II OSK 3084/20
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła skargi kasacyjnej wniesionej przez B.Ł. i Z.Ł. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, który oddalił ich skargę na postanowienie Ministra Środowiska. Postanowienie to utrzymało w mocy odmowę uzgodnienia projektu decyzji o warunkach zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie budynku mieszkalnego jednorodzinnego na działce położonej w otulinie S. Parku Narodowego. Skarżący zarzucili naruszenie prawa materialnego, w tym art. 21 ust. 1 i art. 32 ust. 1 Konstytucji RP, a także przepisów ustawy o ochronie przyrody i Kodeksu postępowania administracyjnego. Naczelny Sąd Administracyjny uznał zarzuty za nieuzasadnione. Sąd podkreślił, że własność nie ma charakteru absolutnego i może podlegać ograniczeniom w celu ochrony środowiska, zgodnie z zasadą proporcjonalności. Położenie działki w otulinie parku narodowego uzasadnia stosowanie szczególnego reżimu prawnego. NSA stwierdził, że Dyrektor Parku Narodowego miał ustawowe umocowanie do uzgadniania warunków zabudowy, a jego decyzja służyła uwzględnieniu prawnie określonych uwarunkowań przyrodniczych. Sąd nie dopatrzył się naruszenia zasady równości wobec prawa, wskazując na różnice między działką skarżących a innymi działkami, a także na fakt, że odmowa uzgodnienia dotyczyła również sąsiedniej działki. Zarzuty dotyczące naruszenia przepisów postępowania, w tym braku należytego wyjaśnienia stanu faktycznego, oceny dowodów czy zasady czynnego udziału stron, również zostały uznane za niezasadne. Sąd wskazał, że przeprowadzenie oględzin nie było konieczne, a ocena dowodów mieściła się w granicach swobodnej oceny organu. Strony nie wykazały, aby naruszenie zasady czynnego udziału wpłynęło na wynik sprawy.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaUzasadnienie ograniczeń prawa własności w otulinach parków narodowych, interpretacja przepisów dotyczących uzgadniania warunków zabudowy w obszarach chronionych, zasada proporcjonalności w prawie administracyjnym.
Dotyczy specyficznej sytuacji inwestycji w otulinie parku narodowego i konieczności uzgodnienia z dyrektorem parku.
Zagadnienia prawne (3)
Czy ograniczenia w korzystaniu z własności nieruchomości położonej w otulinie parku narodowego, wynikające z konieczności uzgodnienia warunków zabudowy z dyrektorem parku, są zgodne z Konstytucją RP i zasadą proporcjonalności?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, ograniczenia te są uzasadnione ochroną środowiska i mieszczą się w granicach zakreślonych zasadą proporcjonalności.
Uzasadnienie
Ochrona środowiska jest konstytucyjnie uzasadnioną przyczyną ograniczeń w korzystaniu z praw, w tym prawa własności. Otulina parku narodowego stanowi strefę ochronną, której szczególny reżim prawny jest uzasadniony interesem publicznym.
Czy naruszenie zasady równości wobec prawa (art. 32 ust. 1 Konstytucji RP) nastąpiło poprzez odmowę uzgodnienia warunków zabudowy dla działki w otulinie parku narodowego, podczas gdy dla innych, podobnych działek uzgodnienia zostały wydane?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, naruszenie nie nastąpiło, ponieważ organ i sąd wykazały różnice między okolicznościami faktycznymi dotyczącymi działki skarżących a działkami sąsiednimi, a także wskazano na odmowę uzgodnienia dla innej sąsiedniej działki.
Uzasadnienie
Kluczowe znaczenie ma położenie działki skarżących w bezpośrednim sąsiedztwie parku narodowego i jeziora, co uzasadnia odmienne traktowanie. Różnice w stanie faktycznym uzasadniają odmienne traktowanie.
Czy naruszenie przepisów postępowania, w szczególności zasady czynnego udziału strony (art. 10 k.p.a.), miało istotny wpływ na wynik sprawy?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, naruszenie nie miało istotnego wpływu na wynik sprawy.
Uzasadnienie
Skarżący nie wykazali, że stworzenie im lepszych warunków do zapoznania się z aktami sprawy doprowadziłoby do odmiennego rozstrzygnięcia. Brak jest dowodów na to, że organ wydałby inne postanowienie, gdyby strona miała pełniejszy udział.
Przepisy (20)
Główne
u.o.p. art. 5 § 14
Ustawa o ochronie przyrody
u.o.p. art. 5 § 29
Ustawa o ochronie przyrody
u.o.p. art. 11 § 1
Ustawa o ochronie przyrody
u.p.z.p. art. 53 § 4
Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym
Wymaga uzgodnienia dyrektorem parku narodowego w odniesieniu do obszarów położonych w granicach parku i jego otuliny.
u.p.z.p. art. 64 § 1
Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym
Pomocnicze
Konstytucja RP art. 21 § 1
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Konstytucja RP art. 32 § 1
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Konstytucja RP art. 31 § 3
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
k.p.a. art. 7
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 8
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 10
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 11
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 77 § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 80
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 85 § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
p.p.s.a. art. 145 § 1
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 174
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 183 § 1
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 193
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 184
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Argumenty
Skuteczne argumenty
Ograniczenia prawa własności w otulinie parku narodowego są uzasadnione ochroną środowiska i zgodne z zasadą proporcjonalności. • Położenie działki w otulinie parku narodowego uzasadnia szczególny reżim prawny i konieczność uzgodnienia warunków zabudowy. • Różnice w stanie faktycznym uzasadniają odmienne traktowanie działki skarżących w porównaniu do innych działek. • Naruszenie przepisów postępowania nie miało istotnego wpływu na wynik sprawy.
Odrzucone argumenty
Naruszenie art. 21 ust. 1 i art. 32 ust. 1 Konstytucji RP. • Naruszenie przepisów ustawy o ochronie przyrody (art. 5 pkt 14 i 29, art. 11 ust. 1). • Naruszenie przepisów postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c p.p.s.a. w zw. z art. 7, 8, 10, 11, 77, 80 i 85 k.p.a.).
Godne uwagi sformułowania
Własność i wynikające z niej prawa podmiotowe nie mają charakteru absolutnego i doznają szeregu ograniczeń. • Granice ingerencji w zakresie korzystania z konstytucyjnych wolności i praw, w tym także własności, zostały wytyczone konstytucyjną zasadą proporcjonalności. • Ochrona środowiska jest jedną z przyczyn usprawiedliwiających ustanowienie ograniczeń w zakresie korzystania z konstytucyjnych wolności i praw. • Otulina należy rozumieć: 'strefę ochronną graniczącą z formą ochrony przyrody i wyznaczoną indywidualnie dla formy ochrony przyrody w celu zabezpieczenia przed zagrożeniami zewnętrznymi wynikającymi z działalności człowieka'. • Cele i funkcje otuliny dają podstawy do uznania jej za jedną z postaci obszaru specjalnego, a więc obszaru charakteryzującego się szczególnym reżimem prawa administracyjnego, którego obowiązywanie jest uzasadnione interesem publicznym. • Ustawowe umocowanie dyrektora parku narodowego do uzgadniania projektu decyzji o warunkach zabudowy, służy uwzględnieniu tych wszystkich prawnie określonych uwarunkowań przyrodniczych, które dają podstawę do rekonstruowania prawnych ograniczeń w zagospodarowaniu nieruchomości ze względu na ustawowo zdefiniowane cele i środki ochrony przyrody. • Kwestią zasadniczą w niniejszej sprawie jest położenie działki skarżących kasacyjnie w bezpośrednim sąsiedztwie Parku. • Przeprowadzenie oględzin ma charakter fakultatywny i zależy od uznania organu prowadzącego postępowanie. […]
Skład orzekający
Tomasz Bąkowski
przewodniczący sprawozdawca
Andrzej Jurkiewicz
sędzia
Anna Szymańska
sędzia del. WSA
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Uzasadnienie ograniczeń prawa własności w otulinach parków narodowych, interpretacja przepisów dotyczących uzgadniania warunków zabudowy w obszarach chronionych, zasada proporcjonalności w prawie administracyjnym."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji inwestycji w otulinie parku narodowego i konieczności uzgodnienia z dyrektorem parku.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy konfliktu między prawem własności a ochroną przyrody, co jest tematem budzącym zainteresowanie i często pojawiającym się w praktyce prawniczej.
“Własność kontra przyroda: Czy można budować w otulinie parku narodowego?”
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.