II OSK 597/06

II OSK 597/06 - Postanowienie NSA
Data orzeczenia
2006-11-22
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2006-04-27
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Andrzej Jurkiewicz /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6019 Inne, o symbolu podstawowym 601
Hasła tematyczne
Odrzucenie skargi
Sygn. powiązane
VII SA/Wa 1555/05 - Postanowienie WSA w Warszawie z 2006-02-06
Skarżony organ
Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku
Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy
Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
art. 58 § 1 pkt 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Andrzej Jurkiewicz po rozpoznaniu w dniu 22 listopada 2006 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej Zakładów Zielarskich "H." S.A. z siedzibą we W. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 6 lutego 2006 r., sygn. akt VII SA/Wa 1555/05 odrzucające skargę Zakładów Zielarskich "H." S.A. z siedzibą we W. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lutego 2004 r., znak:[...] w przedmiocie nakazu rozbiórki obiektu budowlanego postanawia oddalić skargę kasacyjną
Uzasadnienie
Postanowieniem z dnia 6 lutego 2006 r., sygn. akt VII SA/Wa 1555/05, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odrzucił skargę Zakładów Zielarskich "H." S.A. we W. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lutego 2004 r., znak: [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki obiektu budowlanego.
W uzasadnieniu tego postanowienia wskazano, że ze zwrotnego potwierdzenia odbioru zaskarżonej decyzji wynika, że nie doręczono jej pełnomocnikowi skarżącej spółki, gdyż pełnomocnik wyprowadziła się nie podając nowego adresu. Zwrot listu poleconego z zaskarżoną decyzją nastąpił w dniu 8 marca 2004 r. Z pisma Naczelnika Urzędu Pocztowego we W. z dnia 15 września 2004 r. wynika, że pracownik poczty doręczający przesyłkę, dokonał jej zwrotu po uzyskaniu informacji od pracownika remontującego lokal przy ul. W., że kancelaria pełnomocnika zmieniła adres. Na tej podstawie poczta dokonała zwrotu listu poleconego. Sąd stwierdził ponadto, że strona skarżąca nie powiadomiła organu o zmianie adresu, a taki obowiązek spoczywał na niej stosownie do treści art. 41 § 1 kpa. W tej sytuacji, Sąd stwierdził, że zgodnie z art. 41 § 2 kpa, decyzja została skutecznie doręczona w dniu 8 marca 2004 r., zatem termin do wniesienia skargi upłynął w dniu 8 kwietnia 2004 r. Ponieważ skarga w przedmiotowej sprawie została nadana w urzędzie pocztowym w dniu 20 października 2005 r., Sąd na podstawie art. 58 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), odrzucił skargę jako złożoną po terminie.
Skargę kasacyjną od powyższego postanowienia do Naczelnego Sądu Administracyjnego wniósł pełnomocnik strony skarżącej i zaskarżając w całości postanowienie zarzucił:
1. naruszenie art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz. 1270, ze zm.) w zw. z art. 7 k.p.a. poprzez nie uwzględnienie tego, iż Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego był zobowiązany w sposób jednoznaczny wyjaśnić, czy w dacie pierwotnego doręczenia decyzji pełnomocnik skarżącego zmienił siedzibę,
2. naruszenie art. 3 Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w zw. z art. 40 § 2 k.p.a. i art. 42 k.p.a. poprzez przyjęcie, że termin do złożenia skargi biegnie od dnia nieskutecznego doręczenia decyzji pełnomocnikowi skarżącego,
3. naruszenie art. 3 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w zw. z art. 41 § 2 k.p.a. i art. 42 k.p.a. poprzez przyjęcie, że pełnomocnik skarżącego zaniedbał wykonania obowiązku podania zmiany swojego adresu, pomimo iż w dacie pierwotnego doręczenia decyzji taki obowiązek nie istniał, gdyż w tej dacie pełnomocnik działał pod dotychczasowym adresem i tam odbierał korespondencję, a niedoręczenie decyzji wynikło z winy poczty,
4. naruszenie art. 3 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w zw. z art. 43 k.p.a. i 44 k.p.a. poprzez nie uwzględnienie tego, iż pierwotne doręczenie decyzji było nieskuteczne albowiem zwrot korespondencji nastąpił w wyniku uzyskania od osób remontujących lokal informacji, że adresat się wyprowadził bez sprawdzenia tej informacji u właściciela budynku, który miał biuro na tym samym piętrze, na którym mieściła się kancelaria pełnomocnika skarżącego oraz pominiecie tego, że doręczyciel w razie niemożności doręczenia przesyłki administracji budynku powinien zostawić awizo,
5. naruszenia art. 53 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi poprzez przyjęcie, że skarżący uchybił terminowi do wniesienia skargi pomimo tego, iż wniósł on skargę w określonym w tym przepisie terminie, który powinien być liczony do daty skutecznego doręczenia decyzji pełnomocnikowi skarżącego,
6. naruszenie art. 58 § 1 pkt. 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi poprzez uznanie, że skarga została wniesiona po terminie pomimo, iż termin do jej wniesienia winien być liczony od daty skutecznego doręczenia decyzji, a takowe nastąpiło w dniu 20 września 2005r.
