II OSK 2267/21
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSpółka P. złożyła skargę kasacyjną od wyroku WSA w Poznaniu, który oddalił jej skargę na postanowienie Wielkopolskiego WINB o odmowie wszczęcia postępowania. Spółka, jako właściciel budynku, otrzymała od PINB decyzję nakazującą naprawę przewodów kominowych i wyłączenie pieców kaflowych w lokalach nr [...] i [...] w celu uniknięcia zaczadzenia. Ponieważ najemcy tych lokali odmówili udostępnienia ich w celu wykonania prac, spółka wystąpiła do organów nadzoru budowlanego o zobowiązanie najemców do czasowego opuszczenia lokali w trybie administracyjnym. Organy administracji (PINB i WINB) odmówiły wszczęcia postępowania, wskazując, że obowiązki nałożone decyzją obciążają właściciela, a kwestia udostępnienia lokali przez najemców ma charakter cywilnoprawny i powinna być rozstrzygana przez sądy powszechne. WSA w Poznaniu podzielił to stanowisko, oddalając skargę spółki. Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 21 grudnia 2022 r. oddalił skargę kasacyjną spółki. Sąd podkreślił, że obowiązki wynikające z decyzji nadzoru budowlanego (naprawa instalacji, wymiana pieców) obciążają właściciela, a nie najemców. Kwestia udostępnienia lokali przez najemców w celu wykonania tych prac oraz ewentualne opróżnienie lokalu jest regulowana przepisami ustawy o ochronie praw lokatorów i ma charakter cywilnoprawny, rozstrzygany przez sądy powszechne. NSA uznał, że organy administracji prawidłowo odmówiły wszczęcia postępowania egzekucyjnego wobec najemców, ponieważ nie byli oni adresatami decyzji administracyjnej, a spór ma charakter cywilny. Skarga kasacyjna spółki, zarzucająca błędną wykładnię przepisów prawa materialnego i procesowego, nie zasługiwała na uwzględnienie.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaUstalenie, że spory dotyczące udostępniania lokali przez najemców w celu wykonania obowiązków nałożonych na właściciela przez nadzór budowlany mają charakter cywilnoprawny i nie podlegają egzekucji administracyjnej wobec najemców.
Dotyczy sytuacji, gdy właściciel budynku jest zobowiązany do wykonania prac remontowych, a napotyka opór najemców w dostępie do lokali.
Zagadnienia prawne (2)
Czy spór między właścicielem budynku a najemcami o udostępnienie lokalu w celu wykonania nakazanych przez nadzór budowlany napraw ma charakter administracyjnoprawny, czy cywilnoprawny?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Spór ten ma charakter cywilnoprawny. Obowiązki nałożone decyzją nadzoru budowlanego obciążają właściciela, a kwestia udostępnienia lokalu przez najemcę w celu wykonania prac remontowych jest regulowana przepisami Kodeksu cywilnego i ustawy o ochronie praw lokatorów i rozstrzygana przez sądy powszechne.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że obowiązki naprawcze w budynku obciążają właściciela, a nie najemców. W związku z tym, próba przymuszenia najemców do opuszczenia lokali w trybie administracyjnym w celu wykonania tych prac jest niedopuszczalna, gdyż sprawa ma charakter cywilnoprawny i powinna być rozstrzygana przez sądy cywilne.
Czy organ nadzoru budowlanego może wszcząć postępowanie egzekucyjne wobec najemców w celu wykonania decyzji nałożonej na właściciela budynku?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, organ nie może wszcząć postępowania egzekucyjnego wobec najemców, ponieważ nie są oni adresatami decyzji administracyjnej nakładającej obowiązki na właściciela.
Uzasadnienie
Adresatem decyzji administracyjnej nakładającej obowiązek wykonania prac remontowych jest właściciel nieruchomości. Najemcy nie są zobowiązanymi w rozumieniu przepisów o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, a zatem nie można wobec nich stosować środków egzekucyjnych w celu wykonania tej decyzji.
Przepisy (19)
Główne
p.p.s.a. art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
k.p.a. art. 61a
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 6
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Prawo budowlane art. 66 § 1
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane
Prawo budowlane art. 66 § 2
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane
ustawa o ochronie praw lokatorów art. 6 § 3
Ustawa z dnia 21 czerwca 2001 r. o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy i o zmianie Kodeksu cywilnego
u.p.e.a. art. 6 § 1
Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
u.p.e.a. art. 18
Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
Pomocnicze
p.p.s.a. art. 182 § 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 183 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 183 § 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 184
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
k.p.a. art. 107 § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 11
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Prawo budowlane art. 66 § 3
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane
Prawo budowlane art. 6a
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane
ustawa o ochronie praw lokatorów art. 10 § 3
Ustawa z dnia 21 czerwca 2001 r. o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy i o zmianie Kodeksu cywilnego
ustawa o ochronie praw lokatorów art. 10 § 4
Ustawa z dnia 21 czerwca 2001 r. o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy i o zmianie Kodeksu cywilnego
ustawa o ochronie praw lokatorów art. 11 § 2
Ustawa z dnia 21 czerwca 2001 r. o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy i o zmianie Kodeksu cywilnego
Argumenty
Skuteczne argumenty
Spór o udostępnienie lokalu przez najemcę w celu wykonania prac remontowych ma charakter cywilnoprawny, a nie administracyjnoprawny. • Najemcy nie są adresatami decyzji nadzoru budowlanego nakładającej obowiązki na właściciela, w związku z czym nie można wobec nich stosować środków egzekucji administracyjnej.
Odrzucone argumenty
Sprawa ma charakter administracyjnoprawny, a stosunek prawny między stronami ma cechy typowego stosunku administracyjno-prawnego. • Sąd I instancji błędnie zinterpretował art. 6 § 1 u.p.e.a., uznając, że postępowanie egzekucyjne nie powinno być skierowane przeciwko osobom niebędącym adresatami decyzji administracyjnej, podczas gdy powinno uwzględniać funkcjonalne aspekty egzekucji.
Godne uwagi sformułowania
Cywilnoprawny charakter relacji prawnej skarżącej Spółki jako właściciela budynku z osobami zajmującymi poszczególne lokale (najemcy) nie uległ przekształceniu w stosunek administracyjnoprawny przez to, że organ nadzoru budowlanego nakazał skarżącej Spółce, w drodze decyzji, usunięcie nieprawidłowości stwierdzonych w budynku, określając termin wykonania tych obowiązków.
Skład orzekający
Andrzej Jurkiewicz
przewodniczący sprawozdawca
Grzegorz Czerwiński
członek
Agnieszka Wilczewska-Rzepecka
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Ustalenie, że spory dotyczące udostępniania lokali przez najemców w celu wykonania obowiązków nałożonych na właściciela przez nadzór budowlany mają charakter cywilnoprawny i nie podlegają egzekucji administracyjnej wobec najemców."
Ograniczenia: Dotyczy sytuacji, gdy właściciel budynku jest zobowiązany do wykonania prac remontowych, a napotyka opór najemców w dostępie do lokali.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa pokazuje konflikt między obowiązkami właściciela nieruchomości a prawami najemców, a także rozgraniczenie między prawem administracyjnym a cywilnym w praktyce.
“Czy nadzór budowlany może zmusić lokatorów do opuszczenia mieszkania? NSA wyjaśnia granice prawa administracyjnego.”
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.