II SA 1573/02
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny uchylił decyzję o cofnięciu licencji na przewóz taksówką z powodu zastosowania przez organ odwoławczy przepisów nowej ustawy z naruszeniem zasady niedziałania prawa wstecz.
Skarżący, Waldemar G., stracił licencję na przewóz taksówką z powodu zawyżenia opłaty za kurs i braku włączonego taksometru. Decyzję o cofnięciu zezwolenia wydał Prezydent Miasta W., a utrzymał ją w mocy Samorządowe Kolegium Odwoławcze. Kolegium oparło swoje rozstrzygnięcie na przepisach nowej ustawy o transporcie drogowym, która weszła w życie po zdarzeniu będącym podstawą cofnięcia licencji. Sąd administracyjny uznał, że zastosowanie nowej, surowszej ustawy narusza zasadę niedziałania prawa wstecz (art. 2 Konstytucji RP) i uchylił zaskarżoną decyzję.
Sprawa dotyczy cofnięcia zezwolenia na wykonywanie krajowego zarobkowego przewozu osób taksówką. Waldemar G. uzyskał zezwolenie w 1998 r. W kwietniu 2001 r. inspektorzy stwierdzili, że wykonywał usługę przewozową bez włączonego taksometru i pobrał zawyżoną opłatę. Decyzją z listopada 2001 r. Prezydent Miasta W. cofnął zezwolenie na podstawie art. 16 ust. 2 pkt 3 ustawy z 1997 r. o warunkach wykonywania krajowego drogowego przewozu osób, wskazując na naruszenie przepisów o cenach urzędowych. W odwołaniu skarżący argumentował, że było to incydentalne zdarzenie i został już ukarany mandatami. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. utrzymało decyzję w mocy, jednak oparło ją na przepisach nowej ustawy z 2001 r. o transporcie drogowym, która weszła w życie 1 stycznia 2002 r. Kolegium uznało, że nowa ustawa ma zastosowanie przy rozpoznawaniu sprawy przez organ odwoławczy. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił decyzję Kolegium, stwierdzając naruszenie prawa materialnego. Sąd podkreślił, że zdarzenie miało miejsce pod rządami starej ustawy, a nowa ustawa nie może być stosowana wstecz do oceny faktów z przeszłości, zgodnie z zasadą lex retro non agit. Zastosowanie nowej, surowszej regulacji naruszało zasadę niedziałania prawa wstecz wynikającą z art. 2 Konstytucji RP. Sąd wskazał, że organ odwoławczy, stosując nową ustawę, wykluczył możliwość zbadania, czy istniały przesłanki do odstąpienia od cofnięcia zezwolenia, co było możliwe na gruncie poprzedniej ustawy.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Nie, przepisy nowej ustawy nie mogą być stosowane wstecz do oceny zdarzeń, które miały miejsce pod rządami poprzedniej ustawy.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że zastosowanie nowej, surowszej ustawy przez organ odwoławczy narusza zasadę niedziałania prawa wstecz (art. 2 Konstytucji RP). Zgodnie z ogólną zasadą, należy stosować przepisy obowiązujące w dacie zajścia zdarzenia.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
uchylono_decyzję
Przepisy (3)
Główne
u.t.d. art. 15 § 1 pkt 1 lit. b
Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym
Przepis ten stanowi podstawę do cofnięcia licencji, jeżeli jej posiadacz rażąco naruszył warunki określone w licencji lub inne warunki wykonywania działalności objętej licencją określone przepisami prawa. Sąd wskazał, że organ odwoławczy zastosował ten przepis, mimo że zdarzenie miało miejsce pod rządami poprzedniej ustawy.
u.w.k.d.p.o. art. 16 § ust. 2 pkt 3
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. o warunkach wykonywania krajowego drogowego przewozu osób
Zgodnie z tym przepisem, zezwolenie można było cofnąć, jeżeli przedsiębiorca narusza przepisy o cenach urzędowych za usługi przewozowe. Sąd wskazał, że to przepisy tej ustawy powinny być stosowane do oceny zdarzenia z 23 kwietnia 2001 r.
Pomocnicze
u.t.d. art. 104 § ust. 2
Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym
Przepis ten stanowił, że do postępowań administracyjnych wszczętych, a niezakończonych decyzją ostateczną przed dniem wejścia w życie ustawy, stosuje się jej przepisy. Sąd uznał, że jest to norma procesowa, a nie materialnoprawna, i nie może stanowić podstawy do oceny, którą ustawę należy zastosować do stanów faktycznych zaszłych w czasie obowiązywania poprzedniej ustawy.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Zastosowanie przez organ odwoławczy przepisów nowej ustawy o transporcie drogowym do oceny zdarzenia, które miało miejsce pod rządami poprzedniej ustawy, narusza zasadę niedziałania prawa wstecz (art. 2 Konstytucji RP). Organ odwoławczy, stosując nową ustawę, wykluczył możliwość zbadania, czy istniały przesłanki do odstąpienia od cofnięcia zezwolenia, co było możliwe na gruncie poprzedniej ustawy.
Godne uwagi sformułowania
zasada niedziałania prawa wstecz lex retro non agit norma procesowa, a nie materialnoprawna
Skład orzekający
Gronowski Stanisław
przewodniczący sprawozdawca
Bosakirska Magdalena
członek
Borowiecki Piotr
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Stosowanie przepisów prawa w czasie, zasada niedziałania prawa wstecz w prawie administracyjnym, interpretacja przepisów przejściowych w ustawach."
Ograniczenia: Dotyczy spraw, gdzie następuje zmiana przepisów materialnoprawnych w trakcie postępowania administracyjnego.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa ilustruje fundamentalną zasadę prawa administracyjnego – niedziałanie prawa wstecz, co jest kluczowe dla pewności prawnej obywateli. Pokazuje, jak ważne jest prawidłowe stosowanie przepisów przejściowych.
“Czy nowa ustawa może cofnąć Ci licencję za coś, co zrobiłeś wczoraj? Sąd wyjaśnia!”
Sektor
transport
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyII SA 1573/02 - Wyrok WSA w Warszawie Data orzeczenia 2004-02-02 orzeczenie prawomocne Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie Sędziowie Gronowski Stanisław /przewodniczący sprawozdawca/ Bosakirska Magdalena Borowiecki Piotr Symbol z opisem 604 Działalność gospodarcza, w tym z udziałem podmiotów zagranicznych Hasła tematyczne Transport Działalność gospodarcza Administracyjne postępowanie Powołane przepisy Dz.U. 2001 nr 125 poz. 1371 art. 15 ust. 1 pkt 1 lit. b, art. 104 ust. 2 Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym. Dz.U. 1997 nr 141 poz. 942 art. 16 ust. 2 pkt 3 Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. o warunkach wykonywania krajowego drogowego przewozu osób. Tezy Cofnięcie licencji na wykonywanie transportu drogowego taksówką na podstawę art. 15 ust. 1 pkt lit. "b" ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym /Dz.U. nr 125 poz. 1371/ jest dopuszczalne, jeżeli okoliczności faktyczne uzasadniające podjęcie takiej decyzji o cofnięciu powstały po wejściu w życie tego przepisu. Uzasadnienie Waldemar G. uzyskał 22 września 1998 r. zezwolenie od Prezydenta Miasta W. na wykonywanie krajowego zarobkowego przewozu osób taksówką osobową marki Peugot. Protokołem kontroli z dnia 23 kwietnia 2001 r. sporządzonym przez inspektorów Wojewódzkiej Inspekcji Handlowej w W. w obecności funkcjonariusza policji oraz Skarżącego ustalono, iż skarżący wykonywał w tym dniu usługę przewozową bez włączonego taksometru. Po zakończeniu kursu pobrał opłatę w wysokości 12 zł, zawyżoną o kwotę 5 zł w stosunku do cen przewidzianych w uchwale Rady Miasta W. z dnia 17 czerwca 1996 r. Na żądanie inspektorów wystawił rachunek za przejazd posługując się danymi innego kierowcy - Zdzisława S. Decyzją Prezydenta Miasta W. z dnia 30 listopada 2001 r. cofnięto skarżącemu wspomniane wyżej zezwolenie na zarobkowy przewóz osób taksówką. Decyzja została wydana na podstawie art. 16 ust. 2 pkt 3 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. o warunkach wykonywania krajowego drogowego przewozu osób /Dz.U. nr 141 poz. 942 ze zm./. Stosownie do tego przepisu zezwolenie można cofnąć, jeżeli przedsiębiorca narusza przepisy o cenach urzędowych za usługi przewozowe. W odwołaniu od tej decyzji, skierowanym do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W" skarżący podkreślał, iż stwierdzona nieprawidłowość była incydentalnym przypadkiem w jego działalności zawodowej. Za ten czyn został już zresztą dostatecznie ukarany dwoma mandatami karnymi. Powołał się na fakultatywność decyzji cofającej zezwolenie w świetle art. 16 ust. 2 pkt 3 powołanej ustawy. Ostateczną decyzją Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z 9 kwietnia 2002 r. utrzymano w mocy decyzję organu pierwszej instancji. Samorządowe Kolegium Odwoławcze wzięło pod uwagę uchylenie z dniem 1 stycznia 2002 r. powołanej ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. o warunkach wykonywania krajowego drogowego przewozu osób, która była podstawą wydania decyzji przez organ pierwszej instancji. Od 1 stycznia 2002 r. obowiązują przepisy ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym. Ustawa ta, jak wskazano, ma zastosowanie przy rozpoznawaniu sprawy przez organ odwoławczy. W świetle art. 15 ust. 1 pkt 2 lit. "b" ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym licencję cofa się, jeżeli jej posiadacz rażąco naruszył warunki określone w licencji lub inne warunki wykonywania działalności objętej licencją określone przepisami prawa. Zatem obecnie obowiązująca ustawa nie pozostawia uznaniu organu administracji publicznej kwestii cofnięcia licencji czy też nie. Wynika to wyraźnie z przepisu art. 15 ust. 1 tej ustawy, stanowiącego, że licencję cofa się w przypadkach wymienionych w tym przepisie. (...) Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: (...) Zaskarżona decyzja została oparta na innym przepisie prawa niż decyzja organu I instancji. Zachodzi więc potrzeba rozstrzygnięcia istotnej dla sprawy kwestii, według jakich przepisów podlegają ocenie stwierdzone przez inspektorów Wojewódzkiej Inspekcji Handlowej w W. w dniu 23 kwietnia 2001 r. nieprawidłowości w działalności skarżącego, w szczególności zaś w zakresie pobrania przez skarżącego zawyżonej ceny za przewóz, co skutkowało cofnięcie zezwolenia na zarobkowy przewóz osób taksówką. W tym czasie, jak to już wskazano, obowiązywała ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. o warunkach wykonywania krajowego drogowego przewozu osób, a tym samym zachowanie skarżącego podlegało ocenie jej art. 16 ust. 2 pkt 3, w świetle którego zezwolenie można było cofnąć, jeżeli przedsiębiorca narusza przepisy o cenach urzędowych za usługi przewozowe. Obowiązująca od 1 stycznia 2002 r. cytowana ustawa z dnia 6 września 2001 r. w art. 104 ust. 2 zawierała przepis o następującej treści: Do postępowań administracyjnych wszczętych, a niezakończonych decyzją ostateczną przed dniem wejścia w życie ustawy, stosuje się jej przepisy. Przepis ten nie mógł jednakże stanowić podstawy dla zastosowania przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze przepisów nowej ustawy dla oceny prawnej zdarzenia będącego przedmiotem kontroli skarżącego z 23 kwietnia 2001 r., co miało miejsce pod rządem poprzedniej ustawy. Przepis art. 104 ust. 2 cytowanej ustawy z dnia 6 września 2001 r. ma bowiem charakter normy procesowej, a nie materialnoprawnej. Powołany zatem wyżej przepis nie może stanowić podstawy do oceny, którą ustawę należy zastosować do stanów faktycznych zaszłych w czasie obowiązywania poprzedniej ustawy. Należy więc, zgodnie z ogólną zasadą lex retro non agit, stosować przepisy ustawy obowiązującej w dacie zajścia zdarzenia, z którym ustawa wiąże określone skutki prawne. Dodać należy, iż podobne stanowisko zajął Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 9 października 2003 r., I CK 134/02, wydanym na tle art. 113 ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. o ochronie konkurencji i konsumentów /t.j. Dz.U. 2003 nr 86 poz. 804/, którego treść jest zbliżona do sformułowania zawartego w art. 104 ust. 2 ustawy o transporcie drogowym. Sąd nie podzielił zatem stanowiska Samorządowego Kolegium Odwoławczego, iż nowa ustawa, w tym jej art. 15, ma zastosowanie przy rozpoznawaniu sprawy przez organ odwoławczy. Z uwagi na surowsze w stosunku do skarżącego regulacje zawarte w art. 15 ust. 1 pkt 2 lit. "b" nowej ustawy w porównaniu do art. 16 ust. 2 pkt 3 poprzedniej ustawy, obowiązującej w dacie zaistnienia zdarzenia rodzącego dla skarżącego skutki prawne, zastosowanie przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze nowej, i zarazem surowszej dla skarżącego, ustawy uzasadnia zarzut naruszenia w zaskarżonej decyzji zasady niedziałania prawa wstecz, wynikającej z art. 2 Konstytucji RP. Organ odwoławczy, z powodu naruszenia prawa materialnego, z góry więc wykluczył możliwość zbadania, czy w odniesieniu do skarżącego zachodziły przesłanki do odstąpienia od cofnięcia zezwolenia na zarobkowy przewóz osób taksówką, która to możliwość wchodziła w grę w świetle art. 16 ust. 2 pkt 3 ustawy o warunkach wykonywania krajowego drogowego przewozu osób. Powyższe naruszenie prawa materialnego mogło mieć wpływ na wynik sprawy. Uzasadnia to uchylenie zaskarżonej decyzji, stosownie do art. 145 par. 1 pkt 1 lit. "a" Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. (...)
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI