Pełny tekst orzeczenia II SA 3965/02

II SA 3965/02 - Wyrok WSA w Olsztynie
Data orzeczenia
2004-02-10
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2002-12-12
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie
Sędziowie
A. Beata Jezielska
Hanna Raszkowska /przewodniczący sprawozdawca/
Kazimierz Jarząbek
Symbol z opisem
619 Stosunki pracy i stosunki służbowe, sprawy z zakresu inspekcji pracy
Skarżony organ
Starosta
Treść wyniku
Oddalono skargę
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Hanna Raszkowska Sędzia NSA Kazimierz Jarząbek (Spr.) Asesor WSA Beata Jezielska Protokolant Karolina Alboszta po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 lutego 2004 r. sprawy ze skargi R. W. na decyzję Starosty z dnia "[...]" r. Nr "[...]" w przedmiocie odmowy nadania stopnia nauczyciela kontraktowego oddala skargę.
Uzasadnienie
2 II SA 3965/02
UZASADNIENIE
Dyrektor Zespołu Szkół Zawodowych w M. decyzją Nr "[...]" z dnia 7 października 2002r. na podstawie art. 9b ust. 6 oraz 9b ust. l pkt l ustawy z dnia 25 stycznia 1982 r. Karta Nauczyciela (Dz. U. 4. z 1997 r. Nr 56, poz. 357 ze zm.) odmówił p. R. W. nadania stopnia nauczyciela kontraktowego. W uzasadnieniu podano, że w/w nie spełnia warunków nadania nauczycielowi stażyście stopnia nauczyciela kontraktowego, a mianowicie:
- nie odbył stażu zakończonego pozytywną oceną dorobku zawodowego,
- oraz nie uzyskał akceptacji komisji kwalifikacyjnej po przeprowadzonej rozmowie.
W tej sytuacji nie zostały spełnione wymagania określone w art. 9b ust. l pkt l ustawy Karta Nauczyciela.
R. W. wniósł odwołanie od tej decyzji.
Starosta M. decyzją nr "[...]" z dnia 14 października 2002 r., na podstawie art. 9b ust. 6 i 7 ustawy Karta Nauczyciela i art. 138 § l pkt l Kpa, po rozpatrzeniu w/w odwołania od decyzji Dyrektora Zespołu Szkół Zawodowych w M. Nr "[...]" z dnia 7 października 2002r. utrzymał zaskarżaną decyzję mocy.
W uzasadnieniu podano m.in., że dokumentacja dotycząca postępowania w sprawie stopnia nauczyciela kontraktowego świadczy, że p. R. W. w okresie stażu nie realizował własnego planu rozwoju zawodowego zatwierdzonego przez dyrektora szkoły, gdyż takiego planu dyrektorowi nie złożył. Nie złożył też sprawozdania z jego realizacji. Tym samym nie spełnił wymagań art. 9c ust. 3 ustawy Karta Nauczyciela. Dyrektor szkoły nie wydał zainteresowanemu aktu nadania stopnia nauczyciela kontraktowego w terminie wskazanym w art. 7 ust. 9 ustawy z dnia 18 lutego 2000r. o zmianie ustawy Karta Nauczyciela, gdyż przepis ten nie miał do niego zastosowania.
Zdaniem organu odwoławczego, w sytuacji, gdy nie zostały spełnione przez p. R. W. wszystkie wymogi proceduralne związane z odbyciem stażu, nie miał on podstaw do złożenia wniosku o podjęcie postępowania kwalifikacyjnego, a tym samym Dyrektor szkoły nie miał podstaw do powołania komisji kwalifikacyjnej.
Skargę na decyzję Starosty M. z dnia 14 października 2002 r. i utrzymaną nią w mocy decyzję Dyrektora Zespołu Szkół Zawodowych w M. z dnia 7 października 2002 r., odmawiającą nadania R. W. stopnia nauczyciela kontraktowego wniósł do sądu jego pełnomocnik - radca prawny K. K., który domagał się uchylenia zaskarżanej decyzji w całości.
W uzasadnieniu skargi podniesiono, że skarżący jest zatrudniony jako nauczyciel w Zespole Szkół Zawodowych w M. od 1996 r., a od l września 1999 r., na podstawie umowy o pracę na czas nieokreślony. W dniu 6 kwietnia 2000 r. weszła w życie nowelizacja Karty Nauczyciela, która wprowadziła m.in. stopnie awansu zawodowego nauczycieli. Na podstawie art. 7 ust. 6 tej ustawy skarżący został zakwalifikowany jako nauczyciel stażysta. Skarżący poczuł się z racji posiadania znacznego dorobku zawodowego nieusatysfakcjonowany tą decyzją i dochodził - zarówno w trybie przewidzianym przez art. 9b Karty Nauczyciela jak i w postępowaniu przed NSA - ażeby uznano go za nauczyciela kontraktowego. NSA stwierdził nieważność decyzji organu I i II instancji. Następnie skarżący podjął starania o to, ażeby dyrektor szkoły wszczął już prawidłową procedurę o nadanie stopnia awansu zawodowego z uwzględnieniem tez wyroku NSA z tą różnicą, że o ile poprzednio dochodził uznania go za nauczyciela kontraktowego, to tym razem przyjął do wiadomości fakt, że jest stażystą i jego wolą było dopiero uzyskanie stopnia nauczyciela kontraktowego, ażeby mógł rozpocząć staż na nauczyciela mianowanego. Pomimo wielu starań z jego strony, organy obu instancji utrzymują, iż nadal jest on stażystą. Autor skargi zarzuca także naruszenie przepisów prawa materialnego, a mianowicie:
- art. 9c ust. l pkt l ustawy Karta Nauczyciela, ustalającego, że staż na nauczyciela kontraktowego trwa 9 miesięcy, który nie przewiduje jego przedłużenia, chyba że zaistnieją okoliczności o których mowa w art. 3 i 4. Istniejąca przeszkodę skarżący usunął przedkładając dokument o uzupełnieniu kwalifikacji,
- art. 7 ust. 9 ustawy z dnia 18 lutego 2000 r. o zmianie Karty Nauczyciela i niektórych innych ustaw, nakazującego dyrektorowi wydanie decyzji o nadaniu lub odmowie nadania stopnia awansu zawodowego w terminie do 6 miesięcy od dnia wejścia w życie ustawy, tj do dnia 6 października 2000 r.
- art. 9c ust 6 Karty Nauczyciela przez to, że w decyzji "[...]" z 2 października 2002 r. (chodzi o decyzję z 7 października 2002 r.- przyp. WSA), Dyrektor Szkoły wytknął skarżącemu brak pozytywnej oceny dorobku zawodowego, podczas gdy na mocy tego przepisu sam jest zobowiązany do dokonania oceny tego dorobku, a której przecież nie dokonał, art. 9f ust. l Karty Nauczyciela poprzez to, że pomimo uzyskania kwalifikacji i złożenia wniosku przez uprawnionego, dyrektor nie wydał decyzji o nadaniu stopnia awansu zawodowego uwzględniającej zdobycie tych kwalifikacji. Skarżący zarzucił również organom administracji szkolnej, że nie uwzględniły faktu, że został on stażystą z mocy prawa, a nie dlatego, że został przyjęty do pracy i musi się nauczyć zawodu, bo do takich osób przecież ustawodawca skierował zapisy o zasadach i okolicznościach odbywania stażu.
Starosta M. w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie, albowiem skarżący nie spełnił wymagań przewidzianych przepisami prawa, od których uzależnione jest nadanie stopnia awansu zawodowego - stopnia nauczyciela kontraktowego.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Stosownie do treści art. 97 § l ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r., Przepisy wprowadzające ustawę Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271, ze zm.), właściwym obecnie do rozpatrywania niniejszej sprawy jest Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie.
Zgodnie z art. l ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych -sąd administracyjny właściwy jest do kontroli decyzji administracyjnych tylko na podstawie kryterium zgodności z prawem. Decyzja jest zgodna z prawem, jeżeli odpowiada przepisom postępowania administracyjnego, jak też uregulowaniom prawa materialnego.
Ustawą z dnia 18 lutego 2000 r. o zmianie ustawy - Karta Nauczyciela oraz o zmianie niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 19, poz. 239) dokonano szeregu istotnych zmian w ustawie z dnia 26 stycznia 1982 r. Karta Nauczyciela (Dz. U. z 1997 r. Nr 56, poz. 357 ze zm.) m. in. wprowadzono zmiany dotyczące awansu zawodowego nauczycieli. Ustawodawca wprowadził cztery stopnie awansu zawodowego nauczycieli: nauczyciel stażysta, nauczyciel kontraktowy, nauczyciel mianowany oraz nauczyciel dyplomowany. Ustawa z dnia 18 lutego 2000 r. o zmianie ustawy - Karta Nauczyciela oraz o zmianie niektórych ustaw weszła w życie po upływie 14 dni od dnia jej ogłoszenia, tj. 6 kwietnia 2000 r. Wśród zmian, o których mowa wyżej ustawą tą wprowadzono Rozdział 3a Awans Zawodowy Nauczycieli. Ze względu na przedmiot rozstrzygnięcia w sprawie zostanie omówiona regulacja prawna, dotycząca awansu zawodowego nauczyciela stażysty. W art. 9a ust. l ustawy Karta Nauczyciela ustalono stopnie awansu zawodowego nauczycieli - kolejność tych stopni została omówiona wyżej. W ust 2 art. 9a postanowiono, że osoba nieposiadająca stopnia awansu zawodowego z dniem nawiązania stosunku pracy w szkole uzyskuje stopień nauczyciela stażysty. Jest to ogólna zasada obowiązująca od 6 kwietnia 2000r. Od zasady ustanowionej w ust. 2 istnieją wyjątki przewidziane w ust. 3 i ust. 4, a dotyczą one nauczycieli akademickich. Warunkiem nadania nauczycielowi stażyście kolejnego awansu zawodowego jest spełnienie warunków kwalifikacyjnych, określonych art. 9b ust. l ustawy Karta Nauczyciela, m.in. odbycie stażu zakończonego pozytywną oceną dorobku zawodowego nauczyciela, przez dyrektora szkoły z uwzględnieniem planu rozwoju zawodowego, po zapoznaniu się z projektem oceny opracowanej przez opiekuna stażu i po zasięgnięciu opinii rodziców. Ponadto uzyskanie akceptacji komisji kwalifikacyjnej po przeprowadzonej rozmowie. Nauczyciel stażysta rozpoczyna staż z początkiem roku szkolnego nie później niż w ciągu 14 dni od dnia rozpoczęcia zajęć, bez składania wniosku w tym przedmiocie (art. 9d ust. l Karty Nauczyciela). Staż, o którym mowa wyżej trwa 9 miesięcy (art. 9c ust. Ipkt l tej ustawy).W okresie stażu nauczyciel realizuje własny plan rozwoju zawodowego zatwierdzony przez dyrektora szkoły. Po zakończeniu stażu nauczyciel składa dyrektorowi szkoły sprawozdanie z realizacji tego planu (art. 9c ust. 3 ustawy) Nauczyciel stażysta składa wniosek o podjęcie postępowania kwalifikacyjnego w ciągu 14 dni od dnia otrzymania pozytywnej oceny dorobku zawodowego za okres stażu (art. 9d ust. 2 ustawy). Wedle ust. 9b ust 6 - ustawy Karta Nauczyciela, w przypadku niedopełnienia przez nauczyciela stażystę warunków, o których mowa w ustępie l tego artykułu, dyrektor szkoły odmawia nauczycielowi, w drodze decyzji administracyjnej nadania stopnia awansu zawodowego. Ustawa z 18 lutego 2000 r. o zmianie ustawy - Karta Nauczyciela oraz o zmianie niektórych ustaw uregulowała status nauczycieli zatrudnionych w dniu jej wejścia w życie. Przepis - art. 7 ust. 1-7 -stanowi:
"1) Nauczyciele zatrudnieni w dniu wejścia w życie ustawy na podstawie mianowania z tym dniem uzyskują z mocy prawa stopień nauczyciela mianowanego i stają się nauczycielami zatrudnionymi na podstawie mianowania w rozumieniu ustawy, o której mowa w art. l, z tym, że z nauczycielami zatrudnionymi na podstawie mianowania, którzy nie posiadają wymaganych kwalifikacji, stosunek pracy wygasa z dniem 31 sierpnia 2006 r., o ile wcześniej nauczyciele ci nie uzupełnią kwalifikacji lub nie zostanie z nimi rozwiązany stosunek pracy w odrębnym trybie.
2) Nauczyciele, o których mowa w ust. l, posiadający stopnie specjalizacji zawodowej lub kwalifikacje trenerskie, stopień naukowy doktora lub doktora habilitowanego, ukończone studia podyplomowe zgodne z nauczanym przedmiotem lub rodzajem prowadzonych zajęć, kwalifikacje do nauczania, co najmniej dwóch przedmiotów lub uznany dorobek zawodowy potwierdzony otrzymaniem nagrody ministra, kuratora oświaty lub równorzędnej albo Medalu Komisji Edukacji Narodowej, mogą złożyć wniosek o podjęcie postępowania kwalifikacyjnego o awans na stopień nauczyciela dyplomowanego po odbyciu stażu trwającego:
a) 9 miesięcy - w przypadku nauczycieli posiadających III stopień specjalizacji zawodowej lub kwalifikacje trenerskie klasy mistrzowskiej, stopień doktora lub doktora habilitowanego, ukończone studia podyplomowe zgodne z nauczanym przedmiotem lub rodzajem prowadzonych zajęć, kwalifikacje do nauczania co najmniej dwóch przedmiotów albo uznany dorobek zawodowy,
b) l rok i 9 miesięcy - w przypadku nauczycieli posiadających I lub II stopień specjalizacji zawodowej albo kwalifikacje trenerskie klasy II lub I.
3. Nauczyciele zatrudnieni w dniu wejścia w życie ustawy na podstawie umowy o pracę, którzy posiadają wymagane kwalifikacje, z tym dniem uzyskują z mocy prawa stopień nauczyciela kontraktowego i stają się nauczycielami zatrudnionymi na podstawie umowy o pracę odpowiednio na czas określony lub nie określony.
4. Nauczyciele, o których mowa w ust. 3, zatrudnieni w:
a) przedszkolach, szkołach, placówkach oraz innych jednostkach organizacyjnych, o których mowa w art. l ust. l ustawy, o której mowa w art. l, mogą złożyć wniosek o podjecie postępowania egzaminacyjnego na stopień nauczyciela mianowanego, po odbyciu stażu trwającego co najmniej 9 miesięcy. Okres stażu dla tych nauczycieli ustala, z uwzględnieniem ich dorobku zawodowego oraz oceny pracy, organ prowadzący szkołę na wniosek dyrektora szkoły.
b) Centralnej Komisji Egzaminacyjnej, okręgowych komisjach egzaminacyjnych albo specjalistycznej jednostce nadzoru, na stanowiskach wymagających kwalifikacji pedagogicznych mogą złożyć wniosek o podjęcie postępowania egzaminacyjnego po przepracowaniu na tych stanowiskach okresu dwóch lat.
5. Nauczyciele, o których mowa w ust. 2 i 3, mogą składać wnioski, o których mowa w ust. 2 i 4, w terminie dwóch lat od dnia wejścia w życie ustawy.
6. Nauczyciele zatrudnieni w dniu wejścia w życie ustawy na podstawie umowy o pracę w wymiarze, co najmniej 1/2 obowiązkowego wymiaru zajęć, którzy nie posiadają wymaganych kwalifikacji, z tym dniem uzyskują stopień nauczyciela stażysty i stają się nauczycielami zatrudnionymi na podstawie umowy o pracę. Stosunki pracy z tymi nauczycielami wygasają z dniem 31 sierpnia 2006 r., o ile wcześniej nauczyciele ci nie uzupełnią kwalifikacji i nie uzyskają stopnia nauczyciela kontraktowego lub nie zostanie z nimi rozwiązany stosunek pracy w odrębnym trybie. 7. Stosunki pracy z nauczycielami zatrudnionymi w dniu wejścia w życie ustawy na podstawie umowy o pracę, którzy nie posiadają wymaganych kwalifikacji i są zatrudnieni w wymiarze niższym niż 1/2 obowiązkowego wymiaru zajęć, wygasają z dniem 31 sierpnia 2000 r., o ile nie zostanie z nimi rozwiązany stosunek pracy w odrębnym trybie. Do tego czasu nauczyciele ci dla celów płacowych traktowania są jak nauczyciele stażyści".
W myśl ust. 9 wyżej wymienionego artykułu "Dyrektorzy Szkół oraz organy, o których mowa w art., 9b ust. 4 pkt 2-4 ustawy wymienionej w art. l, wydadzą nauczycielom akty nadania odpowiedniego stopnia awansu zawodowego w terminie 6 miesięcy od dnia wejścia w życie ustawy".
Dokładna analiza treści poszczególnych rozwiązań ustawowych zawartych w art. 7 ust. 1-7, prowadzi do wniosku, że przepis ust. 9 tegoż artykułu nie ma zastosowania do nauczycieli, o których mowa w ust. 6 i 7. Nauczyciel, o którym mowa w ust. 6, z dniem wejścia w życie ustawy z 18 lutego 2000 r., uzyskał stopień nauczyciela stażysty i stał się nauczycielem, który pod sankcją rozwiązania stosunku pracy, powinien do dnia 31 sierpnia 2006 r. uzupełnić kwalifikacje i uzyskać stopień nauczyciela kontraktowego.
Jeżeli zaś chodzi o nauczycieli wymienionych w ust. 7, to ustawodawca nie przewidział możliwości zatrudnienia ich po 31 sierpnia 2000 r.
Za wyżej wymienionym stwierdzeniem przeważają następujące racje. Określenie stopnia awansu zawodowego nauczycieli - nauczyciel stażysta - zostało wprowadzone ustawą z dnia 18 lutego 2000 r., a zatem nie miało swojego odniesienia w ustawie Karta Nauczyciela w wersji obowiązującej do dnia wejście w życie przepisów ustawy zmieniającej, tj. do dnia 6 kwietnia 2000 r. Wyżej przedstawiono warunki, jakie powinien spełnić nauczyciel stażysta, by uzyskać stopień awansu zawodowego - nauczyciela kontraktowego, skoro warunki te nie były określone w ustawie Karta Nauczyciela przed w/w zmianą, a zatem i niespełnione, to nie było podstaw do uznania stażu za odbyty. Stosownie zaś do art. 9d ust. l in fine ustawy Karta Nauczyciela w brzmieniu obowiązującym od 6 kwietnia 2000 r., nauczyciel stażysta rozpoczyna staż bez złożenia wniosku. Ponadto ustawodawca zakreślił dość znaczny okres czasu, w którym nauczyciel stażysta powinien uzupełnić kwalifikacje i uzyskać stopień nauczyciela kontraktowego, bo od 6 kwietnia 2000 r. do 31 sierpnia 2006 r., a więc okres, w którym zainteresowany będzie mógł uzupełnić kwalifikacje i odbyć staż, który wynosi 9 miesięcy.
W świetle wyżej przytoczonych przepisów, uzupełnienie kwalifikacji i odbycie stażu, który rozpoczyna się z początkiem roku szkolnego - nie później niż w ciągu 14 dni od dnia rozpoczęcia zajęć - w okresie od 6 kwietnia do 6 października 2000 r. byłoby niewykonalne.
Z powyższego wynika, że nauczyciel stażysta, o którym mowa w art. 7 ust. 6 cyt. ustawy z 18 lutego 2000 r., obowiązany jest odbyć staż według przepisów określonych w rozdziale 3a - Awans Zawodowy Nauczycieli.
Natomiast przepis art. 7 ust. 9 powołanej wyżej ustawy z 18 lutego 2000 r. ma zastosowanie do nauczycieli wymienionych w pkt 1-4 tego artykułu.
W sprawie bezspornym jest, że skarżący w dniu wejścia w życie ustawy z 18 lutego 2000 r. o zmianie - Karty Nauczyciela oraz o zmianie niektórych innych ustaw, zatrudniony był w Zespole Szkół zawodowych w M. na podstawie umowy o pracę. Dyrektor Zespołu tych szkół, pismem z dnia 9 października 2000 r. powiadomił skarżącego, że z dniem l października 2000 r. został zakwalifikowany do grupy nauczycieli stażystów.
Z akt sprawy wynika, że skarżący nie odbył stażu stosownie do przepisów ustawy Karta Nauczyciela, nie złożył planu rozwoju zawodowego, co uniemożliwiło dokonanie oceny jego dorobku zawodowego. Z powyższego wynika, że skarżący nie spełnił warunków, o których mowa w art. 9b ust. l ustawy Karta Nauczyciela, do nadania mu stopnia awansu zawodowego nauczyciela kontraktowego.
W tej sytuacji zaskarżona decyzja i utrzymana nią w mocy decyzja organu pierwszej instancji, prawa nie narusza i dlatego na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w sentencji wyroku.