II SA 1731/03

II SA 1731/03 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2004-07-30
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2003-05-14
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Andrzej Wieczorek /sprawozdawca/
Anna Robotowska /przewodniczący/
Grażyna Śliwińska
Sygn. powiązane
I OSK 125/05 - Wyrok NSA z 2005-11-08
Skarżony organ
Dyrektor Generalnej Dyrekcji Dróg Krajowych i Autostrad
Treść wyniku
Oddalono skargę
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Anna Robotowska, Sędziowie WSA Grażyna Śliwińska, Asesor WSA Andrzej Wieczorek (spr.), Protokolant Rafał Jasiński, po rozpoznaniu ma rozprawie w dniu 30 lipca 2004 r. sprawy ze skargi J. G. na decyzję Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad z dnia [...] stycznia 2003 r. Nr [...] w przedmiocie obciążenia karą pieniężna za przejazd pojazdem nienormatywnym oddala skargę
Uzasadnienie
Generalny Dyrektor Dróg Krajowych i Autostrad. Decyzją z dnia [...] stycznia 2003 Nr [...]po rozpatrzeniu wniosku wniesionego przez — skarżącego – J. G. o ponowne rozpatrzenie sprawy obciążenia karą pieniężną w wysokości 15720 zł za przejazd pojazdem nienormatywnym po drodze krajowej nr [...] w dniu [...] października 2002r. bez zezwolenia utrzymał w mocy decyzję z dnia [...] listopada 2002r.
Generalny Dyrektor Dróg Krajowych i Autostrad wskazał, że przeprowadzona w dniu [...] października 2002 kontrola pojazdu wykazała opisane w protokole kontroli i decyzji naciski osi i przekroczenie masy całkowitej pojazdu marki [...] o nr rej. [...]Biorąc pod uwagę te ustalenia stwierdzono, że pojazd był nienormatywny, gdyż miał przekroczony dopuszczalny nacisk osi składowych osi wielokrotnej: (II oś) o ponad 22 kN, (III oś) o ponad 24 kN oraz przekroczoną dopuszczalną masę całkowitą pojazdu
0 ponad 2,6 tony, a przewoźnik nie posiadał zezwolenia na przejazd pojazdem
nienormatywnym. Wskazał, że za przejazd pojazdem nienormatynym bez
zezwolenia nakłada się karę pieniężną. Orzekanie i wysokość tej kary reguluje
art. 13 ust. 2a i 2b ustawy z dnia 21 marca 1985r. o drogach publicznych (tj. z
2000 Dz. U. nr 71, póz. 838 ze zm.).
Generalny Dyrektor Dróg Krajowych i Autostrad nie podzielił poglądu skarżącego, że pojazd przekroczył dopuszczalną masę całkowitą tylko o 40 kg, gdyż według obowiązujących przepisów tj. Rozporządzenia Ministra Transportu
1 Gospodarki Morskiej z dnia 1 kwietnia 1999r. w sprawie warunków
technicznych pojazdów i zakresu ich niezbędnego wyposażenia (Dz. U. z dnia
15 maja 1999r.) § 3 ust. 1 pkt c mówiącego "Dopuszczalna masa całkowita
pojazdu trzyosiowego z zachowaniem wymagań, o których mowa w § 5, nie
może przekraczać 24 t. W tym stanie rzeczy w ocenie organu przedstawiony
dowód na okoliczność dopuszczalnej masy całkowitej pojazdu i zapis
wynikający z dowodu rejestracyjnego nie mają wpływu na ograniczenia
uregulowane obowiązującymi przepisami.
Odnośnie zarzutu strony o niezgodności zastosowanych przepisów z normami Konstytucji i powołaniem się skarżącego na Wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dn. 27 kwietnia 1999r., wskazano, że nie ma zastosowania do tej decyzji, ponieważ dotyczy innego stanu prawnego.
W skardze skarżący podtrzymał swoje stanowisko podnosząc, że organ uznając o przekroczeniu dopuszczalnej masy całkowitej pojazdu o ponad 2,6 tony nie uwzględnił zapisów wynikających z dokumentów urzędowych tj.
dowodu rejestracyjnego zgodnie z którym dopuszczalna masa całkowita pojazdu wynosi 26600 kg tak więc w ocenie skarżącego przekroczenie masy całkowitej pojazdu było nieznaczne i wynosiło zaledwie 40 kg.
Generalny Dyrektor Dróg Krajowych i Autostrad w odpowiedzi na skargę podtrzymał stanowisko.
W załączniku do protokółu rozprawy skarżący dodatkowo wskazał, iż przy wydaniu zaskarżonej decyzji miało miejsce rażące naruszenie zasad prawa bowiem podstawę do wydania zaskarżonej decyzji stanowiły dokonane w czasie kontroli pojazdu pomiary nacisków osi i masy całkowitej. Na te wyniki powołuje się Generalny Dyrektor Dróg Krajowych i Autostrad. Z treści powołanego protokołu wynika, iż "pomiaru nacisków osi i masy całkowitej przedmiotowego pojazdu dokonano przy użyciu przenośnej wagi do pomiarów statycznych (pkt.3 protokołu). W protokole znajdują się zapisy, z których m.in. wynika, iż kierowca pojazdu poddanego kontroli miał możność zapoznania się z dokumentacją potwierdzającą legalizację przyrządów pomiarowych. Brak jest jednak wzmianki o przepisach powszechnie obowiązujących które normowałyby sposób (procedurę) dokonywania pomiarów w czasie przeprowadzonej kontroli pojazdu na drodze publicznej pod kątem ładowności oraz dopuszczalnych nacisków osi pojazdu na drogę. Podnosząc powyższe postawiono pytanie czy w czasie kontroli pojazdu przy użyciu wag przestrzegano obowiązującej w tym zakresie procedury oraz gdzie ( w jakich przepisach) należy poszukiwać zasad dotyczących tejże procedury. Podniesiono, że w przepisach ustawy z dnia 11 maja 2001 r. Prawo o miarach ( Dz.U. z 2001, Nr 63, poz.636) w art. 9 zawarta została delegacja ustawowa dla właściwego do spraw gospodarki ministra do określenia w drodze rozporządzenia procedury dokonywania pomiaru w pojazdach poddanych kontroli pod kątem zachowania parametrów określonych w przepisach ustawy o drogach publicznych oraz przepisów prawa o ruchu drogowym. Zasady te określone zostały dopiero w przepisach zawartych w rozporządzeniu ministra gospodarki, pracy i polityki społecznej z 10 lutego 2004 r. w sprawie wymagań metrologicznych, którym powinny odpowiadać wagi samochodowe o ważeniu pojazdów w ruchu.
Zdaniem Skarżącego przy wydawaniu zaskarżonych decyzji naruszone zostały przepisy i zasady prawa, gdyż przy przeprowadzeniu kontroli pojazdu należącego do Skarżącego nie powołano przepisów prawnych określających sposób przeprowadzenia pomiaru oraz narządów pomiarowych właściwych do przeprowadzenia kontroli pojazdu takiego jakim poruszał się Skarżący. Z przedstawionego zarzutu wywiedziono, że skoro Skarżący nie mógł ocenić, czy sposób przeprowadzenia kontroli pojazdu jest zgodny z procedurą przyjętą w powszechnie obowiązującym prawie to decyzja oparta na czynnościach (kontrola i sporządzony na jej podstawie protokół) nie mających oparcia w prawie jest wadliwa i winna zostać uchylona, zgodnie z wnioskiem
Skarżącego.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
W świetle art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. przepisy wprowadzające ustawę - prawo o ustroju sądów administracyjnych sprawy (Dz.U. Nr 153, poz.1271), w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy - prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Taka sytuacja ma miejsce w niniejszej sprawie i dlatego postępowanie toczy się na podstawie ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz.1270).
Zgodnie z art.l § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle § 2 powołanego wyżej artykułu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Innymi słowy, wchodzi tutaj w grę kontrola aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dokonywana pod względem ich zgodności z prawem materialnym przepisami procesowymi, nie zaś według kryteriów słusznościowych.
Ponadto, co wymaga podkreślenia, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi).
Rozpoznając sprawę w świetle powołanych wyżej kryteriów, skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Materialną podstawą orzekania i wysokość kary opisanej w zaskarżonej decyzji regulują przepisy art. 13 ust. 2a i 2b ustawy z dnia 21 marca 1985r. o drogach publicznych (tj. z 2000 Dz. U. nr 71, póz. 838 ze zm.).
Zgodnie z powołanym w decyzji art. 13 ust. 2a ..." Za przejazd po drogach publicznych pojazdów, o których mowa w ust. 2 pkt.3 /... przejazdy po drogach publicznych pojazdów zarejestrowanych w kraju i za granicą z ładunkiem lub bez ładunku, o masie, naciskach osi lub wymiarach przekraczających wielkości określone w odrębnych przepisach, bez pozwolenia określonymi przepisami Prawa o ruchu drogowym lub niezgodnie z warunkami podanymi w zezwoleniu, pobiera się kary pieniężne". Przepis art. 13 ust. 2b mówi ..."Wysokość kar pieniężnych określa załącznik do ustawy." Kary pieniężne, o których mowa w art. 13 ust.2 a: Lp. 5 ust. 5 lit. d -... Za przekroczenie dopuszczalnych nacisków
osi na drogach, gdzie dopuszczalny jest ruch pojazdów o naciskach osi do 100 kN. dla osi składowej wielokrotnej przy rozstawie osi powyżej 1,30 m ponad 100 kN do 112 kN wysokość kary pieniężnej wynosi 7560 zŁ.Lp. 6 ust. 1 lit. a -... Za przekroczenie dopuszczalnej masy całkowitej pojazdu pojedynczego do 5 t włącznie wysokość kary pieniężnej wynosi 600 zł.
Według obowiązujących przepisów tj. Rozporządzenia Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z dnia 1 kwietnia 1999r. w sprawie warunków technicznych pojazdów i zakresu ich niezbędnego wyposażenia (Dz.U. z 1999r, Nr 44, poz. 432) § 3 ust. 1 pkt c "Dopuszczalna masa całkowita pojazdu trzyosiowego z zachowaniem wymagań, o których mowa w § 5, nie może przekraczać 24 t. W tym stanie rzeczy w ocenie Sądu przedstawiony dowód rejestracyjny oraz opinia na okoliczność dopuszczalnej masy całkowitej pojazdu nie mają wpływu na ograniczenia uregulowane obowiązującymi przepisami. Oczywistym jest, że pojazd ten poruszając się w miejscach nie objętych regulacjami prawnymi np. po ternie prywatnym może być dociążony do masy całkowitej natomiast na drogach publicznych masa całkowita pojazdu nie może przekraczać opisywanej wyżej wartości.
W tym stanie rzeczy w ocenie Sądu organ zastosował prawidłowe przepisy i w sposób właściwy je zinterpretował. Powyższa kara nakładana jest niezależnie od przyczyny przekroczenia dopuszczalnych parametrów, uszkodzonej wagi na miejscu załadunku czy sytuacji finansowej przewoźnika. Brak możliwości sprawdzenia nacisku osi pojazdu na który powoływał się przewoźnik nie stanowi okoliczności wyłączającej odpowiedzialność właściciela pojazdu. Jedynym i decydującym kryterium jest fakt stwierdzenia przekroczenia dopuszczalnych parametrów. Zgodnie z art. 61 ust.2,3,5 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (Dz.U. z 1997, Nr 98, poz.602) ładunek na pojeździe umieszcza się w taki sposób, aby min. nie powodował przekroczenia dopuszczalnych nacisków osi pojazdu na drogę, był zabezpieczony przed zmianą położenia. Ładunek sypki może być umieszczony tylko w szczelnej skrzyni ładunkowej, zabezpieczonej dodatkowo odpowiednimi zasłonami uniemożliwiającymi wysypywanie się ładunku na drogę.
Organ słusznie odrzucił zarzuty skarżącego co do niekonstytucyjności powołanych przepisów bowiem powołanym przez skarżącego orzeczeniem Trybunału Konstytucyjnego zakwestionowano przepisy rozporządzenia, które nie obowiązywało i nie było stosowane w chwili orzekania w przedmiotowej sprawie.
Sąd nie podziela natomiast argumentów skarżącego przedstawionych w załączniku do protokółu rozprawy a dotyczących braku w czasie kontroli pojazdu powszechnie obowiązujących przepisów określających procedury użycia wag.
Skarżący podnosił, że w przepisach ustawy z dnia 11 maja 2001 r. Prawo o miarach (Dz.U. z 2001, Nr 63, poz.636) w art. 9 zawarta została delegacja
ustawowa dla właściwego do spraw gospodarki ministra do określenia w drodze rozporządzenia procedury dokonywania pomiaru w pojazdach poddanych kontroli pod kątem zachowania parametrów określonych w przepisach ustawy o drogach publicznych oraz przepisów prawa o ruchu drogowym. Wskazując na powyższe podnosił, że z uwagi na brak przepisów powszechnie obowiązujących ważenie odbyło się w sposób nieprawidłowy i uniemożliwiający stronie dokonanie oceny przeprowadzonej kontroli.
Odnosząc się do powyższego zarzutu należy zauważyć, że przepisy ustawy z dnia 11 maja 2001 r. Prawo o miarach, które zgodnie z art. 34. ustawy (z wyjątkiem niektórych przepisów nie mających zastosowania w niniejszej sprawie) weszły w życie z dniem 1 stycznia 2003 r. Zgodnie z art. 27 przyrządy pomiarowe zalegalizowane lub uwierzytelnione przed dniem wejścia w życie ustawy, niespełniające jej przepisów, mogą być nadal legalizowane, o ile spełniają wymagania dotychczasowych przepisów, lecz nie dłużej niż przez 10 lat od dnia wejścia w życie ustawy. Przepis art. 29 ustawy o miarach stwierdza, że do czasu wejścia w życie przepisów wykonawczych prawna kontrola metrologiczna odbywa się na podstawie przepisów dotychczasowych, nie dłużej jednak niż przez 1 rok od dnia wejścia w życie ustawy. W tym stanie rzeczy należy zauważyć, że kontrolę pojazdów wykonywanych przy użyciu wag posiadających legalizację należało przeprowadzać zgodnie z instrukcją o dokonywaniu kontroli kierujących pojazdami, sprawdzaniu wymiarów, nacisków osi i masy całkowitej pojazdów oraz nakładaniu grzywien w drodze mandatu karnego oraz dokumentów legalizujących użytą wagę. Z protokółu zatrzymania i kontroli pojazdu z dnia [...] października 2002r. wynika, że przed rozpoczęciem czynności kontrolnych kierujący pojazdem został poinformowany o zasadach kontroli i dokumentach legalizujących wagę.
W tym stanie rzeczy na podstawie art.151 ustawy o ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi należało orzec jak w sentencji.