Orzeczenie · 2026-06-11

II OZ 627/26Odrzucenie skargi nieuiszczenie wpisu sądowego

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2026-06-11
NSAAdministracyjneŚredniansa
nadzór budowlanywpis sądowyodrzucenie skargiprawo do sąduzażaleniepostępowanie administracyjnenieruchomościbudownictwo

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał zażalenie D.K. i D1.K. na postanowienie WSA w Warszawie, które odrzuciło ich skargę na decyzję Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego. Powodem odrzucenia skargi było nieuiszczenie przez skarżących wpisu sądowego, mimo wcześniejszych wniosków o prawo pomocy, które zostały odmówione lub pozostały bez rozpoznania, oraz mimo prawomocnego postanowienia NSA oddalającego zażalenie na zarządzenie wzywające do uiszczenia wpisu. Skarżący w zażaleniu zarzucili WSA nadmiernie rygorystyczne i formalistyczne zastosowanie art. 220 § 3 P.p.s.a., naruszenie Konstytucji RP (prawo do sądu, zasada państwa prawnego) oraz art. 6 EKPC. Podkreślali skomplikowany charakter sprawy administracyjnej, wadliwość postępowań organów nadzoru budowlanego oraz ich trudną sytuację życiową i majątkową, argumentując, że odrzucenie skargi z przyczyn formalno-fiskalnych pozbawia ich realnej kontroli sądowej. Naczelny Sąd Administracyjny uznał jednak, że zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Sąd podkreślił, że kwestia obowiązku uiszczenia wpisu została prawomocnie przesądzona. Po skutecznym wezwaniu do zapłaty, którego skarżący nie wykonali, Sąd I instancji miał podstawę do odrzucenia skargi. NSA stwierdził, że nie doszło do nadmiernie rygorystycznego zastosowania przepisów, a przekonanie skarżących o wadliwości decyzji administracyjnych nie zwalnia ich z obowiązku ponoszenia kosztów sądowych. Sąd wskazał, że skarżący nie uzyskali prawa pomocy, a sytuacja majątkowa pozwalała na uiszczenie wpisu. Argumentacja dotycząca wadliwości postępowania administracyjnego nie miała znaczenia dla oceny prawidłowości odrzucenia skargi. NSA uznał, że odrzucenie skargi z powodu nieuiszczenia wpisu, po wyczerpaniu środków prawnych w tym zakresie, nie narusza prawa do sądu ani innych zasad konstytucyjnych.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Potwierdzenie konieczności uiszczania wpisów sądowych i konsekwencji ich nieuiszczenia, nawet w skomplikowanych sprawach, oraz interpretacja prawa do sądu w kontekście opłat sądowych.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji nieuiszczenia wpisu po prawomocnym wezwaniu i odmowie prawa pomocy. Nie stanowi przełomu w interpretacji prawa do sądu.

Zagadnienia prawne (2)

Czy odrzucenie skargi z powodu nieuiszczenia wpisu sądowego, pomimo argumentów o wadliwości postępowania administracyjnego i trudnej sytuacji strony, stanowi naruszenie prawa do sądu?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, odrzucenie skargi z powodu nieuiszczenia wpisu sądowego po prawomocnym wezwaniu, gdy sytuacja majątkowa strony pozwala na jego uiszczenie, nie narusza prawa do sądu.

Uzasadnienie

NSA uznał, że obowiązek uiszczenia wpisu sądowego jest fundamentalny, a jego nieuiszczenie po prawomocnym wezwaniu uzasadnia odrzucenie skargi. Odmowa przyznania prawa pomocy i brak uiszczenia wpisu nie prowadzą do pozbawienia prawa do sądu, jeśli strona miała możliwość uiszczenia opłaty.

Czy rygorystyczne stosowanie przepisów proceduralnych dotyczących wpisu sądowego może naruszać zasadę państwa prawnego i zaufania obywatela do państwa?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, stosowanie przepisów P.p.s.a. dotyczących wpisu sądowego, w tym art. 220 § 3, nie narusza zasady państwa prawnego, jeśli jest zgodne z prawem i uwzględnia sytuację majątkową strony.

Uzasadnienie

NSA stwierdził, że obowiązek uiszczenia wpisu sądowego wynika z przepisów P.p.s.a., a jego egzekwowanie, nawet w przypadku strony nieprofesjonalnej, nie narusza zasady państwa prawnego, o ile nie prowadzi do nieproporcjonalnych sankcji i uwzględnia możliwości finansowe strony.

Rozstrzygnięcie

Decyzja
Oddalono zażalenie
Oddalono zażalenie skarżących na postanowienie WSA o odrzuceniu skargi z powodu nieuiszczenia wpisu sądowego.

Przepisy (9)

Główne

P.p.s.a. art. 184

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 197 § § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 220 § § 3

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Odrzucenie skargi w przypadku nieuiszczenia wpisu sądowego.

Pomocnicze

P.p.s.a. art. 230 § § 1 i 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 239 § § 1 pkt 4

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Wyłączenie z obowiązku ponoszenia kosztów sądowych w przypadku przyznania prawa pomocy.

Konstytucja RP art. 45 § ust. 1

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Prawo do sądu.

Konstytucja RP art. 77 § ust. 2

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Zakaz zamykania drogi sądowej.

Konstytucja RP art. 2

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Zasada demokratycznego państwa prawnego.

Konstytucja RP art. 31 § ust. 3

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Zasada proporcjonalności.

Argumenty

Odrzucone argumenty

Rygorystyczne i formalistyczne stosowanie art. 220 § 3 P.p.s.a. • Naruszenie prawa do sądu (art. 45 ust. 1 Konstytucji RP w zw. z art. 77 ust. 2 Konstytucji RP) • Naruszenie zasady demokratycznego państwa prawnego (art. 2 Konstytucji RP) • Naruszenie zasady proporcjonalności (art. 31 ust. 3 Konstytucji RP) • Naruszenie art. 6 EKPC • Wadliwość postępowania organów nadzoru budowlanego • Skomplikowany charakter sprawy i trudna sytuacja życiowa skarżących

Godne uwagi sformułowania

nie doszło do nadmiernie rygorystycznego i formalistycznego zastosowania tego przepisu • Przekonanie skarżących o wadliwości zaskarżonych decyzji organów nadzoru budowlanego nie może przesądzić o zwolnieniu skarżących od obowiązku ponoszenia kosztów sądowych • Nie można twierdzić, że każde negatywne rozstrzygnięcie Sądu o prawach i obowiązkach procesowych strony, tutaj w przedmiocie ponoszenia kosztów sądowych jest naruszeniem jej prawa do sądu.

Skład orzekający

Grzegorz Czerwiński

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Potwierdzenie konieczności uiszczania wpisów sądowych i konsekwencji ich nieuiszczenia, nawet w skomplikowanych sprawach, oraz interpretacja prawa do sądu w kontekście opłat sądowych."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji nieuiszczenia wpisu po prawomocnym wezwaniu i odmowie prawa pomocy. Nie stanowi przełomu w interpretacji prawa do sądu.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa ilustruje konflikt między formalnymi wymogami proceduralnymi a prawem do sądu, co jest częstym problemem dla obywateli. Pokazuje, jak ważne jest przestrzeganie terminów i opłat, nawet w skomplikowanych sprawach.

“Nie zapłaciłeś wpisu? Sąd może odrzucić Twoją skargę – nawet jeśli sprawa jest skomplikowana!”

Sektor

administracyjne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo

Powiązane przepisy

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst