Orzeczenie · 2026-04-14

II OSK 783/22Umorzenie postępowania egzekucyjnego wadliwy tytuł wykonawczy 4

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2026-04-14
NSAAdministracyjneŚredniansa
postępowanie egzekucyjneegzekucja administracyjnatytuł wykonawczyumorzenie postępowaniawadliwość tytułudoręczeniepełnomocnictwoNaczelny Sąd AdministracyjnyWojewódzki Sąd Administracyjnynadzór budowlany

Sprawa dotyczyła skargi kasacyjnej wniesionej przez P. J. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, który oddalił jego skargę na postanowienie Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego (MWINB) w przedmiocie umorzenia postępowania egzekucyjnego. Postępowanie egzekucyjne zostało wszczęte na podstawie tytułu wykonawczego nr [...] z dnia 4 listopada 2020 r., wystawionego przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego (PINB) w Siedlcach, w celu wyegzekwowania obowiązku opróżnienia lokalu mieszkalnego. MWINB ostatecznie umorzył postępowanie egzekucyjne, wskazując na wadliwość tytułu wykonawczego, który nie zawierał wymaganej klauzuli organu egzekucyjnego, co stanowiło naruszenie art. 27 § 1 pkt 10 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (u.p.e.a.). Skarżący podnosił w skardze kasacyjnej szereg zarzutów, w tym naruszenie przepisów postępowania dotyczących prawidłowości doręczenia tytułu wykonawczego jego pełnomocnikowi, a nie jemu osobiście, oraz kwestionował ustalenia faktyczne Sądu pierwszej instancji. Naczelny Sąd Administracyjny (NSA) uznał skargę kasacyjną za nieuzasadnioną. Sąd podkreślił, że wadliwość tytułu wykonawczego, polegająca na braku klauzuli organu egzekucyjnego, stanowiła obligatoryjną przesłankę do umorzenia postępowania egzekucyjnego na podstawie art. 59 § 1 pkt 3 u.p.e.a. NSA stwierdził, że choć doręczenie tytułu wykonawczego pełnomocnikowi zamiast zobowiązanemu było nieprawidłowe i mogło stanowić podstawę do uchylenia czynności egzekucyjnych, to jednak samo wadliwe wystawienie tytułu wykonawczego obligowało organ do umorzenia postępowania. Sąd odrzucił również zarzuty dotyczące niekompletności akt sprawy oraz naruszenia przepisów K.p.a. i P.p.s.a., uznając, że Sąd pierwszej instancji prawidłowo ocenił legalność zaskarżonego postanowienia na podstawie zgromadzonego materiału.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Interpretacja przepisów dotyczących wad tytułu wykonawczego i obligatoryjności umorzenia postępowania egzekucyjnego w administracji.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji wadliwego tytułu wykonawczego i jego wpływu na postępowanie egzekucyjne.

Zagadnienia prawne (3)

Czy wadliwie wystawiony tytuł wykonawczy, który nie zawiera klauzuli organu egzekucyjnego, stanowi obligatoryjną przesłankę do umorzenia postępowania egzekucyjnego?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, wadliwość tytułu wykonawczego w postaci braku klauzuli organu egzekucyjnego stanowi obligatoryjną przesłankę do umorzenia postępowania egzekucyjnego na podstawie art. 59 § 1 pkt 3 u.p.e.a.

Uzasadnienie

Przepis art. 27 § 1 pkt 10 u.p.e.a. wymaga, aby tytuł wykonawczy zawierał klauzulę organu egzekucyjnego. Niespełnienie tego wymogu, zgodnie z art. 59 § 1 pkt 3 u.p.e.a., obliguje organ egzekucyjny do umorzenia postępowania.

Czy wadliwe doręczenie tytułu wykonawczego pełnomocnikowi zamiast zobowiązanemu, przy jednoczesnym fakcie ustanowienia pełnomocnika i powzięcia przez zobowiązanego wiedzy o wszczęciu egzekucji, może być podstawą do uchylenia czynności egzekucyjnych lub umorzenia postępowania?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Wadliwe doręczenie tytułu wykonawczego jest istotne dla prawidłowego wszczęcia egzekucji, jednakże w sytuacji, gdy wadliwy tytuł wykonawczy stanowi obligatoryjną przesłankę do umorzenia postępowania, kwestia prawidłowości doręczenia traci na znaczeniu dla samego umorzenia.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że choć doręczenie tytułu wykonawczego pełnomocnikowi zamiast zobowiązanemu było nieprawidłowe, to jednak wadliwość samego tytułu wykonawczego była podstawą do umorzenia postępowania. Sąd podkreślił, że dopiero skuteczne wszczęcie egzekucji umożliwia ustanowienie pełnomocnika, a wadliwy tytuł wykonawczy uniemożliwia skuteczne wszczęcie.

Czy sąd administracyjny może orzekać na podstawie niekompletnych akt sprawy?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, sąd administracyjny jest zobowiązany do wydania wyroku na podstawie akt sprawy zgromadzonych przez organ administracji publicznej.

Uzasadnienie

Zgodnie z art. 133 § 1 P.p.s.a., sąd wydaje wyrok na podstawie akt sprawy. Obowiązek ten oznacza zakaz wyjścia poza materiał znajdujący się w aktach sprawy i nie może służyć kwestionowaniu oceny materiału dowodowego dokonanej przez sąd pierwszej instancji.

Rozstrzygnięcie

Decyzja
Oddalono skargę
Oddalono skargę kasacyjną.

Przepisy (9)

Główne

u.p.e.a. art. 27 § § 1 pkt 10

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

Tytuł wykonawczy musi zawierać klauzulę organu egzekucyjnego o skierowaniu tytułu do egzekucji administracyjnej.

u.p.e.a. art. 59 § § 1 pkt 3

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

Postępowanie egzekucyjne umarza się w całości lub w części w przypadku niespełnienia w tytule wykonawczym wymogów określonych w art. 27 ustawy.

P.p.s.a. art. 134 § § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc związanym zarzutami i wnioskami skargi.

P.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit c

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do uchylenia zaskarżonej decyzji lub postanowienia w przypadku naruszenia przepisów postępowania.

P.p.s.a. art. 141 § § 4

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Wymogi dotyczące uzasadnienia wyroku.

P.p.s.a. art. 133 § § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd wydaje wyrok po zamknięciu rozprawy na podstawie akt sprawy.

Dz.U. 2020 poz 1427 art. 27 § § 1 pkt 10

Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

Wymóg posiadania klauzuli organu egzekucyjnego w tytule wykonawczym.

Pomocnicze

K.p.a. art. 33 § § 1, § 3

Kodeks postępowania administracyjnego

Dotyczy ustanowienia pełnomocnika i jego udziału w postępowaniu.

K.p.a. art. 40 § § 2

Kodeks postępowania administracyjnego

Dotyczy doręczania pism pełnomocnikowi.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Wadliwość tytułu wykonawczego (brak klauzuli organu egzekucyjnego) stanowi obligatoryjną przesłankę do umorzenia postępowania egzekucyjnego.

Odrzucone argumenty

Zarzuty dotyczące nieprawidłowego doręczenia tytułu wykonawczego pełnomocnikowi zamiast zobowiązanemu. • Zarzuty dotyczące niekompletności akt sprawy. • Zarzuty dotyczące naruszenia przepisów K.p.a. i P.p.s.a. w zakresie oceny stanu faktycznego i prawnego.

Godne uwagi sformułowania

tytuł wykonawczy dotknięty był wadą wynikającą z faktu niewypełnienia przez organ egzekucyjny – będący jednocześnie wierzycielem - jego części: "D. OZNACZENIE I KLAUZULA ORGANU EGZEKUCYJNEGO" • postępowanie egzekucyjne umarza się w całości, albo w części w przypadku niespełnienia w tytule wykonawczym wymogów określonych w art. 27 ustawy • brak doręczenia tytułu wykonawczego bezpośrednio do rąk zobowiązanego – w okolicznościach faktycznych rozpoznawanej sprawy – nie oznacza, że egzekucja w kontrolowanej sprawie nie została skutecznie wszczęta • powinność doręczenia przez organ tytułu wykonawczego do rąk zobowiązanego lub dłużnika bezpośrednio wynika przede wszystkim z istoty egzekucji administracyjnej

Skład orzekający

Małgorzata Masternak - Kubiak

przewodniczący sprawozdawca

Andrzej Jurkiewicz

sędzia

Anna Szymańska

sędzia del. WSA

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących wad tytułu wykonawczego i obligatoryjności umorzenia postępowania egzekucyjnego w administracji."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji wadliwego tytułu wykonawczego i jego wpływu na postępowanie egzekucyjne.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy istotnych kwestii proceduralnych w postępowaniu egzekucyjnym, w szczególności wadliwości tytułu wykonawczego i jej konsekwencji, co jest interesujące dla prawników procesowych.

Wadliwy tytuł wykonawczy = obligatoryjne umorzenie egzekucji? NSA wyjaśnia.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst