II OZ 34/25
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNaczelny Sąd Administracyjny (NSA) rozpoznał zażalenie J.P. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego (WSA) w Gliwicach, które odrzuciło wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi na postanowienie Inspektora Nadzoru Budowlanego (INB) wstrzymujące roboty budowlane. Skarga została wniesiona z ponad rocznym opóźnieniem od doręczenia postanowienia INB. Skarżący argumentował, że uchybienie terminu nastąpiło z powodu śmierci jego małżonki, formalności pogrzebowych, jego stanu psychicznego oraz błędnej interpretacji pouczenia o terminie wniesienia skargi. WSA odrzucił wniosek, uznając, że przedstawione okoliczności nie stanowiły przypadku wyjątkowego uzasadniającego przywrócenie terminu po upływie roku od jego uchybienia, zgodnie z art. 87 § 5 Ppsa. NSA podzielił to stanowisko. Sąd podkreślił, że przywrócenie terminu ma charakter wyjątkowy i wymaga wykazania braku winy oraz istnienia niezależnej przyczyny przez cały czas. Śmierć małżonki, choć obiektywnie trudna, nie usprawiedliwiała ponadrocznego braku działania. NSA zwrócił uwagę, że skarżący był informowany o postępowaniu, w tym o możliwości uregulowania spraw spadkowych i o biegu postępowania administracyjnego, co powinno skłonić go do zainteresowania się sprawą wcześniej. Sąd uznał również, że skarżący został prawidłowo pouczony o terminie wniesienia skargi, a jego błędne zrozumienie pouczenia świadczy o zaniedbaniu. W konsekwencji, NSA oddalił zażalenie jako niezasadne, podzielając decyzję WSA o odrzuceniu wniosku o przywrócenie terminu.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaInterpretacja przepisów dotyczących przywrócenia terminu w postępowaniu sądowoadministracyjnym, zwłaszcza po upływie roku od uchybienia, w kontekście trudnych sytuacji życiowych strony (śmierć bliskiej osoby).
Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji, w której strona działała z bardzo dużym opóźnieniem, a przedstawione okoliczności nie zostały uznane za wyjątkowe. Nacisk na obiektywny miernik staranności.
Zagadnienia prawne (2)
Czy śmierć małżonki strony oraz związane z tym okoliczności (formalności pogrzebowe, stan psychiczny, błędna interpretacja pouczenia) mogą stanowić wyjątkowy przypadek uzasadniający przywrócenie terminu do wniesienia skargi po upływie roku od uchybienia terminu?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, śmierć małżonki i związane z tym okoliczności, choć obiektywnie trudne, nie stanowią wyjątkowego przypadku uzasadniającego przywrócenie terminu po upływie roku od uchybienia, zwłaszcza gdy strona była informowana o biegu postępowania i miała możliwość działania.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że przywrócenie terminu po upływie roku jest dopuszczalne tylko w wyjątkowych przypadkach. Śmierć bliskiej osoby, choć trudna, nie usprawiedliwiała ponadrocznego braku działania strony, która była świadoma postępowania i miała możliwość podjęcia czynności. Błędne zrozumienie pouczenia przez stronę również nie zwalniało jej z obowiązku należytej staranności.
Czy błędne zrozumienie pouczenia przez stronę o terminie wniesienia skargi może być podstawą do przywrócenia terminu po upływie roku?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, błędne zrozumienie pouczenia przez stronę, które wynika z zaniedbania lub lekkomyślności, nie stanowi podstawy do przywrócenia terminu po upływie roku, gdyż nie jest to okoliczność niezawiniona.
Uzasadnienie
Sąd podkreślił, że brak winy w uchybieniu terminu jest oceniany z uwzględnieniem obiektywnego miernika staranności. Błędne zrozumienie pouczenia, jeśli wynika z braku należytej staranności, nie jest okolicznością niezawinioną i nie uzasadnia przywrócenia terminu.
Przepisy (6)
Główne
Ppsa art. 87 § § 5
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Po upływie roku od uchybionego terminu, jego przywrócenie jest dopuszczalne tylko w przypadkach wyjątkowych.
Ppsa art. 88
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Wniosek o przywrócenie terminu, który nie spełnia wymogów, podlega odrzuceniu.
Pomocnicze
Ppsa art. 184
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Ppsa art. 197 § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Ppsa art. 197 § § 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Ppsa art. 86 § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Argumenty
Skuteczne argumenty
Uchybienie terminu do wniesienia skargi nastąpiło ponad rok przed złożeniem wniosku o przywrócenie terminu. • Śmierć małżonki i związane z nią okoliczności nie stanowiły wyjątkowego przypadku uzasadniającego przywrócenie terminu po upływie roku. • Błędne zrozumienie pouczenia przez stronę świadczy o zaniedbaniu i nie jest okolicznością niezawinioną. • Strona była informowana o biegu postępowania i miała możliwość działania.
Odrzucone argumenty
Śmierć małżonki, formalności pogrzebowe i stan psychiczny skarżącego uniemożliwiły wniesienie skargi w terminie. • Skarżący błędnie zinterpretował pouczenie o terminie wniesienia skargi, pozostając w przekonaniu o konieczności prawomocnego rozstrzygnięcia spadkowego. • Naruszenie art. 86 § 1 Ppsa poprzez błędne uznanie, że skarżący dokonał czynności polegającej na wniesieniu skargi ze swojej winy. • Naruszenie art. 87 § 5 Ppsa poprzez nieprawidłowe uznanie, że okoliczności przedstawione przez skarżącego nie stanowią przypadku wyjątkowego. • Naruszenie art. 88 Ppsa poprzez nieprawidłowe przyjęcie, że wskazane przez skarżącego okoliczności sprawiają, że uwzględnienie wniosku jest niedopuszczalne.
Godne uwagi sformułowania
Przywrócenie uchybionego terminu ma charakter wyjątkowy i może nastąpić jedynie wtedy, gdy strona w sposób przekonujący zaprezentowaną argumentacją uprawdopodobni brak swojej winy, a przy tym wskaże, że niezależna od niej przyczyna istniała przez cały czas, aż do wniesienia prośby o przywrócenie terminu. • W orzecznictwie i w literaturze prawniczej przyjmuje się, że brak winy w uchybieniu terminu powinien być oceniany z uwzględnieniem wszystkich okoliczności konkretnej sprawy, przy zastosowaniu obiektywnego miernika staranności, jaki można wymagać od strony dbającej należycie o własne interesy. • Przywrócenie terminu ma charakter wyjątkowy i nie jest możliwe, gdy strona dopuściła się choćby lekkiego niedbalstwa. • Brak winy strony nie oznacza wyłącznie winy umyślnej, ale oznacza także winę nieumyślną w działaniu, jaką jest lekkomyślność czy niedbalstwo.
Skład orzekający
Robert Sawuła
przewodniczący sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących przywrócenia terminu w postępowaniu sądowoadministracyjnym, zwłaszcza po upływie roku od uchybienia, w kontekście trudnych sytuacji życiowych strony (śmierć bliskiej osoby)."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji, w której strona działała z bardzo dużym opóźnieniem, a przedstawione okoliczności nie zostały uznane za wyjątkowe. Nacisk na obiektywny miernik staranności.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa ilustruje, jak ważne jest terminowe działanie w postępowaniu sądowym i jakie są konsekwencje zaniedbania, nawet w obliczu osobistych tragedii. Pokazuje też, jak sądy oceniają 'wyjątkowe przypadki'.
“Ponad rok po terminie: czy śmierć małżonki usprawiedliwia przywrócenie terminu do skargi?”
Sektor
budownictwo
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.