Orzeczenie · 2023-07-06

II OSK 2537/20

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2023-07-06
NSAbudowlaneWysokansa
prawo budowlanenadzór budowlanywiatamiejsce postojowepozwolenie na budowęzgłoszeniewarunki technicznegranica działkisamowola budowlanalegalizacja

Sprawa rozstrzygnęła spór dotyczący kwalifikacji obiektu budowlanego – drewnianej konstrukcji z dachem wspartym na słupach, o powierzchni zabudowy 36,35 m², zlokalizowanej na działce z budynkiem mieszkalnym. Organ pierwszej instancji nałożył obowiązek wykonania przegrody wydzielającej przestrzeń pod wiatą, uznając ją za zadaszone miejsce postojowe. Organ odwoławczy uchylił tę decyzję i umorzył postępowanie, kwalifikując obiekt jako wiatę, której budowa nie wymaga pozwolenia na budowę. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie uchylił decyzję organu odwoławczego, podzielając stanowisko organu pierwszej instancji, że obiekt stanowi zadaszone miejsce postojowe, a jego budowa bez pozwolenia była nielegalna. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargi kasacyjne obu stron. NSA uznał, że choć konstrukcja obiektu spełniała cechy wiaty, jego faktyczne wykorzystanie jako miejsca postojowego, potwierdzone dowodami fotograficznymi, decyduje o jego kwalifikacji. Sąd podkreślił, że nie można abstrahować od rzeczywistej funkcji obiektu, a zadaszone miejsca postojowe muszą spełniać wymogi techniczne, w tym dotyczące odległości od granicy działki, określone w rozporządzeniu Ministra Infrastruktury. NSA stwierdził, że inwestor naruszył te przepisy, a sprawa wymagała postępowania naprawczego.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Kwalifikacja obiektów budowlanych jako wiaty lub miejsca postojowe, znaczenie faktycznej funkcji obiektu dla jego prawnej kwalifikacji, stosowanie przepisów techniczno-budowlanych do obiektów zwolnionych z obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę.

Ograniczenia stosowania

Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji faktycznej i interpretacji przepisów Prawa budowlanego oraz rozporządzenia w sprawie warunków technicznych. Może wymagać uwzględnienia innych okoliczności w podobnych sprawach.

Zagadnienia prawne (3)

Czy obiekt budowlany o konstrukcji wiaty, faktycznie wykorzystywany jako zadaszone miejsce postojowe, podlega przepisom Prawa budowlanego dotyczącym miejsc postojowych, w tym wymogom odległościowym od granicy działki?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, obiekt budowlany, nawet o konstrukcji wiaty, jeśli faktycznie pełni funkcję zadaszonego miejsca postojowego, musi spełniać wymogi techniczne dotyczące miejsc postojowych, w tym odległości od granicy działki.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że nie można abstrahować od rzeczywistej funkcji obiektu. Zadaszone miejsca postojowe muszą spełniać wymogi techniczne, a ich budowa w sposób naruszający te przepisy jest nielegalna, nawet jeśli konstrukcja obiektu przypomina wiatę.

Czy obiekt budowlany, który konstrukcyjnie spełnia cechy wiaty (powierzchnia do 50 m², lekka konstrukcja, dach wsparty na słupach), ale jest wykorzystywany jako zadaszone miejsce postojowe, wymaga pozwolenia na budowę lub zgłoszenia?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Jeśli obiekt, mimo cech konstrukcyjnych wiaty, faktycznie służy jako zadaszone miejsce postojowe i narusza przepisy techniczne dotyczące odległości od granicy działki, jego budowa bez pozwolenia na budowę lub zgłoszenia jest nielegalna.

Uzasadnienie

Sąd podkreślił, że kwalifikacja obiektu budowlanego zależy od jego przeznaczenia i rzeczywistej funkcji, a nie tylko od cech konstrukcyjnych. Naruszenie przepisów technicznych, takich jak wymogi odległościowe dla miejsc postojowych, czyni budowę nielegalną.

Czy w przypadku budowy obiektu budowlanego, który nie wymaga pozwolenia na budowę ani zgłoszenia (np. wiata), ale jest wykonany z naruszeniem przepisów technicznych (np. warunków technicznych dotyczących odległości), organ nadzoru budowlanego może prowadzić postępowanie naprawcze w trybie art. 50-51 Prawa budowlanego?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, brak wymogu uzyskania pozwolenia na budowę lub zgłoszenia nie wyłącza możliwości prowadzenia postępowania naprawczego w trybie art. 50-51 Prawa budowlanego, jeśli roboty zostały wykonane z naruszeniem innych przepisów, w tym warunków technicznych.

Uzasadnienie

Sąd wskazał, że nawet obiekty zwolnione z obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę muszą spełniać warunki techniczne. Naruszenie tych warunków uzasadnia zastosowanie procedury naprawczej, włącznie z nakazem rozbiórki lub doprowadzenia obiektu do stanu zgodnego z prawem.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Oddalono skargę
Oddalono skargi kasacyjne S. S. oraz Podkarpackiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego.

Przepisy (15)

Główne

p.p.s.a. art. 184

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

NSA oddala skargę kasacyjną, jeśli nie zawiera usprawiedliwionych podstaw lub jeśli zaskarżone orzeczenie mimo błędnego uzasadnienia odpowiada prawu.

p.bud. art. 29 § ust. 1 pkt 2c

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane

Budowa wiat o powierzchni zabudowy do 50 m², sytuowanych na działce z budynkiem mieszkalnym, nie wymaga pozwolenia na budowę ani zgłoszenia.

p.bud. art. 29 § ust. 1 pkt 10

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane

Budowa miejsc postojowych dla samochodów osobowych do 10 stanowisk włącznie nie wymaga pozwolenia na budowę ani zgłoszenia.

p.bud. art. 30 § ust. 1 pkt 1

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane

Budowa wiat o powierzchni zabudowy do 50 m² nie wymaga pozwolenia na budowę ani zgłoszenia.

p.bud. art. 51 § ust. 1 pkt 1

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane

Organ nadzoru budowlanego nakazuje zaniechanie dalszych robót budowlanych, rozbiórkę obiektu lub jego części, bądź doprowadzenie obiektu do stanu poprzedniego.

p.bud. art. 51 § ust. 7

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane

Przepis ust. 1 pkt 1 stosuje się odpowiednio do robót budowlanych wykonanych w sposób istotnie odbiegający od ustaleń i warunków określonych w pozwoleniu na budowę, projekcie budowlanym lub w przepisach.

war.tech. art. 19 § ust. 2 pkt 1 lit. a

Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie

Stanowiska postojowe, w tym zadaszone, należy sytuować w odległości co najmniej 3 m od granicy działki budowlanej dla samochodów osobowych.

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 141 § par. 4

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Zarzut naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a. nie był uzasadniony, ponieważ uzasadnienie wyroku sądu pierwszej instancji zawierało wszystkie wymagane elementy i umożliwiało kontrolę instancyjną.

p.p.s.a. art. 183 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

NSA rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, z urzędu biorąc pod uwagę tylko nieważność postępowania.

p.bud. art. 30 § ust. 1 pkt 1b

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane

Budowa miejsc postojowych dla samochodów osobowych na obszarze Natura 2000 wymaga zgłoszenia.

p.bud. art. 48

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane

Postępowanie w sprawie samowoli budowlanej, gdy roboty budowlane wymagające pozwolenia na budowę zostały wykonane bez niego.

p.bud. art. 50 § ust. 1

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane

Organ nadzoru budowlanego wstrzymuje prowadzenie robót budowlanych wykonywanych w sposób mogący spowodować zagrożenie lub naruszający przepisy.

war.tech. art. 20

Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie

Stanowiska postojowe dla samochodów osobowych, z których korzystają wyłącznie osoby niepełnosprawne, mogą być zbliżone bez ograniczeń do okien innych budynków.

war.tech. art. 2 § pkt 1

Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie

Definicja obiektu budowlanego, w tym garażu.

war.tech. art. 102

Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie

Garaż może nie mieć ścian zewnętrznych i wówczas jest garażem otwartym.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Rzeczywista funkcja obiektu budowlanego (zadaszone miejsce postojowe) decyduje o jego kwalifikacji prawnej, nawet jeśli konstrukcja przypomina wiatę. • Zadaszone miejsca postojowe muszą spełniać wymogi techniczne dotyczące odległości od granicy działki. • Naruszenie warunków technicznych uzasadnia prowadzenie postępowania naprawczego w trybie art. 50-51 Prawa budowlanego.

Odrzucone argumenty

Obiekt o konstrukcji wiaty, nawet wykorzystywany do parkowania, nie podlega przepisom dotyczącym miejsc postojowych. • Budowa obiektu, który nie wymaga pozwolenia na budowę ani zgłoszenia, jest zawsze zgodna z prawem, nawet jeśli narusza warunki techniczne. • Organ odwoławczy prawidłowo umorzył postępowanie, uznając obiekt za wiatę.

Godne uwagi sformułowania

nie można przy kwalifikowaniu danego obiektu budowlanego abstrahować od jego rzeczywistej funkcji • Deklaracje inwestora nie mogą zaprzeczyć obiektywnym ustaleniom • Przyjęcie, że wyłącznym kryterium kwalifikacji danego obiektu są jego cechy konstrukcyjne prowadziłoby do sytuacji, w której każde zadaszone miejsce postojowe można by uznać za zwykłą wiatę, a w konsekwencji regulacje § 19 war.tech. (...) byłyby martwe.

Skład orzekający

Anna Żak

sprawozdawca

Paweł Miładowski

przewodniczący

Roman Ciąglewicz

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Kwalifikacja obiektów budowlanych jako wiaty lub miejsca postojowe, znaczenie faktycznej funkcji obiektu dla jego prawnej kwalifikacji, stosowanie przepisów techniczno-budowlanych do obiektów zwolnionych z obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji faktycznej i interpretacji przepisów Prawa budowlanego oraz rozporządzenia w sprawie warunków technicznych. Może wymagać uwzględnienia innych okoliczności w podobnych sprawach.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy powszechnego problemu interpretacji przepisów budowlanych w kontekście budowy wiat i miejsc postojowych na prywatnych posesjach, co jest interesujące dla właścicieli nieruchomości i praktyków prawa budowlanego.

Wiata czy miejsce postojowe? Sąd NSA rozstrzyga, kiedy zwykłe zadaszenie staje się problemem prawnym.

Sektor

budownictwo

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst