sprawy okoliczności, a zatem narusza przepisy postępowania administracyjnego w szczególności art. 7, art. 77 i art. 107 § 3 k.p.a. w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy poprzez ustalenie, że wzniesienie planowanego obiektu mieści się w granicach "racjonalnej gospodarki rolnej", a tym samym nie jest objęte zakazem zabudowy. Z powyższych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. orzekł jak w pkt 1 sentencji wyroku. Przy ponownym rozpoznawaniu sprawy organ winien dokonać ponownej i szczegółowej oceny, czy planowana inwestycja mieści się w zakresie wyjątku, o którym mowa w § 5 pkt 7 uchwały Ch.K.J.Ż. tj. jako obiekt służący prowadzeniu racjonalnej gospodarki rolnej. Ocena tę należy poprzedzić uzupełnieniem materiału dowodowego w zakresie dotyczącym planowanego rodzaju i charakteru upraw, ich skali, sposobu przechowywania, a także cyklu produkcyjnego oraz faktycznego istnienia zasad racjonalnego prowadzenia gospodarki rolnej tego rodzaju upraw, w szczególności pod kątem istnienia standardów prowadzenia tego rodzaju upraw w sposób wskazany przez Skarżącą (w tym wymogu stałej obecności rolnika w bezpośredniej bliskości upraw). Organ winien także uzupełnić materiał dowodowy w zakresie pozwalającym na weryfikację twierdzeń Skarżącej odnośnie położenia siedliska w jej gospodarstwie rolnym, w tym usytuowania w obrębie tego siedliska budynku mieszkalnego i jego odległości od planowanego budynku gospodarczego z częścią mieszkalną. W kwestii kosztów Sąd orzekł na podstawie art. 200 oraz § 14 ust. 1 pkt 1 lit c) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (t.j. Dz. U. z 2018 r. poz. 265 z późn. zm.), biorąc pod uwagę wysokość wniesionego przez Skarżącą wpisu oraz opłaty skarbowej od pełnomocnictwa.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI