II OSK 2398/12
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa rozpatrywana przez NSA dotyczyła skarg kasacyjnych od wyroku WSA w Gliwicach, który uchylił decyzję Śląskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego (ŚWINB) w sprawie wykonania określonych robót budowlanych. Pierwotnie PINB nakazał współwłaścicielom wykonanie wpustów, odpływów i uzupełnienie nawierzchni, aby doprowadzić samowolnie wykonane utwardzenie terenu do zgodności z prawem. ŚWINB uchylił tę decyzję, uznając, że roboty te należy kwalifikować jako budowę placu manewrowego i drogi dojazdowej, co wymaga zastosowania art. 48 Prawa budowlanego (samowola budowlana). WSA w Gliwicach uznał jednak, że kwalifikacja ta była przedwczesna i niepoparta ustaleniami faktycznymi. Sąd wskazał, że utwardzenie terenu może być urządzeniem budowlanym (art. 3 pkt 9 Prawa budowlanego) służącym zapewnieniu dojazdu do posesji, a nie samodzielną budowlą. WSA zwrócił uwagę na definicję obiektu liniowego (art. 3 pkt 3a Prawa budowlanego) i potrzebę precyzyjnej analizy przepisów. NSA, rozpoznając skargi kasacyjne, podzielił stanowisko WSA. Sąd podkreślił, że utwardzenie powierzchni gruntu na działkach budowlanych wymaga zgłoszenia (art. 29 ust. 2 pkt 5 Prawa budowlanego) i zazwyczaj należy je zaliczać do urządzeń budowlanych (art. 3 pkt 9 Prawa budowlanego), które są funkcjonalnie związane z obiektem budowlanym i zapewniają jego prawidłowe użytkowanie. NSA uznał, że wykonany plac, zapewniający dojazd do drogi publicznej i umożliwiający manewrowanie, jest funkcjonalnie powiązany z budynkami mieszkalnymi i nie stanowi samodzielnego obiektu budowlanego. Sąd odrzucił również argumentację o budowie obiektu liniowego i zakwalifikowaniu utwardzenia jako drogi pożarowej. W konsekwencji NSA oddalił skargi kasacyjne.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaKwalifikacja prawna utwardzenia terenu działki budowlanej jako urządzenia budowlanego, a nie budowli czy obiektu liniowego, w kontekście przepisów Prawa budowlanego.
Orzeczenie dotyczy specyficznego stanu faktycznego, gdzie utwardzenie służyło zapewnieniu dojazdu i manewrowania dla istniejących budynków mieszkalnych.
Zagadnienia prawne (3)
Czy utwardzenie terenu działki budowlanej, zapewniające dojazd do posesji i umożliwiające manewrowanie, stanowi budowlę lub obiekt liniowy w rozumieniu Prawa budowlanego, czy też urządzenie budowlane?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Utwardzenie terenu, które zapewnia dojazd do posesji i umożliwia manewrowanie, należy traktować jako urządzenie budowlane (art. 3 pkt 9 Prawa budowlanego), a nie jako samodzielną budowlę (art. 3 pkt 3 Prawa budowlanego) czy obiekt liniowy (art. 3 pkt 3a Prawa budowlanego).
Uzasadnienie
Sąd uznał, że utwardzenie terenu, które jest funkcjonalnie powiązane z budynkami mieszkalnymi i zapewnia możliwość ich użytkowania zgodnie z przeznaczeniem, nie stanowi samodzielnego obiektu budowlanego. Definicja urządzeń budowlanych obejmuje m.in. place postojowe, a trwałość i odporność na zużycie nie wykluczają takiej kwalifikacji. Nie można również uznać tego za obiekt liniowy, gdyż jego charakterystycznym parametrem jest długość, a w tym przypadku kluczowa jest funkcja zapewnienia dojazdu i manewrowania.
Czy kwalifikacja robót budowlanych jako budowli lub obiektu liniowego wymaga wystarczających ustaleń faktycznych i analizy przepisów, w tym zmian wprowadzonych nowelizacją Prawa budowlanego?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, kwalifikacja robót budowlanych jako budowli lub obiektu liniowego wymaga precyzyjnej analizy przepisów, w tym uwzględnienia zmian wprowadzonych nowelizacjami, oraz wystarczających ustaleń faktycznych.
Uzasadnienie
Sąd wskazał, że kwalifikacja wykonanych robót budowlanych jako budowli (plac manewrowy z drogą dojazdową) była przedwczesna i niepoparta wystarczającymi ustaleniami. Podkreślono potrzebę analizy przepisów, w tym definicji obiektu liniowego wprowadzonej nowelizacją, oraz rozważenia możliwości zaliczenia inwestycji do urządzeń budowlanych.
Czy organ odwoławczy powinien przesłuchać autorów dokumentacji technicznej, jeśli posłużyli się oni określeniami, które mogą wpływać na kwalifikację prawną robót budowlanych?
Odpowiedź sądu
Błędne jest stanowisko sądu pierwszej instancji, że organ odwoławczy powinien przesłuchać autorów inwentaryzacji, ponieważ o wyborze trybu postępowania decyduje samodzielnie organ nadzoru budowlanego.
Uzasadnienie
NSA uznał, że bez znaczenia jest fakt, iż autorzy inwentaryzacji posłużyli się określeniami 'plac manewrowy' i 'droga dojazdowa', nawet jeśli mieli świadomość, że obowiązek przedłożenia opracowania nałożono na podstawie art. 50 Prawa budowlanego. Decyzja o trybie postępowania należy do organu.
Przepisy (14)
Główne
u.p.b. art. 3 § pkt 3
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane
Definicja budowli, w tym obiektu liniowego.
u.p.b. art. 3 § pkt 3a
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane
Definicja obiektu liniowego.
u.p.b. art. 3 § pkt 9
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane
Definicja urządzeń budowlanych, w tym placów postojowych.
u.p.b. art. 29 § ust. 2 pkt 5
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane
Obowiązek zgłoszenia utwardzenia powierzchni gruntu na działkach budowlanych.
u.p.b. art. 30 § ust. 1 pkt 2
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane
Zgłoszenie robót budowlanych.
u.p.b. art. 48 § ust. 1
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane
Postępowanie w przypadku samowoli budowlanej.
Pomocnicze
p.p.s.a. art. 141 § par. 4
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 183 § ust. 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Granice rozpoznania sprawy przez NSA.
p.p.s.a. art. 184
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. c
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
k.p.a. art. 138 § § 2
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 7
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 77
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 84
Kodeks postępowania administracyjnego
Argumenty
Skuteczne argumenty
Utwardzenie terenu działki, zapewniające dojazd i manewrowanie, jest urządzeniem budowlanym, a nie budowlą lub obiektem liniowym. • Kwalifikacja robót budowlanych wymaga precyzyjnej analizy przepisów i ustaleń faktycznych.
Odrzucone argumenty
Kwalifikacja utwardzenia terenu jako budowli (plac manewrowy z drogą dojazdową) lub obiektu liniowego. • Naruszenie przepisów postępowania przez WSA w zakresie zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego.
Godne uwagi sformułowania
Utwardzenie powierzchni gruntu na działkach budowlanych powinno być w zasadzie zaliczane do urządzeń budowlanych. • Urządzenia budowlane z natury pozostają w związku funkcjonalnym z określonym obiektem budowlanym. • Trwałość i odporność na zużycie urządzeń budowlanych powinna być porównywalna z obiektami, z którymi są funkcjonalnie związane.
Skład orzekający
Maria Czapska - Górnikiewicz
przewodniczący
Jerzy Stelmasiak
członek
Jerzy Siegień
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Kwalifikacja prawna utwardzenia terenu działki budowlanej jako urządzenia budowlanego, a nie budowli czy obiektu liniowego, w kontekście przepisów Prawa budowlanego."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznego stanu faktycznego, gdzie utwardzenie służyło zapewnieniu dojazdu i manewrowania dla istniejących budynków mieszkalnych.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa pokazuje ewolucję interpretacji przepisów Prawa budowlanego dotyczących utwardzenia terenu i rozróżnienia między budowlą a urządzeniem budowlanym, co jest istotne dla praktyków.
“Utwardzenie terenu na działce: budowla, droga czy tylko urządzenie? NSA wyjaśnia.”
Sektor
budownictwo
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.