II OSK 392/24Kara administracyjna roboty przy zabytku pozwolenie konserwatorskie
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła skargi kasacyjnej Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego (MKiDN) od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, który uchylił decyzję MKiDN o nałożeniu administracyjnej kary pieniężnej. Kara została wymierzona A. W. za prowadzenie robót budowlanych przy zabytkowym budynku hali bez ważnego pozwolenia konserwatorskiego. MKiDN zarzucał Sądowi I instancji błędną wykładnię przepisów, twierdząc, że kontynuowanie prac po upływie terminu pozwolenia konserwatorskiego, nawet przy posiadaniu ważnego pozwolenia na budowę, stanowiło naruszenie i powinno podlegać karze. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną, uznając, że kwestia ta została już wiążąco rozstrzygnięta w orzeczeniu NSA z 9 kwietnia 2024 r. (II OSK 869/22). Zgodnie z tym orzecznictwem, upływ terminu ważności pozwolenia konserwatorskiego nie skutkuje koniecznością uzyskania nowego pozwolenia, jeśli inwestor posiada ważne pozwolenie na budowę. NSA podkreślił, że podzielenie poglądu MKiDN podważałoby moc wiążącą prawomocnych orzeczeń sądowych, co jest sprzeczne z art. 170 p.p.s.a. Sąd potwierdził, że kontynuowanie robót budowlanych przy zabytku po terminie pozwolenia konserwatorskiego, przy jednoczesnym posiadaniu pozwolenia na budowę, nie jest traktowane jako prowadzenie robót bez pozwolenia w rozumieniu art. 107d ust. 1 ustawy o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja przepisów dotyczących kar administracyjnych za roboty budowlane przy zabytkach, relacji między pozwoleniem konserwatorskim a pozwoleniem na budowę, oraz znaczenia mocy wiążącej orzeczeń sądowych.
Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z ustawą o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami oraz wcześniejszym orzecznictwem NSA w podobnych sprawach.
Zagadnienia prawne (2)
Czy kontynuowanie robót budowlanych przy zabytku po upływie terminu ważności pozwolenia konserwatorskiego, przy jednoczesnym posiadaniu ważnego pozwolenia na budowę, stanowi podstawę do nałożenia administracyjnej kary pieniężnej z tytułu prowadzenia robót bez pozwolenia?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, kontynuowanie robót budowlanych przy zabytku po upływie terminu pozwolenia konserwatorskiego, przy ważnym pozwoleniu na budowę, nie jest traktowane jako prowadzenie robót bez pozwolenia w rozumieniu art. 107d ust. 1 ustawy o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami.
Uzasadnienie
NSA powołał się na swoje wcześniejsze orzecznictwo (II OSK 869/22), zgodnie z którym upływ terminu pozwolenia konserwatorskiego nie wymaga uzyskania nowego pozwolenia, jeśli inwestor posiada ważne pozwolenie na budowę. Podzielenie odmiennego poglądu organu prowadziłoby do podważenia mocy wiążącej prawomocnych orzeczeń.
Jaki jest charakter terminu ważności pozwolenia konserwatorskiego i czy jego upływ powoduje wygaśnięcie decyzji?
Odpowiedź sądu
Termin ważności pozwolenia konserwatorskiego jest terminem materialnoprawnym, którego upływ powoduje wygaśnięcie decyzji.
Uzasadnienie
Sąd wskazał, że ratio legis instytucji pozwolenia konserwatorskiego oraz wykładnia przepisów prowadzą do wniosku, że jest to termin materialnoprawny, a jego upływ powoduje wygaśnięcie decyzji. Jednakże, w kontekście prowadzenia robót budowlanych, kluczowe jest posiadanie ważnego pozwolenia na budowę.
Rozstrzygnięcie
Przepisy (13)
Główne
u.o.z.o.z. art. 36 § ust. 1 pkt 1
Ustawa o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami
u.o.z.o.z. art. 107d § ust. 1
Ustawa o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami
p.p.s.a. art. 184
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Pomocnicze
p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. c
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 151
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 183 § § 1
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 204 § pkt 2
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 205 § § 2
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
k.p.a. art. 104
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 107
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 189f § § 1 pkt 1
Kodeks postępowania administracyjnego
Konstytucja RP art. 5
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
r.p.p.k. art. 12 § ust. 1 pkt 7
Rozporządzenie Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego w sprawie prowadzenia prac konserwatorskich, prac restauratorskich i badań konserwatorskich przy zabytku wpisanym do rejestru zabytków albo na Listę Skarbów Dziedzictwa oraz robót budowlanych, badań architektonicznych i innych działań przy zabytku wpisanym do rejestru zabytków, a także badań archeologicznych i poszukiwań zabytków
Argumenty
Skuteczne argumenty
Kontynuowanie robót budowlanych przy zabytku po upływie terminu pozwolenia konserwatorskiego, przy ważnym pozwoleniu na budowę, nie stanowi prowadzenia robót bez pozwolenia w rozumieniu art. 107d ust. 1 u.o.z.o.z. • Kwestia interpretacji art. 107d ust. 1 u.o.z.o.z. w kontekście upływu terminu pozwolenia konserwatorskiego została już wiążąco rozstrzygnięta w orzecznictwie NSA. • Moc wiążąca prawomocnych orzeczeń sądowych (art. 170 p.p.s.a.) uniemożliwia ponowne kwestionowanie już rozstrzygniętej kwestii prawnej.
Odrzucone argumenty
Sąd I instancji wadliwie ocenił materiał dowodowy i dokonał dowolnej oceny. • Hipoteza art. 107d ust. 1 u.o.z.o.z. obejmuje nie tylko rozpoczęcie, ale i kontynuowanie działań bez pozwolenia. • Upływ terminu ważności pozwolenia konserwatorskiego jest równoznaczny z koniecznością uzyskania nowego pozwolenia. • Należy stosować wykładnię analogiczną do art. 37 ust. 1 Prawa budowlanego w odniesieniu do pozwoleń konserwatorskich. • Waga naruszenia była znikoma, a przerwanie prac groziłoby katastrofą budowlaną.
Godne uwagi sformułowania
Istota sporu w świetle zarzutów sformułowanych przez MKiDN we wniesionej skardze kasacyjnej sprowadza się do odpowiedzi na pytanie, czy kontynuowanie robót budowlanych przy zabytku wpisanym do rejestru po upływie terminu wskazanego w uprzednio wydanym pozwoleniu konserwatorskim, przy jednoczesnym legitymowaniu się przez inwestora ostateczną decyzją o pozwoleniu na budowę wydaną na podstawie tego pozwolenia konserwatorskiego, może zostać zakwalifikowane jako "podejmowanie działań bez pozwolenia wojewódzkiego konserwatora zabytków" w rozumieniu art. 107d ust. 1 u.o.z.o.z., a w konsekwencji prowadzić do nałożenia na osobę wskazaną w tym przepisie administracyjnej kary pieniężnej za popełniony delikt. • Na tak postawione pytanie należy udzielić odpowiedzi przeczącej, przy czym argumentem, który nie pozwala Naczelnemu Sądowi Administracyjnemu uwzględnić skargi kasacyjnej, nie jest bezpośrednio uznanie, iż wskazywany w jej zarzutach kierunek wykładni, jaki powinien być nadawany art. 107d ust. 1 w zw. z art. 36 ust. 1 pkt 1 u.o.z.o.z., § 12 ust. 1 pkt 7 r.p.p.k. i art. […]
Skład orzekający
Grzegorz Antas
sprawozdawca
Grzegorz Czerwiński
członek
Mirosław Gdesz
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących kar administracyjnych za roboty budowlane przy zabytkach, relacji między pozwoleniem konserwatorskim a pozwoleniem na budowę, oraz znaczenia mocy wiążącej orzeczeń sądowych."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z ustawą o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami oraz wcześniejszym orzecznictwem NSA w podobnych sprawach.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia ochrony zabytków i potencjalnych kar administracyjnych, a rozstrzygnięcie opiera się na zasadzie mocy wiążącej orzeczeń sądowych, co jest istotne dla praktyki prawniczej.
“Czy kontynuowanie prac przy zabytku po wygaśnięciu pozwolenia konserwatorskiego to przestępstwo? NSA wyjaśnia.”
Dane finansowe
WPS: 10 000 PLN
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.