Orzeczenie · 2009-02-04

II PK 230/08Kierowca nie w podróży służbowej w holandii

Sąd
Sąd Najwyższy
Data
2009-02-04
SNPrawo pracystosunki pracyWysokanajwyższy
podróż służbowakierowcaczas pracymiejsce wykonywania pracydelegacjaprawo pracySąd Najwyższykoszty postępowania

Powód R. D. domagał się od T. Polska Sp. z o.o. zapłaty diet za podróże służbowe wykonywane w okresie zatrudnienia jako kierowca w Holandii. Sąd Rejonowy oddalił powództwo, uznając, że praca powoda odbywała się na z góry umówionym obszarze geograficznym (Holandia), a przemieszczanie się po nim nie było podróżą służbową w rozumieniu art. 775 § 1 k.p. Sąd Okręgowy oddalił apelację powoda, podzielając ustalenia faktyczne i ocenę prawną sądu pierwszej instancji, wskazując na pozorność oświadczenia woli co do miejsca wykonywania pracy. Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 4 lutego 2009 r. oddalił skargę kasacyjną powoda. Sąd uznał, że zarzuty procesowe dotyczące naruszenia art. 231 k.p.c. i błędnie wskazanego art. 230 § 1 k.p.c. są nieuzasadnione. Podkreślono, że ustalenie zgodnej woli stron co do miejsca wykonywania pracy w Holandii wynikało bezpośrednio z zeznań powoda, a nie z domniemania faktycznego. Sąd Najwyższy, związany podstawą faktyczną zaskarżonego wyroku, uznał, że praca powoda w Holandii była stałym miejscem wykonywania obowiązków, a nie podróżą służbową. Przywołano uchwałę Sądu Najwyższego (II PZP 11/08), zgodnie z którą kierowca transportu międzynarodowego, wykonujący pracę na określonym w umowie obszarze, nie jest w podróży służbowej. Podkreślono incydentalny charakter podróży służbowej i odróżniono ją od stałego przemieszczania się pracowników mobilnych. Sąd odrzucił również argumentację dotyczącą otwarcia rynku pracy w Holandii, wskazując, że próba rekompensowania zaniżonego wynagrodzenia dietami za fikcyjne podróże służbowe jest kontrowersyjna ze względu na brak składek i podatków.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Ustalenie, że praca kierowcy międzynarodowego wykonywana na umówionym obszarze geograficznym nie stanowi podróży służbowej w rozumieniu art. 775 § 1 k.p., nawet jeśli umowa wskazuje inne miejsce pracy, które było pozorne.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji kierowców mobilnych i interpretacji pojęcia podróży służbowej w kontekście stałego przemieszczania się jako elementu wykonywania pracy.

Zagadnienia prawne (2)

Czy pracownik zatrudniony w charakterze kierowcy, mający w umowie o pracę wskazane miejsce pracy – siedzibę pozwanego, niemający pozwolenia na pracę w Holandii ani podwójnego obywatelstwa, podczas wykonywania na polecenie pracodawcy przewozu osób na terytorium Holandii i na trasie Holandia – Polska w 2005 r. świadczył pracę w ramach podróży służbowej?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, pracownik nie odbywał podróży służbowej w rozumieniu art. 775 § 1 k.p., ponieważ praca ta odbywała się na umówionym obszarze geograficznym i stanowiła stałe wykonywanie obowiązków pracowniczych, a nie incydentalne polecenie.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy oparł się na uchwale II PZP 11/08, zgodnie z którą kierowca transportu międzynarodowego, wykonujący pracę na określonym w umowie obszarze, nie jest w podróży służbowej. Podróż służbowa ma charakter incydentalny, podczas gdy dla pracowników mobilnych stałe przemieszczanie się jest normalnym wykonywaniem obowiązków.

Czy wskazanie w umowie o pracę miejsca wykonywania pracy jako "siedziba firmy" może być uznane za pozorne oświadczenie woli, jeśli strony faktycznie ustaliły inne miejsce pracy (Holandia)?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, jeśli ustalenie faktyczne, oparte na zeznaniach pracownika, wskazuje na zgodną wolę stron co do wykonywania pracy w innym miejscu (Holandia), a pisemne postanowienie umowy było pozorne i nieważne z mocy art. 83 § 1 k.c.

Uzasadnienie

Sąd Okręgowy oparł się na zeznaniach powoda, z których wynikało, że wiedział on o wykonywaniu pracy w Holandii i przewozach na trasie Holandia-Polska. Ustalenie to nie wynikało z domniemania faktycznego, lecz bezpośrednio z dowodu z przesłuchania strony, co uzasadniało uznanie pisemnego postanowienia umowy za pozorne.

Rozstrzygnięcie

Decyzja
Oddalenie skargi kasacyjnej
Strona wygrywająca
T. Polska Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością w O.

Strony

NazwaTypRola
R. D.osoba_fizycznapowód
T. Polska Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością w O.spółkapozwana

Przepisy (8)

Główne

k.p. art. 775 § § 1

Kodeks pracy

Podróż służbowa ma charakter incydentalny i stanowi swoistą konstrukcję prawa pracy. Nie jest nią wykonywanie pracy (zadań) w różnych miejscowościach, gdy przedmiotem zobowiązania pracownika jest stałe wykonywanie pracy w tych miejscowościach. Pracownicy mobilni, jak kierowcy transportu międzynarodowego, wykonujący pracę na określonym w umowie obszarze, nie są w podróży służbowej.

k.p. art. 29 § § 1

Kodeks pracy

Miejsce wykonywania pracy określone w umowie o pracę może być uznane za pozorne, jeśli zgodna wola stron, potwierdzona dowodami (np. zeznaniami pracownika), wskazuje na inne miejsce faktycznego wykonywania pracy.

Pomocnicze

k.c. art. 83 § § 1

Kodeks cywilny

Pozorne oświadczenie woli jest nieważne.

k.p.c. art. 231

Kodeks postępowania cywilnego

Zarzut naruszenia art. 231 k.p.c. uznano za chybiony, gdyż ustalenie zgodnej woli stron co do miejsca wykonywania pracy nie opierało się na domniemaniu faktycznym, lecz na bezpośrednim dowodzie z przesłuchania strony.

k.p.c. art. 39813 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Sąd Najwyższy jest związany podstawami kasacyjnymi.

k.p.c. art. 39813 § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Sąd Najwyższy jest związany podstawą faktyczną zaskarżonego wyroku.

k.p.c. art. 39814

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 98

Kodeks postępowania cywilnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Praca kierowcy w Holandii na umówionym obszarze geograficznym nie stanowi podróży służbowej w rozumieniu art. 775 § 1 k.p. • Wskazanie w umowie o pracę siedziby firmy jako miejsca pracy było pozorne, a faktyczne miejsce wykonywania pracy było ustalone ustnie. • Pracownicy mobilni, w tym kierowcy transportu międzynarodowego, wykonują pracę w warunkach stałego przemieszczania się, co nie jest podróżą służbową.

Odrzucone argumenty

Praca wykonywana w Holandii stanowiła podróż służbową, za którą należą się diety. • Wskazanie siedziby firmy jako miejsca pracy było zgodne z umową i nie było pozorne. • Otwarcie rynku pracy w Holandii dla Polaków od 1 maja 2007 r. miało wpływ na kwalifikację pracy wykonywanej w 2005 r. jako podróży służbowej.

Godne uwagi sformułowania

Sąd Najwyższy w najnowszych poglądach odszedł od koncepcji tzw. nietypowych podróży służbowych • kierowca transportu międzynarodowego odbywający podróże w ramach wykonywania umówionej pracy i na określonym w umowie obszarze jako miejsce świadczenia pracy nie jest w podróży służbowej w rozumieniu art. 775 § 1 k.p. • Podróż nie stanowi u nich zjawiska wyjątkowego, lecz jest normalnym wykonywaniem obowiązków pracowniczych. • Podróż służbowa jest swoistą konstrukcją prawa pracy. • Art. 775 § 1 k.p nie pozwala na ocenę, że pracownik stale jest w podróży służbowej. • Postulat rekompensowania zaniżonego – w stosunku do płacy minimalnej w Holandii – wynagrodzenia za pomocą diet za fikcyjne podróże służbowe jest mocno kontrowersyjny

Skład orzekający

Jerzy Kuźniar

przewodniczący

Romualda Spyt

sprawozdawca

Herbert Szurgacz

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Ustalenie, że praca kierowcy międzynarodowego wykonywana na umówionym obszarze geograficznym nie stanowi podróży służbowej w rozumieniu art. 775 § 1 k.p., nawet jeśli umowa wskazuje inne miejsce pracy, które było pozorne."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji kierowców mobilnych i interpretacji pojęcia podróży służbowej w kontekście stałego przemieszczania się jako elementu wykonywania pracy.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy powszechnego problemu kierowców międzynarodowych i interpretacji pojęcia podróży służbowej, co jest istotne dla wielu pracowników i pracodawców w branży transportowej. Wyrok Sądu Najwyższego precyzuje granice między pracą a podróżą służbową.

“Czy praca kierowcy w Holandii to podróż służbowa? Sąd Najwyższy wyjaśnia!”

Dane finansowe

zwrot kosztów postępowania kasacyjnego: 1367 PLN

Sektor

transport

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo

Powiązane przepisy

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst