II OSK 281/22

II OSK 281/22 - Wyrok NSA
Data orzeczenia
2022-12-19
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2022-02-11
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Grzegorz Antas
Jacek Chlebny /przewodniczący sprawozdawca/
Zdzisław Kostka
Symbol z opisem
6272 Wizy, zezwolenie na zamieszkanie na czas oznaczony, na osiedlenie się, wydalenie z terytorium Rzeczypospolitej Polskiej
Hasła tematyczne
Inne
Skarżony organ
Szef Urzędu do Spraw Cudzoziemców
Treść wyniku
Uchylono zaskarżony wyrok i przekazano sprawę do ponownego rozpoznania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny
Powołane przepisy
Dz.U. 2022 poz 329
art. 185 § 1, art. 203 pkt 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi  - t.j.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Jacek Chlebny (spr.) sędzia NSA Zdzisław Kostka sędzia del. WSA Grzegorz Antas po rozpoznaniu w dniu 19 grudnia 2022 roku na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej L. O. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 15 października 2021 r. sygn. akt IV SA/Wa 1061/21 w sprawie ze skargi L. O. na decyzję Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców z dnia 26 kwietnia 2021 r. nr DL.WIPO.410.325.2019/ERe/I w przedmiocie odmowy udzielenia zezwolenia na pobyt czasowy na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej 1. uchyla zaskarżony wyrok w całości i przekazuje sprawę Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie do ponownego rozpoznania; 2. zasądza od Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców na rzecz L. O. kwotę 507 (pięćset siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.
Uzasadnienie
Wyrokiem z 15 października 2021 r., sygn. akt IV SA/Wa 1061/21, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę L. O. na decyzję Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców z 26 kwietnia 2021 r. w przedmiocie odmowy udzielenia zezwolenia na pobyt czasowy na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej.
Wyrok został wydany w następującym stanie faktycznym i prawnym sprawy.
Wnioskiem z 12 października 2018 r. przedstawiciel ustawowy T. O. w imieniu małoletniego syna L. O. wystąpił o udzielenie zezwolenia na pobyt czasowy ze względu na "inne okoliczności - Konwencja o ochronie praw człowieka i dziecka". W chwili złożenia wniosku małoletni cudzoziemiec, jak również członkowie jego rodziny, przebywali w Polsce nielegalnie.
Wojewoda Mazowiecki (dalej również: Wojewoda lub organ pierwszej instancji) decyzją z 23 kwietnia 2019 r. odmówił cudzoziemcowi udzielenia wnioskowanego zezwolenia. W wyniku odwołania decyzja ta została uchylona decyzją Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców (dalej również: Szef Urzędu lub organ drugiej instancji) z 12 sierpnia 2019 r.
Decyzją z 29 sierpnia 2019 r., wydaną na podstawie art. 100 ust. 1 pkt 1 w związku z art. 187 pkt 6 i 7 ustawy z dnia 12 grudnia 2013 r. o cudzoziemcach (j.t. Dz.U. z 2018 r. poz. 2094 ze zm. – dalej: ustawa o cudzoziemcach), Wojewoda Mazowiecki ponownie odmówił udzielenia skarżącemu zezwolenia na pobyt czasowy na terytorium Polski. Zdaniem organu, w rozpoznawanej sprawie brak jest przesłanek przemawiających za stwierdzeniem, by pobyt cudzoziemca w Polsce był niezbędny ze względu na poszanowanie życia rodzinnego, a zatem jego wyjazd z Polski wraz z rodziną nie spowoduje rozdzielenia rodziców od dzieci.
Szef Urzędu do Spraw Cudzoziemców decyzją z 26 kwietnia 2021 r. utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji.
Skargę na powyższą decyzję wniósł cudzoziemiec pismem z 26 maja 2021 r. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie.
W piśmie procesowym z 8 października 2021 r. (data wpływu: 12 października 2021 r.) cudzoziemiec uzupełnił skargę do sądu o zarzut nieważności decyzji Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców z 26 kwietnia 2021 r. jako wydanej bez podstawy prawnej lub z rażącym naruszeniem prawa. Zdaniem skarżącego, decyzje Wojewody Mazowieckiego z 23 kwietnia 2019 r. oraz 29 sierpnia 2021 r. (prawidłowa data 29 sierpnia 2019 r.) wydane w sprawie o numerze WSC-II-F.6151.45738.2018 zostały doręczone skarżącemu za pośrednictwem platformy ePUAP wyłącznie w postaci skanu oryginalnych dokumentów opatrzonych podpisem własnoręcznym, bez pliku zawierającego podpis elektroniczny. Oznacza to, że żadna z powyższych decyzji Wojewody Mazowieckiego nie weszła do obrotu prawnego. Skan decyzji w formie PDF, bez pliku zawierającego podpis elektroniczny nie spełnia wymagań przewidzianych dla stosowania środków komunikacji elektronicznej. Odwołanie wniesione do organu odwoławczego powinno skutkować zatem wydaniem postanowienia o niedopuszczalności odwołania. Decyzja Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców z 26 kwietnia 2021 r. została więc wydana bez podstawy prawnej lub co najmniej z rażącym naruszeniem prawa i w świetle art. 156 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2021 r. poz. 735 ze zm. – dalej: k.p.a.) jest nieważna, co powinno skutkować zastosowaniem przez Sąd art. 145 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm.– dalej: p.p.s.a.) i doprowadzić do umorzenia postępowania zgodnie z art. 145 § 3 p.p.s.a.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wspomnianym na wstępie wyrokiem z 15 października 2021 r., sygn. akt IV SA/Wa 1061/21, oddalił skargę. Zdaniem Sądu, uzasadnione jest twierdzenie, że skarżący nie spełnia przesłanek koniecznych do uzyskania zezwolenia na pobyt czasowy w Polsce. Sąd pierwszej instancji nie podzielił zarzutu rażącego naruszenia prawa poprzez doręczenie skarżącemu decyzji z 29 sierpnia 2019 r. przez platformę ePUAP wyłącznie w postaci skanu decyzji w formie PDF opatrzonego podpisem własnoręcznym, bez pliku zawierającego podpis elektroniczny. Podkreślił, że pełnomocnik skarżącego w piśmie z 11 października 2018 r. wniósł o doręczanie pism za pomocą środków elektronicznych (platformy ePUAP). W taki sposób decyzja ta została doręczona. Strona otrzymała skan decyzji, opatrzonej podpisem własnoręcznym, w formie PDF, jak i pismo opatrzone podpisem elektronicznym, co znalazło odzwierciedlenie w aktach administracyjnych sprawy w postaci stosownego wydruku. W aktach znajduje się również urzędowe poświadczenie doręczenia, z którego wynika, że odbiór korespondencji przez pełnomocnika skarżącego nastąpił 26 września 2019 r. Sąd pierwszej instancji podkreślił, że akta w rozpoznawanej sprawie prowadzone były w formie papierowej i zawierają egzemplarz decyzji w takiej formie, podpisany przez właściwie umocowaną osobę. Jeżeli zatem postępowanie prowadzone jest w tradycyjnej formie pisemnej, w toku którego wydana decyzja przybiera postać dokumentu papierowego i jest opatrzona odręcznym podpisem upoważnionej osoby, to powstaje pytanie – czy realizacja prawa strony do doręczenia jej korespondencji, w tym decyzji, za pomocą środków komunikacji elektronicznej (art. 39 § 1 k.p.a. w zw. z art. 109 k.p.a.) wymaga wysłania odpisu decyzji zaopatrzonego podpisem elektronicznym, czy też wystarczające jest dołączenie do korespondencji elektronicznej skanu decyzji w formacie PDF. Sąd pierwszej wskazał, że orzecznictwo sądowe w tej kwestii nie jest jednolite, o czym świadczą chociażby orzeczenia przywołane przez skarżącego w piśmie z 8 października 2021 r. Podkreślił, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w wyroku z 10 grudnia 2014 r. (sygn. akt II SA/Po 616/14) wskazał, że w takim przypadku wymóg podpisu elektronicznego dotyczy korespondencji (pisma przewodniego), natomiast akt administracyjny istniejący w formie pisemnej może być dołączony w postaci skanu tej decyzji w formacie PDF. Analogiczne stanowisko zajął tenże Sąd w wyroku z 1 marca 2016 r. (sygn. akt II SA/Po 75/16), w którym wskazał, że istotne okazało się skierowanie do strony za pomocą platformy ePUAP pisma przewodniego, do którego została dołączona zdigitalizowana w formacie PDF (zapewniającym brak możliwości nieuprawnionej ingerencji w treść takiego dokumentu) decyzja, a pismo to zostało opatrzone przez uprawnioną osobę podpisem elektronicznym. W tych warunkach Sąd uznał, że przesłanie decyzji w formie "podpisanego elektronicznie skanu dokumentu" nie jest błędem stanowiącym o nieskuteczności doręczenia aktu administracyjnego, a co za tym idzie o braku wywołania skutku prawnego. W rozpoznawanej sprawie skarżący otrzymał zarówno skan decyzji, jak i pismo opatrzone podpisem elektronicznym. Wysłanie pisma znalazło odzwierciedlenie w aktach sprawy w postaci stosownego wydruku. Profesjonalny pełnomocnik skarżącego zapoznał się z decyzją doręczoną mu w wyżej opisany sposób i skutecznie odwołał się od tej decyzji, czego skutkiem jest zaskarżona decyzja (pod. wyrok WSA w Warszawie z 6 lipca 2020 r., sygn. akt IV SA/Wa 1045/20 czy z 15 lipca 2021 r., sygn. akt IV SA/Wa 481/21). Sąd pierwszej instancji podzielił pogląd wyrażony w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 6 lipca 2020 r., że nie jest prawidłowe każdorazowe utożsamianie ewentualnych wadliwości związanych z doręczeniem decyzji w formie elektronicznej z nieistnieniem takiej decyzji. W okolicznościach rozpoznawanej sprawy nie jest bowiem usprawiedliwione twierdzenie, że decyzja ta nie weszła do obrotu prawnego, skoro z akt sprawy wynika, iż została wydana - sporządzona w formie pisemnej, opatrzona podpisem oraz pieczęcią organu, a zatem nie jest to akt nieistniejący. Została również przesłana, a co najistotniejsze z jej treścią zapoznał się skutecznie pełnomocnik skarżącego. Sąd pierwszej instancji stwierdził, że nawet w przypadku przyjęcia założenia, że pełnomocnik otrzymał dokument w formacie PDF nieopatrzony podpisem elektronicznym, to w takim przypadku organ odwoławczy nie miał podstaw do wydania postanowienia o stwierdzeniu niedopuszczalności odwołania, jako wniesionego od decyzji, która nie weszła do obrotu prawnego (art. 134 k.p.a.). Zgodnie z poglądem judykatury wchodzi do obrotu i wywołuje skutki prawne również decyzja doręczona wadliwie, np. z naruszeniem przepisów o doręczeniach, z pominięciem niektórych stron, bądź ich pełnomocników, jak również decyzja doręczona jedynie "do wiadomości". Wejście do obrotu prawnego polega bowiem już na samym uzewnętrznieniu woli organu wobec podmiotu usytuowanego poza organem administracji i to niekoniecznie nawet wobec jej adresata (postanowienie NSA z 14 marca 2018 r., II OSK 364/18 oraz wyroki NSA z 20 lutego 2014 r., II OSK 2259/12, z 27 września 2016 r., II OSK 3166/14, oraz z dnia 3 marca 2017 r., I OSK 172/16, LEX). Sąd pierwszej instancji podzielił również pogląd wyrażony w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z 21 czerwca 2018 r. (sygn. akt II OSK 1823/16, LEX), że przepisy o doręczeniach mają charakter materialno-techniczny i nie mogą być wykorzystywane do wydłużenia czasu trwania postępowania, jeżeli wiadomym pozostaje, że określona korespondencja trafiła do adresata, który bez przeszkód może realizować przysługujące mu uprawnienia". Podzielił też stanowisko Naczelnego Sądu Administracyjnego wyrażone w wyroku z 21 kwietnia 2020 r. (sygn. akt II OSK 643/20), że nawet jeżeli sposób doręczenia decyzji organu pierwszej instancji jaki miał miejsce w rozpoznawanej sprawie przyjmie się jako naruszenie, to "ewentualne naruszenie pozostaje bez wpływu na treść rozstrzygnięcia, albowiem z pewnością pełnomocnik skarżącego zapoznał się z treścią tego dokumentu, a organ dokonywał doręczeń w sposób przez niego wskazany. Sąd pierwszej instancji podkreślił, że w rozpoznawanej sprawie skarżący w odpowiednim terminie złożył odwołanie, które zostało w sposób merytoryczny rozpatrzone w postępowaniu odwoławczym. W odwołaniu tym nie podnosił, że sposób doręczenia decyzji z dnia 12 sierpnia 2020 r. uniemożliwił mu zapoznanie się z treścią tej decyzji, czy w jakikolwiek inny sposób utrudnił wszczęcie kroków odwoławczych. Podobnie później w trakcie postępowania przed organem drugiej instancji – pełnomocnik strony odebrał wezwanie organu i w odpowiedzi na nie złożył dokumenty strony. Na tym etapie postępowania strona nie miała żadnych wątpliwości co do prawidłowości doręczenia decyzji organu pierwszej instancji. Oprócz złożenia odwołania w terminie, strona miała później możliwość złożenia wymaganych ustawą dokumentów w sprawie. Z uwagi na powyższe Sąd pierwszej instancji nie przychylił się do stanowiska pełnomocnika skarżącego wyrażonego w piśmie z 8 października 2021 r.
W skardze kasacyjnej od powyższego wyroku skarżący podniósł zarzuty:
I. naruszenia przepisów prawa materialnego, poprzez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie:
1. art. 187 pkt 1 ustawy o cudzoziemcach poprzez jego niezastosowanie polegające na utrzymaniu w mocy decyzji orzekającej o odmowie udzielenia cudzoziemcowi zezwolenia na pobyt czasowy na terytorium Polski pomimo istnienia przesłanki pozytywnej wskazanej w tym przepisie;
2. art. 187 pkt 6 ustawy o cudzoziemcach w zw. z art. 8 ust. 1 Konwencji o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności, sporządzonej w Rzymie dnia 4 listopada 1950 r. - dalej: EKPC poprzez jego błędną interpretację polegającą na uznaniu, że zmuszenie skarżącego do opuszczenia terytorium Polski, jedynego kraju z którym jest związany, i w którym przebywa jego rodzina, nie naruszy prawa do życia rodzinnego w rozumieniu EKPC;
3. art. 187 pkt 7 ustawy o cudzoziemcach w zw. z art. 8 i 9 Konwencji o prawach dziecka, poprzez jego niezastosowanie polegające na utrzymania w mocy decyzji orzekającej o odmowie udzielenia cudzoziemcowi zezwolenia na pobyt czasowy na terytorium Polski, pomimo istnienia przesłanki pozytywnej, wskazanej w przytoczonym przepisie.
II. naruszeniu przepisów postępowania, których uchybienie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tj.:
1. art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w zw. z 134 k.p.a. w zw. z art. 7, 8, 10, 77, 79a, 80, 81a, 84 k.p.a. przede wszystkim poprzez pominięcie faktu, iż organ nie podjął czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli, a także zważywszy na zasadę zaufania organów administracji publicznej i czynnego udziału stron, co doprowadziło do błędnego przyjęcia, że brakuje więzi skarżącego z Polską i nie znajduje się tutaj jego centrum życia rodzinnego; skarżący nie integruje się ze społeczeństwem polskim i nie buduje więzi rodzinnych na terytorium Polski;
2. art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w zw. z art. 109 k.p.a. poprzez pominięcie faktu, że organy obu instancji błędnie zastosowały powyższy przepis i doręczyły skarżącemu jedynie kopie, a nie oryginały decyzji.
Skarżący ponadto wniósł na podstawie art. 176 § 1 pkt 3 p.p.s.a. o uwzględnienie skargi kasacyjnej i rozpoznawanie skargi przez Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 188 p.p.s.a., ewentualnie, na podstawie art. 176 § 1 pkt 3 p.p.s.a. w zw. z art. 185 § 1 p.p.s.a. o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania. Skarżący zrzekł się rozprawy. Na podstawie art. 203 p.p.s.a. wniósł o zwrot kosztów postępowania kasacyjnego.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
1. Skarga kasacyjna zasługuje na uwzględnienie.
2. Zgodnie z art. 182 § 2 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje skargę kasacyjną na posiedzeniu niejawnym, gdy strona, która ją wniosła, zrzekła się rozprawy, a pozostałe strony, w terminie czternastu dni od dnia doręczenia skargi kasacyjnej, nie zażądały przeprowadzenia rozprawy. Mając na uwadze, że w rozpoznawanej sprawie strona skarżąca kasacyjnie złożyła stosowny wniosek, któremu pozostałe strony nie sprzeciwiły się, Sąd rozpoznał skargę kasacyjną na posiedzeniu niejawnym.
3. Sąd pierwszej instancji w swych rozważaniach odniósł do zarzutu błędnego doręczenia decyzji Wojewody Mazowieckiego z 29 sierpnia 2019 r. Pominął natomiast zarzut nieprawidłowego doręczenia decyzji z 23 kwietnia 2019 r. Zdaniem skarżącego, za pośrednictwem platformy ePUAP zostały mu doręczone jedynie kopie decyzji Wojewody Mazowieckiego z 29 sierpnia 2019 r. i z 23 kwietnia 2019 r., a zatem zaskarżona decyzja Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców z 27 kwietnia 2021 r. została wydana z naruszeniem prawa.
4. Kwestią wymagającą oceny jest prawidłowość doręczenie skarżącemu decyzji przez platformę ePUAP. Sąd pierwszej instancji słusznie zauważył, że orzecznictwo sądowe nie jest jednolite w kwestii prawidłowości doręczenia decyzji przez platformę ePUAP wyłącznie w postaci skanu decyzji w formie PDF opatrzonego podpisem własnoręcznym, bez pliku zawierającego podpis elektroniczny. Orzecznictwo wskazane w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku oraz w piśmie procesowym skarżącego z 8 października 2021 r. potwierdza, że ukształtowało się wiele poglądów w tym zakresie. Według pierwszego z nich, wymóg podpisu elektronicznego dotyczy korespondencji (pisma przewodniego), natomiast akt administracyjny istniejący w formie pisemnej może być dołączony w postaci skanu tej decyzji w formacie PDF (wyroki WSA w Poznaniu z 10 grudnia 2014 r., sygn. akt II SA/Po 616/14 i 1 marca 2016 r., sygn. akt II SA/Po 75/16). Według drugiego stanowiska, wymóg podpisu elektronicznego dotyczy decyzji administracyjnej, albowiem stronie doręcza się oryginał decyzji, a nie kopię (wyrok NSA z 11 października 2016 r., sygn. akt I OSK 966/15). Orzecznictwo sądowe nie jest również jednolite co do tego, czy decyzja doręczona w formie PDF wchodzi do obrotu prawnego (wyrok WSA w Warszawie z 6 lipca 2020 r., sygn. akt IV SA/Wa 1045/20), czy też nie (wyroki NSA z 8 grudnia 2020 r., sygn. akt II OSK 1906/20 i 14 października 2021 r., sygn. akt III OSK 3720/21).
W rozpoznawanej sprawie, Naczelny Sąd Administracyjny podziela stanowisko prezentowane przez skarżącego. Wskazać należy, że jak stanowi art. 109 § 1 i § 2 k.p.a. w brzmieniu obowiązującym w dacie wydania decyzji organu pierwszej i drugiej instancji, decyzję doręcza się stronom na piśmie lub za pomocą środków komunikacji elektronicznej, a w niektórych przypadkach może być doręczona ustnie. O wejściu decyzji do obrotu prawnego i jej obowiązywaniu wobec strony można mówić dopiero z chwilą jej doręczenia. Zgodnie bowiem z art. 110 § 1 k.p.a., organ administracji publicznej jest związany decyzją od chwili doręczenia lub ogłoszenia. Moment skutecznego doręczenia decyzji stronie ma zatem dwojakie znaczenie dla dalszego przebiegu postępowania administracyjnego. Po pierwsze, z tą chwilą decyzja zaczyna wiązać organ, który ją wydał i jednocześnie dopiero od tego momentu może zostać zaskarżona we właściwy sposób. Tym samym decyzja administracyjna, chociaż podpisana przez organ, który ją wydał, nie wchodzi do obrotu prawnego i nie wywołuje żadnych skutków prawnych przed jej doręczeniem lub ogłoszeniem stronie (B. Adamiak, J. Borkowski, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, Warszawa 2019 r., s. 662).
5. W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego wskazuje się, że z art. 109 § 1 k.p.a. wyraźnie wynika, iż przedmiotem doręczenia jest decyzja w formie pisemnej albo w formie wynikającej z przesłania jej środkami komunikacji elektronicznej, a nie jej kopia. Przepis art. 109 § 1 k.p.a. zobowiązuje organ administracji publicznej do doręczenia stronie decyzji, co należy rozumieć jako obowiązek doręczenia stronie oryginału decyzji. Powyższy pogląd Naczelny Sąd Administracyjny wyraził w powoływanym przez skarżącego wyroku z 11 października 2016 r., sygn. akt I OSK 966/15, w którym uznał, że faks nie spełnia wymagań środków komunikacji elektronicznej, o których stanowi art. 2 pkt 5 ustawy o świadczeniu usług drogą elektroniczną, mający zastosowanie w procedurze administracyjnej z mocy art. 391 § 1 k.p.a. Środkami komunikacji elektronicznej są bowiem rozwiązania techniczne, w tym urządzenia teleinformatyczne i współpracujące z nimi narzędzia programowe, umożliwiające indywidualne porozumiewanie się na odległość przy wykorzystaniu transmisji danych między systemami teleinformatycznymi, a w szczególności poczta elektroniczna. Z art. 39¹ § 1 k.p.a. wynika zaś, że dokument przesyłany środkami komunikacji elektronicznej ma postać dokumentu elektronicznego, co wyklucza kopię przesłaną za pomocą faksu z uznania jej za dokument elektroniczny. Podobnie należy uznać, że skan decyzji w formie PDF, bez pliku zawierającego podpis elektroniczny, nie spełnia wymagań przewidzianych dla stosowania środków komunikacji elektronicznej (tak: wyroki NSA z 8 grudnia 2020 r., sygn. akt II OSK 1906/20 i 14 października 2021 r., sygn. akt III OSK 3720/21).
6. W rozpoznawanej sprawie skarżący w piśmie procesowym z 8 października 2021 r. stanowiącym uzupełnienie skargi do sądu, następnie w skardze kasacyjnej od wyroku Sądu pierwszej instancji wskazał, że decyzje Wojewody Mazowieckiego z 23 kwietnia 2019 r. i 29 sierpnia 2019 r. zostały doręczone wyłącznie w postaci skanu oryginalnych dokumentów opatrzonych podpisem własnoręcznym, bez pliku zawierającego podpis elektroniczny. Zauważyć należy, że pisma w formie dokumentu elektronicznego muszą spełniać wymagania właściwe technologii komunikacji elektronicznej, dlatego istotne jest ustalenie w jaki sposób zostały podpisane decyzje z 23 kwietnia 2019 r. i 29 sierpnia 2019 r. oraz czy prawidłowo zostały doręczone. W aktach administracyjnych znajdują się egzemplarze decyzji z 23 kwietnia 2019 r. i 29 sierpnia 2021 r. podpisane tradycyjnie (własnoręcznie). Brak jest natomiast tych decyzji podpisanych elektronicznie. Zauważyć należy, że w przypadku, gdy decyzja podpisana jest tradycyjnie (własnoręcznie) wówczas powinna zostać doręczona stronom na piśmie, natomiast gdy decyzja podpisana jest elektronicznie powinna być doręczona za pomocą środków komunikacji elektronicznej. W rozpoznawanej sprawie w aktach znajduje się dokument "UPD" (Urzędowe Poświadczenie Doręczenia) świadczący o doręczeniu decyzji z 23 kwietnia 2019 r. za pomocą środków komunikacji elektronicznej. Istotne jest zatem ustalenie, czy stronie faktycznie doręczono decyzję podpisaną elektronicznie, czy też jej skan w formie PDF. Jeżeli chodzi o doręczenie decyzji Wojewody Mazowieckiego z 29 sierpnia 2019 r., to zauważyć należy, że w aktach znajduje się informacja przesłana pełnomocnikowi skarżącej za pomocą systemu EZD, której treść wskazuje na to, że załączniki stanowią kopie (skany) decyzji z 29 sierpnia 2019 r. podpisanej tradycyjnie, które zostały uwierzytelnione podpisem kwalifikowanym. Akta sprawy nie zawierają jednak wydruku przesłanych załączników. Podkreślić należy, że skan decyzji w formie PDF przesłany bez pliku zawierającego podpis elektroniczny tej decyzji nie spełnia wymagań właściwych technologii komunikacji elektronicznej, jakie muszą spełniać pisma w formie dokumentu elektronicznego. Kopia decyzji, nawet taka, która została uwierzytelniona podpisem kwalifikowanym, nie stanowi oryginału decyzji administracyjnej, którego skuteczne doręczenie stronie jest warunkiem koniecznym do uznania, że decyzja weszła do obrotu prawnego. Biorąc pod uwagę, że w aktach znajdują się jedynie decyzje z 23 kwietnia 2019 r. i 29 sierpnia 2019 r. podpisane tradycyjnie (własnoręcznie) i brak jest zwrotnych potwierdzeń doręczenia na piśmie, przy jednoczesnym potwierdzeniu doręczeń za pośrednictwem środków komunikacji elektronicznej i braku obu decyzji pierwszej instancji podpisanych elektronicznie, należy stwierdzić, że przedwczesne było uznanie przez Sąd pierwszej instancji, iż zaskarżona decyzja została prawidłowo wydana. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w uzasadnieniu wyroku nie odniósł się do zarzutu nieprawidłowego doręczenia decyzji z 23 kwietnia 2019 r.
7. Sąd administracyjny, zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a., rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. W rozpoznawanej sprawie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w uzasadnieniu wyroku nie odniósł się do zarzutu nieprawidłowego doręczenia decyzji z 23 kwietnia 2019 r. Odniósł się jedynie do kwestii prawidłowego doręczenia stronie decyzji z 29 sierpnia 2019 r. Uwadze Sądu umknęło to, że zarzut sformułowany w piśmie z 8 października 2021 r. dotyczył błędnego doręczenia obu tych decyzji. Powyższe mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, bowiem w razie braku wejścia decyzji z 23 kwietnia 2019 r. do obrotu prawnego, organ odwoławczy powinien orzec o niedopuszczalności odwołania, na podstawie art. 134 k.p.a. W takiej sytuacji zaskarżona decyzja oraz poprzedzające je decyzje 29 sierpnia 2019 r. i 12 sierpnia 2019 r. zostałyby wydane z naruszeniem prawa. Z tych przyczyn, zarzut naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w zw. z art. 109 k.p.a. okazał się zasadny. Pozostałe zarzuty skargi kasacyjnej, dotyczące merytorycznej oceny wniosku skarżącego o udzielenie zezwolenia na pobyt czasowy na terytorium Polski należy uznać za przedwczesne.
8. Z uwagi na powyższe, Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 185 § 1 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji. W ponownie prowadzonym postępowaniu Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oceni prawidłowość doręczenia decyzji Wojewody Mazowieckiego z 23 kwietnia 2019 r. i 29 sierpnia 2019 r. oraz w świetle tej oceny orzeknie co do zgodności z prawem zaskarżonej decyzji Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców z 26 kwietnia 2021 r. O kosztach orzeczono na podstawie art. 203 pkt 1 p.p.s.a.