II OZ 1188/18

II OZ 1188/18 - Postanowienie NSA
Data orzeczenia
2018-11-27
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2018-10-25
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Leszek Kiermaszek /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6152 Lokalizacja innej inwestycji celu publicznego
Hasła tematyczne
Wstrzymanie wykonania aktu
Sygn. powiązane
IV SA/Po 583/18 - Wyrok WSA w Poznaniu z 2019-05-16
II OSK 2733/19 - Wyrok NSA z 2023-03-08
II OZ 118/18 - Postanowienie NSA z 2018-02-13
II SA/Po 756/16 - Wyrok WSA w Poznaniu z 2017-04-06
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Oddalono zażalenie
Powołane przepisy
Dz.U. 2018 poz 1302
art. 61 par. 1 i 3
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r.  Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Leszek Kiermaszek po rozpoznaniu w dniu 27 listopada 2018 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia C. P. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 28 sierpnia 2018 r. sygn. akt IV SA/Po 583/18 o odmowie wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi C. P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Poznaniu z dnia [...] kwietnia 2018 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia lokalizacji inwestycji celu publicznego postanawia: oddalić zażalenie.
Uzasadnienie
Postanowieniem z dnia 28 sierpnia 2018 r., sygn. akt IV SA/Po 583/18 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu, po rozpoznaniu wniosku C. P. (dalej powoływanego jako skarżący), odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonej przez niego decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Poznaniu z dnia [...] kwietnia 2018 r., nr [...] w przedmiocie ustalenia lokalizacji inwestycji celu publicznego dla budowy stacji bazowej telefonii komórkowej na terenie działki o nr ewid. [...], położonej w miejscowości [...], gmina [...].
W uzasadnieniu rozstrzygnięcia Sąd I instancji wyjaśnił, że stosownie do treści art. 54 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. z 2017 r. poz. 1073, ze zm., obecnie Dz. U. z 2018 r. poz. 1945) decyzja ustalająca lokalizację inwestycji celu publicznego określa wyłącznie rodzaj możliwej do zrealizowane na danym obszarze inwestycji, warunki i szczegółowe zasady zagospodarowania terenu oraz jego zabudowy wynikające z przepisów odrębnych, a także linie rozgraniczające teren inwestycji. Decyzja taka nie wywołuje skutków materialnoprawnych, jak również nie uprawnia inwestora do rozpoczęcia prac budowlanych. Uprawnienie takie kreuje decyzja udzielająca pozwolenia na budowę i dopiero w stosunku do tej decyzji skarżący może ubiegać się o udzielenie ochrony tymczasowej. Sąd podkreślił również, że zaskarżona decyzja nie kształtuje żadnych praw i obowiązków, które mogą być wykonane, a co za tym idzie mogących podlegać egzekucji, natomiast sama obawa, że w przyszłości zostaną podjęte akty administracyjne, które doprowadzą do rozpoczęcia inwestycji nie stanowi okoliczności uzasadniającej zastosowanie instytucji wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji.
Skarżący wniósł zażalenie na powyższe postanowienie, domagając się jego uchylenia i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Poznaniu. W uzasadnieniu podniósł, że zaskarżona decyzja wywiera skutki materialnoprawne, bowiem w innym wypadku inwestor, aby zrealizować swoje zamierzenia, nie musiałby się o nią ubiegać. W ocenie skarżącego decyzja kreuje prawo inwestora do ubiegania się o pozwolenie na budowę, zatem jako etap realizacji inwestycji, jest jej częścią składową.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie.
Stosownie do treści art. 61 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2018 r. poz. 1302; dalej powoływanej jako p.p.s.a.), wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Sąd może jednak, na wniosek skarżącego, wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części zaskarżonego aktu lub czynności, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, o czym stanowi art. 61 § 3 p.p.s.a.
Zarówno w orzecznictwie, jak i piśmiennictwie wskazuje się, że przedmiotem udzielenia ochrony tymczasowej w rozumieniu powołanego przepisu, mogą być jedynie takie akty lub czynności, które nadają się do wykonania. Zaś wykonanie aktu administracyjnego polega na spowodowaniu w sposób dobrowolny lub doprowadzeniu w trybie przymusu państwowego (egzekucji) do takiego stanu rzeczy, który jest zgodny z rozstrzygnięciem zawartym w danym akcie. Nie każdy akt administracyjny kwalifikuje się do tak rozumianego wykonania, a co za tym idzie nie każdy wymaga wykonania. Wykonaniu podlegać mogą jedynie akty administracyjne, z którymi wiąże się dla strony obowiązek określonego działania, zaniechania lub nakaz znoszenia zachowania innych podmiotów (por. Z. Kmieciak, glosa do postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 23 stycznia 1997 r., sygn. akt SA/Rz 1382/96, OSP 1998/3/54). Instytucja wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji możliwa jest do zastosowania jedynie w sytuacji, gdy zaskarżony akt wywołuje skutki materialnoprawne. Skutków takich nie wywołuje natomiast decyzja w przedmiocie lokalizacji inwestycji celu publicznego, gdyż nie wiąże się dla stron z obowiązkiem działania, zaniechania, czy też nakazem znoszenia zachowania innych podmiotów, a zatem nie podlega wykonaniu w postępowaniu egzekucyjnym. Organy administracji publicznej nie mają bowiem możliwości użycia przymusu państwowego w celu doprowadzenia do stanu zgodnego z treścią decyzji.
Odnosząc się do argumentacji skarżącego zmierzającej do wykazania związku pomiędzy zaskarżoną decyzją, a decyzją o pozwoleniu na budowę stwierdzić należy, że twierdzenia te w żaden sposób nie uprawdopodabniają możliwości wystąpienia niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, a które mogą wynikać z realizacji zaskarżonej decyzji. Faktycznie decyzja o warunkach zabudowy lub o lokalizacji inwestycji celu publicznego, wydana na pierwszym etapie procesu inwestycyjnego, daje inwestorowi prawo do wystąpienia do organu architektoniczno-budowlanego z wnioskiem o udzielenie pozwolenie na budowę, jednakże nie stanowi aktu, który dawałby podstawę do rozpoczęcia robót budowlanych i realizacji planowanej inwestycji. Zgodnie bowiem z art. 28 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (Dz. U. z 2018 r. poz. 1202, ze zm.) dopiero decyzja o pozwoleniu na budowę upoważnia do rozpoczęcia robót budowlanych. Nie można zaś upatrywać istnienia przesłanek, o których mowa w art. 61 § 3 p.p.s.a (niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody, powstania trudnych do odwrócenia skutków) w możliwości ubiegania się o pozwolenie na budowę. Sąd nie jest bowiem uprawniony do oceny w niniejszym postępowaniu zasadności wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji z punktu widzenia prawdopodobieństwa wydania pozytywnej dla inwestora decyzji o pozwoleniu na budowę.
Z przedstawionych wyżej względów Naczelny Sąd Administracyjny postanowił jak w sentencji, na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 1 i 2 p.p.s.a.