II OZ 501/23

II OZ 501/23 - Postanowienie NSA
Data orzeczenia
2023-09-12
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2023-08-24
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Arkadiusz Despot - Mładanowicz /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6152 Lokalizacja innej inwestycji celu publicznego
Hasła tematyczne
Wstrzymanie wykonania aktu
Sygn. powiązane
II SA/Ol 556/23 - Wyrok WSA w Olsztynie z 2023-11-28
II OSK 657/24 - Wyrok NSA z 2025-04-29
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Oddalono zażalenie
Powołane przepisy
Dz.U. 2023 poz 1634
art. 61 § 3
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Arkadiusz Despot - Mładanowicz po rozpoznaniu w dniu 12 września 2023 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia A. K. i D. K. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie z dnia 19 lipca 2023 r., sygn. akt II SA/Ol 556/23 odmawiające wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi A. K. i D. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Olsztynie z dnia 26 kwietnia 2023 r., nr SKO.73.93.2023 w przedmiocie lokalizacji inwestycji celu publicznego postanawia: oddalić zażalenie. 2
Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie postanowieniem z dnia 19 lipca 2023 r., sygn. akt II SA/Ol 556/23 odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi A. K. i D. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Olsztynie z dnia 26 kwietnia 2023 r., nr SKO.73.93.2023 w przedmiocie lokalizacji inwestycji celu publicznego.
Sąd wskazał, że A. K. i D. K., w skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Olsztynie z dnia 26 kwietnia 2023 r., utrzymującą w mocy decyzję wydaną przez Wójta Gminy [...] z dnia 24 stycznia 2023 r., ustalającą lokalizację inwestycji celu publicznego polegającą na budowie stacji bazowej telefonii komórkowej operatora [...] nr [...] na działce nr [...], obręb geodezyjny [...], gmina [...], dla której inwestorem jest [...] Sp. z o.o., zawarli m.in. wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. W uzasadnieniu złożonego wniosku strona skarżąca podniosła, że zaniechanie wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji rodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Zezwolenie na podjęcie dalszych kroków w celu realizowania przedmiotowej inwestycji spowoduje dalsze zagrożenie dla zdrowia mieszkańców sąsiednich nieruchomości, a także wpłynie na możliwość zabudowy oraz wartości sąsiadujących nieruchomości.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie stwierdził, że strona skarżąca nie uzasadniła w sposób dostateczny swojego wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu. Nie wskazano bowiem okoliczności pozwalających na uznanie, że w wyniku wykonania zaskarżonej decyzji zostanie spełniona dyspozycja art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2023 r., poz. 259, dalej jako: "p.p.s.a.").
Sąd wskazał, że strona skarżąca w złożonym wniosku podniosła, że zaniechanie wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji rodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, bowiem zezwolenie na podjęcie dalszych kroków w celu realizowania przedmiotowej inwestycji spowoduje dalsze zagrożenie dla zdrowia mieszkańców sąsiednich nieruchomości, a także wpłynie na możliwość zabudowy oraz wartości sąsiadujących nieruchomości. Przy czym, strona skarżąca nie przedstawiła jakichkolwiek argumentów, potwierdzających możliwość powstania wskazanych we wniosku skutków braku wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji.
Ponadto Sąd wskazał, że przedmiotem ochrony tymczasowej mogą być jedynie takie akty lub czynności, które nadają się do wykonania i wymagają wykonania. Decyzja o lokalizacji inwestycji celu publicznego nie podlega wykonaniu, gdyż tego rodzaju decyzja określa tylko rodzaj możliwej do zrealizowania na danym obszarze inwestycji, warunki i szczegółowe zasady zagospodarowania terenu oraz jego zabudowy wynikające z przepisów odrębnych, a także linie rozgraniczające teren inwestycji (art. 54 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym). Tym samym, decyzja ta nie wywołuje żadnych skutków materialnoprawnych i nie daje inwestorowi prawa do rozpoczęcia prac budowlanych związanych z planowanym przedsięwzięciem. Rozstrzygnięcie w przedmiocie lokalizacji inwestycji celu publicznego jest bowiem pierwszym etapem procesu inwestycyjnego, natomiast szczegółowe rozwiązania techniczne będą przedmiotem oceny właściwych organów na kolejnym etapie inwestycyjnym, czyli w postępowaniu zmierzającym do zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę.
W tym stanie rzeczy Sąd uznał, że wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji nie jest zasadny.
Na powyższe postanowienie skarżący złożyli zażalenie, zarzucając naruszenie art. 61 § 3 p.p.s.a., wnosząc o jego uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania.
W uzasadnieniu podniesiono, że odmowa wstrzymania zaskarżonej decyzji powoduje, że - mimo niezakończonego postępowania w przedmiocie wydania decyzji lokalizacji inwestycji celu publicznego, operator [...] może podejmować dalsze kroki procesu inwestycyjnego stacji bazowej telefonii komórkowej, to znaczy dążyć do zatwierdzenia projektu budowlanego oraz uzyskania pozwolenia na budowę. Podkreślono, że dalsze etapy procesu inwestycyjnego mają realny wpływ na sytuację skarżących i powodować mogą nieodwracalne skutki. Po pierwsze, decyzja lokalizacji inwestycji celu publicznego przewiduje budowę stacji bazowej telefonii komórkowej w zbyt bliskiej odległości od zabudowy mieszkaniowej, w tym domu skarżących. W związku z występującym promieniowaniem 5G zaniechanie wstrzymania wykonania decyzji może mieć wpływ na zdrowie skarżących. Następnie wskazano, że wstrzymanie wykonania decyzji i rozpoczęcie procesu inwestycyjnego przed zakończeniem postępowania w przedmiocie ustalenia lokalizacji inwestycji celu publicznego może prowadzić do sytuacji, w której rozpoczęty zostanie proces inwestycyjny, w tym nawet rozpoczęcie budowy stacji bazowej telefonii komórkowej, pomimo że w ostateczności decyzja ustalająca lokalizację inwestycji celu publicznego uznana zostanie za wadliwą, a co za tym idzie rozpoczęta budowa będzie pozbawiona podstawy, którą związany jest organ wydający decyzję o pozwoleniu na budowę. Ponadto podniesiono, że rozpoczęty proces inwestycyjny z zaniechaniem oczekiwania na prawomocne rozstrzygnięcie postępowania w przedmiocie ustalenia lokalizacji inwestycji celu publicznego, będzie miał realny wpływ na wartość nieruchomości sąsiadujących, w tym nieruchomość stanowiącą własność skarżących. Pomimo że ewentualne wyeliminowanie z obrotu prawnego zaskarżonej decyzji może skutkować przywróceniem wartości nieruchomości, nie zmienia to faktu, że aktualnie wartość ta może w znaczący sposób ulec obniżeniu. Dodano, że część nieruchomości, które na moment wydawania decyzji o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego nie były zamieszkane, objęta jest procesem inwestycyjnym, który prowadzić ma do budowy domów jednorodzinnych i zamieszkania w niedalekiej przyszłości. Tym samym argumenty dotyczące ochrony zdrowia staną się tym bardziej aktualne, że nieruchomość położona w odległości 20 metrów od planowanej inwestycji budowy stacji bazowej telefonii komórkowej zostanie zamieszkana.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zażalenie nie ma usprawiedliwionych podstaw.
Zgodnie z art. 61 § 3 p.p.s.a., sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków.
Wskazać należy, że przedmiotem udzielenia ochrony tymczasowej mogą być jedynie takie akty lub czynności, które nadają się do wykonania. Przez wykonanie aktu administracyjnego należy rozumieć spowodowanie w sposób dobrowolny lub doprowadzenie w trybie przymusu państwowego (egzekucji administracyjnej) do takiego stanu rzeczy, który jest zgodny z rozstrzygnięciem zawartym w danym akcie. Wstrzymanie wykonania dotyczy więc sytuacji, gdy zaskarżony akt wywołuje skutki materialnoprawne. Skutków takich nie wywołuje decyzja w przedmiocie ustalenia lokalizacji inwestycji celu publicznego, gdyż nie podlega wykonaniu w postępowaniu egzekucyjnym. Wydanie zaskarżonej decyzji nie wiąże się dla stron z obowiązkiem działania, zaniechania, czy też nakazem znoszenia zachowania innych podmiotów. Decyzja ta jako pierwszy etap procesu inwestycyjnego daje inwestorowi prawo do wystąpienia do organu architektoniczno - budowlanego o pozwolenie na budowę. Nie stanowi jednak ona aktu, który dawałby podstawę do rozpoczęcia robót budowlanych i realizacji planowanej inwestycji. Tym samym nie można stwierdzić na tym etapie postępowania zaistnienia niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków.
W konsekwencji uznać należy, że w stosunku do decyzji w przedmiocie ustalenia lokalizacji inwestycji celu publicznego nie może mieć zastosowania instytucja wstrzymania wykonania aktu uregulowana w art. 61 § 3 p.p.s.a.
Stwierdzić zatem należy, że zasadnie Sąd I instancji odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji.
Mając powyższe na względzie Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji, na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a.