II SA 3608/03
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie rozpoznał skargę P.D. na decyzję Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi, która utrzymała w mocy decyzję Wojewody odmawiającą uchylenia wcześniejszej decyzji stwierdzającej nieważność decyzji Kierownika Urzędu Rejonowego. Sprawa dotyczyła wyłączenia gruntów z produkcji rolnej i obciążenia M. S.A. opłatami rocznymi. Sąd uchylił zaskarżoną decyzję Ministra oraz utrzymaną nią w mocy decyzję Wojewody, a także decyzję Wojewody stwierdzającą nieważność decyzji Kierownika Urzędu Rejonowego. Kluczowym zarzutem skarżącego było pozbawienie go możliwości czynnego udziału w postępowaniu o stwierdzenie nieważności decyzji. Sąd uznał, że Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi nie rozpatrzył w pełni odwołania skarżącego, naruszając zasadę dwuinstancyjności postępowania. Ponadto, sąd stwierdził, że Wojewoda nieprawidłowo zawiadomił o wszczęciu postępowania o stwierdzenie nieważności, mimo istnienia pełnomocnika skarżącego, co skutkowało naruszeniem przepisów Kpa. Sąd podkreślił, że organ administracji powinien zapewnić stronie czynny udział w postępowaniu, a wyznaczenie kuratora było w tej sytuacji zbędne. Sąd nie podzielił zarzutów dotyczących niewykonania przez organ I instancji wskazań NSA z poprzednich postępowań, ale uznał, że organ administracji rozpatrując ponownie wniosek M. S.A. musi zapewnić P.D. pełny udział w postępowaniu.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaNaruszenie procedury administracyjnej, zasada dwuinstancyjności, prawo strony do czynnego udziału w postępowaniu, prawidłowość stwierdzania nieważności decyzji w części.
Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z wyłączeniem gruntów z produkcji rolnej i postępowaniem w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji.
Zagadnienia prawne (4)
Czy organ administracji publicznej prawidłowo przeprowadził postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji, zapewniając stronie czynny udział w postępowaniu?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, organ administracji naruszył przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego, w szczególności art. 61 § 4 w związku z art. 157 § 2 Kpa, poprzez niezawiadomienie pełnomocnika strony o wszczęciu postępowania o stwierdzenie nieważności decyzji.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że organ administracji nie zapewnił stronie czynnego udziału w postępowaniu, ponieważ mimo istnienia pełnomocnika, nie został on niezwłocznie zawiadomiony o wszczęciu postępowania o stwierdzenie nieważności decyzji. Wyznaczenie kuratora było w tej sytuacji zbędne.
Czy Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi prawidłowo rozpoznał odwołanie skarżącego, stosując zasadę dwuinstancyjności postępowania?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, Minister nie rozpatrzył w pełni odwołania skarżącego, ograniczając się do kontroli decyzji organu I instancji i nie odnosząc się do podniesionych przez skarżącego zarzutów, co narusza zasadę dwuinstancyjności.
Uzasadnienie
Sąd stwierdził, że organ odwoławczy nie przeprowadził ponownego postępowania wyjaśniającego i nie rozpoznał sprawy w jej całokształcie, co jest wymogiem zasady dwuinstancyjności.
Czy dopuszczalne jest stwierdzenie nieważności decyzji administracyjnej w części?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, dopuszczalne jest stwierdzenie nieważności decyzji w części, co zostało potwierdzone orzecznictwem NSA.
Uzasadnienie
Sąd powołał się na uchwałę składu siedmiu sędziów NSA z 23 lutego 1998r. (OPS 6/97) potwierdzającą dopuszczalność stwierdzenia nieważności decyzji w części.
Czy Naczelny Sąd Administracyjny w poprzednich orzeczeniach ocenił merytorycznie decyzję Kierownika Urzędu Rejonowego z dnia 1995-06-xx pod kątem wad z art. 156 § 1 pkt 4 Kpa?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, NSA w poprzednich orzeczeniach badał decyzję Kierownika Urzędu Rejonowego jedynie pod kątem istnienia innej decyzji ostatecznej w sprawie (art. 156 § 1 pkt 3 Kpa) lub właściwości organu, a nie merytorycznie pod kątem innych wad.
Uzasadnienie
Sąd analizując uzasadnienia poprzednich wyroków NSA stwierdził, że ocena merytoryczna decyzji Kierownika Urzędu Rejonowego była ograniczona i nie obejmowała wszystkich przesłanek nieważności.
Przepisy (17)
Główne
Kpa art. 145 § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
Podstawa do uchylenia decyzji administracyjnej.
p.u.s.a. art. 1 § 1
Prawo o ustroju sądów administracyjnych
Zakres kognicji sądów administracyjnych.
p.u.s.a. art. 1 § 2
Prawo o ustroju sądów administracyjnych
Kontrola zgodności z prawem.
p.p.s.a. art. 145 § 1
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa do uchylenia decyzji administracyjnej przez WSA.
Dz. U. Nr 153, poz. 1271 art. 97 § 1
Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów powszechnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Przejście spraw do właściwych WSA.
Pomocnicze
Kpa art. 10
Kodeks postępowania administracyjnego
Naruszenie zasady czynnego udziału strony w postępowaniu.
Kpa art. 12
Kodeks postępowania administracyjnego
Zasada przekonywania.
Kpa art. 15
Kodeks postępowania administracyjnego
Zasada dwuinstancyjności postępowania.
Kpa art. 28
Kodeks postępowania administracyjnego
Definicja strony postępowania.
Kpa art. 61 § 3
Kodeks postępowania administracyjnego
Dzień wszczęcia postępowania.
Kpa art. 61 § 4
Kodeks postępowania administracyjnego
Obowiązek zawiadomienia stron o wszczęciu postępowania.
Kpa art. 151 § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
Odmowa uchylenia decyzji.
Kpa art. 156 § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
Przesłanki stwierdzenia nieważności decyzji.
Kpa art. 157 § 2
Kodeks postępowania administracyjnego
Wszczęcie postępowania o stwierdzenie nieważności.
u.o.g.r.l. art. 13 § 2
Ustawa o ochronie gruntów rolnych i leśnych
Określenie podmiotu zobowiązanego do uiszczania opłat rocznych z tytułu wyłączenia gruntów z produkcji rolniczej.
u.NSA art. 57
Ustawa o NSA
Zasada trwałości wyroku NSA.
p.p.s.a. art. 200
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Rozstrzygnięcie o kosztach postępowania.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Naruszenie przez organ administracji przepisów Kpa dotyczących czynnego udziału strony w postępowaniu. • Naruszenie przez organ odwoławczy zasady dwuinstancyjności postępowania. • Niewłaściwe zawiadomienie o wszczęciu postępowania o stwierdzenie nieważności decyzji.
Odrzucone argumenty
Argumenty dotyczące niewykonania przez organ I instancji wskazań zawartych w orzeczeniach NSA z 1997r. (w zakresie właściwości organu i istnienia innej decyzji ostatecznej).
Godne uwagi sformułowania
zasada dwuinstancyjności postępowania realizuje się poprzez dwukrotne rozpoznanie sprawy tj. dwukrotne przeprowadzenie postępowania wyjaśniającego • nie wystarczy więc zweryfikowanie decyzji organu I instancji, konieczne jest bowiem, dla zrealizowania ustrojowej zasady dwuinstancyjności, z której wynika prawo strony do odwołania się od każdej decyzji nieostatecznej, ponowne rozpoznanie sprawy przez organ odwoławczy • pozbawienie strony czynnego udziału w postępowaniu nie tylko narusza art. 10 Kpa. ale narusza przepisy normujące postępowanie dowodowe i czyni całe postępowanie wadliwym
Skład orzekający
Maria Jagielska
przewodniczący sprawozdawca
Pamela Kuraś-Dębecka
członek
Zdzisław Romanowski
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Naruszenie procedury administracyjnej, zasada dwuinstancyjności, prawo strony do czynnego udziału w postępowaniu, prawidłowość stwierdzania nieważności decyzji w części."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z wyłączeniem gruntów z produkcji rolnej i postępowaniem w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa pokazuje, jak kluczowe jest przestrzeganie procedur administracyjnych i jak błędy proceduralne mogą prowadzić do uchylenia decyzji, nawet jeśli merytorycznie sprawa wydaje się jasna. Podkreśla znaczenie prawa strony do bycia wysłuchanym.
“Błędy proceduralne w urzędzie uchylają decyzję – jak chronić swoje prawa w postępowaniu administracyjnym?”
Sektor
rolnictwo
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.