Wskazując na powyższe uchybienia strona skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia i przekazanie sprawy Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie do ponownego rozpoznania oraz zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych.
W motywach skargi kasacyjnej podniesiono, że po przeprowadzeniu postępowania reklamacyjnego na poczcie pełnomocnik strony skarżącej poinformował organ o jego wynikach i złożył wniosek o ponowne przesłanie zaskarżonej decyzji. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego doręczył stronie kopię w/w decyzji w dniu 20 września 2005 r. i od tej daty, w ocenie strony powinien być liczony termin do złożenia skargi.
Ponadto, strona skarżąca wskazała, że Sąd w ramach kontroli działalności administracji publicznej m. in. poprzez orzekanie w sprawach skarg na decyzje administracyjne powinien kontrolować także prawidłowość doręczenia stronie decyzji. Aby stwierdzić, czy skarga została wniesiona po terminie Sąd powinien zbadać kiedy skutecznie decyzja została doręczona skarżącemu. Zdaniem strony skarżącej powołanie się przez Sąd na art. 41 § 2 kpa wymagałoby przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego, w wyniku którego zostałoby jednoznacznie stwierdzone, że pełnomocnik skarżącego zmienił adres. Jednakże nawet i w takim wypadku pismo należało doręczyć pod dotychczasowy adres. Za takim rozumieniem powołanego przepisu przemawia fakt, że stanowi on, iż w przypadku zaniedbania podania zmiany adresu pismo doręczone pod dotychczasowy adres ma skutek prawny. W przedmiotowej sprawie decyzja nie została doręczona pod dotychczasowy adres, bowiem doręczyciel zabrał ją po uzyskaniu od osób przeprowadzających remont informacji o tym, że pełnomocnik wyprowadził się, nie pozostawiając awiza, a poczta zwróciła przesyłkę organowi administracji. Strona podniosła, że popełnienie uchybień przez pocztę w zakresie doręczenia przesyłki sądowej nie może szkodzić stronie skarżącej i dlatego Sąd nie miał podstawy do uznania, że termin do wniesienia skargi został przekroczony i odrzucić skargi.
W uzasadnieniu skargi kasacyjnej podniesiono też, że pełnomocnik strony nie miał obowiązku powiadomienia organu administracji o zmianie adresu, gdyż w dacie pierwotnego, nieskutecznego doręczenia decyzji zmiana adresu jeszcze nie nastąpiła. Gdyby listonosz zostawił awizo, przesyłka zostałaby odebrana.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje.
W myśl art. 174 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), skargę kasacyjną można oprzeć na następujących podstawach: 1) naruszenia prawa materialnego przez błędną wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie, 2) naruszenie przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Naczelny Sąd Administracyjny jest związany podstawami skargi kasacyjnej, bowiem według art. 183 § 1 P.p.s.a. rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc jedynie pod rozwagę z urzędu nieważność postępowania. Związanie Naczelnego Sądu Administracyjnego podstawami skargi kasacyjnej wymaga prawidłowego ich określenia w samej skardze. Oznacza to konieczność powołania konkretnych przepisów prawa, którym zdaniem skarżących uchybił Sąd pierwszej instancji, uzasadnienia ich naruszenia, a w razie zgłoszenia zarzutu naruszenia prawa procesowego – wskazania dodatkowo, że wytknięte naruszenie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Ze względu na to, że skarga kasacyjna jest bardzo sformalizowanym środkiem prawnym, jest obwarowana przymusem adwokacko-radcowskim (art. 175 § 1-3 P.p.s.a.). Opiera się on na założeniu, że powierzenie tej czynności wykwalifikowanym prawnikom zapewni skardze odpowiedni poziom merytoryczny i formalny.
W niniejszej sprawie strona kwestionuje zasadność odrzucenia skargi, podnosząc, że Sąd I instancji naruszył art. 58 § 1 pkt 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, poprzez stwierdzenie, że skarga została wniesiona po terminie. Z analizy akt administracyjnych sprawy wynika jednak, że Zakłady Zielarskie "H." S.A. złożyły w dniu 2 lipca 2005 r. skargę na bezczynność Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego wnosząc o zobowiązanie organu do doręczenia zaskarżonej decyzji. Jest faktem notoryjnym w tej sprawie, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 10 listopada 2005 r., sygn. akt VI SAB/Wa 82/05, oddalił skargę na bezczynność polegającą na nieprzesłaniu pełnomocnikowi strony skarżącej decyzji organu , wskazując w uzasadnieniu, że Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego zasadnie uznał za doręczoną przesyłkę wysłaną na adres pełnomocnika strony wskazany we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, która to przesyłka wróciła do organu z adnotacją: "adresat wyprowadził się" i podpisem doręczyciela. Wyrok ten został następnie utrzymany w mocy rozstrzygnięciem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 9 maja 2006 r., sygn. akt IIOSK 252/06, który oddalił skargę kasacyjną Zakładów Zielarskich "H" S.A. Stosownie zaś do art. 170 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczenie prawomocne wiąże nie tylko strony i sąd, który je wydał, lecz również inne sądy i inne organy państwowe, a w przypadkach w ustawie przewidzianych także inne osoby. Tym samym nie można skutecznie kwestionować doręczenia przedmiotowej decyzji. W tej sytuacji, Sąd I Instancji będąc związany w/w orzeczeniem, prawidłowo przyjął za datę doręczenia zaskarżonej decyzji dzień 8 marca 2004 r. i na podstawie art. 58 § 1 pkt 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, odrzucił wniesioną w dniu 20 października 2005 r. skargę na w/w decyzję jako złożoną po terminie.
Odnosząc się natomiast do pozostałych zarzutów skargi kasacyjnej, tj. naruszenia art. 3 i 53 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, stwierdzić należy, iż są one nieprawidłowo sformułowane. W skardze kasacyjnej należy bowiem wskazać konkretny przepis prawa, który został, zdaniem autora tej skargi, naruszony przez Sąd I instancji. Chodzi tu przy tym o najmniejszą jednostkę redakcyjną kwestionowanego przepisu, a zatem paragraf, ustęp czy punkt danego artykułu. Sąd nie może samodzielnie konkretyzować zarzutów. Nie jest też zobowiązany ani uprawniony do poprawiania jakichkolwiek błędów skargi kasacyjnej sporządzonej przez wykwalifikowanego prawnika. W rozpoznawanej sprawie pełnomocnik strony skarżącej ograniczył się tylko do wskazania art. 3 powołanej ustawy, wprawdzie w powiązaniu z przepisami kodeksu postępowania administracyjnego, jednak nie sprecyzował, który paragraf, bądź w przypadku § 2 – punkt, tego przepisu został naruszony. To samo odnosi się do zarzutu naruszenia art. 53 ustawy, który w swej treści zawiera przecież § 1, 2, 3 konkretyzujące odmienne sytuacje faktyczne i prawne. Naczelny Sąd Administracyjny nie może natomiast domniemywać o naruszenie którego przepisu w istocie chodzi.
Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 w związku z art. 182 § 1 i 3 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł, jak w sentencji.