Orzeczenie · 2025-06-17

II PSKP 17/24

Sąd
Sąd Najwyższy
Data
2025-06-17
SNPracyochrona dóbr osobistych w zatrudnieniuWysokanajwyższy
mobiingzadośćuczynienieprawo pracypostępowanie cywilneskarga kasacyjnanieważność postępowaniaprawo do obronydoręczenia sądowe

Sprawa dotyczyła powództwa K.G. o zadośćuczynienie z tytułu mobbingu przeciwko P. S.A. Sąd Rejonowy w Gdańsku oddalił powództwo, uznając, że materiał dowodowy nie pozwolił na ustalenie stosowania mobbingu, mimo istnienia stresującej atmosfery i presji na wyniki. Sąd Okręgowy w Gdańsku w pełni podzielił ustalenia Sądu Rejonowego i oddalił apelację powódki. Powódka wniosła skargę kasacyjną, która została początkowo odrzucona przez Sąd Okręgowy z powodu uchybienia terminowi do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku. Sąd Najwyższy w poprzednim postępowaniu uchylił to postanowienie, wskazując na możliwość przywrócenia terminu z uwagi na sytuację zdrowotną pełnomocnika powódki i wątpliwości co do skutecznego zawiadomienia go o terminie rozprawy. W rozpoznawanej skardze kasacyjnej Sąd Najwyższy stwierdził nieważność postępowania przed Sądem Okręgowym z powodu pozbawienia powódki możności obrony jej praw (art. 379 pkt 5 k.p.c.). Uzasadnieniem było wadliwe doręczenie zawiadomienia o terminie rozprawy apelacyjnej pełnomocnikowi powódki, który nie odebrał przesyłki, a skutek doręczenia zastępczego nastąpił w dniu rozprawy. Sąd Najwyższy podkreślił, że prawidłowe zawiadomienie o terminie rozprawy jest fundamentalne dla zapewnienia prawa do obrony i rzetelnego procesu, a jego brak w sytuacji, gdy rozprawa poprzedza wydanie wyroku, prowadzi do nieważności postępowania. W konsekwencji Sąd Najwyższy uchylił zaskarżony wyrok, zniósł postępowanie przed Sądem Okręgowym od dnia wydania wyroku i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Nieważność postępowania z powodu wadliwego doręczenia zawiadomienia o terminie rozprawy pełnomocnikowi strony.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy sytuacji, w której wadliwe doręczenie nastąpiło przed wydaniem wyroku przez sąd drugiej instancji i skutkowało brakiem możliwości obrony praw strony.

Zagadnienia prawne (2)

Czy wadliwe doręczenie zawiadomienia o terminie rozprawy apelacyjnej pełnomocnikowi strony, skutkujące jego nieobecnością, prowadzi do nieważności postępowania na podstawie art. 379 pkt 5 k.p.c.?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, wadliwe doręczenie zawiadomienia o terminie rozprawy apelacyjnej pełnomocnikowi strony, skutkujące jego nieobecnością i pozbawieniem strony możności obrony jej praw, stanowi podstawę do stwierdzenia nieważności postępowania na podstawie art. 379 pkt 5 k.p.c.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy wskazał, że prawidłowe zawiadomienie o terminie rozprawy jest fundamentalne dla zapewnienia prawa do obrony i rzetelnego procesu. Brak skutecznego zawiadomienia pełnomocnika o terminie rozprawy, na której ma być wydany wyrok, pozbawia stronę fachowej pomocy prawnej w istotnej części postępowania, co uzasadnia stwierdzenie nieważności postępowania.

Czy w sytuacji, gdy pełnomocnik strony nie został skutecznie zawiadomiony o terminie rozprawy apelacyjnej, a doręczenie zastępcze nastąpiło w dniu rozprawy, można mówić o pozbawieniu strony możności obrony jej praw?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, w takiej sytuacji dochodzi do pozbawienia strony możności obrony jej praw, co skutkuje nieważnością postępowania.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy analizując skutki doręczenia zastępczego w kontekście terminu rozprawy, stwierdził, że jeśli doręczenie zastępcze zawiadomienia o terminie rozprawy nastąpiło w dniu tej rozprawy, a pełnomocnik nie był obecny, to strona została pozbawiona możności obrony swoich praw.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Uchylenie wyroku, zniesienie postępowania i przekazanie do ponownego rozpoznania
Strona wygrywająca
powódka (w zakresie proceduralnym)

Strony

NazwaTypRola
K.G.osoba_fizycznapowódka
P. S.A. z siedzibą w W.spółkapozwana

Przepisy (10)

Główne

k.p.c. art. 379 § pkt 5

Kodeks postępowania cywilnego

Pozbawienie strony możności obrony jej praw stanowi podstawę nieważności postępowania.

k.p.c. art. 149 § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Reguluje zasady doręczania zawiadomień o posiedzeniach sądu.

k.p.c. art. 398 § 15 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa uchylenia zaskarżonego orzeczenia w przypadku uwzględnienia skargi kasacyjnej.

k.p.c. art. 398 § 21

Kodeks postępowania cywilnego

Sąd Najwyższy uchyla zaskarżone orzeczenie i przekazuje sprawę do ponownego rozpoznania.

k.p.c. art. 386 § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Uchylenie zaskarżonego orzeczenia i zniesienie postępowania w przypadku stwierdzenia nieważności.

Pomocnicze

k.p.c. art. 133 § § 3

Kodeks postępowania cywilnego

Skutki prawne doręczenia dokonane do rąk pełnomocnika.

k.p.c. art. 214 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

W przypadku wadliwości doręczenia sąd odracza rozprawę.

k.p.c. art. 139 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Doręczenie zastępcze.

k.p. art. 94 § 3 § 3

Kodeks pracy

Definicja mobbingu.

k.p.c. art. 108 § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Rozstrzygnięcie o kosztach postępowania kasacyjnego.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Nieważność postępowania z powodu pozbawienia powódki możności obrony jej praw wskutek braku skutecznego zawiadomienia pełnomocnika o terminie rozprawy apelacyjnej. • Wadliwe doręczenie zawiadomienia o terminie rozprawy apelacyjnej, skutkujące doręczeniem zastępczym w dniu rozprawy.

Godne uwagi sformułowania

pozbawienie powódki możności obrony swych praw • wadliwość powodującą nieważność postępowania • brak pewnych informacji o zawiadomieniu pełnomocnika powódki o terminie rozprawy • skutek doręczenia zawiadomienia o terminie rozprawy nastąpił z mocy art. 139 § 1 k.p.c. w dniu 19 marca 2021 r.

Skład orzekający

Jolanta Frańczak

przewodniczący

Ewelina Kocurek-Grabowska

sprawozdawca

Piotr Prusinowski

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Nieważność postępowania z powodu wadliwego doręczenia zawiadomienia o terminie rozprawy pełnomocnikowi strony."

Ograniczenia: Dotyczy sytuacji, w której wadliwe doręczenie nastąpiło przed wydaniem wyroku przez sąd drugiej instancji i skutkowało brakiem możliwości obrony praw strony.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa pokazuje, jak kluczowe dla rzetelności procesu są formalne aspekty doręczeń sądowych i jak błędy proceduralne mogą prowadzić do uchylenia wyroku, nawet po latach.

Błąd w doręczeniu pisma sądowego zniweczył wyrok. Jak uniknąć nieważności postępowania?

Sektor

praca

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Cytowane w odpowiedziach

Ta sprawa stanowi część linii orzeczniczej omawianej w naszych syntezach.

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst