II SA 1218/03
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę spółki z o.o. na decyzję stwierdzającą nieważność decyzji o zmianie klasyfikacji samochodu z osobowego na ciężarowy, uznając, że zmiana ta bez nowego świadectwa homologacji stanowi rażące naruszenie prawa.
Spółka A z o.o. zaskarżyła decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego, która stwierdziła nieważność decyzji Starosty E. o zmianie klasyfikacji samochodu z osobowego na ciężarowy. Samochód, pierwotnie homologowany jako osobowy, został po przeróbkach zarejestrowany jako ciężarowy na podstawie oceny rzeczoznawcy i zaświadczenia stacji kontroli pojazdów, bez uzyskania nowego świadectwa homologacji. Kolegium uznało tę zmianę za rażące naruszenie prawa. Sąd administracyjny podzielił to stanowisko, podkreślając, że zmiana typu pojazdu wymaga nowego świadectwa homologacji, a badanie techniczne nie może go zastąpić.
Sprawa dotyczyła skargi A Spółka z o.o. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego, która stwierdziła nieważność decyzji Starosty E. z dnia 24 września 1999 r. w sprawie zmiany klasyfikacji samochodu z osobowego na ciężarowy specjalizowany. Samochód, pierwotnie zarejestrowany jako osobowy na podstawie świadectwa homologacji, został po przeróbkach (montaż kraty oddzielającej bagażnik) zgłoszony do zmiany klasyfikacji. Starosta E. wydał nową decyzję rejestracyjną, klasyfikując pojazd jako ciężarowy specjalizowany, opierając się na ocenie rzeczoznawcy i zaświadczeniu Stacji Kontroli Pojazdów. Prokurator wniósł o stwierdzenie nieważności tej decyzji, a Kolegium Odwoławcze, działając w trybie nadzoru, stwierdziło nieważność decyzji Starosty, uznając ją za rażąco naruszającą prawo. Kolegium powołało się na przepisy Prawa o ruchu drogowym, wskazując, że zmiana typu pojazdu wymaga uzyskania nowego świadectwa homologacji, a badania techniczne nie mogą zastąpić tej procedury. Podkreślono, że właściciel dokonujący przeróbek jest traktowany jak producent i ma obowiązek uzyskania nowej homologacji. Po utrzymaniu w mocy własnej decyzji przez Kolegium, spółka A złożyła skargę do sądu administracyjnego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie oddalił skargę, podzielając stanowisko Kolegium. Sąd uznał, że zmiana klasyfikacji samochodu z osobowego na ciężarowy bez uzyskania nowego świadectwa homologacji stanowi rażące naruszenie prawa, a badanie techniczne nie jest wystarczające do takiej zmiany. Sąd podkreślił, że homologacja stwierdza zgodność pojazdu z przepisami dotyczącymi jego funkcji i budowy, podczas gdy badanie techniczne ocenia jego sprawność. W związku z tym, stwierdzenie nieważności decyzji Starosty było zasadne.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Tak, stanowi rażące naruszenie prawa.
Uzasadnienie
Zmiana typu pojazdu, w tym jego klasyfikacji z osobowego na ciężarowy, wymaga uzyskania nowego świadectwa homologacji. Badanie techniczne potwierdza jedynie sprawność techniczną pojazdu, a nie jego zgodność z przepisami dotyczącymi typu i przeznaczenia. Właściciel dokonujący przeróbek jest traktowany jak producent i ma obowiązek uzyskania nowej homologacji. Rejestracja pojazdu jako ciężarowego na podstawie samego badania technicznego, przy braku nowego świadectwa homologacji, jest sprzeczna z przepisami Prawa o ruchu drogowym i rozporządzeń wykonawczych.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalono_skargę
Przepisy (9)
Główne
u.p.r.d. art. 68 § ust. 1, 2, 9
Ustawa Prawo o ruchu drogowym
Producent lub importer nowego typu pojazdu jest obowiązany uzyskać świadectwo homologacji. Podmiot dokonujący montażu lub zabudowy jest traktowany jak producent. W przypadku zmian w typie pojazdu, producent lub importer jest obowiązany uzyskać nowe świadectwo homologacji.
u.p.r.d. art. 72 § ust. 1 pkt 3
Ustawa Prawo o ruchu drogowym
Wyciąg ze świadectwa homologacji lub odpis decyzji zwalniającej z homologacji jest niezbędnym dokumentem do rejestracji pojazdu.
u.p.r.d. art. 78 § ust. 2 pkt 2
Ustawa Prawo o ruchu drogowym
Właściciel pojazdu zarejestrowanego jest obowiązany zawiadomić starostę o zmianie stanu faktycznego wymagającej zmiany danych w dowodzie rejestracyjnym w terminie 30 dni.
rozp. M.T.G.M. art. 14 § ust. 2
Rozporządzenie Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej w sprawie rejestracji i oznaczania pojazdów
Do zawiadomienia o zmianie danych technicznych pojazdu zamieszczonych w dowodzie rejestracyjnym należy dołączyć dokumenty potwierdzające zgodność zmian z przepisami określającymi warunki techniczne pojazdów.
k.p.a. art. 156 § § 1 pkt 2
Kodeks postępowania administracyjnego
Decyzja podlega stwierdzeniu nieważności, gdy została wydana z rażącym naruszeniem prawa.
Pomocnicze
u.p.u.s.a. art. 1 § § 2
Ustawa Prawo o ustroju sądów administracyjnych
Sąd administracyjny kontroluje zaskarżone decyzje pod kątem ich zgodności z prawem.
u.p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sąd uchyla decyzję, gdy stwierdzi naruszenie prawa materialnego lub przepisów postępowania.
u.p.p.s.a. art. 151
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
u.p.u.s.a. art. 97 § § 1
Ustawa Prawo o ustroju sądów administracyjnych
Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, określające właściwość sądów po reformie.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Zmiana klasyfikacji pojazdu z osobowego na ciężarowy bez uzyskania nowego świadectwa homologacji stanowi rażące naruszenie prawa. Badanie techniczne nie może zastąpić świadectwa homologacji w procesie zmiany typu pojazdu. Właściciel dokonujący przeróbek pojazdu jest traktowany jak producent i ma obowiązek uzyskania nowej homologacji. Decyzja Starosty o zmianie klasyfikacji bez wymaganego świadectwa homologacji była sprzeczna z przepisami Prawa o ruchu drogowym.
Odrzucone argumenty
Zastosowanie art. 156 § 1 pkt 2 kpa przez Kolegium było nieprawidłowe. Niewłaściwa interpretacja art. 68 ust. 2 ustawy Prawo o ruchu drogowym. Brak rażącego naruszenia prawa w decyzji Starosty. Kwestionowanie badań technicznych wykonanych przez poprzedniego właściciela jest gołosłowne. W pojeździe nie było zmian konstrukcyjnych (argument skarżącego, który został odrzucony).
Godne uwagi sformułowania
zmiana rodzaju pojazdu stanowi rażące naruszenie prawa badania techniczne nie mogą zastąpić świadectwa homologacji właściciel pojazdu dokonujący przeróbek jest producentem homologacja stwierdza zgodność pojazdu co do przypisanych mu funkcji, budowy itp., natomiast badanie techniczne stwierdza sprawność techniczną pojazdu uchybienie to ma charakter oczywisty, jasny i bezsporny
Skład orzekający
Janina Kosowska
przewodniczący
Tadeusz Lipiński
członek
Adam Matuszak
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Potwierdza konieczność uzyskania nowego świadectwa homologacji przy zmianie typu pojazdu i niedopuszczalność zastępowania tej procedury badaniem technicznym."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji zmiany klasyfikacji pojazdu, ale zasady dotyczące homologacji są ogólne.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa pokazuje, jak ważne są formalne procedury homologacyjne i jak łatwo można narazić się na stwierdzenie nieważności decyzji, jeśli się ich nie dopełni, nawet w pozornie prostych kwestiach technicznych.
“Samochód ciężarowy z osobowego? Bez homologacji to rażące naruszenie prawa!”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyII SA 1218/03 - Wyrok WSA w Olsztynie Data orzeczenia 2005-01-28 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2003-04-07 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie Sędziowie Adam Matuszak /sprawozdawca/ Hanna Raszkowska Janina Kosowska /przewodniczący/ Tadeusz Lipiński Symbol z opisem 603 Utrzymanie i ochrona dróg publicznych i innych dróg ogólnodostępnych, ruch na tych drogach, koleje, lotnictwo cywilne, p Sygn. powiązane I OSK 721/05 - Wyrok NSA z 2006-04-19 Skarżony organ Samorządowe Kolegium Odwoławcze Treść wyniku Oddalono skargę Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Janina Kosowska Sędziowie WSA Tadeusz Lipiński WSA Adam Matuszak (spr.) Protokolant Karolina Hrymowicz po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 stycznia 2005 r. sprawy ze skargi A Spółka z o.o. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia "[...]" r. nr "[...]" w przedmiocie stwierdzenia nieważności w sprawie zmiany klasyfikacji samochodu oddala skargę. Uzasadnienie A. W. i R. C. jako wspólnicy spółki cywilnej A s.c. w E. zakupili w dniu 22 września!999 r. samochód osobowy marki "[...]" o numerze nadwozia "[...]". Pojazd ten posiadał świadectwo homologacji stwierdzające, iż jest to samochód osobowy, zgodny z typem homologowanym, na który zostało wydane przez Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej, świadectwo homologacji Nr. "[...]" z dnia 17 listopada 1997 r. Samochód ten decyzją Starosty E. z dnia 23 września 1999 r. został zarejestrowany w Wydziale Komunikacji Starostwa Powiatowego w E. pod numerem rejestracyjnym "[...]" na nazwisko A. W. , a R. C. został wpisany w dowodzie rejestracyjnym serii "[...]" jako współwłaściciel pojazdu. Po rejestracji samochód poddano przeróbkom polegającym na zamontowaniu za fotelami kraty oddzielającej przegrodę pasażerską od bagażowej. Rzeczoznawca techniki samochodowej i ruchu drogowego dokonał oceny technicznej pojazdu, a Stacja Kontroli Pojazdów w E. wydała zaświadczenie o dopuszczeniu pojazdu do ruchu drogowego. Wówczas A. W. wystąpił do Starosty E. z wnioskiem o zmianę klasyfikacji omawianego samochodu na samochód ciężarowy, załączając do podania wspomnianą ocenę techniczną i zaświadczenie Stacji Kontroli Pojazdów. W dniu 24 września 1999 r. decyzją Starosty E. na wyżej wymieniony samochód wydano nowy dowód rejestracyjny serii "[...]" na nazwisko właściciela A. W. i współwłaściciela R. C., zachowując ten sam numer rejestracyjny, przy czym jako rodzaj pojazdu i przeznaczenie wskazano " samochód ciężarowy specjalizowany o ładowności do uniwersalny. Pojazd ten został następnie sprzedany dla A Sp. z o.o. Prokurator Prokuratury Okręgowej w S., działając na podstawie art. 184 kpa, wniósł w dniu 7 lutego 2002 r. sprzeciw od ostatecznej decyzji Starosty E. z dnia 24 września 1999 r. w sprawie zmiany rodzaju i przeznaczenia samochodu osobowego marki "[...]" o nr rej. "[...]" na samochód ciężarowy specjalizowany. Zarzucając tej decyzji rażące naruszenie prawa, wniósł o stwierdzenie jej nieważności. W dniu 20 lutego 2002 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze, działając w trybie nadzoru instancyjnego, wszczęło z urzędu postępowanie sprawie stwierdzenia nieważności przedmiotowej decyzji Starosty E. z dnia 24 września 1999r. Decyzją nr "[...]" z dnia 7 maja 2002 r., wydaną z powołaniem się na art. 156 § l pkt 2, art. 157 § l i art. 158 § l Kodeksu postępowania administracyjnego, Samorządowe Kolegium Odwoławcze, stwierdziło nieważność powołanej decyzji Starosty E. z dnia 24 września 1999 r. W uzasadnieniu wskazano, iż stosownie do art. 78 ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (Dz.U. Nr 98, póz. 602, ze zm.) właściciel pojazdu zarejestrowanego jest obowiązany zawiadomić, w terminie nie przekraczającym 30 dni, starostę o zmianie stanu faktycznego wymagającego zmiany danych zamieszczonych w dowodzie rejestracyjnym. Wskazano nadto, że § 14 ust. 2 rozporządzenia Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z dnia 19 czerwca 1999 r. w sprawie rejestracji i oznaczania pojazdów (Dz.U. z 1999 r. Nr 59, póz. 632 ze zm.) stanowił, że w przypadku zawiadomienia o zmianie innych danych technicznych pojazdu zamieszczonych w dowodzie rejestracyjnym, do zawiadomienia dołącza się dokument (dokumenty) potwierdzający, że dokonane zmiany są zgodne z przepisami określającymi warunki techniczne pojazdów. Kolegium stwierdziło, iż cytowany przepis rozporządzenia nie wskazywał konkretnie jakie dokumenty mogły być uznane za wystarczające do dokonania w dowodzie rejestracyjnym pojazdu zmiany danych technicznych, o których mowa w tym przepisie, jednak zgodnie z art. 68 ust. 9 ustawy Prawo o ruchu drogowym, w razie wprowadzenia zmian w typie pojazdu, przedmiocie wyposażenia lub części wpływających na zmianę warunków stanowiących podstawę wydania świadectwa homologacji, producent lub importer jest obowiązany uzyskać nowe świadectwo homologacji na dany typ pojazdu, przedmiot wyposażenia lub część. Podkreślono, że pojęcie rodzaju pojazdu stanowi element i cechę typu pojazdu. Na tej podstawie organ stwierdził, że omawiany przepis ustawy dotyczy także sytuacji, w której na skutek dokonanych przeróbek w samochodzie osobowym polegających na przystosowaniu go do przewożenia ładunków nastąpiła zmiana jego rodzaju, mianowicie stał się on w świetle obowiązujących warunków technicznych pojazdów, samochodem ciężarowym specjalizowanym. Kolegium wskazało nadto, iż stosownie do treści art. 68 ust. 2 ustawy Prawo o ruchu drogowym, za producenta nowego typu pojazdu samochodowego oraz przedmiotów jego wyposażenia lub części, uważa się również podmiot dokonujący montażu lub zabudowy. W sytuacji, gdy takiej zmiany dokonuje właściciel pojazdu w ramach prowadzonej działalności gospodarczej, on jest zatem, zdaniem organu, obowiązany do uzyskania nowego świadectwa homologacji. Organ stwierdził, iż przedstawione w uzasadnieniu decyzji stanowisko znajduje oparcie w dotychczasowym orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego, w szczególności w uchwałach z dnia 23 października 2000 r. sygn. akt OPK 17/00 i z dnia 18 grudnia 2000 r. sygn. akt OPK 18/00, a także w wyrokach z dnia 11 maja 2001 r. (II SA./Po 160/00 i II SA/Po 161/00). Organ wskazał nadto, iż świadectwo homologacji typu pojazdu, którego sprawa dotyczy, było wydane dnia 17 listopada 1997 r. pod nr "[...]"przez Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej i określało pojazd jako samochód osobowy. W oparciu o powyższe organ uznał, iż występując o zmianę rodzaju przedmiotowego pojazdu na ciężarowy specjalizowany, właściciel pojazdu stosownie do art. 68 ust. 9, art. 72 ust. l pkt 3 i art. 78 ust. 2 pkt 2 ustawy Prawo o ruchu drogowym oraz § 14 ust. 2 rozporządzenia Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z dnia 19 czerwca 1999 r. obowiązany był uzyskać najpierw świadectwo homologacji na ten pojazd. W ocenie organu, dokumentu tego nie mogły zastąpić rutynowe badania techniczne. W świetle powyższego Kolegium uznało, iż wydanie przez Starostę E. decyzji o zarejestrowaniu przedmiotowego pojazdu jako samochodu ciężarowego specjalizowanego, mimo że ze świadectwa homologacji wynikało, że jest to samochód osobowy, stanowi rażące naruszenie powołanych w rozstrzygnięciu przepisów. Na poparcie swego stanowiska Kolegium przytoczyło stwierdzenie z uzasadnienia wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 11 maja 2001 r. (sygn. akt II SA/Po 160/00), iż rażący charakter naruszenia prawa wynika nie tylko z faktu oczywistego naruszenia postanowień przepisu art. 68 ust. l, 2 i 9 ustawy Prawo o ruchu drogowym, ale także ze skutków z tym związanych polegających na przyjęciu, że badania techniczne mogą zastąpić świadectwo homologacji, a tym samym uznaniu za dopuszczalne rejestrowanie samochodu ciężarowego na podstawie świadectwa homologacji na samochód osobowy bez zmian tego świadectwa. Z wnioskami o ponowne rozpatrzenie sprawy, do Samorządowego Kolegium Odwoławczego, wystąpił A. W. i R. C., a także A Sp. z o.o. W ocenie wskazanych wnioskodawców Kolegium niewłaściwie zastosowało przepis art. 156 § l pkt 2 kpa, a także dokonało niewłaściwej interpretacji art. 68 ust. 2 ustawy Prawo o ruchu drogowym, które to uchybienia, w ich ocenie, winny skutkować uchyleniem decyzji z dnia 7 maja 2002 r. i umorzeniem postępowania. Według skarżących w przedmiotowej sprawie nie doszło do naruszenia przepisów, tym bardziej rażącego naruszenia prawa. Samorządowe Kolegium Odwoławcze powołując się na art. 127 § 3 kpa i art.138 § l pkt 2 kpa w związku z art. 156 § l pkt 2 kpa, decyzją z dnia 6 grudnia 2002 r., nr "[...]" utrzymało w mocy własną decyzję z 7 maja 2002 r. Po przytoczeniu treści art.72 ust. l pkt 3 , art.78 ust. 2 pkt 2 i art. 68 ustawy Prawo o ruchu drogowym oraz § 14 ust. 2 wymienianego wcześniej rozporządzenia, organ stwierdził, iż świadectwo homologacji wydaje się na podstawie wyników badań homologacyjnych polegających na sprawdzeniu, czy dany typ pojazdu, przedmiot jego wyposażenia lub część odpowiadają warunkom określonym w przepisach art. 66 ustawy, regulaminach stanowiących załączniki do Porozumienia dotyczącego przyjęcia jednolitych warunków homologacji i wzajemnego uznawania homologacji wyposażenia i części pojazdów samochodowych, sporządzonego w Genewie dnia 20 marca 1958r. (Dz.U. z 1979 r. Nr 16, póz. 98), przyjętych do stosowania przez Rzeczpospolitą Polską wraz ze zmianami obowiązującymi od daty wejścia ich w życie oraz na podstawie polskich norm przyjętych do obowiązkowego stosowania. Podniesiono także okoliczność, że w razie wprowadzenia zmian m.in. w typie pojazdu producent lub importer jest obowiązany uzyskać nowe świadectwo homologacji na dany typ pojazdu, którego nie mogło zastąpić zaświadczenie o wyniku badań technicznych. Organ wskazał także, iż w myśl art. 70 powołanej ustawy, zwolnienia producenta lub importera określonego typu pojazdu, przedmiotu wyposażenia lub części, z obowiązku, o którym mowa w art. 68 ust. l, dokonać może wyłącznie Minister Transportu i Gospodarki Morskiej. Kolegium uznało, że jeśli po przeróbkach homologowany samochód został zarejestrowany jako ciężarowy z pominięciem procedury homologacyjnej, to dokonana zmiana nastąpiła z rażącym naruszeniem prawa. Wskazano nadto, iż zasadność tej argumentacji podzielił Naczelny Sąd Administracyjny w oddalających wyrokach z dnia 29 sierpnia 1997 r. (II SA 1649/96), z dnia 30 kwietnia 1998 r. (II SA 155/98) i z dnia 28 sierpnia 2002 r. (II SA 1798/01 i II SA 1799/01). W ocenie Kolegium nie można podzielić zarzutu, że stopień naruszenia prawa przez organ wydający omawianą decyzję rejestracyjną nie był rażący, skoro tylko rodzaj i treść przedkładanych przez stronę dokumentów potwierdzających zgodność z przepisami określającymi warunki techniczne zakresu dokonanych w pojeździe zmian konstrukcyjnych skutkujących zmianą rodzaj u i przeznaczenia (typu) samochodu warunkowały treść merytorycznego rozstrzygnięcia w sprawie. Podsumowując organ stwierdził, iż będąca przedmiotem rozważań decyzja Starosty E. z dnia 24 września 1999 r. obciążona jest rażącym naruszeniem prawa powodującym stwierdzenie jej nieważności, a polegającym na istnieniu sprzeczności między treścią przepisu, a rozstrzygnięciem objętym decyzją. Zdaniem organu, sprzeczność ta wynikła z błędnej interpretacji hipotez przepisów powołanych w tej decyzji, bowiem w ustalonych w niniejszej sprawie okolicznościach faktycznych warunkiem dokonania zmian w dowodzie rejestracyjnym rodzaju i przeznaczenia pojazdu z osobowego na ciężarowy specjalizowany w przypadku dokonania w zarejestrowanym już pojeździe zmian konstrukcyjnych jest uzyskanie nowego świadectwa homologacji na dany typ pojazdu, a obowiązek ten na samoistnego posiadacza tegoż samochodu nakłada art. 68 ust. 9 ustawy Prawo o ruchu drogowym. Organ podniósł, iż w konsekwencji rażącego naruszenia prawa samochód będący przedmiotem zgłoszenia został zarejestrowany jako ciężarowy niezgodnie z jedynym świadectwem homologacji kwalifikującym go jako samochód osobowy, wobec czego w obrocie prawnym znalazły się dwa sprzeczne ze sobą dokumenty, tj. decyzja z dnia 24 września 1999 r. oraz wspomniane świadectwo homologacji. Taki stan rzeczy, w ocenie Kolegium, jest nie do pogodzenia z wymogami praworządności, a wskazane uchybienie jest tak znaczące, iż z tych przyczyn uznano za konieczne wyeliminowanie z obrotu prawnego decyzji obciążonej tak istotną wadą prawną. Na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dni 6 grudnia 2002 r. skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego wniosło A Spółka z o.o., domagając się uchylenia obu decyzji Kolegium i umorzenia postępowania w sprawie. Zaskarżonej decyzji zarzucono rażące naruszenie dyspozycji art. 156 §1 pkt 2 kpa oraz art. 81 ustawy Prawo o ruchu drogowym. Skarżący powołując się na rozporządzenie z dnia 7 października 1999 r. Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej w sprawie homologacji pojazdów stwierdził, że decyzja nie odnosi się do definicji rodzaju nadwozia, kategorii i typu pojazdu przed i po przeróbkach. Wyraził pogląd o istnieniu wątpliwego stanu prawnego, a tym samym braku przesłanek do stwierdzenia nieważności decyzji. Nadto stwierdził, że poprzedni właściciel pojazdu wykonał wszelkie badania techniczne, a zatem kwestionowanie tych badań jest gołosłowne, gdyż w pojeździe nie było zmian konstrukcyjnych. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wnosząc o jej oddalenie, podtrzymało stanowisko prezentowane w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył, co następuje: W związku z przeprowadzoną reformą sądownictwa administracyjnego, sprawy w których - jak w tym przypadku - skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed l stycznia 2004r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na których obszarze właściwości mają siedzibę organy administracji publicznej, których działalność została zaskarżona - art. 97 § l ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, póz. 1271, ze zm). W niniejszej sprawie właściwym do rozpoznania skargi A Spółka z o.o. jest Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie, ponieważ na obszarze jego właściwości ma siedzibę organ administracyjny, którego decyzja jest przedmiotem skargi. Zgodnie z art. l § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, póz. 1269) stosownie do przysługujących sądowi administracyjnemu kompetencji, Sąd kontroluje zaskarżone decyzje pod kątem ich zgodności z prawem. Zatem usunięcie zaskarżonej decyzji z obrotu prawnego może nastąpić tylko w przypadku, gdy postępowanie sądowe dostarczy podstaw do uznania, że przy wydawaniu zaskarżonej decyzji organ naruszył prawo w zakresie wskazanym w art. 145 § l pkt l ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, póz. 1270). W rozpoznawanej sprawie brak jest podstaw do stwierdzenia takiego naruszenia prawa. Samorządowe Kolegium Odwoławcze, orzekając w niniejszej sprawie jako organ nadzoru, zasadnie dopatrzyło się w decyzji Starosty E., rejestrującej na wniosek A. W. samochód osobowy marki "[...]" jako samochód ciężarowy specjalizowany, rażącego naruszenia prawa, a to z kolei obligowało organ do stwierdzenia nieważności tej decyzji. W sprawie bezsporna jest okoliczność, że zakupiony w dniu 22 września 1999 r. przez A s.c.- A. W. i R. C. samochód o numerze nadwozia "[...]", to samochód osobowy — co wynika ze świadectwa homologacji. Dopiero poprzez przeróbkę polegającą na zamontowaniu za fotelami kraty oddzielającej przegrodę pasażerską od bagażowej przystosowano pojazd do pojazdów ciężarowych. W ten sposób pierwotni właściciele samochodu nie mogli uczynić go pojazdem innej kategorii, a załączona do podania ocena techniczna rzeczoznawcy i zaświadczenie Stacji Kontroli Pojazdów, nie mogą być uznane za wystarczające dokumenty do dokonania rejestracji. Zauważyć nadto należy, iż w ciągu dwóch dni Starosta E. wydał dwie odmienne decyzje, dotyczące tego samego samochodu. Pierwsza z wydanych decyzji orzekała o rejestracji pojazdu jako osobowy, druga natomiast uznawała, że jest to samochód ciężarowy specjalizowany. Materialnoprawną podstawę rozpoznania niniejszej sprawy stanowią przepisy ustawy z dnia 20 czerwca 1997r. Prawo o ruchu drogowym (Dz.U. Nr 98, póz. 602, ze zm.) oraz obowiązujące na mocy cytowanej ustawy rozporządzenie Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z dnia 19 czerwca 1999r. w sprawie rejestracji i oznaczenia pojazdów (Dz.U. Nr 59, póz. 632, ze zm). Stosownie do art. 72 ust. l tej ustawy jednym z niezbędnych dokumentów rejestracji pojazdu jest wyciąg ze świadectwa homologacji albo odpis decyzji zwalniającej pojazd z homologacji lub zaświadczenie o pozytywnym wyniku badania technicznego, jeżeli są wymagane. Natomiast zgodnie z art. 68 ust. l ustawy producent lub importer nowego typu pojazdu samochodowego, ciągnika rolniczego, motoroweru, tramwaju lub przyczepy oraz przedmiotów ich wyposażenia lub części jest obowiązany uzyskać na nie świadectwo homologacji typu, wydane przez Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej. Zatem skoro samochód marki "[...]" był pojazdem nowym, to samo zaświadczenie o badaniu technicznym pojazdu jest niewystarczające. W tej sytuacji obowiązek uzyskania świadectwa homologacji spoczywał na właścicielach, którzy dokonali przeróbki samochodu osobowego, gdyż za producenta - zgodnie z ust. 2 tego przepisu - uważa się również podmiot dokonujący montażu lub zabudowy pojazdu. Niezależnie od powyższego stosownie do art. 68 ust. 9, w razie wprowadzenia zmian w typie pojazdu, przedmiocie wyposażenia lub części wpływających na zmianę warunków stanowiących podstawę wydania świadectwa homologacji, producent lub importer jest obowiązany uzyskać nowe świadectwo homologacji na dany typ pojazdu, przedmiot wyposażenia lub część. Zgodnie z uchwałami Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 23 października 2000 r. (sygn. OPK 17/00, publikowana ONSA 2001, Nr 2, póz. 62) oraz z dnia 18 grudnia 2000r. (sygn. OPK 18/00, publikowana ONSA 2001, Nr 3, póz. 102), w rozumieniu wskazanych wyżej przepisów, właściciel pojazdu, dokonujący w nim zmian modyfikujących rodzaj pojazdu, jest producentem i stąd też ciąży na nim obowiązek przedłożenia nowego świadectwa homologacji. Poza tym należy przywołać tezę wyżej powołanej uchwały składu pięciu sędziów NSA z dnia 23 października 2000r., która jednoznacznie potwierdza stanowisko Samorządowego Kolegium Odwoławczego, a mianowicie: "w świetle art. 68 ust. 9, art. 72 ust. l pkt 3 i art. 78 ust. 2 ustawy z dnia 20 czerwca 1997r. Prawo o ruchu drogowym (Dz.U. Nr 98, póz. 602, ze zm) oraz § 14 ust. 2 rozporządzenia Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z dnia 19 czerwca 1999r., warunkiem dokonania zmiany w dowodzie rejestracyjnym rodzaju i przeznaczenia pojazdu z samochodu osobowego na ciężarowy specjalizowany, jest dołączenie nowego świadectwa homologacji na dany typ pojazdu". Stanowisko to jest tożsame ze stanowiskiem Sądu Najwyższego w wyroku z dnia 9 listopada 2001r. sygn. akt III RN 194/01 (OSNAPiUS z 2002r. Nr 5, póz. 103), w uzasadnieniu którego wyrażono pogląd, że nie jest dopuszczalna zmiana danych określonych w świadectwie homologacji pojazdu w drodze wydania zaświadczenia w wyniku badań technicznych tego pojazdu. Reasumując, przepisy ustawy Prawo o ruchu drogowym, wyraźnie rozróżniaj ą homologację od badania technicznego pojazdu i nie dopuszczają możliwości ich zamiennego traktowania. Homologacja stwierdza zgodność pojazdu co do przypisanych mu funkcji, budowy itp., natomiast badanie techniczne stwierdza sprawność techniczną pojazdu. W tym stanie sprawy skoro dokonane przeróbki w pojeździe spowodowały zmianę funkcji pojazdu z osobowego na ciężarowy, a nadane mu nowe cechy spowodowały zmianę kategorii pojazdu, to wymogiem dla rejestracji było uzyskanie świadectwa homologacji na nowy, przerobiony typ pojazdu. Brak takiego świadectwa czynił rejestrację nieważną, gdyż zarejestrowanie pojazdu na podstawie badania technicznego rażąco naruszało powołane wyżej przepisy prawa. W konsekwencji zasadne było, na podstawie art. 156 § l pkt 2 kpa, stwierdzenie nieważności decyzji organu dokonuj ącego rej estracj i. Skarżący podniósł, że w przedmiotowej sprawie nie miało miejsca rażące naruszenie prawa, a zatem brak było podstaw do stwierdzenia nieważności decyzji Starosty E. z dnia 24 września 1999 r. Sąd nie podzielił tego poglądu. Należy wskazać, że decyzja o stwierdzeniu nieważności decyzji jest wydawana w wyniku ustalenia istnienia co najmniej jednej z przesłanek określonych w art. 156 § l kpa i powoduje usunięcie z obrotu prawnego decyzji dotkniętej nieważnością. Zadaniem organu w takim postępowaniu nadzwyczajnym jest dokonanie oceny, czy w świetle zaistniałego stanu faktycznego zostały prawidłowo zastosowane obowiązujące normy prawne, czy też wydanie decyzji nastąpiło z rażącym naruszeniem prawa. W niniejszej sprawie organ uzasadnił dlaczego w jego ocenie decyzja Starosty E. o zmianie klasyfikacji samochodu osobowego na ciężarowy rażąco naruszyła prawo. Ocenę tę w pełni podzielił Wojewódzki Sąd Administracyjny, albowiem zmiana przeznaczenia pojazdu bez odpowiedniego świadectwa homologacji wymaganego przepisami prawa, nie może być uznana za nierażące naruszenie prawa. Dokonując zmiany kwalifikacji samochodu bez stosownego świadectwa homologacji, a jedynie na podstawie badania technicznego dopuszczono się rażącego naruszenia prawa. Przecież decyzja o zmianie klasyfikacji samochodu jedynie na podstawie badania technicznego musi być uznana za pozostającą w wyraźnej sprzeczności z treścią przepisu prawa i nie może być akceptowana jako akt wydany przez organ praworządnego państwa, uchybienie to ma charakter oczywisty, jasny i bezsporny.W przypadku zmiany klasyfikacji samochodu jedynym dokumentem uprawniającym do jej dokonania było posiadanie świadectwa homologacji, przepisy prawa po prostu nie przewidywały żadnej alternatywy Nadto rejestrując pojazd w oparciu o wynik badania technicznego, Starosta E. wkroczył w kompetencje Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej, gdyż tylko on był uprawniony, stosownie do art. 70 powołanej ustawy, do zwolnienia z obowiązku przedłożenia świadectwa homologacji. Poza tym jak słusznie zauważyło Samorządowe Kolegium Odwoławcze, Minister Transportu i Gospodarki Morskiej nie legitymował się materialnym uprawnieniendo dokonywania legalnej wykładni tekstów norm prawnych po reformie administracyjnej,w wyniku której utracił przymiot organu nadzoru nad organami rejestrującymi pojazdy. Zatem opinia tego naczelnego organu administracji publicznej nie mogła być dla organu rejestracyjnego wiążąca. Z tych przyczyn, skarga, z mocy art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, póz. 1270), podlega oddaleniu.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI